|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Kısaltmalar Listesi 11
Önsöz 15
Giriş 17
Birinci Bölüm
ULUSLARARASI ÇEVRE VE YATIRIM HUKUKUNA DAİR GENEL BİLGİLER
§ 1 ULUSLARARASI YATIRIM HUKUKUNA DAİR GENEL BİLGİLER 25
I. ULUSLARARASI YATIRIM HUKUKUNUN KAYNAKLARI 25
A. Yatırım Anlaşmaları 25
1. İki Taraflı Yatırım Anlaşmaları 26
2. Çok Taraflı Yatırım Anlaşmaları 28
a. MIGA 30
b. Enerji Şartı Anlaşması 31
B. Doktrin ve Yargı Kararları 32
C. Ev Sahibi Devletin Ulusal Hukuku 34
D. Uluslararası Teamül Hukuku 36
E. Hukukun Genel İlkeleri 37
F. Yatırım Sözleşmeleri 37
II. ULUSLARARASI YATIRIM HUKUKUNDAKİ TEMEL KAVRAMLAR 38
A. Ev Sahibi Devlet–Kaynak Devlet 38
B. Yabancı Yatırımcı ve Yabancı Yatırım 39
1. Yabancı Yatırımcı 39
2. Yabancı Yatırım 40
a. Yatırım Kavramının Kapsamı 40
b. Doğrudan ve Dolaylı Yatırım Kavramları 43
III. YATIRIM TAHKİMİ 44
A. Genel Olarak 44
B. Yatırım Tahkimine Yönelik Eleştiriler ve Reform Önerileri 47
1. Şeffaflık 47
a. Kamunun Bilgi Edinme Hakkı 48
b. Kamu Katılımı Hakkı ve Mahkeme Dostu Beyanlar (Amicus Curiae Briefs) 51
2. Kamu Yararını İlgilendiren Konularda Hakemlerin Karar Vermesi ve Yatırım
Mahkemeleri 53
§ 2. YATIRIM HUKUKUNDA SOSYAL POLİTİKALARIN YERİ 57
I. YATIRIM ANLAŞMALARINDA SOSYAL POLİTİKALARIN YERİ 57
II. HAKEM KARARLARINDA SOSYAL POLİTİKALARIN YERİ 61
A. Kamu Hizmetlerine Erişim Hakkı 61
B. Kamu Sağlığı Hakkı ve Sağlık Politikaları 65
§ 3. ÇEVRE HUKUKUNA HAKİM İLKELER VE YATIRIM HUKUKUYLA BAĞLANTILARI 66
I. SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA İLKESİ 66
II. ÖNLEME VE İHTİYATLILIK İLKELERİ 69
III. KİRLETEN ÖDER İLKESİ 72
İkinci Bölüm
ULUSLARARASI YATIRIM ANLAŞMALARINDA ÇEVRENİN KORUNMASI
§ 1. GELENEKSEL YAKLAŞIM VE BU YAKLAŞIMA YÖNELTİLEN ELEŞTİRİLER 73
I. GENEL OLARAK 73
II. DÜZENLEME YAPMAKTAN İMTİNA (REGULATORY CHILL) KAVRAMI 76
§ 2. GÜNCEL YATIRIM ANLAŞMALARINDAKİ YAKLAŞIM 79
I. GENEL OLARAK 79
II. SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK ETKİ ANALİZİ 82
III. GÜNCEL YATIRIM ANLAŞMALARINDAKİ DÜZENLEME ÖRNEKLERİ 83
A. Çevrenin Korunması Amacına Dibacede Yer Verilmesi 83
B. Genel İstisna Düzenlemeleri 87
1. Genel Olarak 87
2. Genel İstisna Kuralının Kapsamı 91
3. Genel istisna Kurallarının Benzer Hükümlerle Karşılaştırılması 92
4. Genel İstisna Kurallarına İlişkin Hakem Kararları ve Değerlendirme 93
C. Düzenleme Yapma Yetkisi (Right to Regulate) 96
D. Yatırımın Ev Sahibi Devletin Hukukuna Uygun Olması Şartı 99
E. Çevrenin Korunmasına İlişkin Düzenlemelerin Koruma Kapsamı Dışında Bırakılması 100
1. Kamulaştırma 100
2. Ayrımcılık Yasağı 102
3. Yatırım Tahkimi 103
F. Şirketlerin İnsan Haklarına Saygı Gösterme Yükümlülükleri 104
G. Standartların Düşürülmeyeceğine İlişkin Hükümler (Kaçınma Klozları) 109
§ 3. ENERJİ ŞARTI ANLAŞMASI 111
I. GENEL OLARAK 111
II. İLKE ANLAŞMASI İLE GETİRİLEN DEĞİŞİKLİKLER 114
Üçüncü Bölüm
YATIRIM TAHKİMİNDE ÇEVRENİN KORUNMASI
§ 1. YATIRIM TAHKİMİNDE UYGULANACAK HUKUK VE ÇEVRE HUKUKUNUN YERİ 120
I. Yatırım Anlaşmalarında Çevre Hukukunun Uygulanacak Hukuk Kapsamındaki Yeri 122
II. Hakem Kararlarında Çevre Hukukunun Uygulanması 123
§ 2. ESASA İLİŞKİN KORUMA NORMLARI 128
I. KAMULAŞTIRMA 129
A. Genel Olarak 129
1. Kamulaştırma Kavramı 129
2. Doğrudan ve Dolaylı Kamulaştırma Ayrımı 132
a. Doğrudan Kamulaştırma 133
b. Dolaylı Kamulaştırma 133
B. Çevrenin Korunmasına İlişkin Kararlarda Kamulaştırmaya Yönelik Yaklaşımlar 137
1. Münhasır Etki (Sole Effects) Doktrini 137
2. Polis Yetkileri (Police Powers) Doktrini 141
a. Genel Olarak 141
aa. Kavram 141
bb. Düzenleme Yapma Yetkisi ile Farkı 142
cc. Police Powers Doktrini ve Düzenleyici Kamulaştırma 142
b. Police Powers Doktrininin Unsurları 144
aa. Meşru Amaç 145
bb. Ayrımcılık Yasağı 146
cc. Orantılılık İlkesi 148
dd. Yatırımcının Meşru Beklentisi 150
ee. Usule Uygunluk (Due Process of Law) 155
II. ADİL VE HAKKANİYETLİ MUAMELE İLKESİ 157
A. Genel Olarak 157
B. Çevre Hukuku Bağlamında Değerlendirilmesi 159
1. Meşru Beklenti 159
a. Mevzuat Değişiklikleri Bağlamında Meşru Beklentinin İhlali 161
b. Due Diligence Araştırması 167
c. Ev Sahibi Devletin Çevre ve Sürdürülebilirlik Yükümlülüklerini Yerine Getirmemesi 170
2. Adil ve Hakkaniyetli Davranma Yükümlülüğü Kapsamında Usule Uygunluk ve
Bilimsel Temel 172
a. Usule Uygunluk (Due Process of Law) 172
b. Bilimsel Temel 175
III. AYRIMCILIK YASAĞI 179
A. Genel Olarak 179
B. Ayrımcılık Yasağının Unsurları ve Çevrenin Korunmasına İlişkin
Davalarda Uygulanması 180
1. Benzer Durumlar Unsuru (Like Circumstances) 181
2. Meşru Bir Kamu Politikası Amacına Dayanmayan Farklı Muamele Unsuru 183
3. Ayrımcılık Yasağına İlişkin Değerlendirme 186
§ 5 YATIRIM TAHKİMİNDE ÇEVREYE DAYALI KARŞI DAVALAR 187
I. YARGI YETKİSİ 187
II. ESASA İLİŞKİN DEĞERLENDİRME 191
III. SONUÇ VE DEĞERLENDİRME 193
§ 6 EV SAHİBİ DEVLETİN SAVUNMA VASITALARI 193
1. YATIRIMIN HUKUKA UYGUNLUĞU (LEGALITY OF THE INVESTMENT) 194
II. SOSYAL LİSANS 200
III. ZORUNLULUK (NECESSITY) DOKTRİNİ 202
Sonuç ve Değerlendirme 207
Kaynakça 213 |