|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Yazar Özgeçmişleri 7
Önsöz 9
Şekiller ve Tablolar Listesi 46
Birinci Bölüm
İMAR PLANLARINA İTİRAZ VE DAVA
I. İMAR PLANI KAVRAMI VE TÜRLERİ 47
A. Giriş 47
B. İmar Planı Kavramı 47
C. İmar Planlarının Önceliği 49
1. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin İmar Planına ve İdarelerin İmar Yönetmeliklerine Göre Evveliyatla Uygulanacak Hükümleri 49
2. İmar Planlarının Öncelikle Uygulanacağı Hususlar 50
3. İdarelerin İmar Yönetmelikleri 50
4. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin Diğer Hükümleri 50
D. Plan Amacında Kullanma Zorunluluğu 50
E. İmar Planı Türleri 51
1. Metropoliten Alan Planları 52
2. Mekânsal Strateji Planları 54
3. Çevre Düzeni Planları 55
4. Nazım İmar Planları 57
5. Uygulama İmar Planları 59
F. Plan Değişiklikleriyle İlgili Kavramlar 61
1. Plan Revizyonu (Revizyon İmar Planı) 61
2. Plan Değişikliği 61
3. İlave İmar Planı 61
II. İMAR PLANLARINDA MUHTEMEL HUKUKA AYKIRILIK NEDENLERİ 61
A. Planların Yetkisiz Kamu İdaresi Tarafından Yapılması 62
1. Metropoliten Alan Planlarında Yetki 67
2. Çevre Düzeni Planlarında Yetki 69
a. Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Çevre Düzeni Planı Yapma Yetkisi 69
b. Yerel Yönetimlerin Çevre Düzeni Planı Yapma Yetkisi 69
c. Yerel Yönetimlerce Süresinde Yapılmayan Çevre Düzeni Planlarının Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tarafından Yapılması 70
d. Çevre Düzeni Planları Konusunda Özel Yetkiler 71
3. Nazım ve Uygulama İmar Planlarında Yetki 72
a. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçerisinde Nazım ve Uygulama İmar Planı Yapma Yetkisi 72
b. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları Dışında Nazım ve Uygulama İmar Planı Yapma Yetkisi 73
c. Büyükşehirlerde Nazım ve Uygulama İmar Planı Yapma Yetkisi 76
(1) Nazım İmar Planları Yapma Yetkisi 76
(2) Uygulama İmar Planlarının İlçe Belediyeleri Tarafından Yapılması 76
(3) Süresi İçerisinde İlçe Belediyesi Tarafından Yapılmayan Uygulama İmar Planlarının Büyükşehir Belediyesi Tarafından Yapılabilmesi 77
(4) Kanunlarla Büyükşehir Belediyelerine Verilmiş Görevlerin Yerine Getirilmesi Amacıyla Yapılacak Planlarda Büyükşehir Belediyelerinin Yetkili Olması 77
(5) Büyükşehir Mücavir Alanlarında Plan Yapma Yetkisi 78
(6) İlçe Belediyesi Ait Planlama Yetkisinin Büyükşehir Belediyesine Devredilebilmesi 78
d. Merkezi İdarenin Görevli ve Yetkili Olduğu Kamu Hizmetleri ile Kamu Yatırımları İçin Gerekli Alanlarda Planlama Yetkisi 79
(1) Merkezi İdarenin Yetkisi Dâhilindeki Kamu Yatırımları ve Tesisleri İçin Gerekli Alanlarda Planlama Yetkisi 79
(2) Kamu ve Özel Sektör Ortaklığı (PPP) Yatırımları İçin Gereken Alanlarda Planlama Yetkisi 80
(3) Kamu Yapıları ve Enerji Tesisleriyle İlgili Alt Yapı, Üst Yapı ve İletim Hatlarına İlişkin İmar Planlarında Planlama Yetkisi 80
(4) Resmi Bina ve Tesisler Konusunda Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Yetkileri 80
(5) İçişleri Bakanlığının İhtiyaç Duyacağı Taşınmazlarda Planlama Yetkisi 83
e. Kentsel Dönüşüm Alanlarında Planlama Yetkisi 83
(1) Belediye Sınırları İçinde İlan Edilen Kentsel Dönüşüm Alanlarında 83
(2) Büyükşehir Sınırları İçinde İlan Edilen Kentsel Dönüşüm Alanlarında 83
(3) Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanlarında Toplu Konut İdaresi Başkanlığının Yetkisi 84
f. Gecekondu Kanunu’na Tabi Alanlarda Planlama Yetkisi 84
(1) Gecekondu Kanunu’na Tabi Bölgeler 84
(2) Gecekondu Alanlarında Plan Türleri 85
(3) Gecekondu Kanunu’na Tabi Bölgelerde Genel Yetki Kuralı 86
(4) Büyükşehir Belediyelerinde Gecekondu Kanunu’na Tabi Alanlarda Yetki 87
(5) Gecekondu Alanlarında Belediyeler Tarafından Hazırlanan Islah ve İmar Planlarını Onaylama Yetkisi 87
(6) Gecekondu Alanlarında Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Yetkisi 88
g. Toplu Konut Alanlarında Planlama Yetkisi 89
h. 2981 sayılı Kanun Kapsamında Kalan Yerlerde 91
(1) 2981 sayılı Kanunun Uygulama Alanı 91
(2) Islah İmar Planı Yapılabilecek Alanlar 91
(3) Islah İmar Planlarının Onayı 94
i. Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun Kapsamında Kalan Alanlarda Planlama Yetkisi 94
(1) Taşınmaz Maliklerinin Dönüşüm Yaptıkları Durumda Planlama ve Plan Uygulama Yetkisi 94
(2) Maliklerin Dönüşümü Yapmadığı Durumlarda Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Yetkili Olması 95
(3) Çevre ve Şehircilik Bakanlığının TOKİ Başkanlığını veya Belediyeleri Yetkilendirmesi 96
(4) Terör Nedeniyle 6306 Sayılı Kanun Kapsamında Afet Riskli Bölge Olarak Belirlenen Alanlarda 97
j. Şehirlerin Marka Değerini Artırmaya Yönelik Projeler İçin Gerekli Alanlarda Planlama Yetkisi 97
k. Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişme Bölgeleri ile Turizm Alan ve Merkezlerinde Planlama Yetkisi 98
(1) Genel Yetki Kuralı 98
(2) Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişme Bölgeleri ile Turizm Alan ve Merkezlerinde Özelleştirme Kapsamındaki Kuruluşlara Ait Taşınmazlarda 99
l. Sit Alanlarında Planlama Yetkisi 99
(1) Genel Olarak Koruma Amaçlı Plan Yapma Yetkisi 99
(2) Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişme Bölgelerinde Koruma Amaçlı Plan Yapma Yetkisi 100
(3) Atatürk Orman Çiftliğinde Koruma Amaçlı Plan Yapma Yetkisi 100
(4) Sit Alanında Kalan Taşınmazlarda Özelleştirme İdaresi Başkanlığının Planlama Yetkisi 100
m. Milli Parklarda Planlama Yetkisi 101
n. Özelleştirme Kapsamındaki İdarelere Ait Taşınmazlarda Planlama Yetkisi 102
(1) Genel Olarak 102
(2) Hizmet Özelleştirmesine Ait İmar Planları 102
(3) Kıyıda ve Turizm Alanlarında Kalan Yerlerde İmar Planları 102
o. Özel Çevre Koruma Bölgelerinde Planlama Yetkisi 104
p. GAP Projesi Kapsamında Kalan Yerlerde Planlama Yetkisi 104
q. Afet Bölgelerinde Planlama Yetkisi 105
r. Boğaziçi Alanında Planlama Yetkisi 107
s. Kıyılarda ve Sahil Şeritlerinde Planlama Yetkisi 109
(1) Kıyılarda Yapılacak Planlarda Genel Yetki 109
(2) Turizm Amaçlı Konularda Kültür ve Turizm Bakanlığının Yetkisi 110
(3) Özelleştirme Kapsamındaki Taşınmazlarda Özelleştirme İdaresi Başkanlığının Yetkisi 111
(4) Kıyılardaki Endüstri Bölgelerinde Plan Onaylama Yetkisi 112
t. Organize Sanayi Bölgelerinde Planlama Yetkisi 112
u. Endüstri Bölgelerinde Planlama Yetkisi 113
(1) Genel 113
(2) Özel Endüstri Bölgelerinde 113
v. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde Planlama Yetkisi 113
w. Türk Boğazlar Bölgesinde Planlama Yetkisi 115
x. Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi Kapsamında Kalan Alanlarda Planlama Yetkisi 116
y. Haydarpaşa Limanında Planlama Yetkisi 116
z. TCDD Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazlarda Planlama Yetkisi 116
aa. Atatürk Orman Çiftliğinde Planlama Yetkisi 117
bb. 1164 sayılı Kanun Kapsamında Kalan Alanlarda Planlama Yetkisi 117
cc. Olimpiyat Köyünde Planlama Yetkisi 118
dd. 6292 Sayılı Kanununa Göre Belirlenen Proje Alanlarında Planlama Yetkisi 118
ee. Patlayıcı Madde Üretmek/İşlemek Üzere Kurulacak Tesislerde Planlama Yetkisi 119
ff. Balıkçı Barınaklarında Planlama Yetkisi 119
gg. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alanında (Gelibolu Tarihi Yarımadası Milli Parkında) Planlama Yetkisi 120
hh. Yalova Termal Kaplıcalarında Planlama Yetkisi 121
ii. Türk Silahlı Kuvvetlerine Ait Savunma ve Eğitim Amaçlı Alanlarda Planlama Yetkisi 121
jj. Atatürk Kültür Merkezinde Planlama Yetkisi 122
kk. İzmir Expo Alanında Planlama Yetkisi 122
ll. İskan Kanunu Kapsamında Yapılacak Uygulamalarda Planlama Yetkisi 123
B. Planların Kamu İdaresinin Yetkili Olmayan Birimleri Tarafından Onaylanması 123
1. Çevre Düzeni Planlarında Plan Onama Yetkisi 124
2. Nazım ve Uygulama İmar Planlarında Plan Onama Yetkisi 124
a. Belediye Sınırları İçinde 124
b. Büyükşehir Belediyelerinde 124
c. Belediye Sınırları Dışında 124
C. Planın Yetkili Olmayan Kişiler Tarafından Hazırlanması 124
1. Genel Olarak Müellif Şartı 124
2. Müelliflerin Nitelikleri 128
3. Müelliflerin Derecelendirilmeleri 129
4. Yeterlik Belgesinin Verilmesi ve Sicillerin Tutulması 132
5. Yeterlik Belgesinin İptali 133
6. Müelliflerin Sorumlulukları 133
D. Planlama Alanının Mevzuata Uygun Şekilde Belirlenmemesi 133
1. Mekânsal Strateji Planlarında Planlama Alanının Belirlenmesi 134
2. Çevre Düzeni Planlarında Planlama Alanının Belirlenmesi 134
3. Nazım ve Uygulama İmar Planlarında Planlama Alanının Belirlenmesi 134
E. Planların Gerekli Verilerin Tam Olarak Toplanmadan Hazırlanması 135
1. Genel Olarak Veri Toplama Zorunluluğu 135
2. Jeolojik–Jeoteknik Etüt Raporlarının Hazırlanması 136
3. Mekânsal Strateji Planı İçin Gerekli Veriler 137
4. Çevre Düzeni Planları İçin gerekli Veriler 138
5. Nazım İmar Planları İçin Gerekli Veriler 139
6. Uygulama İmar Planları İçin Gerekli Veriler 139
F. Halihazır Haritası Bulunmayan veya Güncel Olmayan Alanlarda Plan Yapılması 140
G. Gerekli İzinlerin Alınmaması 142
1. Tarım Arazileri İçin İzin Alınmaması 142
a. Mutlak Tarım Arazileri, Özel Ürün Arazileri, Dikili Tarım Arazileri ve Sulu Tarım Arazilerinin Tarım Dışı Amaçlarla Planlanması 142
b. Diğer Tarım Arazileri 143
c. Tarımsal Amaçlı Planlamalarda İzin 143
2. Meralar İçin İzin Alınmaması 144
a. Mera Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesinden Önce Nazım İmar Planı Kapsamına Alınan Meralar 145
b. Mera Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesinden Sonra İzin Alma Zorunluluğu 146
(1) Talep 146
(2) İnceleme 146
(3) Mera Komisyonu ve Defterdarlığın Uygun Görüşü 147
(4) Tescil 148
3. Organize Sanayi Bölgesi, Endüstri Bölgesi, Sanayi Sitesi ve Teknoloji Geliştirme Bölgesi ve Sanayi Alanları İçin İzin Alınmaması 149
4. Vakıf Taşınmazları İçin İzin Alınmaması 149
5. Mezarlıklar İçin İzin Alınmaması 149
6. Su ve Kanalizasyon Alt Yapısı (Sadece İstanbul İçin) 150
7. Hava Alanları İçin İzin Alınmaması 150
8. Şehir İçi Yolların Karayolları ile Bağlantısı İçin İzin Alınmaması 151
9. Gelibolu Tarihi Yarımadası Milli Parkında İzin 151
10. Devlet Ormanlarında ve Özel Ormanlarda Planlama İçin İzin Alınması 151
H. Bilimsellik İlkesine Aykırılık: Analiz ve Sentez Yapılmadan Plan Hazırlanması 151
İ. Kurum Görüşlerinin Alınmaması ve Eşik Analizi Yapılmaması 152
J. Planların Şehircilik İlkelerine Uygun Olarak Hazırlanmaması 153
1. Kazanılmış Hakların Korunmaması veya Dikkate Alınmaması 153
2. Planlama Sürecine Katılımın Sağlanmaması 154
3. Kentsel Asgari Standartların (Sosyal ve Teknik Altyapı İçin Gerekli Alanların) Ayrılmaması 154
a. Genel Olarak Sosyal ve Teknik Altyapı Alanlarının Belirlenmesi 154
b. Sosyal ve Teknik Alt Yapı Alanlarının İlgili Kamu İdaresinin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazlar Dikkate Alınarak Belirlenmesi 159
c. İbadet Yerlerinin Ayrılması 159
d. Cemevleri 160
e. İmar Planlarında Otopark Alanlarının Ayrılmasıyla İlgili İlkeler 160
(1) Otopark Yönetmeliğine Uyulması Zorunluluğu 160
(2) Otopark İhtiyacının Parselinde Karşılanması 161
(3) İmar Parseli Büyüklüklerinin Otoparklar Dikkate Alınarak Belirlenmesi 162
(4) İmar Planlarında Park Et–Devam Et Otoparklarının Düzenlenme Esasları 162
(5) Parselinde Otopark Yapılmayacak Güzergahların Belirlenmesi 162
(6) Diğer Hususlar 163
f. İtfaiye Alanlarının Ayrılması 163
g. Fonksiyon Bölgelerinin Yeşil Kuşaklarla Ayrılması 163
h. Pazaryerlerinin Belirlenmesinde Dikkat Edilecek Hususlar 163
ı. Toptancı Hallerinin Planlanması 164
i. Atıksu Toplama ve Uzaklaştırma Sistemlerinin Planlanmasında Uyulması Gereken Esaslar 164
4. Hizmet Etki Alanı ve Yürüme Mesafelerine Uygun Planlama Yapılmaması 165
5. Araç Trafiğinin Azaltılması ve Toplu Taşımaya Ağırlık Verilmesi Hususlarına Dikkate Edilmemesi 167
6. Çevresel Gürültünün Dikkate Alınmaması 167
7. LPG ve Akaryakıt İstasyonlarında Tampon Bölge Oluşturulmaması 168
8. Özellik Arz Eden Alanlarda Kurum Görüşlerinin Plana Yansıtılmaması 170
9. Demiryolları Yapı Yaklaşma Mesafesine Uyulmaması 170
10. Karayolu Güzergahlarının Dikkate Alınmaması 170
11. Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Koruma Alanı Etüt Raporlarının Dikkate Alınmaması 171
12. Ham Petrol Boru Hattı Güzergahlarının Dikkate Alınmaması 171
13. Ormanlarda Yapılacak Planlamalarda Orman Kanunu’na Aykırı Plan Yapılması 172
14. Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanı Olarak Belirlenecek Taşınmazların Kullanımını ve Verimliliğini Etkileyecek Plan Yapılması 173
15. Milli Parklarda Uyulması Gereken İlkelere Uyulmaması 174
16. Sivil Savunma Bakımından Uyulması Gereken Hususlara Uyulmaması 176
17. Zeytincilik Alanlarında Dikkate Alınması Gereken Hususlara Uyulmaması 179
18. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alanında Yapılacak Planlarda Dikkate Alınması Gereken Hususlara Uyulmaması 179
19. Boğaziçi Alanında Uyulması Gereken Esaslara Uyulmaması 180
20. Islah İmar Planı Yapımı Esaslarına Uyulmaması 182
21. Yağmursuyu Toplama, Depolama ve Deşarj Sistemlerinin Planlanması 183
a. Genel Olarak Yağmursuyu Toplama, Depolama ve Deşarj Sistemlerinin Planlanması 184
22. Bisiklet Yolu Zorunluluğu 185
23. DSİ Tarafından Belirlenen Kret Kotunun Dikkate Alınması 186
24. Akarsu Yatakları Mücavirlerindeki İmar Plan Çalışmalarında Taşkın Sınırlarının Dikkate Alınması 186
K. Plan Revizyon ve Değişikliklerinde Şehircilik İlkelerine Uyulmaması 187
1. Plan Değişikliklerinin ve Revizyonlarının Sebep Unsuru: Kamu Yararı Dışında Amaçlarla Plan Değişikliği Yapılması 187
a. Çevre Düzeni Planlarında Revizyon ve Değişikliklerin Sebep Unsuru 188
b. İmar Planlarında İlave, Revizyon ve Değişikliklerin Sebep Unsuru 188
(1) Yeni Planlama Alanlarına İhtiyaç 188
(2) Üst Ölçekli Plana Uygunluğu Sağlama 189
(3) Kamu Yararı ve Zorunluluk 189
2. Plan Ana Kararlarının, Plan Sürekliliğinin, Bütünlüğünün, Sosyal ve Teknik Altyapı Dengesinin Bozucu Plan Değişikliği Yapılması 190
3. Sosyal ve Teknik Alt Yapının Bozulması Sonucu Doğuraca Plan Değişikliği Yapılması 191
a. Zorunluluk 192
b. Sosyal ve Teknik Alt Yapı Değişikliklerinde İlgili Yatırımcı Bakanlık veya Kuruluşların Görüşü Alınması 194
c. Eşdeğer Alan Ayrılması 197
4. Kat Adedi veya Bina Yüksekliğini Artıran İmar Planı Değişikliklerinde Komşu Parsellerin Haklarının İhlal Edilmemesi 198
5. İmar Yollarıyla İlgili Plan Değişikliklerinde Yönetmelikte Belirtilen Hususlara Uyulmaması 199
6. Karayolu ve Çevresine İlişkin Olarak Yapılacak Planlarda Karayolları Genel Müdürlüğünün Görüşünün Alınmaması 200
7. Milli Savunma Bakanlığına Tahsisli Taşınmazlarda Görüş Alınmaması 200
8. Tekel Niteliğinde Hizmet Sunan Kamu İdarelerinin İhtiyaçlarının Dikkate Alınmaması 202
9. Plan Müellifinin Uygun Görüşünün Alınmaması 203
L. Planların Planlama Esaslarına Aykırı Olması 204
1. Üst Ölçekli Planı Bulunmayan Alanlarda Plan Yapılması 204
2. Üst Ölçekli Plana Aykırılık: Plan Hiyerarşisi ve Kademelenme 210
a. Genel Olarak Planlama Hukukunda Kademelenme 211
b. Planlama Kademeleri Arasında Hiyerarşi İlkeleri 213
c. Hiyerarşi İlkesinin Gerekçeleri 213
d. Genel Olarak Üst Ölçekli Plana Uygunluk Zorunluluğu 215
e. Plan Silsilesinin Bütünlük Arz Etmesi 219
f. Plan Ölçeğinden Kaynaklanan Farklılıklar 219
g. Sonradan Değiştirilen Üst Ölçekli Plana Uyum Zorunluluğu 221
h. Üst Ölçekli Planın İptalinin Alt Ölçekli Plana Etkisi 221
ı. Üst Ölçekli Mekânsal Planların Sosyo–Ekonomik Planlara Uygunluğu 222
i. Nazım İmar Planlarının Üst Ölçekli Planlara Uygunluğu 222
j. Üst Ölçekli Planda Bulunmayan Hususlar 225
k. Üst Ölçekli Planı Olmasına Rağmen Süresi İçinde Alt Ölçekli Planın Yapılmaması 226
l. İmar Kanunu Gereğince Hazırlanan Planlar ile Özel Kanunlar Gereğince Hazırlanan Planlar Arasındaki Hiyerarşi 226
3. Her Planın Niteliğine Uygun Olarak Hazırlanmaması 227
4. Mekânsal Uyum 229
5. Esneklik 229
M. Kamu Yararı Amacı Dışında Plan ve Plan Değişikliği Yapmak 229
1. Genel Olarak Mekânsal Planların Amacı: Kamu Yararı ve Hukuk Devleti İlkesi 230
a. Genel Olarak 230
b. Doğal, Tarihi ve Kültürel Değerlerinin Koruma ve Kullanma Dengesinin Sağlanması 232
c. Yapıların ve Çevrenin Kalitesinin Artırılması 233
d. Engelliler, Çocuklar ve Yaşlıların Yaşam Koşullarının Dikkate Alınması 233
2. Alt Ölçekli Planı Yönlendirmek 233
3. Mekânsal Strateji Planları Açısından Özel Amaçlar 233
4. Çevre Düzeni Planlarında Amaç Yönünden Hukuka Aykırılık Halleri 234
N. Bölgeleme ve Yapılaşma Koşullarının Belirlenmemesi veya Mevzuata Uygun Olarak Belirlenmemesi 234
1. Kullanım Bölgelemesi 238
2. Yoğunluk Bölgelemesi 239
3. Yapının Şeklinin ve Arsa Üzerinde Kapsayacağı Alana İlişkin Sınırlamaların Belirlenmesi 241
a. Yapı Nizamı 241
(1) Ayrık Nizam 242
(2) Blok Nizam 242
(3) Bitişik Nizam 243
b. TAKS ve KAKS 243
(1) TAKS 246
(2) KAKS 247
c. Bahçe Mesafeleri ile Bina Cepheleri ve Derinliklerinin Belirtilmesi 251
d. Diğer Mevzuatta Yer Alan Sınırlamalar 254
4. Yükseklik Bölgelemesi 255
O. Planların Mevzuata Uygun Şekilde (Pafta, Lejant, Açıklama Raporu, Plan Hükümleri) Oluşturulmaması 256
1. Pafta 257
2. Gösterim 257
3. Plan Notları 259
4. Plan Açıklama Raporu 261
P. Planların Onaylanmasındaki Hatalar 262
1. Gerçek ya da Tüzel Kişiler Tarafından Hazırlanan Planların İdareye Sunulması ve İdarece Değerlendirilmesindeki Hatalar 262
2. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçerisinde 263
a. Meclis Onayı 263
b. Kararların Belediye Başkanına Gönderilmesi 264
c. Büyükşehir Belediyesi Olan Yerlerde Kararların Büyükşehir Belediyesine Gönderilmesi 265
d. Kararların Mülki Amire Gönderilmesi 267
3. Belediye Sınırları Dışında 267
a. Onay 267
b. Kararın Valiye Gönderilmesi 268
III. İMAR PLANLARININ İLANI VE BU PLANLARA İTİRAZ 269
1. Genel Olarak İmar Planlarının İlanı ve İtiraz 269
a. İlan 269
b. İmar Planlarına İtiraz 270
c. İtirazın Yapılacağı ve İtirazı Karara Bağlayacak Merci 270
d. İtirazı Karara Bağlama Süresi 271
e. İtirazın Karara Bağlanması 271
2. Toplu Konut Kanunu’na Göre Onaylanan Planların İlanı ve İtiraz 271
3. 775 sayılı Kanun Kapsamında Hazırlanan Islah Planlarının İlanı ve İtiraz 272
4. Turizm Amaçlı Planların İlanı ve İtiraz 273
5. Koruma Amaçlı Planların İlanı ve İtiraz 276
a. Koruma Amaçlı Planların İlanı 276
b. Koruma Amaçlı İmar Planına İtiraz 276
c. Koruma Bölge Kurullarınca Alınan Kararlara İtiraz 276
d. Islah İmar Planlarına İtiraz 277
6. OSB Planlarının İlanı ve İtiraz 278
7. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde Hazırlanan Planların İlanı ve İtiraz 278
8. Terör Nedeniyle 6306 Sayılı Kanun Kapsamında Afet Riskli Bölge Olarak Belirlenen Alanlarda Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tarafından Yapılan Planların İlanı ve İtiraz 279
IV. İMAR PLANLARINA KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVASININ ÖN KOŞULLARI 279
A. Görevli Yargı 280
B. Yetkili Mahkeme 280
C. Ehliyet 284
1. Taşınmaz Maliklerinin Dava Açma Ehliyeti 285
2. Malik Olmamakla Birlikte Plandan ya da Plan Değişikliğinden Doğrudan Etkilenenler 287
3. Kiracının Dava Açma Ehliyeti 288
4. Kent ya da Semt Sakinlerinin Dava Açma Ehliyeti 288
5. Plan Müelliflerinin Dava Açma Ehliyeti 293
6. Meslek Odalarının Dava Açma Ehliyeti 293
7. Baroların Dava Açma Ehliyeti 296
8. Derneklerin Dava Açma Ehliyeti 297
9. Ormanları İlgilendiren Konularda Orman Genel Müdürlüğünün Dava Açma Ehliyeti 301
10. Aynı Tüzel Kişiliğe Dahil Kamu İdarelerinin Dava Ehliyeti 302
11. Taşınmazı Bir Başka Kamu İdaresine Devreden Kamu İdaresi 304
12. Tapu Tahsis Belgesi Sahibinin Dava Açma Ehliyeti 305
13. Zilyedin Dava Açma Ehliyeti 306
14. Belediye Başkanının Dava Açma Ehliyeti 309
15. Büyükşehir Belediye Başkanının Dava Ehliyeti 310
16. Mülki Amirlerin Belediye Meclisi Kararlarına Karşı Dava Açma Ehliyeti 310
17. Valinin Dava Açma Ehliyeti 312
18. Belediye Meclisi Üyelerinin Dava Açma Ehliyeti 312
19. Siyasi Parti Teşkilatlarının Dava Açma Ehliyeti 317
20. Yatırımcıların Dava Açma Ehliyeti 317
21. Sendikaların Dava Açma Ehliyeti 319
22. Bakanlıklar Tarafından Onaylanan Planları İlan Etmekle Yükümlü İdarelerin Dava Açma Ehliyeti 321
D. Dava Açma Süresi 322
1. İmar Planlarına İtiraz Edilmemişse Dava Açma Süresi 323
2. İmar Planlarına İtiraz Edilmişse Dava Açma Süresi 325
3. İYUK 11. Maddenin Uygulanması 331
4. Uygulama İşlemi Üzerine Planlara Dava Açılması 334
a. Genel Kural 334
b. Uygulama İşlemi Olarak Kabul Edilen Uygulamalar 337
5. Plan Değişikliği Talep Edilmişse 340
6. İşlem Yok Hükmünde İse 342
E. İşlemin Kesin ve Yürütülmesi Zorunlu İşlem Olup Olmadığı 342
1. Genel Olarak 342
2. İlan Edilmeyen Planların Kesin ve Yürütülmesi Zorunlu İşlem Olup Olmadığı 343
3. Bir Başka Kurumun Onayına Tabi İmar Planlarının Kesin ve Yürütülmesi Zorunlu İşlem Niteliği 346
F. Husumet 347
G. Birden Fazla İdari İşleme Karşı Tek Dilekçe ile Dava Açılması 347
V. İMAR PLANLARINA KARŞI AÇILACAK DAVALARDA DAVANIN ESASININ GÖRÜLMESİ VE SONUCA BAĞLANMASI 348
A. İmar Planlarına Karşı Açılacak Davalarda Bilirkişilik Meselesi 348
1. Çözümü Teknik Bilgi Gerektiren Konularda Bilirkişi Görevlendirilmesinin Zorunlu Olması 349
2. İmar Planlarına karşı Açılacak Davalarda Bilirkişi Olarak Görevlendirilebilecekler 351
3. Özellik Arz Eden Planlara Karşı Açılacak Davalarda Bilirkişi Kurulunda Uzman Bulundurulması Zorunluluğu 353
4. İmar Planlarına karşı Açılacak Davalarda Bilirkişi İncelemesi ve Raporuyla İlgili Özellik Arz Eden Hususlar 354
B. İmar Planlarına Karşı Açılacak Davalarda Yürütmenin Durdurulması 357
C. İmar Planlarına Karşı Açılacak Davanın Esasının Görülmesi 360
D. İmar Planlarına Karşı Açılan Davalarda Temyiz 365
E. İmar Planlarının İptal Edilmesinin Sonuçları 366
1. İmar Planların İptali 366
2. Plan Değişikliklerinin İptali 368
VI. İMAR PLANINA İTİRAZ DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 370
VII. İMAR PLANINA DAVA DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 372
İkinci Bölüm
PARSELASYON (ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ)
İŞLEMLERİNE İTİRAZ VE DAVA
I. GENEL OLARAK PARSELASYON İŞLEMLERİ 375
A. Yasal Dayanak 375
B. Arazi ve Arsa Düzenlemesinin Tarihçesi 380
II. ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ İŞLEMLERİNDE MUHTEMEL HUKUKA AYKIRILIK NEDENLERİ 384
A. Arazi ve Arsa Düzenlemesinde Sebep (Hukuki Dayanak) Yönünden Hukuka Aykırılık Halleri 384
1. İmar Planı Bulunmayan Alanlarda Parselasyon Yapılması 385
2. Parselasyon İşleminin İmar Planına Uygun Olmaması 388
3. İdarelerin Arazi ve Arsa Düzenlemesi Yapmaya Zorlanıp Zorlanmayacağı 389
4. Uygulama İmar Planının Yargı Kararıyla İptal Edilmesi Durumu 395
5. Uygulama İmar Planı Değişikliği Durumu 396
B. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinde Amaç Yönünden Hukuka Aykırılık: İnşaata Elverişli Parsel Üretmek Dışında Amaçlarla Parselasyon Yapmak 396
1. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinin Genel Amacı: Kamu Yararının Sağlanması 396
2. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinin Asli Amacı ve Bu Amacın Ortaya Çıkardığı Gereklilikler: İnşaata Elverişli İmar Parseli Üretmek 397
a. Yapılaşmaya Elverişli Parsel Tahsis Zorunluluğu 403
b. Artık Parsel Oluşturulmaması Gerekliliği 404
c. Müstakil Parsel Oluşturma Zorunluluğu 405
d. İnşaat Yapmaya Elverişli Parsel Üretilmesi Mümkün Olmayan Alanların Düzenlemeye Tabi Tutulamaması 406
3. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinin Tali Amacı 407
C. Arazi ve Arsa Düzenlemesinin Yetkisiz Kamu İdaresi Tarafından Yapılması 407
1. Genel Yetki Kuralları 408
a. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçinde/Dışında 408
b. Büyükşehir Belediyesi Olan Yerlerde 408
(1) Genel Kural: Parselasyon Yapmaya İlçe Belediyelerinin Yetkili Olması 408
(2) Büyükşehir Belediyelerinin Parselasyon Yapmaya Yetkili Olduğu Durumlar 408
(3) İlçe Belediyelerinin Yaptığı Parselasyon İşlemlerinin Büyükşehir Belediyesinin Onayına Tabi Olması 409
(a) Büyükşehir Belediyesinin Onay ve Denetim Yetkisinin Niteliği 409
(b) Parselasyon İşlemlerini Büyükşehir Belediyesine Gönderme Zorunluluğu 409
(c) Gönderme Zorunluluğunun Kapsamı 410
(d) Gönderme Zamanı 411
(e) Büyükşehirlerde Onay Mercii 411
(f) Büyükşehir Belediyesinin 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunun 7/b Maddesindeki Denetim Yetkisinin Kapsamı 411
c. 2981 sayılı Kanun Kapsamında Kalan Alanlarda 412
2. Özel Yetki Kuralları 413
a. Teknoloji Geliştirme Bölgeleri 413
b. Organize Sanayi Bölgelerinde 414
(1) Genel Olarak 414
(2) Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri 414
c. Endüstri Bölgelerinde 415
d. TCDD’ye Ait Taşınmazlarla İlgili Yetkiler 416
e. Gecekondu Alanlarında 417
f. Atatürk Kültür Merkezi Alanında 419
g. Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişme Bölgeleri ile Turizm Alan ve Merkezlerinde 419
h. Merkezi İdarenin Görevli ve Yetkili Olduğu Kamu Hizmetleri ile Kamu Yatırımları İçin Gerekli Alanlarda 420
(1) Merkezi İdarenin Yetkisi Dâhilindeki Kamu Yatırımları ve Tesisleri İçin Gerekli Alanlarda 420
(2) Kamu ve Özel Sektör Ortaklığı (PPP) Yatırımları İçin Gereken Alanlarda 420
(3) Kamu Yapıları ve Enerji Tesisleriyle İlgili Alt Yapı, Üst Yapı ve İletim Hatlarına İlişkin İmar Planlarında 420
(4) Resmi Bina Tesisler Konusunda Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Yetkileri 421
(5) İçişleri Bakanlığının İhtiyaç Duyacağı Taşınmazlar 421
i. Atatürk Orman Çiftliğinde 421
j. Haydarpaşa Limanı ile İlgili Yetkiler 421
k. Kentsel Dönüşüm Alanlarında 422
l. Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu Kapsamında Kalan Yerler 422
m. Özel Çevre Koruma Bölgelerinde 422
n. Toplu Konut Alanlarında 422
o. GAP Projesi Kapsamında Kalan Yerlerde Planlama 424
p. 1164 Sayılı Kanun Kapsamında Kalan Alanlarda 424
q. 2981 sayılı Kanun Kapsamında Kalan Yerlerde 424
r. Tabii Afetlerle İlgili Kanunlar Kapsamındaki Yerlerde 425
s. Boğaziçi Alanında Planlama 425
t. Özelleştirme Programındaki Kuruluşlara Ait Taşınmalarda 425
(1) Genel Olarak 425
(2) Hizmet Özelleştirmesine Ait İmar Planları 426
u. Şehirlerin Marka Değerini Artırmaya Yönelik Projeler İçin Gerekli Alanlarda 426
v. Milletvekilleri Lojmanları 426
w. Türk Boğazlar Bölgesinde 427
x. Olimpiyat Köyünde 427
y. 6292 Sayılı Kanununa Göre Belirlenen Proje Alanlarında 427
z. Kamu ve Özel Sektör Yatırımları İçin Gereken Alanlarda 427
aa. Patlayıcı Madde Üretmek/İşlemek Üzere Kurulacak Tesislerde 428
bb. Türk Silahlı Kuvvetlerine Ait Savunma ve Eğitim Amaçlı Alanlarda 428
cc. Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun Kapsamında Kalan Alanlarda 429
dd. Milli Parklarda 429
ee. İskan kanunu Kapsamında Yapılacak Uygulamalarda 430
ff. Türk Silahlı Kuvvetlerine Ait Savunma ve Eğitim Amaçlı Alanlarda 430
gg. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alanında (Gelibolu Tarihi Yarımadası Milli Parkında) 430
hh. Balıkçı Barınaklarında 430
ii. Patlayıcı Madde Üretmek/İşlemek Üzere Kurulacak Tesislerde 431
D. Parselasyon İşleminin, Kamu İdarelerinin Parselasyon Yapmaya Yetkili Organları Tarafından Yapılmaması 431
1. Belediyelerde 431
2. İl Özel İdarelerinde 434
3. Diğer İdarelerde 434
E. Parselasyon İşleminin Teknik Açıdan Yeterli Olmayan Personel Tarafından Yapılması 434
1. Meslek Türü Açısından Gereklilik 435
2. Mesleki Yeterlilik Şartı 435
3. İdarenin Parselasyon İşlemini Kendisinin Yapması Durumunda Müellifin Memur ya da Diğer Kamu Görevlisi Olması Şartı 437
F. Parselasyon Yapılırken Tapudaki Mülkiyet Durumunun Dikkate Alınmaması 437
G. Parselasyon İşlemlerinde Düzenleme Alanının Hatalı Tespiti 440
1. Arazi ve Arsa Düzenlemesi Yapılabilmesi İçin İmar Planı Şartı 440
2. Düzenleme Sonucu Oluşturulacak İmar Parseli Sayısının Bir Önceki Yıl Verilen İnşaat Ruhsatından Az Olmaması Gerekliliği 443
3. Yapılaşmış Alanla İrtibatlı ve Şehrin Gelişme Yönündeki Alanların Tercih Edilmesi 443
4. Düzenleme Alanının, Düzenleme Ortaklık Payının Dengeli Çıkmasını Sağlayacak Şekilde Belirlenmesi 444
5. Bir İmar Adasından Küçük Alanda Parselasyon İşlemi Yapılamaması 447
6. Birden Fazla Alanın Düzenleme Alanı Olarak Belirlenmesi 449
7. Düzenleme Alanında Bulunan Tüm Parsellerin Uygulamaya Dahil Edilmesi Gerekliliği 450
H. Mera, Yaylak ve Kışlaklar İçin İzin Alınmaması ve Bunların Parselasyonda Hatalı Tescil Edilmesi 450
1. Mera Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesinden Önce İmar Planları Kapsamında Kalan Meralar 452
2. Mera Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesinden Sonra İmar Planları Kapsamında Kalan Meralar 457
İ. Sit Alanları İçin İzin Alınmaması 458
J. Düzenleme Sınırının Hatalı Geçirilmesi 460
1. Düzenleme Sınırının Geçirilmesiyle İlgili Kurallar 460
2. Düzenlemeye Giren Parsellerin Belirlenmesi 461
3. Düzenleme Sınırının ve Ayırma Çaplarının Encümen Tarafından Onaylanması 463
K. Düzenlemeye Tabi Tutulan Parsellerde Yüzölçümü Düzeltmesinin Hatalı Yapılması 464
1. Yüzölçümü Kontrolünün Zorunluluğu 464
2. Yüzölçümü Kontrolünün Şekli 465
3. Yüzölçümü Düzeltmesinin Şekli 465
a. Tecviz Dahilinde Kalan Yüzölçümü Farklılıkları 465
b. Tecvizi Aşan Fakat Kaba Olmayan Yüzölçümü Farklılıkları 466
c. Kaba Hatalar 468
(1) Tapudaki Yüzölçümünün Yanlış Yazılmış Olması 471
(2) Ölçü, Sınırlandırma, Tersimat ve Hesaplamalardan Doğan Hatalar 472
(3) Sayısallaştırmadan Sırasında Tespit Edilen Hatalar 474
d. Kısmen Düzenlemeye Tabi Tutulan Parsellerde Yapılacak İşlem 474
L. Düzenleme Ortaklık Payı ile İlgili Hatalar 474
1. Hiç Hesaplanmadan Yasal Sınırdan DOP Alınması 474
2. Düzenleme Ortaklık Payı Oranının İmar Planı ya da Meclis Kararıyla Belirlenerek Kesinti Yapılması 475
3. Düzenleme Ortaklık Payının Hatalı Hesaplanması 476
a. Umumi Hizmetlere Ayrılacak Alanın Hesabı 477
(1) Umumi Hizmet Alanları Toplamında Dikkate Alınacak (DOP’tan Karşılanabilecek) Alanlar 478
(2) Şahıslar Tarafından Yapılan Bağışların Umumi Hizmetler Alanı Toplamından Düşülmesi 478
(3) Kapanan Yolların DOP’tan Düşülüp Düşülmesi 479
(4) Hazine ya da Belediye Tarafından Umumi Hizmetler İçin Tahsis Edilen Alanların DOP’tan Düşülmesi 479
(5) Kamulaştırılacak Alanların Düşülmesi 480
(6) Düzenleme Alanında Kalan Park, Yeşil Alan Gibi Tescil Harici Alanların Düşülmesi 480
b. Düzenleme Alanının (Katılım Kütlesinin) Yüzölçümünün Belirlenmesi 480
(1) İhdasların Katılım Kütlesine Dahil Edilmesi 481
(2) Daha Önceden DOP Kesintisi Yapılmış Eski İmar Parsellerinin Düşülmesi 481
(3) Değer Artışı Olmayan Parsellerin Katılım Kütlesinden Düşülmesi 481
(4) Şahıslar Tarafından Bağışlanan Alanların Katılım Kütlesinden Düşülmesi 482
(5) Hazine ya da Belediye Tarafından Umumi Hizmet Alanları İçin Terk Edilen Parsellerin Katılım Kütlesinden Düşülmesi 482
(6) Kamulaştırılacak Alanın Katılım Kütlesinden Düşülmesi 483
c. Düzenleme Ortaklık Payının Hesap Şekli 483
d. Düzenleme Ortaklık Payının Yasal Orandan Fazla Çıkması Durumunda Yapılması Gereken İşlemler 483
(1) İmar Hakkı Aktarımı 485
(2) DOP İhtiyacının Kamu Mülkiyetinde Karşılanması 488
(3) DOP İçin Kamulaştırma Yapılması 490
(4) DOP İçin Yapılacak Kamulaştırmaların Trampa Yoluyla Sağlanması 491
e. Düzenleme Ortaklık Payının Bedele Dönüştürülmesi 492
f. Üzerinde Yapılaşma Olan Parsellerde Düzenleme Ortaklık Payı Kesintisinin Yapılaşma Olmayan Kısımdan Yapılması 493
4. DOP Kesintisinin ve Dağıtımının Hatalı Yapılması ve DOP’tan Oluşan Alanların Hatalı Şekilde Tescili 494
a. Genel Olarak Kesinti Şekli 494
b. DOP’tan Oluşan Alanların Tescili 495
5. Hesaplamada Bulunan Orandan Fazla Düzenleme Ortaklık Payı Alınması 497
6. Parselasyon Yapılmadan Düzenleme Ortaklık Payı Alınması 498
7. Değer Artışı Olmayan Parsellerden DOP Alınması 500
8. Daha Önceden DOP Alınmış Parsellerden İkinci Kez DOP Alınıp Alınmayacağı 502
a. İmar Kanunu Kapsamında Yapılan Uygulamalarda 502
b. 2981 sayılı Kanun’un 10/C Maddesi Kapsamında Yapılan Uygulamalarda 503
c. 5233 sayılı Kanun Kapsamında Yapılacak Uygulamalarda 504
9. Daha Önceden Terk Yapılan Parsellerden DOP Alınıp Alınmayacağı 506
a. Genel Olarak 506
b. 3194 Sayılı İmar Kanunu’na Göre Terk Yapılan Parseller 507
c. 3194 Sayılı İmar Kanunu’nun 11. Maddesine Göre Yola Terk Yapılan Parseller 509
d. 2981 Sayılı Kanun’un 10/B Uygulaması Yapılmış Yerlerde 509
e. Belediye Yapı ve Yollar Kanunu’na Göre Terkler 512
f. 1351 sayılı Ankara Şehri İmar Müdüriyeti Teşkilat ve Vazaifine Dair Kanun Kapsamında Terk Edilen Yerler 512
g. Umumi Hizmet Alanları İçin Yapılan Bağışlar 513
10. Düzenleme Ortaklık Payının Tüm Parsellerden Eşit Şekilde Alınmaması 515
11. Düzenleme Ortaklık Payından Oluşması Gereken Yerlerin Hazine’den veya Şahıslardan Karşılanması 517
12. Düzenleme Ortaklık Payından Karşılanmaması Gereken Alanların DOP’tan Karşılanması 521
a. Kanun’da Sayılanlar 522
(1) Yollar 522
(2) Meydanlar 522
(3) Parklar 522
(4) Yeşil Alanlar 523
(5) Çocuk Bahçeleri 524
(6) Otoparklar 525
(7) Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Öğretime Yönelik Eğitim Tesis Alanları 525
(8) İbadet Yerleri 525
(9) Karakollar 526
(10) Su Yolları 526
(11) Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesis Alanları 526
(12) Pazaryerleri 526
(13) Spor Alanları 527
(14) Ağaçlandırılacak Alanlar 528
(15) Rekreasyon Alanı Olarak Ayrılan Parseller ve Mesire Alanları 528
(16) Toplu Taşıma İstasyonları ve Durakları 528
(17) Resmî Kurum Alanı ve Belediye Hizmet Alanı 528
(18) Sosyal ve Kültürel Tesis Alanı 529
(19) Taşkın Kontrol Tesis Alanları 529
(20) Kamu Hizmeti İçin Planlanan Teknik Altyapı ve Trafo Alanları 529
(21) Kamuya Ait Kreş ve Gündüz Bakım Evleri 529
(22) Uygulama İmar Planı Kararı İle Getirilen Diğer Umumi Ve Kamu Hizmet Alanları 529
(23) Otogar Alanı 529
b. Kanun’da Sayılmayanlar 530
13. Düzenleme Ortaklık Payının, Mülkiyet Hakkına ve Anayasaya Aykırı Olup Olmadığı 531
M. Umumi Hizmet Alanları İçin Kamulaştırılacak Alanın Hatalı Hesaplanması 532
1. Genel Olarak 532
2. Kamulaştırılacak Alanın Hesap Edilmesi 532
3. Kamulaştırma Oranının ve Her Bir Parselden Kamulaştırılacak Alanın Hesaplanması 534
4. DOP Kesintisi Yapılan ve İkinci Kez Düzenlemeye Tabi Tutulan Parsellerden Kamulaştırılacak Alan Kesintisi Yapılması 534
5. Kamulaştırılacak Alanların Temin Edilmesi 534
6. Kamulaştırılacak Alanların Tescili 535
N. Kamu Tesisleri Alanına Tahsis (Kop) Hatalı Hesaplanması 536
O. Aynı Yerden Parsel Verilmesi İlkesine Uyulmaması 537
1. Genel Olarak Aynı Yerden Parsel Verilmesi Zorunluluğu 537
2. Hak Sahiplerine Aynı Yerden Parsel Tahsisi Olanağını Kaldıran Durumlar 541
a. Hukuki Zorunluluk Halleri 543
(1) Kadastro Parselinin Düzenleme Ortaklık Payından Oluşturulması Gereken Alanda Kalması 543
(2) Kadastro Parselinin Umumi Hizmet Alanlarında Kalması 544
(3) Kadastro Parselinin Özel Mülkiyete Konu Olamayacak Alanda Kalması 545
(4) Kadastro Parselinin Resmi Hizmet Alanlarında Kalması 546
b. Teknik Zorunluluk Halleri 546
(1) Aynı Parselden Yer Tahsis Edilmesi Gereken Birden Fazla Parsel ya da Hak Sahibi Bulunması 546
(2) Müstakil İmar Parseli Oluşturamayacak Parseller 547
c. Fiili Zorunluluk Halleri 550
(1) Taşınmazın Yapı Yapılamayacak Alanlarda Kalması 550
(2) Mevcut Kullanım Şeklinden Farklı Bir Amaca Ayrılmış Alanda Kalan Taşınmazların Durumu 550
3. Başka Yerden Parsel Verilirken Dikkat Edilecek Hususlar 552
a. En Yakın Yerden Parsel Verilmesi İlkesi 553
b. Eşdeğer Yer Verilmesi İlkesi 553
c. İlkeler Çatışması 555
P. Hisse Çözümü (Ferdileştirme) Yapılması 556
1. Paydaşların Anlaşmaları Halinde Ferdileştirme 557
2. Kayden Hisseli Fiilen Müstakil Parseller 558
3. Ek 1. Madde Uygulamaları 560
a. Genel Olarak Ek 1. Madde Uygulamaları 560
b. Ek 1. Madde Uygulamalarının Şartları 562
c. Şartların Denetimi 566
4. 2981/10–c Uygulamasında Hisse Çözümü 567
Q. Korunmasında Sakınca Olmayan Yapıların Tek Bir İmar Parselinde Bırakılmaması ve İmar Parsellerinin Yapılaşma Dikkate Alınarak Oluşturulması 569
R. Müstakil Parsel Verilmesi Zorunluluğu 570
1. Genel Olarak 570
2. Hisselendirmenin Mümkün Olduğu Durumlar 573
S. Hisse Yerine Bedel Verilmesi 574
1. 2981 sayılı Kanun Uyarınca Yapılacak İşlemlerde 574
2. 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 18. Madde Uyarınca Yapılacak İşlemlerde 577
T. Tarıma Elverişli Olmayan Tescil Harici Alanların Hazine Adına İhdasen Tescil Edilmemesi 577
U. Genel Sular ve Bunların Metrukatı 579
V. Mevzuata Göre Mümkün Olmadığı Halde Bazı Kamu Mallarının Parselasyona Tabi Tutulması 580
1. Kıyılarda Parselasyon Yapılması 581
2. Ormanlarda Parselasyon Yapılması 583
3. Mezarlıkların İmar Uygulamasına Tabi Tutulması 585
4. Sulak Alanların Düzenlemeye Tabi Tutulması 586
5. Askeri Yasak Bölgelerin ve Güvenlik Bölgelerinin Parselasyona Tabi Tutulması 586
W. Hizmet Mallarında Kamu Hizmetinin Devamını Engelleyecek Şekilde İmar Uygulaması Yapılması 587
1. Genel Olarak 587
2. Parselasyon Öncesi Resmi Kurum Alanı Olarak Kullanılan Hazine Taşınmazlarının Parselasyondaki Durumu 589
X. Daha Önceden İmar Uygulamasına Tabi Tutulmuş Taşınmazların İmar Planı Değişikliği Olmadan İkinci Kez Parselasyona Tabi Tutulması 590
Y. Hazine Adına Tescil Edilmesi Gereken Bazı Kapanan Yolların Hazine Adına İhdasen Tescil Edilmemesi 593
1. İmar Kanunu’nun 11. Maddesi veya Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun’un 7. Maddesi Kapsamında Terk Edilen Yerlerin Durumu 593
2. Karayolları Genel Müdürlüğü Tarafından Satın Alma, Kamulaştırma veya Maliye Bakanlığından Devralınmak Suretiyle Edinilen ve Sonrasında Yol Ağı İçin Terk Edilen Yollar 594
3. Turizmi Teşvik Kanunu Kapsamında Kalan Yollar 595
4. Afet Bölgesi İçinde İmar Planına Göre İnşaat Alanında Kalan Yollar 596
5. Savunma ve Emniyet Hizmetleri Kullanımında Olan Alanlarda Kapanan Yollar 597
Z. Düzenleme Alanındaki Kapanan Yolların Düzenleme Ortaklık Payı Hesabında Değerlendirilmemesi 597
AA. Asgari Parsel Büyüklüğü Kuralına Uyulmaması 598
BB. Parsellerin Hatalı Oluşturulması ve Cetvellerin Hatalı Düzenlenmesi 598
1. Her Bir Parselden İmar Parsellerine Yapılacak Tahsis Miktarının Belirlenmesi 598
2. Parselasyon Açıklama Raporunun Düzenlenmesi 598
3. Parselasyon Planı Paftasının Hazırlanması 599
4. İmar Adalarının ve Parsellerinin Numaralandırılması 600
5. Cetvellerin Düzenlenmesi 600
a. Özet Cetveli 600
b. Mal Sahipleri Araştırma Özet Formu 602
c. Askı Dağıtım Cetveli 604
d. Tescile Esas Dağıtım Cetveli 604
e. Tescil Sayfası 605
f. İrtifak Hakkı Cetveli ve Yapı–Muhdesat Cetveli 606
CC. Parselasyonun Onayının Hatalı Şekilde Yapılması 607
III. ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ İŞLEMLERİNİN TESCİLİ, TEBLİĞİ VE BU İŞLEMLERE İTİRAZ 610
A. İmar Uygulamasının Tapuya Tescili, Beyan ve Şerhlerin Nakli 610
1. Genel Olarak Tescilin Şekli 610
2. Mülkiyeti Davalı Yerlerde İmar Uygulamasının Tescil Şekli 612
3. Tescildeki Hatanın Parselasyon İşleminin İptaline Neden Olup Olmayacağı 613
B. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinin İlanı ve Tebliği 613
1. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinin İlanı 613
2. Genel Tebligat Zorunluluğu 614
3. Vakıflar Genel Müdürlüğüne Tebligat Zorunluluğu 619
C. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerine İtiraz 619
1. İtirazın Yapılacağı Merci 619
2. İtirazı Karara Bağlanması İçin Süre 620
3. İtirazı Karara Bağlanması 620
IV. ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ İŞLEMLERİNE KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVASININ ÖN KOŞULLARI 621
A. Görev ve Yetki 621
1. Görevli Yargı 621
2. Yetkili Mahkeme 624
B. İdari Merci Tecavüzü 624
C. Ehliyet 624
1. Tapu Maliklerinin Ehliyeti 625
a. Genel Olarak 625
b. Taşınmazı Düzenleme Alanı Dışında Bırakılan Malikin Dava Açma Ehliyetti 627
c. Parselasyona Tabi Tutulan Taşınmazı Sonradan Edinen Kişinin Dava Açma Ehliyeti 628
d. Paylı Mülkiyette Bulunan Taşınmazlar Açısından Paydaşların Dava Açma Ehliyeti 629
e. Elbirliği Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazlar Açısından Ortakların Dava Açma Ehliyeti 629
f. Tapu Malikleri Açısından Menfaatin Devamı Şartı 630
2. Malik Olmayan Kişilerin Ehliyeti 631
a. Meslek Odalarının ve Semt/Mahalle/Kent Sakinlerinin Dava Açma Ehliyeti 631
b. Zilyedin Dava Açma Ehliyeti 632
c. Sınırlı Ayni Hak Lehtarının Dava Açma Ehliyeti 633
d. Kuvvetlendirilmiş Alacak Hakkı Sahiplerinin Dava Açma Ehliyeti 633
e. Alacak Hakkı Sahiplerinin Dava Açma Ehliyeti 634
f. Yapı Sahiplerinin Dava Açma Ehliyeti 635
g. Yatırımcıların Dava Açma Ehliyeti 636
h. Taşınmazın Mülkiyetini Tescilden Önce İktisap Eden Kişilerin Dava Açma Ehliyeti 637
i. Satış Vaadi Alacaklısının Dava Açma Ehliyeti 638
j. Ormanlar İçin Orman Genel Müdürlüğünün Dava Açma Ehliyeti 640
D. Parselasyon İşleminin Kesin ve İcrai İşlem Niteliği 641
E. Dava Açma Süresi 643
1. Encümene İtiraz Edilmişse Dava Açma Süresi 645
2. Encümene İtiraz Edilmemişse Dava Açma Süresi 648
3. İşlem Yok Hükmünde İse Dava Açma Süresi 656
4. İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. Maddesine Göre Başvuru Halinde Dava Açma Süresi 657
5. Terör Nedeniyle 6306 Sayılı Kanun Kapsamında Afet Riskli Bölge Olarak Belirlenen Alanlarda Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tarafından Yapılan Planlara Karşı Açılacak Davalarda Süre 660
F. Husumet 660
G. Dilekçenin 2577 sayılı Kanun’un 5. Maddesine Uygun Olması 661
1. Birden Fazla İşleme Karşı Tek Dilekçe ile Dava Açılması 663
2. Birden Fazla Kişinin Tek Dilekçe ile Dava Açması 666
V. DAVANIN ESASININ GÖRÜLMESİ 667
A. Parselasyon İşlemlerini Nasıl İnceleyebilirim? Belgeleri Nasıl Temin Edebilirim? 667
B. Arazi ve Arsa Düzenlemesine Karşı Açılacak Davalarda Bilirkişi Müessesi 669
1. Arazi ve Arsa Düzenlemesinde Bilirkişiye Başvurulmasını Gerektiren Haller 669
2. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerine Karşı Açılacak Davalarda Bilirkişi Olarak Görevlendirilebilecekler 671
C. Yürütmenin Durdurulması 671
D. İptal Davasının Karara Bağlanması 673
1. Uygulama İmar Planı– Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemi 673
2. Arazi ve Arsa Düzenlemesinin Kısmen mi, Tamamen mi İptal Edileceği Sorunu 676
3. İptal Kararının Tapu Siciline Etkisi 679
E. Parselasyona İlişkin İlk Derece Mahkeme Kararlarının Temyizi 682
VI. ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ İŞLEMLERİNİN İPTALİNE İLİŞKİN YARGI KARARININ YERİNE GETİRİLMESİ 682
A. Genel Olarak 682
B. Yerine Getirme Zorunluluğu 683
C. Yargı Kararının Yerine Getirilmesi İçin İdareye Başvuru 684
1. İdareye Başvurunun Zorunlu Olup Olmadığı 684
2. Başvuruda Süre ve Zaman Aşımı 685
D. Yerine Getirme Şekli 686
1. Şekil Eksikliklerinin Düzeltilmesi 686
2. Maddi Hataların Düzeltilmesi 686
3. Parsel Bazlı İptal Kararlarının Uygulanması 687
4. Parselasyonun Tamamının veya Encümen Kararının İptal Edilmesi Halinde Yapılması Gereken İşlemler 687
5. İptal Kararından Önce Mülkiyeti Değişen Taşınmazların Durumu 689
6. İptal Kararından Sonra Mülkiyeti Değişen Taşınmazların Durumu 689
7. Düzenleme Ortaklık Payının İadesi Meselesi 690
8. DOP’un Bedele Dönüştürülmesi Karşılığında Tahsil Edilen Tutarların İadesi 691
E. Yargı Kararının Uygulanamaması Halinde Tazmin 691
F. Yargı Kararının Yerine Getirilmemesi Halinde Açılabilecek Davalar 693
1. İmar Uygulaması Sonucu Oluşan Parsellerin İptali ile Eski Kaydın İhyası Davası Açılması 696
a. Eski Kaydın İhyası Davası Açılması İçin Parselasyonun İdari Yargı Kararı ile İptal Edilmesi Gerekliliği 697
b. Yok Hükmünde Olan Parselasyonlar İçin Doğrudan İmar Uygulaması Sonucu Oluşan Parsellerin İptali ile Eski Kaydın İhyası Davası Açılması 699
c. Husumet 700
d. Kararın Sonuçları 701
2. Tapu Müdürlüğüne İdari Yargı Kararının Uygulanması Amacıyla Yapılan Başvurunun Reddi Yönündeki İşleme Karşı İptal Davası Açılması 703
3. Parselasyonun İptaline İlişkin Yargı Kararını Uygulamayan İdare Aleyhine Tazminat Davası Açılması 706
a. Genel Olarak 706
b. Tam Yargı Davasının Ön Koşulları 706
(1) Görev ve Yetki 706
(2) İdari Merci Tecavüzü (İdareye Başvurunun Zorunlu Olup Olmadığı) 707
(3) Ehliyet 711
(4) İdari Davaya Konu Olacak Kesin ve Yürütülmesi Gereken Bir İşlem Olup Olmadığı 711
(5) Süre 711
(a) Tam Yargı Davası Açma Süresi 711
(b) Sürenin Başlangıcı 711
(6) Husumet 711
c. Tam Yargı Davasının Esası 712
VII. PARSELASYON (ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ) İŞLEMLERİNE İTİRAZ DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 713
VIII. PARSELASYON (ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ) İŞLEMLERİNE DAVA DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 715
Üçüncü Bölüm
AYIRMA, BİRLEŞTİRME, TERK,
İHDAS İŞLEMLERİYLE İLGİLİ DAVALAR
I. GİRİŞ 717
A. Yasal Dayanak 717
B. İş Akış Süreci 718
C. Ayırma ve Birleştirme İşlemlerinde Yetki 718
1. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçinde 718
2. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları Dışında 719
3. Özelleştirme Kapsamına Alınan İdarelere Ait Taşınmazlarda 720
4. 6292 Sayılı Kanununa Göre Belirlenen Proje Alanlarında 720
II. AYIRMA VE BİRLEŞTİRME İŞLEMLERİNDE MUHTEMEL HUKUKA AYKIRILIK NEDENLERİ 720
A. Talep Olmadığı Halde İlgili İdare Tarafından Resen Ayırma ve Birleştirme Yapılması 720
B. Maliklerin Tamamının Başvurusu Olmadan İşlem Yapılması 723
C. Gerekli Şartlar Sağlandığı Halde Ayırma ve Birleştirme Başvurusunun Reddi 724
1. Ayırma ve Birleştirme İşlemleri İçin Malikler Tarafından Harita Yaptırılmış Olması 724
2. Ayırmanın İmar Planında ve İmar Mevzuatında Öngörülen Şartlarının Sağlanması 725
a. İmar Planı Bulunan Alanlarda Ayrıma/Birleştirme Şartları 726
(1) İfraz/Tevhitte İmar Planına Uygunluk 726
(2) İfraz/Tevhitte Parselasyon Şartı 726
(3) İfraz/Tevhitte Asgari Parsel Büyüklüklerine Uygunluk Şartı 730
(4) İfraz/Tevhitte Yapı Estetiğini ve Sokak Silüetini Bozmama Şartı 730
(5) Kademe Hattına Uygunluk Şartı 730
(6) İfrazda Yola Cephe Şartı 731
(7) Afet Alanlarında İfraz Yasağı 731
(8) Farklı Yapılaşma Koşullarına Sahip Parsellerin Tevhidi 732
(9) Kamu Hizmetleri İçin veya Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca Yapılan İfraz/Tevhitler 732
b. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçinde İmar Planı Bulunmayan Yerlerde Ayırma İşleminin Şartları 733
c. Belediye Mücavir Alan Sınırları Dışında Planı Bulunmayan Köy ve Mezraların Yerleşik Alanlarında Ayırma İşleminin Şartları 733
d. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçinde ve Dışındaki Yerleşme Alanı Dışında Kalan (İskan Dışı) Alanlarda Ayırma İşleminin Şartları 734
e. Özel Mevzuatıyla Getirilen Kısıtlamalar 735
(1) Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıklarında Ayırma İşlemi 735
(2) Tarım Arazilerinde Ayırma İşleminin Şartları 735
(3) Özel Ormanlarda Ayırma İşleminin Şartları 736
(4) Arazi Toplulaştırması Yapılan Yerlerde Ayırma İşleminin Şartları 736
(5) Özelleştirme Kapsamındaki Kuruluşlara Ait Taşınmazlar 736
(6) Taşkömürü Havzasındaki Taşınmaz Malların İktisabına Dair Kanun 736
(7) Yapı Yasaklı Alanlar 737
(8) Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıklarında Ayırma İşlemi 737
(9) Tarım Arazilerinde Ayırma İşleminin Şartları 737
(10) Özel Ormanlarda Ayırma İşleminin Şartları 738
(11) Arazi Toplulaştırması Yapılan Yerlerde Ayırma İşleminin Şartları 738
3. Ayırma ve Birleştirme İşlemleri Nedeni ile DOP Talep Edilmesi 738
4. Ayırma ve Birleştirmenin Yola Terk veya Kamulaştırma Şartına Bağlanamaması 739
5. Ayırma ve Birleştirme Harcının Hatalı Olarak Tahsil Edilmesi 741
a. Genel Olarak Ayırma ve Birleştirme Harcı 741
b. İstisnalar 741
c. Tarife 742
7. Ayırma ve Birleştirme İşlemlerinde Yüzölçümü Hataları 743
D. Ayırma ve Birleştirme Dosyasının Süresi İçerisinde Onaylanmaması 743
E. Ayırma ve Birleştirme Dosyasının Belediye veya İl Encümeni Dışındaki Organlarca Karara Bağlanması 744
III. AYIRMA VE BİRLEŞTİRME İŞLEMLERİYLE İLGİLİ AÇILACAK İPTAL DAVASININ ÖN KOŞULLARI 745
A. Görev ve Yetki 745
B. İdari Merci Tecavüzü 746
C. Ehliyet 746
D. İdari Davaya Konu Olacak Kesin ve Yürütülmesi Gereken Bir İşlem Olup Olmadığı 746
E. Süre 747
F. Husumet 747
G. Dilekçenin İYUK’un 5. Maddesine Uygun Olup Olmadığı 747
IV. AYIRMA VE BİRLEŞTİRME İŞLEMLERİYLE İLGİLİ AÇILACAK İPTAL DAVASININ ESASININ GÖRÜLMESİ VE KARARA BAĞLANMASI 747
A. Bilirkişi Görevlendirilmesi 747
B. Muhtemel Hukuka Aykırılıklar 748
C. Davanın Karara Bağlanması 748
D. Kararın Temyizi veya İstinafı 749
Dördüncü Bölüm
YAPI RUHSATI VE KULLANMA İZNİYLE İLGİLİ
İŞLEMLERE İTİRAZ VE DAVA
I. GİRİŞ 751
A. İş Akış Şeması 751
B. Ruhsat Verme Yetkisi 752
1. Belediye Sınırları İçinde ve Dışında 753
2. Merkezi İdarenin Görevli ve Yetkili Olduğu Kamu Hizmetleri ile Kamu Yatırımları İçin Gerekli Alanlarda 754
3. Şehirlerin Marka Değerini Artırmaya Yönelik Yatırımlarda 755
4. Gecekondu Alanlarında Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Yetkisi 756
5. Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun Kapsamında Kalan Alanlarda 756
a. Genel Yetki 756
b. Terör Nedeniyle 6306 Sayılı Kanun Kapsamında Afet Riskli Bölge Olarak Belirlenen Alanlarda 757
6. Kentsel Dönüşüm Alanlarında 757
7. Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişme Bölgeleri ile Turizm Alan ve Merkezlerinde 757
8. Atatürk Kültür Merkezinde 758
9. Özelleştirme Kapsamındaki Kuruluşlara Ait Taşınmazlarda 758
10. Haydarpaşa Limanında 758
11. 5104 sayılı Kanun Kapsamında Kalan Yerlerde 759
12. Türk Boğazlar Bölgesinde 759
13. Organize Sanayi Bölgelerinde 759
14. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde 760
15. Endüstri Bölgelerinde 760
16. Özel Endüstri Bölgelerinde 761
17. Boğaziçi Öngörünüm Bölgesinde 761
18. Özel Çevre Koruma Alanında Kalan Yapılar 762
19. Kıyılarda, Doldurma ve Kurutma Suretiyle Elde Edilen Alanlarda 762
20. 7269 sayılı Kanun Kapsamında Kalan Yerlerde 762
21. Büyükşehirlerdeki Akaryakıt İstasyonlarında 762
22. Alışveriş Merkezlerinde 763
C. Ruhsat Alma Zorunluluğu 763
D. Ruhsat Alınmasını Gerektirmeyen Durumlar 764
1. Yapı Kavramına Dahil Olmayan İnşaatlar 765
2. Kamu Kuruluşlarınca Yaptırılacak Enerji, Ulaşım ve Benzeri Tesisler 768
3. Erişme Kontrolü Uygulanan Karayolu Sınırları İçinde Kurulacak Tesisler 771
4. Basit Tamirat 772
a. Basit Tamirat ve Tadilat Nedir? 772
b. Basit Tamirat ve Tadilat Ruhsata Tabi mi? 772
c. Basit Tamirat ve Tadilatın Ruhsata Tabi Olmamasının Şartları? 773
(1) Taşıyıcı Sistemi Etkilememek 773
(2) Kapalı Alan Oluşturmamak 776
(3) Belediye İmar Yönetmeliklerine Uygun Olmak 778
(4) Kat Mülkiyeti Kanunu’na Uygunluk 779
5. Belediye ve Mücavir Alan Sınırı Dışında Bulunan Köy Yerleşik Alanlarındaki Yapılar 779
a. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları Dışındaki Köylerde Yapılmış Olmak 780
b. Köy Yerleşik Alanının Tespit Edilmiş Olması Gerekliliği 780
c. Köy Yerleşme Planının Yapılmamış Olması 783
d. Yapının, Köy Nüfusuna Kayıtlı ve Köyde Sürekli Oturan Kişilerce Yapılmış Olması Gerekli Değildir 783
e. Yapılacak Yapının Yönetmelikte Belirtilen Şartları Taşıması 785
(1) TAKS 785
(2) Bahçe Mesafeleri 785
(3) Bina Cepheleri ve Derinlikleri 785
(4) Bina Yükseklikleri 785
(5) Binalara Kot Verilmesi 786
(6) Bir Parsele Birden fazla Yapı Yapılması 786
(7) Binalarda Bulunması Gereken Unsurlar 786
f. Yapının Konut ve Hayvancılık Amaçlı Yapılmış Olması 786
g. Valilik İncelemesinin Yapılmış ve Muhtarlığa Bildirimin Yapılmış Olması 786
6. Büyükşehir Belediyesinde Mahalleye Dönüşen 5000’den Az Nüfuslu Köylerde Yapılacak Yapılar 787
7. Halk Konutları 787
8. 2981 Sayılı Kanun Kapsamına Giren Yapıların Durumu 788
9. Şantiye Binaları 790
10. Plansız Alanda Bulunan Madencilik Tesisleri 792
11. İstinat Duvarları 792
12. Seralar 792
13. Tek Bağımsız Bölümlü Müstakil Konutlarda Basit Garaj Örtüsü ve Rüzgarlık Holü 793
14. Baz İstasyonlarında Ruhsat 793
II. YAPI RUHSATI VE KULLANMA İZNİYLE İLGİLİ İŞLEMLERDE MUHTEMEL HUKUKA AYKIRILIK NEDENLERİ 797
A. Projelerin Hazırlanması İçin Temin Edilmesi Gereken Belgelerin Verilmemesi 797
1. Jeolojik–Jeoteknik Etüt Raporunun Verilmesi 797
2. Kanal Kotu Tutanağının Verilmesi 798
B. İmar Durumu Belgesinin Hatalı Verilmesi 798
1. Gerekli Koşullar Gerçekleştiği Halde İmar Durumu Belgesinin Verilmemesi 800
a. İmar Durumu Belgesi Verilmesi İçin İmar Planı Zorunluluğu ve İmar Parseline Dönüşme Şartı 800
b. Parselasyon İşlemleri Davalı Alanlarda İmar Durumu Belgesi ve Ruhsat Verilmesi 802
c. Alt Yapı Hizmetlerinin Götürülmüş Olması 802
d. Kayıt ve Suret Harcının Yatırılmış Olması 802
(1) Genel Olarak Kayıt ve Suret Harcı 802
(2) İstisnalar 802
(3) Tarife ve Matrah 803
2. İmar Durumu Belgesinin İmar Planına ve İmar Mevzuatına Aykırı Olması 804
a. Genel Olarak İmar Planına ve İmar Mevzuatına Uygunluk Şartı 804
b. Üst Ölçekli Planı Değiştirilmiş Alanlarda İmar Planına Uygunluk 804
d. Çizim Tekniğine Uygunluk ve Açıklık 805
e. Yola Cephesi Olmayan Parsellerde İmar Durumu Belgesinin Verilmesi 805
C. Bina Kotunun Hatalı Verilmesi 805
1. Yoldan Kotlandırma 807
2. Tabii Zeminden Kotlandırma 808
3. Köşe Başı Parsellerde Kotlandırma 809
4. İki Yola Bakan Ara Parsellerde Kotlandırma 809
5. Bahçe Tesviyelerine İlişkin Esaslar 809
a. Genel İlkeler 809
b. Ön Bahçelerin Tesviyesi 810
c. Yan Bahçelerin Tesviyesi 811
d. Arka Bahçelerin Tesviyesi 811
D. Mevzuata Uygun Olarak Hazırlanan Projelerin Onaylanmaması 811
1. Projelerin Gerekli Eğitimi Almış Meslek Gruplarınca Hazırlanması 812
a. Meslek Grubu Şartı 812
b. Fen Adamlarının Proje Hazırlama Yetkisi 813
c. Oda Tescil Zorunluluğu 814
2. Projelerin Hazırlanmasında Dikkat Edilecek Usullere Uyulması 815
a. Mimari Proje ve Yapı Aplikasyon Projesi 815
b. Statik Proje 817
c. Mekanik Tesisat Projesi 818
d. Mekanik Tesisat Projesinde Yağmursuyu Toplama Sistemi Projesi Zorunluluğu 818
e. Elektrik Tesisat Projesi 819
f. Isı Yalıtım Projesi 819
3. Projelerin İmar Planına ve Mevzuata Uygun Olarak Hazırlanması 821
a. İmar Planına ve İlgili İdare İmar Yönetmeliklerine Uygunluk 821
(1) Genel Olarak 821
(2) Ruhsat Süresi İçerisinde Plan Değişikliği Yapılması Durumu 821
(3) Ruhsat Süresi İçinde Planın İptal Edilmesi 822
b. Yapılaşma Konusunda Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğine Uygunluk 822
(1) Merkezi İş Alanı Yapılaşma Koşulları 822
(2) Sanayi Bölgesi Yapılaşma Koşulları 822
(3) Park Alanları Yapılaşma Koşulları 822
(4) Piknik ve Eğlence (Rekreasyon) Alanları Yapılaşma Koşulları 824
(5) Spor ve Oyun Alanları Yapılaşma Koşulları 825
(6) Stadyum Yapılaşma Koşulları 825
(7) Konut Alanı Yapılaşma Koşulları 825
(8) Ticaret Alanı Yapılaşma Koşulları 827
(9) Ticaret+Konut, Turizm+Ticaret, Turizm+Ticaret+Konut Gibi Karma Kullanım Alanları Yapılaşma Koşulları 827
(10) Sosyal Mekânlar Yapılaşma Koşulları 828
(11) İbadet Yeri Yapılaşma Koşulları 828
c. Projelerde TAKS, KAKS ve Bahçe Mesafeleri 829
(1) Projelerde Taban Alanı ve TAKS 829
(2) Projelerde Katlar Alanı ve KAKS 830
(3) Bahçe Mesafeleri 833
d. Projelerin İmar Durumu Belgesine, Jeolojik ve Jeoteknik Etüt Raporuna, Yol Kotu Tutanağı ve Kanal Kotu Tutanağına Uygun Olması 834
e. Projelerin, İmar Planı Olmasına Rağmen Planda Hüküm Bulunmayan Hallerde Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğine Uygun Olması 834
(1) Kat Yükseklikleri 835
(2) Bahçe Mesafeleri 836
(3) Yapı Piyesleri ve Ölçüleri 837
(4) Bina Girişleri ve Rampaları 838
(5) Merdivenler 839
(6) Işıklıklar ve Hava Bacaları 840
(7) Bacalar 841
(8) Akaryakıt Servis İstasyonları 842
(9) Fosseptikler 843
(10) Korkuluklar 843
(11) Kapı ve pencereler 843
(12) Çatılar 844
(13) Çıkmalar 846
(14) Saçaklar 847
(15) Bahçe Duvarları 848
(16) Portikler 848
(17) Fırınlar 848
(18) Pasajlar ve Alışveriş Merkezleri 849
(19) Tuvaletler 850
(20) Çay Ocakları 850
(21) Yığma, Ahşap ve Kâgir Yapılarda Aranan Şartlar 851
(22) Bodrumlar 851
(23) Müştemilatlar 852
(24) Paratonerler 853
(25) Yapı Ünite Fonksiyonlarına Göre Yapılaşma Koşulları 853
(26) Su depoları 853
f. İmar Planı Bulunmayan Belediyelerin Yerleşik Alanlarında Yapılaşmayla İlgili Koşullara Uygunluk 854
(1) Bahçe Mesafeleri 854
(2) Bina Cephesi ve Derinliği 855
(3) Bina Yükseklikleri 855
(4) Parselde Birden Fazla Yapı Yapılıp Yapılamayacağı 856
(5) Yapı Yerinin Tayini 856
(6) Binalara Kot Verilmesi 856
(7) Genel Olarak Bazı Yapılarda Aranacak Şartlar 857
(8) Çıkmalar 857
(9) Işıklıklar ve Hava Bacaları 858
(10) Konutlarda Bulunması Gereken Odalar 858
(11) İç Yükseklikler 858
(12) Pencereler 859
(13) Kapılar 859
(14) Merdivenler 859
(15) Bacalar 860
(16) Kapalı Çarşılar ve Pasajlar 861
(17) Sıhhi Tesisler 861
(18) Bodrumlar 862
(19) Bahçe Duvarları 862
g. Belediye Mücavir Alan Sınırları Dışında, Planı Bulunmayan Köy ve Mezraların Yerleşik Alanlarında Uygulanacak Esaslar 862
h. Yerleşme Alanı Dışında Kalan (İskan Dışı) Plansız Alanlarda 863
(1) KAKS 863
(2) Bahçe Mesafeleri 864
(3) Yapılarla İlgili Hükümler 864
i. Büyükşehirlerde Mahalle Olan Köylerde Tip Mimari Projeye Uygunluk 864
j. Yöresel Mimariye Uygunluk 865
k. Projelerde Sığınak Düzenleme Zorunluluğu 865
(1) Sığınak Zorunluluğu 866
(2) Sığınakların Özellikleri 867
l. Projelerde Asansör Zorunluluğu 867
m. Projelerde Otopark Zorunluluğu 868
(1) İnşaat Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzni Açısından Otopark Zorunluluğu 869
(2) Mimari Projede Otopark Düzenlemesi 869
(3) En Az Otopark Miktarı 869
(4) Mimari Projede Otoparklarla İlgili Hususlar 872
(5) Riskli Yapı Tespiti Nedeniyle Yıkılan Binaların Bulunduğu Parsellerde Otopark Çözümleri 875
(6) Otoparkların Amacı Dışında Kullanılamayacağı 876
n. Projelerde Kapıcı Dairesi Zorunluluğu 876
o. Projelerde Yapı Denetim Kuruluşu Onayı 878
p. Bina Enerji Performansı Açısından Mimari Proje Tasarımı 878
q. Mimari Projelerin Hazırlanmasında Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi 879
r. Projelerin Hazırlanmasında Binaların Gürültüye Karşı Korunması 879
s. Standartlara Uygunluk 880
t. Engelliler İçin Yürürlüğe Konulan Mevzuatın Dikkate Alınması 880
u. Binalarda Tasarruf Tedbirleri ve İklim Değişikliğine Dairilkeler 881
ü. Diğer Mevzuata Uygunluk 882
v. Plan/Proje Tasdik Harcının Yatırılmış Olması 882
(1) Genel Olarak Plan/Proje Tasdik Harç 882
(2) Matrah 882
(3) İstisnalar 883
(4) Tarife 883
4. Projelerin Onaylanması/Onaylanmaması 883
E. Maliklerin ya da Kat Maliklerinin Tamamının Başvurusu Olmadığı Halde Ruhsat Verilmesi 884
F. Gerekli Şartlar Sağlandığı Halde Ruhsat Verilmemesi 888
1. Ruhsat Verilmesi İşlemlerinde Özel Durumlar 889
a. Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca Yaptırılacak Diğer Tesislere Ruhsat Verilmesi 889
b. Devletin Güvenlik ve Emniyeti ile İlgili Yapılar 892
c. Toplu Konut İdaresi Başkanlığı Tarafından Yapılan Yapılar 892
e. Kıyılarda Ruhsat 893
f. Doğal Gaz İletim, Dağıtım Hatları ile Depolama Tesislerinde 894
g. Akaryakıt İstasyonlarında Mesafe Şartı 894
h. Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Yetkisinde Kalan Konularda İnşaat Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzni 895
2. Ruhsat Verilmesi İçin Gerekli Şartlar 896
a. Gerekli Belgelerle Birlikte Müracaat 896
(1) Tapu Yoksa Tapu Yerine Geçen Belgeler 896
(2) İdarece Onaylı Projeler 897
(3) Numarataj Bilgileri 898
(4) Diğer Evraklar 898
b. Yapıda Ruhsat ve Eklerine Aykırılık Bulunmaması 898
c. Otopark Ücretinin Ödenmesi 899
d. Zemin Açma ve Toprak Hafriyatı Harcının Ödenmesi 901
(1) Genel Olarak Zemin Açma ve Toprak Hafriyatı Harcı 901
(2) İstisnalar 901
(3) Tarife 902
e. Kanal Katılım ve Yol katılım Paylarının Ödenmesi 903
f. İlgili Mevzuatı Uyarınca Alınması Gerekli İzinlerin Alınması 903
(1) Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler İçin İzin Alınmış Olması 903
(2) ÇED Yönetmeliği Kapsamındaki Yapılar İçin ÇED Kararı Alınması 904
(3) Sit Alanlarında Kalan Yapılar İçin Koruma Kurullarından İzin Alınması 905
(a) Gruplandırma Şartı 905
(b) İzin Verme Yetkisi 905
(c) Taşınmaz Kültür Varlıklarında Esaslı Onarım 905
(4) Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği Kapsamındaki Tesisler 906
(5) Havaalanları Çevresinde Yapılacak Yapılar 906
(6) Umumi Hıfzıssıhha Kanunu Kapsamındaki Yapılar 906
(7) Ormanlarda Gerekli İzinlerin Alınmış Olması 907
(a) Devlet Ormanlarında 907
(b) Tüzel Kişiliğe Sahip Kamu İdarelerine Ait Ormanlarda 907
(c) Özel Ormanlarda 907
(8) Özel Hastanelerde 908
(9) Su Taşkınına Uğrama Riski Altında Olan Yerlerde İzin Alınmış Olması 908
(10) İçme ve Kullanma Suyu Kaynaklarında 909
(a) Mutlak Koruma Alanı 909
(b) Kısa Mesafeli Koruma Alanı 910
(c) Orta Mesafeli Koruma Alanı 911
(d) Uzun Mesafeli Koruma Alanı 912
g. Bina İnşaat Harcının Ödenmesi 913
(1) Genel Olarak Bina İnşaat Harcı 913
(2) İstisnalar 913
(3) Mükellef 915
(4) Matrah 915
(5) Tarife 915
(6) Harcın Ödenmesi ve Ödeme Yeri 917
h. Gelişme Alanlarında Ruhsat Verilecek Ruhsatlar İçin Teknik Alt Yapı Bedelinin Ödenmesi 917
ı. Silüet Onayı 919
3. Müracaatın Değerlendirilmesi 919
G. Ruhsatın Yenilenmesinde Uygulanacak Şartların Yanlış Belirlenmesi 919
1. Beş Yıllık Süre İçerisinde Yenileme Yapılan Ruhsatlarda Uygulanacak Hükümler 920
2. Ruhsat Süresi Geçtikten Sonra Başvuru Yapılan Ruhsatlarda Uygulanacak Hükümler 923
a. Yapının Ruhsatsız Hale Gelmesi 923
b. Yeniden Ruhsat Alınma Zorunluluğu 923
c. Yeni Ruhsat Talebinde Uygulanacak Hükümler 924
3. Tamamlandığı Halde Yapı Kullanma İzni Verilmemiş Yapılar 925
H. Gerekli Koşullar Sağlandığı Halde Yapı Kullanma İzninin Verilmemesi 926
1. Yapı Kullanma İzni Alma Zorunluluğu 926
2. Yapı Kullanma İzni Almanın Şartları 927
a. Yapının Ruhsat ve Eklerine Uygun Olarak Yapılmış ve Tamamlanmış Olması 927
(1) Temel Vizesi Almak 928
(2) Su Basmanı Vizesi Almak 928
(3) Isı Yalıtım ve Kaba İnşaat Vizesi Almak 928
b. TSE Standartlarına Uygun Malzeme Kullanılması 929
c. Yapı Denetim Firmasının Raporu 929
d. SGK İlişiksiz Yazısının İstenilmesi 929
e. Enerji Kimlik Belgesinin Alınması 931
f. Cins Tashihinin Yapılması 932
g. Yapı Kullanma İzni Harcının Ödenmesi 934
(1) Genel Olarak Yapı Kullanma İzni Harcı 934
(2) Matrah 934
(3) Tarife 934
(4) Mükellef 934
(5) İstisnalar 935
h. Müracaat 935
i. Yapı Müteahhidinin, Şantiye Şefinin, Mimari Proje Müellifinin İmzası 936
3. Müracaat ve Değerlendirme 937
III. YAPI RUHSATI VE KULLANMA İZNİYLE İLGİLİ İŞLEMLERE KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVASININ ÖN KOŞULLARI 940
A. Görev ve Yetki 941
B. Ehliyet 941
C. İdari Merci Tecavüzü 942
D. İdari Davaya Konu Olacak Kesin ve Yürütülmesi Gereken Bir İşlem Olup Olmadığı 942
1. Projelerin Hazırlanması İçin Temin Edilmesi Gereken Belgelerin Verilmemesi 942
2. İmar Durumu Belgesinin Dava Konusu Yapılabilmesi 942
3. Yol Kotu Tutanağı 944
4. Mevzuata Uygun Olarak Hazırlanan Projelerin Onaylanmaması 944
5. Gerekli Koşullar Sağlandığı Halde Ruhsat Verilmemesi, Ruhsatın Uygun Şekilde Yenilenmemesi 945
6. Yapı Kullanma İzni Belgesi 945
E. Süre 946
F. Husumet 947
G. Dilekçenin İYUK’un 5. Maddesine Uygun Olup Olmadığı 947
IV. DAVANIN ESASININ GÖRÜLMESİ VE SONUÇLARI 947
A. Bilirkişi Görevlendirilmesi 948
1. Bilirkişi Görevlendirilmesini Gerektiren Durumlar 948
2. Bilirkişi Görevlendirilmesini Gerektirmeyen Durumlar 948
3. Bilirkişi Olarak Görevlendirilebilecekler 948
B. Muhtemel Hukuka Aykırılıklar 949
C. Davanın Esasının Karara Bağlanması 949
D. Kararın Temyizi 949
V. RUHSAT VE YAPI KULLANMA İZNİYLE İLGİLİ İŞLEMLERE İTİRAZ DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 950
VI. RUHSAT VE YAPI KULLANMA İZNİYLE İLGİLİ İŞLEMLERE DAVA DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 952
Beşinci Bölüm
İNŞAAT DURDURMA VE YIKIM İŞLEMLERİNE KARŞI
İTİRAZ VE DAVA
I. GİRİŞ 955
A. Genel Olarak İnşaat Durdurma ve Yıkım İşlemleri 955
B. İş Akış Şeması 957
II. İNŞAAT DURDURMA VE YIKIM İŞLEMLERİNDE MUHTEMEL HUKUKA AYKIRILIK NEDENLERİ 958
A. İşlemin Yetkisiz Kamu İdaresi Tarafından Yapılması 958
1. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçinde Yıkım Yetkisi 958
2. Büyükşehir Belediyelerinde Yıkım Yetkisi 959
3. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları Dışında Yıkım Yetkisi 961
4. Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Denetim Yetkisi 962
5. Alışveriş Merkezlerinde Yıkım Yetkisi 963
6. Organize Sanayi Bölgelerinde Yıkım Yetkisi 963
7. İstanbul’da İçme Suyu Havzalarında 964
8. Özel Çevre Koruma Bölgelerinde Yıkım Yetkisi 965
9. Kıyılarda Yıkım Yetkisi 965
10. Devlet Ormanlarında Yıkım Yetkisi 966
11. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alanında Yıkım Yetkisi 968
B. İşlemin Kamu İdaresinin Yetkisiz Organı Tarafından Yapılması 969
C. Yapı Durdurma Tutanağın Yetkili Personel Tarafından Düzenlenmemesi 971
D. Sebep Yönünden Hukuka Aykırılık Halleri: Ruhsat Almadan veya Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapı Yapmak 973
1. Genel Olarak Ruhsat Almadan veya Ruhsat ve Eklerine veya Ruhsat Alınmadan Yapılabilecek Yapılarda Projelerine ve İlgili Mevzuatına Aykırı Yapı Yapmak 973
2. Ruhsat Almadan Yapı Yapmak 973
3. Ruhsatlı Olarak Başlanan Fakat Ruhsat Yenilemesi Yapılmayan Yapılar 974
4. Ruhsat ve Eklerine veya Ruhsat Alınmadan Yapılabilecek Yapılarda Projelerine ve İlgili Mevzuatına Aykırı Yapı Yapmak 975
a. Genel Olarak 975
b. Kabili Tecviz Hata 976
c. Başkasının Taşınmazına Tecavüzlü Yapı 977
d. Hatalı Olarak Düzenlenen Ruhsata ya da Onaylanan Projelere Dayanılarak Yapılan Yapılar 977
5. Yapı Kayıt Belgesine Sahip Yapıların Durumu 982
E. Yapı Durdurma veya Tespit Tutanağı Düzenlenmeden Yıkım Kararı Alınması 982
F. İnşaatın Durdurulma Nedeninin Tutanakta Açıkça Belirtilmemesi 984
G. Tutanakta Tebligata Dair Hususların Bulunmaması 985
H. Durdurma Tutanağının Yapıya Asılmaması 986
İ. Kısmen Aykırı Yapının Tamamını Durdurulması ve Mühürlenmesi 987
J. Yapının Ruhsatlandırılmaması veya Yıkılmaması Durumunda İdarece Gerçekleştirilecek Yıkımın Masraflarının Yüzde Yirmi Fazlasıyla Tahsil Edileceğine Dair Bildirimde Bulunulması 988
K. Ruhsat Alınması İçin Uygun Süre Verilmemesi 989
1. Ruhsatlı Hale Getirilmesi Mümkün Olan Yapılar 989
2. Ruhsatlı Hale Getirilmesi Mümkün Olmayan Yapılar 993
L. Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapıda Ruhsat veya Yapı Kullanma İzni İptal Edilmeden Yıkım Kararı Alınması 996
M. Encümen Kararı Alınmaması 997
N. Encümen Kararında İşlemin Dayanağının Gösterilmemesi 999
III. İNŞAAT DURDURMA VE YIKIM İŞLEMLERİNE KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVASININ ÖN KOŞULLARI 1000
A. Görev ve Yetki 1000
B. İdari Merci Tecavüzü 1001
C. Ehliyet 1002
1. Taşınmaz Maliki 1002
2. Yapı Sahibi 1003
3. İnşaatı Yapan Müteahhit 1003
4. Kiracı 1004
D. İdari Davaya Konu Olacak Kesin ve Yürütülmesi Gereken Bir İşlem Olup Olmadığı 1005
1. Ruhsatsız veya Ruhsata Aykırı Yapının Yıkılması Gerektiği Yönünde Belediye Başkanlığınca Yapılan Bildirim 1005
2. Yapı Durdurma Tutanağı 1006
3. Encümen Tarafından Alınan Yıkım Kararları 1008
E. Süre 1009
1. Ruhsatsız veya Ruhsata Aykırı Yapının Yıkılması Gerektiği Yönünde Belediye Başkanlığınca Yapılan Bildirim 1009
2. Durdurma İşlemlerine Karşı Açılacak Davalarda Süre 1009
3. Yıkıma İlişkin Encümen Kararlarına Karşı Açılacak Davalarda Süre 1009
F. Husumet 1011
G. Dilekçenin İYUK’un 5. Maddesine Uygun Olup Olmadığı 1011
IV. DAVANIN ESASININ GÖRÜŞÜLMESİ VE KARARA BAĞLANMASI 1012
A. Yürütmenin Durdurulması 1012
B. Bilirkişi Görevlendirilmesi 1012
1. Bilirkişi Görevlendirilmesi Gereken ve Gerekmeyen Durumlar 1012
2. Bilirkişi Olarak Görevlendirilebilecekler 1012
C. Muhtemel Hukuka Aykırılıklar 1013
D. Davanın Karara Bağlanması 1014
1. Ruhsatsız veya Ruhsata Aykırı Yapının Yıkılması Gerektiği Yönünde Belediye Başkanlığınca Yapılan Bildirim Hakkında Açılan Dava 1014
2. Durdurma İşlemleri Hakkında Açılan Dava 1015
3. Yıkıma İlişkin Encümen Kararı Hakkında Açılan Dava 1016
E. Kararın Temyizi 1017
Altıncı Bölüm
TEHLİKE ARZ EDEN YAPILARIN YIKTIRILMASINA İLİŞKİN İŞLEMLERE KARŞI İTİRAZ VE DAVA
I. GİRİŞ 1019
A. Yasal Dayanak 1019
B. İş Akış Şeması 1020
II. TEHLİKE ARZ EDEN YAPILARIN YIKTIRILMASINA İLİŞKİN İŞLEMLERDE MUHTEMEL HUKUKA AYKIRILIK NEDENLERİ 1021
A. İşlemin Yetkisiz Kamu İdaresi Tarafından Uygulanması 1021
B. İşlemin Kamu İdaresinin Yetkisiz Organı Tarafından Uygulanması 1022
C. Rapor Düzenlenmeden Yıkım Kararı Alınması veya İşlemin Dayanağı Olan Raporun Hatalı Olması 1023
D. Tehlike Arz Etmeyen veya Esaslı Tamiratla Tehlike Arz Etmeyecek Duruma Getirilebilecek Yapıların Yıktırılması 1023
1. Genel Güvenlik ve Asayiş Bakımından Tehlike Arz Eden Metruk Yapılar 1024
2. Yıkılacak Derecede Tehlikeli Olduğu Tespit Edilen Yapılar 1024
E. Kültür ve Tabiat Varlıkları İçin Koruma Kurullarından İzin Alınmaması 1025
F. Tebligatın ve İlanın Usulüne Uygun Yapılmaması 1027
III. TEHLİKE ARZ EDEN YAPILARIN YIKTIRILMASINA İLİŞKİN İŞLEMLERE KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVASININ ÖN KOŞULLARI 1028
A. Görevli Yargı 1029
B. Yetkili Mahkeme 1030
C. İdari Merci Tecavüzü 1031
D. Ehliyet 1031
E. İdari Davaya Konu Olacak Kesin ve Yürütülmesi Gereken Bir İşlem Olup Olmadığı 1033
F. Süre 1035
G. Husumet 1035
H. Dilekçenin İYUK’un 3. ve 5. Maddelerine Uygun Olup Olmadığı 1036
IV. İPTAL DAVASININ KARARA BAĞLANMASI 1036
A. Bilirkişi Görevlendirilmesi 1036
B. Davanın Esasının Karara Bağlanması 1036
Yedinci Bölüm
İMAR PARA CEZALARINA KARŞI AÇILACAK DAVALARLA İLGİLİ TEMEL HUSUSLAR
I. GİRİŞ 1039
A. Yasal Dayanak 1039
B. İş Akış Süreci 1042
II. İMAR PARA CEZALARINA KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVALARINDA MUHTEMEL HUKUKA AYKIRILIK NEDENLERİ 1043
A. Para Cezasının Yetkisiz Kamu İdaresi Tarafından Uygulanması 1043
1. Belediye Sınırları İçinde 1043
2. Mücavir Alanlarda 1043
3. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları Dışında 1044
4. Büyükşehir Belediyelerinde 1044
5. Organize Sanayi Bölgelerinde 1045
6. Özel Çevre Koruma Bölgelerinde 1046
7. Kıyılarda 1046
8. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde 1047
9. Serbest Bölgelerde 1048
10. Alışveriş Merkezlerinde Yıkım Yetkisi 1048
B. Para Cezasının İdarenin Yetkisiz Organı Tarafından Uygulanması 1048
C. Para Cezası Uygulanmasını Gerektiren Fiillerin Tespitinin Yapılmadan Ceza Uygulanması 1050
D. Para Cezasına Dayanak Teşkil Eden Tutanakların Gerekli Bilgileri İçermemesi 1051
E. Tespit Tarihinden Makul Süre Geçtikten Sonra Para Cezası Uygulanması 1053
F. Para Cezası Uygulanması Gerekmeyen Durumlarda Ceza Uygulanması 1055
1. Ruhsat Almadan veya Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapı Yapmak 1058
a. Ruhsat Almadan Yapı Yapmak 1058
b. Ruhsat veya Eklerine Aykırı Yapı Yapmak 1059
c. Belediye ve Mücavir Alanlar Dışında Köylerin Köy Yerleşik Alanlarında Kanun’un 27. Maddesinde Sayılan Koşullara Uymadan Yapı Yapmak 1062
d. Yapı Kayıt Belgesine Sahip Yapıların Durumu 1062
e. Ruhsat Süresi Dolmuş Yapılar 1063
f. Ruhsat Alınması ve Aykırılıkların Giderilmesi Durumunda Para Cezası uygulanıp Uygulanmayacağı 1064
g. İmar Mevzuatına Aykırı Olarak Yapı Yapmak 1065
2. Mevzuata Aykırılığı Yapı İnşaat Alanı Üzerinden Hesaplanması Mümkün Olmayan, Yapının Cephelerini ve Diğer Yapı Elemanlarını Değiştiren İnşaat Yapmak veya Standartlara Aykırı Yapı Malzemesi Kullanmak 1065
3. Kanunun Diğer Maddelerinde Belirtilen Zorunluluklara Uymamak 1067
a. Özel Parselasyon ile Hisse Karşılığı Belirli Bir Yer Satmak veya Almak 1067
b. 28. Maddedeki Yükümlülüklere Uymamak 1067
c. Ruhsatsız Yapılar İçin Ruhsat Almamak, Ruhsat ve Eklerine Aykırılığı Gidermemek 1070
d. Geçici İnşaat ve Tesislerin Yıktırılması 1070
e. İnşaat ve Tamirat Yapılırken Uyulması Gereken Kurallara Uyulmaması 1070
f. 35. Maddedeki Yükümlülüklere Uyulmaması 1071
g. Kapıcı Daireleri ve Sığınaklarla İlgili Zorunluluklara Uyulmaması 1071
h. Otoparklarla İlgili Zorunluluklara Uyulmaması 1071
i. Kamunun Selameti İçin Alınması Gereken Tedbirlerin Alınmaması 1071
j. 41. Maddeye Aykırı Davranmak 1072
4. Köy Yerleşme Alanı Sınırı İçinde Muhtarlık İzni Olmadan Yapı Yapmak 1072
5. Tehlike Arz Eden Yapısını Yıkmamak 1072
6. Çevre Kanunu Kapsamında Ceza Verilen Hallerde Ayrıca İmar Para Cezası Uygulanıp Uygulanamayacağı 1073
G. Ceza Miktarının Hatalı Olarak Belirlenmesi 1074
1. Temel Ceza Miktarının Hatalı Olarak Belirlenmesi 1074
2. Temel Ceza Miktarına Arsa Payıyla Emlak Vergi Değerinin Çarpımı Sonucu Bulunacak Tutarın Eklenmesi 1079
3. Artırım Sebeplerinin Hatalı Olarak Uygulanması 1079
4. Tekerrür Hükümlerinin Yanlış Uygulanması 1081
H. Para Cezasının Yanlış Kişiye Uygulanması 1086
1. Yapı Sahibi 1086
a. Genel Olarak 1086
b. Müteahhiti Uyaran Malikin Durumu 1088
c. Kat Mülkiyetine Tabi Binalarda 1089
d. Mirasçıların Durumu 1090
2. Özel Parselasyonla Hisse Karşılığı Belirli Bir Yer Satan veya Alan Kişi 1090
3. Kiracı 1091
4. Fenni Mesul 1092
5. Müteahhit 1093
İ. Ceza İhbarnamesinin Hatalı Olarak Düzenlenmesi veya Süresinde Düzenlenmemesi 1093
III. İMAR PARA CEZALARINA KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVASININ ÖN KOŞULLARI 1094
A. Görevli Yargı 1094
B. Yetkili Mahkeme 1099
C. İdari Merci Tecavüzü 1100
D. Ehliyet 1100
E. İdari Davaya Konu Olacak Kesin ve Yürütülmesi Gereken Bir İşlem Olup Olmadığı 1101
F. Dava Açma Süresi 1102
G. Husumet 1102
H. Dilekçenin İYUK’un 5. Maddesine Uygun Olup Olmadığı 1102
IV. İMAR PARA CEZALARINA KARŞI AÇILACAK İPTAL DAVASININ KARARA BAĞLANMASI 1102
A. Bilirkişi Görevlendirilmesi 1102
1. Bilirkişi Görevlendirilmesini Gerektiren Durumlar 1102
2. Bilirkişi Görevlendirilmesini Gerektirmeyen Durumlar 1103
3. Bilirkişi Olarak Görevlendirilebilecekler 1104
B. Muhtemel Hukuka Aykırılık Nedenleri 1104
C. Davanın Karara Bağlanması 1104
V. İNŞAAT DURDURMA, YIKIM, TEHLİKE ARZ EDEN YAPILARIN YIKIMI, PARA CEZASI İŞLEMLERİNE İTİRAZ DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 1112
VI. İNŞAAT DURDURMA, YIKIM, TEHLİKE ARZ EDEN YAPILARIN YIKIMI, PARA CEZASI İŞLEMLERİNE DAVA DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ 1114
Kaynakça 1117
İçtihatlar Dizini 1125
Kavramlar Dizini 1173 |
Bilgisayar, Teknoloji Kitapları 
