|
İÇİNDEKİLER
4. BASKIYA ÖNSÖZ IX
3. BASKIYA ÖNSÖZ X
2. BASKIYA ÖNSÖZ XI
ÖNSÖZ XII
İÇİNDEKİLER XV
KISALTMALAR XXXVII
ÖZET XLI
ABSTRACT XLI
KAYNAKÇA XLV
BİRİNCİ BÖLÜM
SİGORTA HUKUKU
§1. SİGORTACILIĞIN VE SİGORTA HUKUKUNUN TARİHİ GELİŞİMİ VE SİGORTA HUKUKUNUN KAYNAKLARI 4
I. SİGORTACILIĞIN TARİHİ GELİŞİMİ 4
A. DÜNYADA SİGORTACILIK 4
B. TÜRKİYE’DE SİGORTACILIK 8
1. Osmanlı İmparatorluğu Döneminde Sigortacılığın Gelişimi 8
2. Cumhuriyet Döneminde Sigortacılığın Gelişimi 11
3. Günümüzde Sigortacılıktaki Durum 12
C. SİGORTA HUKUKUNUN GELİŞİMİ 14
II. SİGORTA HUKUKUNUN KAYNAKLARI 15
A. KANUNLAR 15
1. Sigortacılık Kanunu 15
2. Türk Ticaret Kanunu 18
a. Genel Olarak 18
b. TTK’da Düzenlenmeyen Hususlar 19
c. Türk Ticaret Kanunu Uygulama Kanunu 19
3. Kooperatifler Kanunu 20
4. Diğer Kanunlar 22
a. Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu 22
b. Tarım Sigortaları Kanunu 23
c. Karayolları Trafik Kanunu 23
d. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun 23
e. Turizmi Teşvik Kanunu 24
f. Afet Sigortaları Kanunu 25
g. Muhtelif Kanunlar 26
B. YÖNETMELİKLER 26
C. SİGORTA GENEL ŞARTLARI 33
D. İÇTİHATLAR VE DOKTRİN 34
§2. SİGORTA HUKUKUNUN KONUSU VE İŞLEVLERİ 35
I. SİGORTA HUKUKUNUN KONUSU 35
II. SİGORTANIN İŞLEVLERİ 35
A. EKONOMİK İŞLEVLERİ 35
B. SOSYAL İŞLEVLERİ 36
III. SİGORTACILIK FAALİYETİNİN TEMEL ÖZELLİKLERİ 36
A. SİGORTACILIK ESASI BİLİME VE TEKNİĞE DAYALIDIR 36
B. SİGORTACILIK DENETİME TABİDİR 37
C. SİGORTACILIĞIN ETKİSİ ULUSAL OLDUĞU KADAR ULUSLARARASI NİTELİK TAŞIR 37
IV. SİGORTANIN YARARLARI 38
§3. SİGORTA HUKUKUNUN AYRIMLARI VE TEMEL SİGORTA KAVRAMLARI 38
I. SİGORTA HUKUNUN AYRIMLARI 38
A. ÖZEL HUKUK AYRIMI 38
1. Kara ve Deniz Sigortaları 38
2. Mal, Sorumluluk ve Can Sigortaları 39
3. Sabit Primli ve Değişen Primli Sigorta 40
4. Zarar Sigortaları – Meblağ Sigortaları 40
a. Zarar Sigortaları 40
b. Meblağ Sigortaları 40
5. Aktif ve Pasif Sigortaları 41
a. Aktif Sigortası 41
b. Pasif Sigortası 41
B. SOSYAL SİGORTA–ÖZEL SİGORTA AYRIMI 42
1. Genel Olarak 42
2. Sosyal Sigortayı Özel Sigortadan Ayıran Unsurlar 43
II. YURTDIŞINDA YAPTIRILABİLECEK SİGORTALAR 44
§4. TÜRK VE ULUSLARARASI SİGORTA ÖRGÜTLERİ 45
I. TÜRK SİGORTA ÖRGÜTLERİ 45
1. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu 45
2. Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği 46
3. Sigorta Hukuku Türk Derneği 47
II. ULUSLARARASI SİGORTA ÖRGÜTLERİ 47
A. ULUSLARARASI SİGORTA HUKUKU DERNEĞİ 47
B. AVRUPA BİRLİĞİ’NDE SİGORTA ÖRGÜTLERİ 48
1. Avrupa Birliği ve Sigorta Hukuku 48
2. Avrupa Sigortalar Komitesi 49
§5. SİGORTA ARACILARI 49
I. SİGORTA ACENTESİ 50
A. TANIMI 50
B. UNSURLARI 51
C. ACENTENİN YÜKÜMLÜKLERİ 52
D. ACENTE OLMAK İÇİN GEREKLİ ŞARTLAR 52
E. LEVHAYA YAZILMA VE SİLİNME 54
1. Levhaya Yazılma 54
2. Levhadan Silinme 55
F. ÖZELLİKLERİ 57
G. ACENTENİN ÜCRET HAKKI 59
H. YETKİSİZ ACENTE 59
İ. YABANCI SİGORTA ACENTESİ 59
J. SİGORTA ACENTE TEŞKİLATI 60
1. Sigorta Acenteleri Sektör Meclisi 60
2. Sigorta Acenteleri İcra Komitesi 60
K. ACENTELİK SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ 61
1. Sona Ermede Komisyon Hakkı 61
2. Portföy Tazminatı 63
L. REKABET YASAĞI 65
II. SİGORTA BROKERİ 66
A. TANIMI 66
B. BROKERLİK YETKİSİNİN VERİLMESİ 67
C. BROKERLERİN TAŞIMASI GEREKEN NİTELİKLER 68
1. Gerçek Kişi Broker 68
2. Tüzel Kişi Broker 68
D. SİGORTA BROKERLİĞİNİN ÖZELLİKLERİ 69
E. BROKERİN PRİM TAHSİL YETKİSİ VE AVANS ÖDEMESİ 70
F. SİGORTA ACENTESİNİN BROKERDEN FARKI 70
§6. SİGORTA AKTÜER VE EKSPERİ 71
I. SİGORTA AKTÜERİ 71
II. SİGORTA EKSPERİ 72
A. TANIMI 72
B. SİGORTA EKSPERİNİN TAŞIMASI GEREKEN ŞARTLAR 72
C. SİGORTA EKSPERLERİ İCRA KOMİTESİ 72
D. RUHSAT VE LEVHAYA YAZILMA 72
1. Faaliyete Başlama 72
2. Levhaya Yazılma 74
3. Levhadan Silinme 74
4. Eksperlerle İlgili Sınırlamalar 75
5. Uzaktan Ekpertiz 75
6. Yabancı Eksperler 75
§7. SİGORTA HUKUKU AYRIMI 76
I. SİGORTA DENETİM HUKUKU 76
§8. SİGORTA VE REASÜRANS ŞİRKETLERİ 76
I. SİGORTA ŞİRKETLERİ 76
A. SİGORTA ŞİRKETLERİNİN TAŞIMASI GEREKEN ŞARTLAR 77
1. Anonim Şirket Şeklinde Kurulan Sigorta Şirketlerin Taşıması Gereken Şartlar 77
2. Kooperatif Şeklinde Kurulan Sigorta Şirketlerinin Taşıması Gereken Şartlar 78
a. Kooperatiflerin Kuruluşu 78
b. Kooperatif Sigortacılığı 79
c. Kooperatif Sigortacılığının Özellikleri 81
d. Türleri 82
e. Kooperatif Şeklinde Kurulan Şirketlerin Taşıması Gereken Şartlar Sigortacılık Yapabilmesi İçin Taşıması Gereken Şartlar 82
B. SİGORTA ŞİRKETİNİN İŞLEYİŞİ 83
1. Ücret Sigortacılığı 83
2. Üyelik Sigortacılığı 83
3. Sigorta Şirketlerinin Teşkilatlanması 83
a. Yönetim Kurulu 83
b. Genel Müdür 84
c. Denetim Kurulu ve İç Denetim 85
II. REASÜRANS ŞİRKETLERİ 85
§9. SİGORTA HUKUKUNUN DENETİMİ 86
A. GENEL OLARAK 86
B. SİGORTACILIK VE ÖZEL EMEKLİLİK DÜZENLEME VE DENETLEME KURUMU 87
1. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun Kuruluşu 87
2. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun Görev ve Yetkileri 88
3. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun Teşkilat Yapısı 89
a. SEDD Kurulu 90
aa. SEDD Kurulu’nun Görev ve Yetkileri 90
bb. SEDD Kurulu’nun Üyeleri 90
cc. SEDD Kurulu’nun Toplantıları 91
dd. SEDD Kurulu Düzenleyici İşlemleri 91
b. Başkanlık 92
c. Geçiş Hükümleri ve Atıflar 92
aa. Geçiş Hükümleri 92
bb. Atıflar 93
B. SİGORTA VE REASÜRANS ŞİRKETLERİNİN DENETLENMESİ 93
1. Kuruluş Aşamasında Denetim 94
a. Genel Olarak 94
b. Kuruluş İzni Alma 95
c. Faaliyet için Ruhsat Alma 96
aa. Ruhsat Alma 96
bb. Ruhsatın İptali 97
d. Kanunda Öngörüldüğü Şekilde Teşkilatlanma 98
e. Kanuna Uygun Faaliyette Bulunma 99
f. Sermayesinin Asgari Yeterlilikte Olması 99
g. Yabancı Sigorta ve Reasürans Şirketleri 100
2. Faaliyet Aşamasında Denetim 101
a. Esas Sözleşmenin Denetimi 101
aa. Esas Sözleşmede Değişiklik Yapılması 101
bb. Ortaklık Yapısının Değişmesi 103
cc. Sermaye Artırımına İlişkin Esas Sözleşme Değişikliği Yapılması 103
b. Mali Bünye İle İlgili Denetim 104
aa. Teknik Karşılık Ayrılması 104
1) Kazanılmamış Primler Karşılığı 104
2) Dengeleme Karşılığı 104
3) Matematik Riskler Karşılığı 104
4) Sonuca Bağlanmamış (Muallak) Tazminat Karşılığı 105
5) Devam Eden Riskler Karşılığı 105
6) İkramiyeler ve Primler Karşılığı 105
c. Teminatlar 105
d. Hesap ve Kayıtların Denetimi 107
e. Aktif Azaltıcı İşlem Yasağı 107
f. Sigorta Şirketinin İflas Etmesi 108
3. Tasfiye Aşamasında Denetim 109
İKİNCİ BÖLÜM
SİGORTA SÖZLEŞMELERİ
§10. SİGORTA SÖZLEŞMESİ HUKUKU 116
I. GENEL OLARAK 116
A. SİGORTA SÖZLEŞMESİ 116
B. KARŞILIKLI SİGORTA 117
C. REASÜRANS SÖZLEŞMESİ 117
II. SİGORTA SÖZLEŞMESİNDE TEMEL KAVRAMLAR 119
A. PRİM 119
B. SİGORTA HİMAYESİ 119
C. KAZA 120
D. RİZİKO 121
E. SİGORTA DEĞERİ 121
F. SİGORTA MENFAATİ 122
G. ZARAR 123
H. SİGORTA TAZMİNATI–SİGORTA BEDELİ 124
İ. İSTATİSTİK 125
J. RİYAZİ İHTİYAT 126
III. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN ÖZELLİKLERİ 126
A. TANIMI 126
B. KONUSU 128
C. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN TARAFLARI 130
1. Sigortacı 130
2. Sigorta Ettiren 131
D. ŞEKLİ 132
E. HUKUKİ NİTELİĞİ 132
F. MESAFELİ AKDEDİLEN SİGORTA SÖZLEŞMESİ 134
G. YABANCILIK UNSURU BULUNAN SİGORTA SÖZLEŞMELERİ 137
1. Uygulanacak Hükümler 137
2. Türk Hukukunun Doğrudan Uygulanması 139
H. ZAMANAŞIMI 139
IV. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN KURULMASI 144
A. ÖNERİ (İCAP) 145
B. KABUL 145
C. SUSMANIN SİGORTA SÖZLEŞMESİNE ETKİSİ 145
V. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN UNSURLARI 147
A. UNSURLARI 147
B. SİGORTA HUKUKUNUN TTK’DA KORUYUCU (EMREDİCİ) HÜKÜMLERLE KORUNMASI 148
1. Kararlaştırılması Halinde Sözleşmeyi Geçersiz Kılan Şartlar 149
2. Kararlaştırılması Halinde Geçersiz Olan Şartlar 149
3. Sigorta Ettiren, Sigortalı ve Lehtar Aleyhine Değiştirilemeyen Hükümler (Nispi Emredici Kurallar) 150
VI. SİGORTA SÖZLEŞMESİNDEN DOĞAN İHTİLAFLARDA UYGULANACAK HÜKÜMLER 151
A. EMREDİCİ HÜKÜMLER 151
B. SİGORTA ÖZEL ŞARTLARI 152
C. SİGORTA GENEL ŞARTLARI 154
1. Tanımı 154
2. Genel Şartların Haksız Şart Kapsamında Değerlendirilmesi 155
3. Genel Şartların Sigorta Sözleşmesi Devam Ederken Değişmesi 158
D. TÜRK TİCARET KANUNU HÜKÜMLERİ 158
E. TİCARİ ÖRF VE ADET 158
F. GENEL HÜKÜMLER 158
VII. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN BAŞKASI ADINA VEYA BAŞKASI LEHİNE YAPILMASI 159
A. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN BAŞKASI TARAFINDAN YAPILMASI 159
1. Yetkili Temsilci 161
2. Yetkisiz Temsilci 161
B. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN BAŞKASI LEHİNE YAPILMASI 163
VIII. SİGORTA SÖZLEŞMESİNE AİT SÜRELER 164
1. Şekli (Formel) Süre 165
2. Teknik Süre 165
3. Maddi Süre 166
IX. ÖZEL SİGORTA SÖZLEŞME ŞEKİLLERİ 166
A. GEÇMİŞE ETKİLİ SİGORTA 166
B. GEÇİCİ (MUVAKKAT) SİGORTA KUVERTÜRÜ 170
C. ABONMAN SİGORTA SÖZLEŞMESİ 172
D. BİRLEŞTİRİLMİŞ SÖZLEŞMELER 179
E. GRUP SİGORTASI 179
§11. TARAFLARIN BORÇ VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ 179
I. BORÇ KAVRAMI 179
II. YÜKÜMLÜK KAVRAMI 180
III. KÜLFET KAVRAMI 182
IV. SÖZLEŞME ÖNCESİ TARAFLARIN BORÇ VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ 183
V. SİGORTA SÖZLEŞMESİNE GÖRE SİGORTACININ BORÇ VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ 184
A. RİZİKOYU TAŞIMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 184
1. Tanım 184
2. Rizikoyu Taşımak 187
3. Sigortalanan Riziko 188
4. İmkânsızlık 189
5. Rizikonun Ağırlaşması 190
B. SİGORTA ETTİRENİ AYDINLATMAK 190
1. Genel Olarak 190
2. Hukuki Niteliği 191
3. Terim Sorunu 191
4. Aydınlatma Yükümlülüğünün Muhatabı ve Sorumluları 194
a. Muhatabı 194
b. Sorumluları 194
5. Yenilenen (Zeyilname Düzenlenen) Sigortalarda Aydınlatma 195
6. Çeşitli Sigorta Türlerinde Aydınlatma 195
7. Aydınlatma Şekli ve Kapsamı 196
a. Şekli 196
b. Kapsamı 198
8. Aydınlatma Yükümlülüğüne Aykırılığın Müeyyidesi 199
9. TTK’ya Göre Aydınlatma Yükümlüğüne Aykırılığın Sonuçları 200
10. Aydınlatma Yükümlülüğünün Yerine Getirilmesi 207
11. Aydınlatma Metninin Saklanması 208
12. Aydınlatma Yükümlüğünden kaçınılabilecek Haller 208
a. Bilgi Talepleri ve Şikayetlerin Cevaplandırılması 208
b. İnternet Sitesi Kurma Zorunluluğu 209
C. SİGORTACININ SİGORTA POLİÇESİNİ DÜZENLEMESİ VE TESLİM ETMESİ 210
1. Genel olarak 210
2. Poliçenin Teslim Süresi 211
3. Poliçenin Şekli 214
4. Poliçenin Kapsamı ve Vergisel Yükümlülükler 214
D. ZARARI TAZMİN ETMEK 215
1. Genel olarak 216
2. Muacceliyet 217
3. Avans Ödemesi 218
4. Kısmi Tazminat Ödemeleri 219
5. Rizikonun Gerçekleşmesinde Kusur 220
6. Eşya Üzerinde Rehin Bulunması Halinde Ödeme 220
a. Genel Olarak Rehinli Eşya 220
b. Gemi İpoteği 221
aa. İpotekli Gemide Sigorta Tazminatı 221
bb. Gemi İpoteğinin Sigortacıya Bildirilmesi 221
cc. Sigortacının Malike Ödeme Yapması 222
dd. Sigortacının Borcundan Kurtulması 223
E. GİDERLERİ ÖDEMEK 223
1. Genel Olarak 223
2. Hukuki Niteliği 224
3. Talep Edilebilecek Giderler 224
4. Giderleri Talep Edebilme Şartları 225
F. TİCARİ VE MESLEKİ SIRLARI SAKLI TUTMAK 226
G. KİŞİSEL VERİLERİ SAKLAMAK 226
VI. SİGORTA SÖZLEŞMESİNDE SİGORTA ETTİRENİN BORÇ VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ 228
A. PRİM ÖDEME BORCU 229
1. Primin Ödenmesi 229
2. Primin Özellikleri 232
3. Sigorta Himayesinin Başlaması 233
4. Primin Değişmesi 233
5. Ödeme Yeri 234
6. Primin Muaccel Hale Gelmesi 235
7. Temerrüt 235
8. Prim Ödememenin Sonuçları 236
a. Cayma 236
b. Fesih 237
9. Takas 238
B. BEYAN YÜKÜMLÜLÜĞÜ 239
1. Genel Olarak 239
2. Hukuki Niteliği 240
3. Beyan Yükümlüğünün Safhaları 241
a. Sözleşmenin Yapılmasından Önce 241
aa. Genel olarak 241
bb. Hukuki Niteliği ve Sorumluluğun Kaynağı 242
cc. Yazılı sorular 242
dd. Önemli Sayılan Hususlar 244
ee. Bağlantı 245
ff. Beyanla Yükümlü Kişiler 246
gg. Beyan Hangi Kişilere Yapılmalıdır 246
hh. Teklifin Yapılması İle Kabulü Arasındaki Değişiklikleri Beyan 247
b. Sözleşme Süresi İçinde 248
c. Riziko Gerçekleştiğinde 248
4. Beyan Yükümlülüğüne Aykırılığın Yaptırımı 248
a. Cayma Hakkı 248
aa. Sözleşme Öncesinde 248
(1) Cayma Hakkının Kullanılması 248
(2) Cayma Hakkının kullanılamayacağı Haller 249
bb. Sözleşme Süresinde 249
b. Tazminatın İndirilmesini Talep Hakkı 250
C. RİZİKO GERÇEKLEŞTİĞİNDE BİLDİRME YÜKÜMLÜLÜĞÜ 250
D. RİZİKO GERÇEKLEŞTİKTEN SONRA BİLGİ VERME VE ARAŞTIRMA YAPILMASINA İZİN VERME YÜKÜMLÜLÜĞÜ 251
E. ZARARI ÖNLEME, AZALTMA VE SİGORTACININ RÜCU HAKLARINI KORUMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 251
F. ZARAR GÖREN MAL VE ZARARIN GERÇEKLEŞTİĞİ YERDE DEĞİŞİKLİK YAPMAMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 252
G. SÖZLEŞMEDE ÖNGÖRÜLEN YÜKÜMLÜLÜKLER 253
KONUNUN ÖZETİ–I 254
I. SİGORTACININ BORÇ VE YÜKÜKÜMLÜLÜKLERİNE AYKIRI DAVRANMASI HALİNDE UYGULANACAK YAPTIRIMLAR 254
II. SİGORTA ETTİRENİN BORÇ VE YÜKÜMLÜLÜKLERİNE AYKIRI DAVRANMASI HALİNDE UYGULANACAK YAPTIRIMLAR 255
§12. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN SONA ERME HALLERİ 257
I. POLİÇEDE KARARLAŞTIRILAN SÜRENİN GELMESİ 257
II. SİGORTACININ İFLASI 257
III. TARAFLARIN ANLAŞMASI 257
IV. TARAFLARDAN BİRİNİN SÖZLEŞMEYİ FESHETMESİ VEYA CAYMASI 258
A. FESİH 258
1. Olağanüstü Durumlarda Fesih 258
2. Sigorta Priminin Artırılmasında Fesih 258
3. Kısmi Fesih ve Cayma 259
B. CAYMA 259
1. Tarafların Aczi, Takibin Semeresiz Kalması 259
2. Sigortacının İflası 259
V. SİGORTALI MALIN SAHİBİNİN DEĞİŞMESİ 260
VI. RİZİKONUN GERÇEKLEŞMESİ 260
VII. SİGORTA KONUSUNUN ORTADAN KALKMASI 260
KONUNUN ÖZETİ–II 261
I. SİGORTA SÖZLEŞMESİNDEN CAYMA HALLERİ 261
II. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİ FESİH HALLERİ 261
III. KUSURUN AĞIRLIĞINA GÖRE TAZMİNATTAN İNDİRİM YAPILMASI GEREKEN HALLER 262
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ÖZEL SİGORTA TÜRLERİ
§13. TÜRK TİCARET KANUNUNA GÖRE SİGORTA TÜRLERİ 271
I. MAL SİGORTASI 271
A. GENEL OLARAK 271
B. MAL SİGORTALARINA İLİŞKİN İLKELER 273
1. Menfaat İlkesi 273
a. Müşterek Menfaat 273
b. Müşterek Menfaat Durumunda Başkası Lehine Sigorta 273
c. Menfaat Üzerinde Sınırlamalar 274
aa. Sınırlı Ayni Hak 274
bb. Haciz 275
2. Sigorta Değerinin Sigorta Bedeline Denkliği İlkesi 276
a. Aşkın Sigorta 276
b. Eksik Sigorta 277
c. Takseli Sigorta 279
d. Birden Fazla Sigorta 279
aa. Müşterek sigorta 280
bb. Çifte sigorta 281
cc. Kısmi sigorta 282
3. Tazminat İlkesi 282
a. Aşkın Sigorta 282
b. Eksik Sigorta 282
c. İlk Tehlike Sigortası 283
4. Halefiyet İlkesi 283
C. UYGULAMADA SIKLIKLA KARŞILAŞILAN MAL SİGORTASI TÜRLERİ 283
1. Yangın Sigortası 284
a. Sigorta Bedelinin Kapsamı 285
aa. Taşınmaz mallarda: 285
bb. Taşınır Mallarda 285
b. Ek Sözleşme İle Sigorta Teminatı Kapsamına Alınabilecek Rizikolar 286
c. Teminat Kapsamı Dışındaki Haller 286
d. Özel Şekilli Yangın Poliçeleri 287
aa. Abonman Poliçeleri 287
bb. Dalgalı (Mütemevviç) Sigorta Poliçesi 288
cc. Ayarlama Klozlu Poliçeler 288
dd. İlk Ateş Sigortası Poliçeleri 288
ee. Yeni Değer Klozlu Sigorta Poliçeleri 289
e. Hasarın Gerçekleşmesi Halinde Sigorta Ettirenin/Sigortalının Yükümlükleri 290
f. Yangın Sigortasında Menfaat Sahibinin Değişmesi 290
2. Nakliyat (Taşıma) Sigortaları 290
a. Deniz Taşımasına Dair Klozlar 290
b. Sigorta Abonman Poliçesi 292
c. Uluslararası Eşya Satım Sözleşmelerinde Sigorta 292
aa. Türleri 292
bb. Satış Bedelinin Ödenmesi 295
d. Sigorta Enstitü Yük Klozları 296
aa. (A) Klozu 298
bb. (B) Klozu 299
cc. (C) Klozu 299
3. Borç Ödeme Sigortası 300
a. Sigortanın Konusu 300
b. Teminatlar 301
aa. İşsizlik Teminatı 301
bb.Geçici İş Göremezlik Teminatı 302
cc. Ek Sözleşme ile Teminat Kapsamına Dâhil Edilebilecek Hâller 302
c. Sigortanın Süresi ve Sona Ermesi 303
4. Kara Araçları Kasko Sigortası 304
a. Sigortanın Konusu 304
b. Kasko Poliçesinde Bulunması Gereken Özellikler 304
c. Rizikolar 304
aa. Sigorta Kapsamında Olan Rizikolar 304
bb. Sigorta Teminatı Kapsamı Dışında Olan Rizikolar 305
cc. Ek Teminat İle Kapsam İçine Alınabilen Rizikolar 307
c. Sigorta Teminatı Kapsamındaki Kişiler 309
d. Kiralık Araçlar 309
e. Hasarın Gerçekleşmesi Halinde Sigortalı veya Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri 311
5. Zorunlu Deprem Sigortası 312
a. Genel Olarak 312
b. Zorunlu Deprem Sigortasının Hukuki Niteliği 314
c. DASK’ın Amacı 315
d. Sigortanın Kapsamı ve Teminat Dışı Haller 315
aa. Kapsamı 315
bb. Teminat Verilen Binalar 316
cc. Sigorta Kapsamı Dışında Kalan Binalar 317
e. Teminat Dışında Kalan Haller 317
f. Aşkın Sigorta ve Muafiyet 318
aa. Aşkın Sigorta 318
bb. Muafiyet 318
g. Sigortanın Başlangıcı ve Sonu 318
h. Malikin Sorumluluğu ve Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Yükümlülükler 318
aa) Malikin ve İntifa Hakkın Sahibinin Sorumluluğu 318
bb) Devre Mülk Binalarda Sorumluluk 319
cc) Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Yükümlülükler 319
i. Hasarın Tespiti, Tazminatın Hesaplanması ve Tazminatın Ödenmesi 320
aa. Hasarın Tespiti 320
bb. Tazminatın Hesabı 320
cc. Tazminatın Ödenmesi 320
j. Sigorta Ettirenin Beyan Yükümlülüğü, Fesih ve İptaller 321
II. SORUMLULUK SİGORTALARI 322
A. SORUMLULUK SİGORTALARININ, MAL VE CAN SİGORTALARINDAN FARKLARI 322
B. SORUMLULUK SİGORTASININ ÖZELLİKLERİ 322
1. Tanımı 322
2. Uygulanacak Hükümler 324
3. Hukuki Niteliği 325
4. Sigortacının Hakları 326
a. Sigortacının Bilgi Alma Hakkı 326
b. Takas 326
c. Halefiyet 327
5. Sigorta Geçerlilik Süresi 328
6. Sözleşme Hükümleri İle Üçüncü Kişi Aleyhine Düzenlenme Yapmanın Geçerliliği Sorunu 329
7. Manevi Tazminat Talepleri 329
8. Müteselsil Sorumluluk 330
9. Sigortacının Yaptığı Kısmi Ödemeler 331
10. Zarara Kasten Sebep Olma 331
11. Bildirim Yükümlülüğü 332
12. Hukuki Koruma 332
a. Genel Olarak 332
b. Yapılacak Hukuki Yardımlar 332
13. Üçüncü Kişinin Doğrudan Sigortacıya Dava Açma Hakkı 333
a. Genel Olarak 333
b. Doğrudan Dava Hakkına Dair Hukuki Düzenleme 334
c. Doğrudan Dava Hakkının Amacı 335
d. Doğrudan Doğruya Davada Sigortacının Yapabileceği Savunma 336
e. Doğrudan Dava Hakkında Zamanaşımı Süresi 337
14. Öde ki Ödeme Alabilesin (Pay to be Paid) Kuralı 338
15. Sözleşmeye Yetki veya Tahkim Şartı Konulması 338
C. ZORUNLU SORUMLULUK SİGORTASI 339
1. Genel Olarak 339
2. Zorunlu Sorumluluk Sigortasının Düzenlenmesi 339
3. Zorunlu Sorumluluk Sigortasının Tanımı ve Türleri 341
a. Tanımı 341
b. Türleri 342
aa. Kanunla Düzenlenmiş Olan Zorunlu Sigortalar 342
bb. Yönetmelik İle Düzenlenmiş Olan Zorunlu Sigorta Türleri 347
cc. Cumhurbaşkanlığı Kararı (Bakanlar Kurulu Kararı) İle Düzenlenmiş Olan Zorunlu Sorumluluk Sigortaları 352
4. Zorunlu Sorumluluk Sigortasının Denetimi ve Takibi 354
D. UYGULAMADA SIKLIKLA KARŞILAŞILAN SORUMLULUK SİGORTASI TÜRLERİ 356
1. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası 357
a. Hukuki Düzenleme 357
b. ZMSS’da Kusur Kavramı 360
aa. Genel Olarak 360
bb. Kazanın Alkolün Etkisi ile Meydana Gelmesi 364
c. Aracın Yurtdışında Kullanılması 366
d. Sigortanın Kapsamı 368
e. Sigortanın Kapsamı Dışında Kalan Haller 371
f. Sigorta Priminin Belirlenmesi ve Sigortacının Sözleşme Yapmaktan Kaçınması 372
aa. Sigorta Priminin Belirlenmesi 372
bb. Sigortacının Sözleşme Yapmaktan Kaçınması 373
g. Aktüerya Hesabı 373
h. Tazmin Edilecek Zararlar 375
i. Tazminatın Ödenmesi 379
j. İşletenin Değişmesi 381
k. Sigortadan Yaralanacak Kişiler 382
aa. İşletenin eylemlerinden Sorumlu Olduğu Araç Sürücüsü ve Sürücü Yardımcıları 382
bb. İşletenin Eşi, Çocukları ve Yakınları 382
cc. Diğer Kişiler 388
dd. Destekten Yoksun Kalma Tazminatının Hesabında Uygulanacak Tablo 389
l. Hatır Taşımaları 390
m. İkame Araç 395
n. Dava Şartı 396
o. Zamanaşımı 397
2. İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası 397
a. Genel Olarak 397
b. Sigortanın Konusu 397
c. Sigorta Kapsamında Olan Rizikolar 398
d. Sigorta Kapsamı Dışında Olan Rizikolar 398
3. Taşıyıcı Mali Sorumluluk Sigortası 400
a. Genel Olarak 400
b. Taşıyıcının Sorumluluğu 400
c. Sorumluluğun Kapsamı 401
d. CMR (Taşıyıcının Malî Sorumluluğu) Sigortaları 401
aa. Kapsamı 402
bb. CMR Sigortalarının Uluslararası Karayolu Taşımacılığındaki Yeri ve Önemi 403
4. Hekim Zorunlu Sorumluluk Sigortası (Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) 404
a. Malpraktis Kavramı 404
b. Hukuki Düzenleme ve Düzenlemenin Amacı 406
aa. Hukuki Düzenleme 406
bb. Düzenlemenin Amacı 409
c. Kapsamı 410
d. Sigorta Kapsamına Dahil Olan Alacaklar 411
aa. Sigorta Kapsamındaki Rizikolar 413
bb. İlave Sözleşme İle Sigorta Kapsamına Alınabilen Rizikolar 414
cc. Sigorta Kapsamı Dışındaki Rizikolar 415
dd. Sigortacının, Sigorta Ettirene Rücu Edebileceği Haller 416
e. Sigortanın Süresi ve Bildirim 416
aa. Olay Esaslı Sigorta 416
bb. Talep Esaslı Sigorta 418
cc. Karma Esaslı Sigorta 420
f. Sigortacının Hukuki Yardımı ve Sigortalının Sulh Sözleşmesi Yapması 421
E. GÜVENCE HESABI 423
1. Yasal Düzenleme ve Amacı 423
2. Kapsamı 423
3. Güvence Hesabına Başvurabilecekler 424
4. Güvence Hesabının Gelirleri 426
5. Güvence Hesabının Giderleri 427
F. SİGORTACININ TAZMİNATI ÖDEMESİ 427
G. SORUMLULUK SİGORTALARINDA ZAMANAŞIMI SÜRESİ 427
III. CAN SİGORTALARI 430
A. CAN SİGORTALARI İLE MAL SİGORTALARI ARASINDAKİ FARKLAR 430
B. CAN SİGORTASI KAPSAMINDA YAPTIRILABİLECEK SİGORTALAR 431
1. Hayat Sigortası 431
a. Hayat Sigortasının Tarafları 432
aa. Sigortacı 432
bb. Sigorta Ettiren 433
cc. Sözleşmenin İlgilisi Sıfatıyla Lehtar 434
(1) Genel Olarak 434
(2) Atanması 435
(3) Lehtarlar Arasında Paylaşım 437
b. Hayat Sigortası Türleri 438
aa. Yaşama Koşullu Hayat Sigortası 438
bb. Ölüm Koşullu Hayat Sigortası 438
c. Tontin 438
d. Grup Sigortası 440
e. Sigorta Değeri 442
f. Beyan Yükümlülüğü 443
aa. Sözleşmenin Yapılması Sırasında 443
bb. Sözleşmenin yapılması sırasındaki beyan yükümlülüğünün ihlali 445
cc. Sözleşmenin Devamı Esnasında beyan yükümlülüğünün ihlali 446
g. Sigortanın Sona Ermesi 446
aa. Sigortacının Ödünç Vermesi 446
bb. Prim Ödenmesinden Muaf Sigorta 446
cc. Sigortadan ayrılma 447
dd. Sigorta Ettiren veya Sigortalının Sözleşmeden Cayması 447
h. Düzenlenen Özel Haller 448
aa. Sigorta Ettiren veya Lehtarın Sigortalıyı Öldürmesi 448
bb. Lehtarın Sigorta Ettirenin Yerine Geçmesi 449
cc. Sigortalının İntihar Etmesi 450
dd. Sigortacının iflası 450
i. Hayat Sigortalarına Uygulanacak Hükümler 451
2. Kaza sigortası 451
a. Tanımı 451
b. Sigortalı Olabilecek Kişiler 453
c. Uygulanacak Hükümler 453
3. Hastalık ve Sağlık Sigortası 454
a. Tanımı 454
b. Sigortanın Yaptırılması 455
c. Sigorta Değeri 456
d. Sigorta Teminatları 456
e. Ömür Boyu Yenileme Garantisi 457
f. Bekleme Süresi 459
g. Bilgi İsteme Hakkı 459
h. Hastalık ve Sağlık Sigortasına Uygulanacak Diğer Hükümler 460
C. CAN SİGORTALARINDA KORUYUCU HÜKÜMLER 461
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
SİGORTA DAVALARI
§14. SİGORTACININ HALEFiYETİ 467
I. GENEL OLARAK HALEFİYET KAVRAMI 467
A. TANIMI 467
B. HALEFİYETİN TÜRLERİ 467
1. Naklen Halefiyet–Kurucu Halefiyet 467
2. Külli Halefiyet–Cüzi Halefiyet 468
C. HALEFİYETİN RÜCUDAN FARKLARI 468
II. SİGORTA HUKUKUNDA HALEFİYET 471
A. MAL SİGORTALARINDA HALEFİYET 473
B. SORUMLULUK SİGORTALARINDA HALEFİYET 474
III. HATIR ÖDEMESİNDE HALEFİYET 475
IV. SİGORTA TAZMİNATININ KAPSAMI 475
§15. GENEL OLARAK RÜCU 477
I. TANIMI VE HUKUKİ NİTELİĞİ 477
A. TANIMI 477
B. HUKUKİ NİTELİĞİ 477
II. HAKKIN KAPSAMI 477
A. RÜCU HAKKININ HALEFİYETLE GÜÇLENDİRİLMESİ 477
B. HALEFİYETE DAYALI RÜCU HAKKI VE HALEFİYETE DAYANMAYAN RÜCU HAKKI 478
III. ZAMANAŞIMI SÜRESİ 480
§16. SİGORTA DAVALARI 481
I. SİGORTA DAVALARINDA ARABULUCULUK VE DAVA AÇILMASI 481
II. MAHKEMELERİN GÖREV VE YETKİSİ 482
A. SİGORTA DAVALARINDA GENEL YETKİLİ MAHKEME 482
B. GÖREVLİ MAHKEME 482
1. Tüketici Tarafından Açılan veya Tüketiciye Karşı Açılan Davada Görevli Mahkeme 483
2. Halefiyetten Doğan Davalarda Görevli ve Yetkili Mahkeme 484
3. Güvence Hesabına Karşı Açılan Davada Görev ve Yetki 487
4. Trafik Kazalarında Görevli Mahkeme 489
5. Zorunlu Deprem Sigortasından Kaynaklanan Davalar 492
6. Sigortacıya Doğrudan Dava Açılması Halinde Yetkili ve Görevli Mahkeme 492
7. Yabancı Sigorta Şirketlerine Karşı Açılan Davalarda Yetkili Mahkeme 493
III. TAHKİM 495
A. TANIMI 495
B. TÜRLERİ 496
1. İç Tahkim–Yabancı Tahkim 496
2. Ad Hoc Tahkim–Kurumsal Tahkim 497
a. Ad Hoc Tahkim 497
b. Kurumsal Tahkim 498
3. İhtiyari Tahkim–Zorunlu Tahkim 500
a. İhtiyari Tahkim 500
b. Zorunlu Tahkim 500
III. SİGORTA TAHKİMİ 501
1. Sigorta Tahkimi 501
2. Uygulanacak Hükümler 501
3. Sigorta Tahkiminin Konusu 502
4. Sigorta Tahkiminin Süresi 503
5. Sigorta Tahkiminin Hukuki Niteliği 504
6. Sigorta Tahkimini Genel Tahkimden Ayıran Hususlar 505
7. Sigorta Tahkim Komisyonu 506
a. Komisyonunun Kurulma Amacı 506
b. Komisyon Üyeleri 506
aa. Üyelerin Sayıları 506
bb. Komisyon Üyelerinin Özellikleri 508
cc. Komisyon Müdürünün Özellikleri 508
c. Tahkim Komisyonunun Toplantıları 509
d. Tahkim Komisyonu Başkanlığı’nın Görevleri 510
8. Sigorta Tahkimine Üyelik 511
9. Sigortacının Tahkim Sistemine Dâhil Olması 511
10. Sigorta Hakemi ve Raportörleri 512
a. Tanımı 512
b. Yeterlilikleri 512
c. Listeye Kaydolma ve Silinme 515
d. Özellikleri 515
aa. Sigorta Hakemleri ve Raportörlerin Tarafsız Olması 515
bb. Sır Saklama Yükümlülüğü 516
11. Hakemlerin Reddi 516
12. Sigorta Tahkimine Başvuru Yapılması 517
a. Komisyona Başvuru Şartları 517
b. Hakem İncelemesinin Yapılması 519
c. Tahkim Süresi ve Hakem Ücreti 520
13. Tahkimde Yargılama Usulü 522
a. Genel Olarak 522
b. Delillerin Toplanması 523
14. Hakem Kararlarına Karşı Kanun Yolları 525
a. Kesin Hakem Kararları 525
b. İtiraz 525
c. Temyiz 526
15. Sigorta Hakem Kararına Karşı İptal Davası Açılıp Açılamayacağı 530
16. Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru Yapma Hakkı 531
17. Seyahat Sağlık Sigortası Kapsamında Tahkim 533
KAVRAM DİZİNİ 537 |
Bilgisayar, Teknoloji Kitapları 
