|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 7
KISALTMALAR 19
GİRİŞ 21
BİRİNCİ BÖLÜM
ANONİM ŞİRKET PAYLARININ
REHİN HAKKINA KONU OLMASI
I. ANONİM ŞİRKETLERDE PAY KAVRAMI 27
A. ESAS SERMAYENİN BİR PARÇASI OLARAK PAY 27
B. PAY SAHİPLİĞİNİ TEMSİL ETMESİ BAKIMINDAN PAY 30
C. PAY SENEDİ OLARAK PAY 32
II. REHİN HAKKI 34
A. REHİN KAVRAMI VE ÖZELLİKLERİ 34
1. Kavram 34
2. Rehin Hakkının Özellikleri 36
a. Rehin Bir Ayni Hak Sağlar 36
b. Rehin Fer’i Bir Haktır 37
c. Rehin Hakkı Borçlu Tarafından Tesis Edilmek Zorunda Değildir 39
d. Rehin Hakkı Haklar Üzerinde de Tesis Edilebilen Bir Haktır 40
B. REHİN HAKKININ TÜRLERİ 44
1. Taşınmaz Rehni 44
a. İpotek 44
b. İpotekli Borç Senedi 45
c. İrat Senedi 45
2. Taşınır Rehni 46
a. Diğer Kanunlarda Düzenlenen Taşınır Rehni Türleri 46
a.a. Gemi İpoteği 46
a.b. Hava Araçları İpoteği 47
a.c. Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni 47
a.d. Maden Cevheri Rehni 48
a.e. Kamuya Açık Yerlerin İşletilmesinden Doğan Kamu Borçları İçin Bu
Yerlerdeki Eşya Üzerinde Rehin 48
10 İçindekiler
a.f. Tarım Kredi Kooperatifi Ortaklarının Ürünleri, Hayvanları ve
Üretimleri ile İlgili Makine ve Araçları Üzerinde Rehin 48
b. Türk Medeni Kanunu’nda Düzenlenen Taşınır Rehni Türleri 49
b.a. Teslime Bağlı Rehin 49
b.b. Hayvan Rehni 51
b.c. Hapis Hakkı 52
b.d. Alacaklar ve Diğer Haklar Üzerinde Rehin 52
III. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDE REHİN HAKKININ TESİS EDİLMESİ 53
A. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDE TESİS EDİLEN REHİN HAKKININ HUKUKİ NİTELİĞİ 54
1. Genel Olarak 54
2. Görüşlerin Değerlendirilmesi 57
a. Çıplak Paylar Üzerindeki Rehin Hakkının Hukuki Niteliği 57
b. Senede Bağlanmış Paylar Üzerindeki Rehin Hakkının Hukuki Niteliği 60
c. Kayden İzlenen Paylar Üzerindeki Rehin Hakkının Hukuki Niteliği 67
B. BORÇLANDIRICI İŞLEM (TAAHHÜT AŞAMASI) 69
C. TASARRUF AŞAMASI 72
1. Çıplak Payın Rehni 73
a. Kavram 73
b. Çıplak Pay Üzerinde Rehin Tesisi 79
b.a. Genel Olarak 79
b.b. Çıplak Payın Rehninde Tasarruf Aşaması 79
2. Senede Bağlanmış Payın Rehni 81
a. Genel Olarak 81
b. Pay Senedi Çeşitleri 83
b.a. Hamiline Yazılı Pay Senetleri 83
b.b. Nama Yazılı Pay Senetleri 85
b.c. Gerçek Nama Yazılı Pay Senetleri 87
b.d. Bağlı Nama Yazılı Pay Senetleri 87
b.e. İlmühaberler 88
c. Pay Senetlerinin Hukuki Nitelikleri 89
c.a. Hamiline Yazılı Pay Senedinin Hukuki Niteliği 89
c.b. Nama Yazılı Pay Senedinin Hukuki Niteliği 90
c.c. Gerçek Nama Yazılı Pay Senetlerinin Hukuki Niteliği 92
c.d. Bağlı Nama Yazılı Pay Senedinin Hukuki Niteliği 92
c.e. İlmühaberin Hukuki Niteliği 92
d. Senede Bağlanmış Paylar Üzerinde Rehin Hakkı Tesisinde Tasarruf
Aşaması 93
d.a. Hamiline Yazılı Pay Senetleri Açısından 93
İçindekiler 11
d.b. Nama Yazılı Pay Senetleri Açısından 98
d.c. Pay Senetlerinde Zilyetliğin Geçirilmesine İlişkin Ortak Açıklamalar 100
i. Pay Senetlerinin Teslimi 103
ii. Araçların Teslimi 104
iii. Temsil Aracılığıyla Geçme 104
iv. Zilyetliğin Havalesi 105
v. Emtiayı Temsil Eden Senetlerin Teslimi 106
vi. Kısa Elden Teslim 106
vii. Pay Senetlerinin Rehninde Zilyetlik Hükmen Teslim ile
Geçirilemez 107
3. Kayden İzlenen Payların Rehni 108
a. Kavram 108
b. Kayden İzlenen Payların Hukuki Niteliği 111
b.a. Kıymetli Evrak Görüşü 111
b.b. Kaydi Hak Görüşü 113
b.c. Değerlendirme 115
c. Kayden İzlenen Paylar Üzerinde Rehin Tesisinde Tasarruf Aşaması 118
c.a. Kayden İzlenen Payların Rehninin Hukuki Niteliği 118
c.b. Borçlandırıcı İşlem (Taahhüt Aşaması) 119
c.c. Tasarruf İşlemi 123
c.d. MKK’ya Bildirim ve Kayıt 124
IV. ORTAK HÜKÜMLER 127
A. PAY ÜZERİNDE REHİN KURULMASINDA TARAFLAR 128
1. Rehin veren 128
a. Genel Olarak 128
b. Payın Birlikte Mülkiyete Tabi Olması 129
b.a. Paylı Mülkiyet Halinde 129
b.b. Elbirliği Mülkiyeti Halinde 131
2. Rehin Alacaklısı 132
B. ANONİM ŞİRKET PAYININ REHNİNE HAKİM OLAN İLKELER 133
1. Alacağa Bağlılık (Fer’ilik) İlkesi 134
2. Kamuya Açıklık (Aleniyet) İlkesi 140
3. Güvenin Korunması İlkesi 142
4. Belirlilik İlkesi 146
5. Teminatın Bölünmezliği İlkesi 148
6. Öncelik İlkesi 150
12 İçindekiler
C. ANONİM ŞİRKET PAYININ REHNİNDE ART REHİN VE ALT REHİN 151
1. Anonim Şirket Payının Art Rehine Konu Olması 151
2. Anonim Şirket Payının Alt Rehine Konu Olması 155
D. ANONİM ŞİRKET KENDİ PAYINI REHİN OLARAK KABUL EDEBİLİR Mİ? 157
1. Taahhüt Edilen Pay Bedellerinin Ödenmesi 159
2. Sermayenin Yüzde Onuna Kadar Rehin Kabul Edebilme 159
3. Genel Kurulun Yönetim Kurulunu Yetkilendirmesi 160
4. Belirli Bir Finansal Duruma İlişkin Şart 161
5. Halka Açık Anonim Şirketlere Özgü Sınırlamalar 161
6. İstisnalar 162
E. ŞİRKETE İHBAR/ PAY DEFTERİNE KAYIT GEREKLİ MİDİR? 164
1. Genel Olarak 164
2. Çıplak Payın Rehninde Pay Defterine Kayıt 169
3. Senede Bağlanmış Payların Rehninde Pay Defterine Kayıt 171
4. Kayden İzlenen Payların Rehninde Pay Defterine Kayıt 174
F. ESAS SÖZLEŞMESEL BAĞLAMIN ANONİM ŞİRKET PAYININ REHNİNE ETKİSİ 175
V. ANONİM ŞİRKET PAYININ REHNİNİN HÜKÜMLERİ 178
A. GENEL OLARAK 178
B. KÂR PAYI HAKKI 180
1. Kavram 180
2. Kâr Payı Dağıtılmasına İlişkin Esaslar 183
3. Kâr Payı Hakkının Rehin Kapsamında Olması 185
a. Genel Olarak 185
b. Başvurulacak Hukuk Kuralının Tespiti ve Niteliği 187
c. Rehin Hakkının Yürürlükte Olduğu Süre Boyunca Kâr Payının Durumu 191
c.a. Kâr Payının Kupona veya Talona Bağlanmış Olması Halinde 193
c.b. Pay Senedinin Rehnedilmesi Halinde 196
d. Rehnin Paraya Çevrilmesinden Sonra Muaccel Olacak Kâr Payının
Durumu 197
C. HAZIRLIK DEVRESİ FAİZİ HAKKI 198
1. Kavram 198
2. Hazırlık Devresi Faizinin Rehin Kapsamında Olması 201
D. TASFİYE PAYI HAKKI 203
1. Kavram 203
2. Tasfiye Payı Hakkının Rehin Kapsamında Olması 204
E. İDARİ NİTELİKTEKİ PAY SAHİPLİĞİ HAKLARININ REHNİN KAPSAMINDA
YER ALMASI 207
1. Genel Olarak 207
İçindekiler 13
2. Hamiline Yazılı Pay Senetlerinin Rehninde 209
a. İdari Nitelikteki Haklardan Pay Sahibinin Yararlanması 209
b. Rehin Alacaklısının Yetkilendirilmesi 213
3. Nama Yazılı Pay Senetlerinin Rehninde 214
4. Bağlı Nama Yazılı Pay Senetlerinin Rehninde 215
5. İdari Nitelikteki Pay Sahipliği Hakları Rehin Sözleşmesiyle Rehin Alacaklısına
Devredilebilir Mi? 216
VI. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDEKİ REHNİN SONA ERMESİ VE SONUÇLARI 217
A. TEMEL İLİŞKİDEKİ ALACAĞIN SONA ERMESİ 217
B. TEMEL İLİŞKİDEKİ ALACAĞIN İFA EDİLMEMESİ VE REHNİN PARAYA ÇEVRİLMESİ 218
C. ALACAKLININ REHNE KONU PAY SENEDİNİN ZİLYETLİĞİNİ KAYBETMESİ 221
D. ANONİM ŞİRKET PAYININ ORTADAN KALKMASI 223
1. Anonim Şirket Esas Sermayesinin Azaltılması 223
2. Anonim Şirkette Yapısal Değişiklikler 224
3. Anonim Şirketin Sona Ermesi 225
E. PAY SAHİBİNİN SERMAYE KOYMA BORCUNU İFA ETMEMESİ 225
F. DİĞER NEDENLER 226
1. Tarafların Anlaşması ya da Rehin Hakkı Sahibinin Vazgeçmesi 226
2. Rehin Alacaklısı ile Pay Sahipliği Sıfatlarının Aynı Kişide Birleşmesi 227
3. Bozucu Şartın Gerçekleşmesi veya Geciktirici Şartın Gerçekleşmemesi 228
4. Sürenin Dolması 229
G. REHNİN SONA ERMESİNİN SONUÇLARI 229
1. Rehnin Paraya Çevrilmesi Durumunda 229
2. Diğer Sona Erme Hallerinde 229
İKİNCİ BÖLÜM
ANONİM ŞİRKET PAYLARININ İNTİFA HAKKINA KONU OLMASI
I. İNTİFA HAKKI 232
A. KAVRAM 232
B. İNTİFA HAKKININ KONUSU 234
C. İNTİFA HAKKININ ÖZELLİKLERİ 238
1. İntifa Hakkı El Değiştiremeyen (Düzenli) Bir Haktır 238
2. Malikin Yalnızca Tasarruf Yetkisi Bulunmaktadır 239
3. Malvarlığı Değerinin Paylı Mülkiyete ya da Elbirliği Mülkiyetine Konu Olması
Durumunda da İntifa Hakkı Tesis Edilebilir 240
4. İntifa Hakkı Sahibinin Tam Yaralanma Yetkisi Mevcuttur 242
14 İçindekiler
II. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDE İNTİFA HAKKININ KURULMASI 243
A. ORTAK AÇIKLAMALAR 243
1. Anonim Şirket Payı Üzerindeki İntifa Hakkının Hukuki Niteliği 243
2. Borçlandırıcı İşlem (Taahhüt Aşaması) 246
3. Sözleşmenin Tarafları 248
4. Pay Defterine Kayıt 250
5. Esas Sözleşmesel Bağlamın Anonim Şirket Payı Üzerindeki İntifa Hakkına
Etkisi 256
B. ÇIPLAK PAY ÜZERİNDE İNTİFA HAKKININ KURULMASI 259
1. Genel Olarak 259
2. Çıplak Pay Üzerinde İntifa Hakkı Kurulmasında Tasarruf İşlemi 260
C. SENEDE BAĞLANMIŞ PAYLAR ÜZERİNDE İNTİFA HAKKININ KURULMASI 263
1. Genel Olarak 263
2. Hamiline Yazılı Pay Senetleri Üzerinde İntifa Hakkı Kurulmasında
Tasarruf İşlemi 265
3. Nama Yazılı Pay Senetleri Üzerinde İntifa Hakkı Kurulmasında Tasarruf İşlemi 269
4. Gerçek Nama Yazılı Pay Senetleri Üzerinde İntifa Hakkı Kurulmasında Tasarruf
İşlemi 270
5. Bağlı Nama Yazılı Pay Senetleri Üzerinde İntifa Hakkı Kurulmasında
Tasarruf İşlemi 271
6. Payın İlmühabere Bağlandığı Durumlarda İntifa Hakkının Kurulmasında
Tasarruf İşlemi 273
D. KAYDEN İZLENEN PAYLAR ÜZERİNDE İNTİFA HAKKININ KURULMASI 273
III. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDE KURULAN İNTİFA HAKKININ HÜKÜMLERİ 275
A. GENEL OLARAK 275
B. TARAFLARIN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ 277
C. KÂR PAYI ALMA HAKKI 279
1. Kâr Payı Alma Hakkının İntifa Kapsamında Yer Alması 279
2. İntifa Hakkı Sahibinin Kâr Payın Talep Edebileceği Zaman Aralığı 280
a. İntifa Hakkının Tesis Edilmesinden Önceki Bir Dönemde Elde Edilmiş
Kâr Payı 281
b. İntifa Hakkının Sona Ermesinden Sonraki Bir Dönemde Elde Edilmiş
Kâr Payı 282
3. Kâr Payının Kuponlara veya Talonlara Bağlanması Durumunda 283
D. ŞİRKET TESİSLERİNDEN YARARLANMA HAKKI 286
E. HAZIRLIK DEVRESİ FAİZİ HAKKI 286
F. TASFİYE PAYI HAKKI 288
G. OY HAKKI 290
1. Genel Olarak 290
İçindekiler 15
2. Oy Hakkının İntifa Hakkı Kapsamında Yer Alması 293
a. Oy Hakkının Pay Sahibine Ait Olması Yönündeki Genel Kural 293
b. Ayrıksı Durumlar 294
b.a. Oy Hakkının Temsilci Aracılığıyla Kullanılması 294
b.b. Hamiline Yazılı Pay Senetlerinin Yapısı Gereği Durumu 295
b.c. Hapis Hakkı Sahibinin Durumu 296
b.d. İntifa Hakkı Sahibinin Oy Hakkına Sahip Olması 296
3. Oydan Yoksunluk Halinin Varlığı 299
a. Genel Olarak Oydan Yoksunluk 299
b. İntifa Hakkının Varlığı Durumu ve Oydan Yoksunluk 302
4. Tarafların Oy Hakkının Kullanılmasından Kaynaklanan Sorumlulukları 303
a. Oy Hakkının İntifa Hakkı Sahibinde Olması Durumunda 304
b. Oy Hakkının Pay Sahibinde Olması Durumunda 307
H. GENEL KURUL TOPLANTISINA KATILMA, MÜZAKERELERE KATILMA VE KONUŞMA
HAKLARI 308
1. Genel Kurula Katılma Hakkı 308
2. Müzakerelere Katılma Hakkı 310
3. Konuşma Hakkı 310
4. Genel Kurula Katılma, Müzakerelere Katılma ve Konuşma Hakları Bakımından
Pay Sahibinin Durumu 311
İ. GENEL KURUL KARARLARININ SAKATLIĞINI İLERİ SÜRME (İPTAL DAVASI AÇMA
HAKKI, YOKLUK VE BUTLANIN TESPİTİ) 312
1. İptal Davası 312
a. Genel Olarak 312
b. Pay Üzerinde İntifa Hakkı Bulunması Durumunda Pay Sahibinin
İptal Davası Açma Hakkı 316
c. İntifa Hakkı Sahibinin İptal Davası Açma Hakkı 318
d. Pay Sahibinin ve İntifa Hakkı Sahibinin İptal Davası Açma Haklarının
Yarışması 321
2. Yokluk ve Butlanın Tespitinin İstenebilmesi 322
J. BİLGİ ALMA VE İNCELEME HAKKI 324
1. Genel Olarak Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı 324
2. Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı Bakımından İntifa Hakkı Sahibinin Konumu 325
IV. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDEKİ İNTİFA HAKKININ SONA ERMESİ VE SONUÇLARI 327
A. İNTİFA HAKKININ KONUSUNUN ORTADAN KALKMASI 328
a. Anonim Şirket Esas Sermayesinin Azaltılması 328
b. Anonim Şirkette Yapısal Değişiklikler 329
c. Anonim Şirketin Sona Ermesi 329
16 İçindekiler
B. İNTİFA HAKKI SAHİBİNDEN KAYNAKLI NEDENLER 330
C. PAY SENEDİNİN ZİLYETLİĞİNİN KAYBI 331
D. DİĞER NEDENLER 332
1. Sürenin Dolması 332
2. Tarafların Anlaşması 333
3. İntifa Hakkı Sahipliği ile Pay Sahipliği Sıfatlarının Aynı Kişide Birleşmesi 333
4. Bozucu Şartın Gerçekleşmesi veya Geciktirici Şartın Gerçekleşmemesi 334
E. İNTİFA HAKKININ SONA ERMESİNİN SONUÇLARI 335
1. İntifa Hakkının Konusunun İade Edilmesi 335
2. Değer Azalmasından Sorumluluk 337
3. Masrafların Tazmini 339
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ANONİM ŞİRKET PAYLARININ HAPİS HAKKINA KONU OLMASI
I. HAPİS HAKKI 341
A. KAVRAM 341
1. Genel Olarak 341
2. Temel İlişki ve Hapis İlişkisi Kavramları 343
B. HAPİS HAKKININ HUKUKİ NİTELİĞİ 345
1. Hapis Hakkının Kişisel Bir Hak Olduğu Yönündeki Görüş 346
2. Hapis Hakkının Bir Sınırlı Ayni Hak Olduğu Yönündeki Görüş 346
3. Hapis Hakkının Ayni Hakka Bağlı Bir Def’i Niteliğinde Olduğu Görüşü 347
4. Hapis Hakkının Hukuki Niteliği Konusundaki Görüşümüz 347
C. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDE KURULAN HAPİS HAKKININ BENZER HUKUKİ
KURUMLARLA KARŞILAŞTIRILMASI 351
1. Ödemezlik Def’i ile Hapis Hakkının Karşılaştırılması 351
a. Genel Olarak Ödemezlik Def’i 351
b. Ödemezlik Def’i ile Hapis Hakkı Arasındaki Benzerlikler 352
c. Ödemezlik Def’i ile Hapis Hakkı Arasındaki Farklılıklar 353
2. Alıkoyma Hakkı ile Hapis Hakkının Karşılaştırılması 355
a. Genel Olarak Alıkoyma Hakkı 355
b. Alıkoyma Hakkı ile Hapis Hakkının Farklı Yönleri 356
3. Teslime Bağlı Rehin ile Hapis Hakkının Karşılaştırılması 357
a. Teslime Bağlı Rehin ile Hapis Hakkının Benzer Yönleri 358
b. Teslime Bağlı Rehin İle Hapis Hakkının Farklı Yönleri 360
İçindekiler 17
D. HAPİS HAKKININ ŞARTLARI 362
1. Hapis Hakkının Konusu Olarak Taşınır Eşya ya da Kıymetli Evrak 362
2. Zilyetliğin Alacaklıya Geçirilmesi 365
a. Zilyetliğin Geçirilmesi 365
b. Mülkiyetin Borçluya Ait Olması 367
c. Zilyetliğin Geçirilmesine Borçlunun Rıza Göstermesi 369
3. Alacağın Muaccel Olması 371
4. Alacak ile Eşya Arasındaki Bağlantı 374
a. Genel Kural 374
b. İstisna: Ticari Bağlantı 375
5. Olumsuz Şartların Mevcut Olmaması 380
a. Alacaklının Üstlendiği Yükümlülük 380
a.a. Sözleşmesel Yükümlülükten Kaynaklanan Feragat 381
a.b. Sözleşmeyle Belirlenen Özel Feragat 381
a.c. Sözleşmeyle Belirlenen Genel Feragat 383
b. Borçlunun Talimatı 384
c. Kamu Düzeni ile Bağdaşmayan Haller 386
II. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDE HAPİS HAKKININ KURULMASI 387
A. GENEL HAPİS HAKKI 387
1. Hapis Hakkının Varlığına Yönelik Aranan Şartların Sağlanması Halinde 387
2. TMK m. 950/3 Hükmü Kapsamında Pay Senetlerinin Hapis Hakkına
Konu Olması 388
B. ÖZEL HAPİS HAKLARI YÖNÜNDEN PAY SENETLERİ 389
1. Vekilin Pay Senetleri Üzerinde Hapis Hakkı 389
2. Komisyoncunun Pay Senetleri Üzerinde Hapis Hakkı 392
3. Acentenin Pay Senetleri Üzerinde Hapis Hakkı 394
4. Kiraya Verenin Pay Senetleri Üzerinde Hapis Hakkı 396
III. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDEKİ HAPİS HAKKININ HÜKÜMLERİ 398
A. GENEL OLARAK 398
B. HAPİS HAKKININ TARAFLARI VE HAKKIN DOĞUMU 399
C. PAY SENEDİNİ İADEDEN KAÇINMA 401
D. HAPİS HAKKININ ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE KARŞI İLERİ SÜRÜLEBİLMESİ 403
E. PAY SENEDİNİN PARAYA ÇEVRİLMESİ 405
F. PAY SAHİPLİĞİ HAKLARI BAKIMINDAN HAPİS HAKKININ HÜKÜMLERİ 407
1. Genel Olarak 407
2. Pay Sahipliği Haklarının Hapis Hakkı Sahibine Ait Olacağına Yer Veren
Yargıtay Kararı 410
18 İçindekiler
IV. ANONİM ŞİRKET PAYI ÜZERİNDEKİ HAPİS HAKKININ SONA ERMESİ VE SONA ERMENİN
NETİCELERİ 413
A. GENEL OLARAK 413
B. TEMEL İLİŞKİDEKİ BORCUN İFA EDİLMEMESİ VE PAY SENETLERİNİN PARAYA
ÇEVRİLMESİ 414
C. TEMEL İLİŞKİDEKİ BORCUN SONA ERMESİ 414
D. BORÇLU TARAFINDAN YETERLİ GÜVENCENİN GÖSTERİLMESİ 416
E. PAY SENETLERİNİN ZİLYETLİĞİNİN KAYBEDİLMESİ 418
1. Zilyetliğin Kaybı Durumuna Genel Bakış 418
2. Zilyetliğin Rıza ile Elden Çıkması 418
3. Zilyetliğin Rıza Dışı Elden Çıkması 419
4. Zilyetliğin Pay Sahibine Geçirilmesi 420
5. Zilyetliğin Zıya Sebebiyle Kaybedilmesi 420
F. İBRA/VAZGEÇME 421
G. HAPİS HAKKI SAHİBİNİN ÖLÜMÜ 421
H. ZAMANAŞIMI 422
İ. HAPİS HAKKININ SONA ERMESİNİN NETİCESİ OLARAK ZİLYETLİĞİN PAY SAHİBİNE
GEÇİRİLMESİ 423
SONUÇ 425
KAYNAKÇA 437 |
Bilgisayar, Teknoloji Kitapları 
