|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
İkinci Basıya Önsöz 7
Önsöz 9
Kısaltmalar 17
GİRİŞ 19
Birinci Bölüm
KAVRAMSAL ÇERÇEVE
I. İŞ KAZASI KAVRAMI 25
A. İş Sağlığı ve Güvenliği Hukuku Bakımından 25
1. Genel Olarak 25
2. Uluslararası Hukukun Konuya Yaklaşımı 25
3. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununa Göre İş Kazası 28
4. Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa Göre İş Kazası 30
B. Ceza Hukuku Bakımından 35
II. MESLEK HASTALIĞI KAVRAMI 38
III. İŞ İLİŞKİSİNİN UNSURLARI 40
İkinci Bölüm
İŞ KAZALARINA KRİMİNOLOJİK BAKIŞ
I. İŞ KAZALARININ NEDENLERİ 45
A. İş Güvenliği Önlemlerinin Alınmamış Olması 45
B. İşin Uzmanı veya Yetkilisi Tarafından Yapılmıyor Olması 47
C. İşçinin Eğitim Eksikliği 47
D. İşçiden Kaynaklı Nedenler 49
E. Denetimlerin Yetersizliği 50
F. Uzun Çalışma Süreleri ve Üretim Zorlaması 52
II. İŞ KAZASINI ÖNLEME TEDBİRLERİ 52
A. İş Yeri Güvenliği Sistemleri 52
B. “Compliance” ve İş Kazaları 54
C. İş Güvenliği Uzmanlarının Bağımsızlığının Sağlanması 56
D. İş Güvenliği Uzmanlarının Yetkin Kişiler Arasından Seçilmesi 57
E. Endüstriyel Robotlar ve İş Kazalarına Etkisi 58
Üçüncü Bölüm
İHMAL SURETİYLE TAKSİRLE ÖLDÜRME VE
TAKSİRLE YARALAMA SUÇLARININ YAPISAL UNSURLARI
I. İŞ KAZASINI ÖNLEME YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜN İHMALİ 62
A. İhmalin Suç Genel Teorisi İçindeki Yeri 62
B. Türk Ceza Kanunu’nda İhmali Suç Sistematiği 65
C. İhmalden Kaynaklanan Cezai Sorumluluğun Unsurları 67
1. İş Kazasının Önlenmesi Yükümlülüğünün Varlığı 70
a. Kanuni Düzenlemeler 70
aa. Türk Borçlar Kanunu 71
bb. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (İSGK) 72
aaa. Risk Değerlendirmesi Yapmak veya Yaptırmak 73
bbb. Çalışanların Eğitimini ve Bilgilendirilmesini Sağlamak 75
ccc. İşyerinde Organizasyon Yapma Yükümlülüğü 78
ddd. Gerekli Araç ve Gereçleri Sağlamak 79
eee. Sağlık ve Güvenlik Tedbirlerinin Değişen Şartlara Uygun Hale Getirilmesi ve Mevcut Durumun İyileştirilmesi İçin Çalışmalar Yapmak 81
fff. İşyerinde Alınan İş Sağlığı ve Güvenliği Tedbirlerine Uyulup Uyulmadığını İzlemek, Denetlemek ve Uygunsuzlukların Giderilmesini Sağlamak 82
ggg. Çalışana Görev Verirken, Çalışanın Sağlık ve Güvenlik Yönünden İşe Uygunluğunu Göz Önüne Almak 86
hhh. Yeterli Bilgi ve Talimat Verilenler Dışındaki Çalışanların Hayati ve Özel Tehlike Bulunan Yerlere Girmemesi İçin Gerekli Tedbirleri Almak 88
ııı. Acil Durum Planları, Yangınla Mücadele ve İlk Yardım 88
iii. İşyeri Hekimleri ve İş Güvenliği Uzmanları İlgili Yükümlülükler 90
jjj. İş Kazası ve Meslek Hastalıklarının Kayıt ve Bildirimi Yükümlülüğü 96
kkk. İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu Oluşturma Yükümlülüğü 96
b. Sözleşmeden Kaynaklanan Yükümlülükler 97
2. Garantörün Varlığı 98
a. Asıl İşverenin Sorumluluğu 99
aa. İşveren Kavramı 99
bb. Tüzel Kişi İşverenin Sorumluluğu 101
aaa. İdari Yaptırım Sorumluluğu 101
bbb. Güvenlik Tedbiri Sorumluluğu 108
cc. Gerçek Kişilerin Cezai Sorumluluğu 109
aaa. İşverenin Gerçek Kişi Olması Halinde 109
bbb. İşverenin Tüzel Kişi Olması Halinde 109
aaaa. Yönetim Kurulu Başkanı 110
bbbb. Yönetim Kurulu Üyeleri 113
ccc. İşveren Vekili 116
ddd. Yapı İşlerinde Proje Sorumlusu ve Sağlık Güvenlik Koordinatörü 127
b. Alt İşverenin Sorumluluğu 128
aa. Alt İşverenlik İlişkisinin Tanımı ve Temel Özellikleri 128
bb. Alt İşverenlik İlişkisinde İş Kazalarını Önleme Yükümlülüğü ve Cezai Sorumluluk 134
c. Eser Sözleşmelerinde (Anahtar Teslim İşlerde) Garantörlük ve Cezai Sorumluluk 146
d. İş Güvenliği Profesyonellerinin Sorumluluğu 152
aa. İş Güvenliği Uzmanının Sorumluluğu 152
bb. İş Güvenliği Uzmanı Olmayan Diğer Çalışanlar 157
e. İşyeri Hekiminin Sorumluluğu 158
f. İlgili Kamu Görevlilerinin Sorumluluğu 160
3. Garantörün Yükümlülüğü Yerine Getirebilecek Durumda Olması 164
II. TAKSİRLİ VE İHMALİ SUÇLARDA NEDENSELLİK BAĞLANTISI VE OBJEKTİF İSNADİYET 166
A. Genel Olarak 166
B. Şart Teorisi ve Nedensellik Bağlantısı 166
C. Objektif İsnadiyet Teorisi 169
1. Genel Olarak 169
2. İşçinin Kusurlu Davranışının Cezai Sorumluluğa Etkisi 171
3. Üçüncü Kişinin Kusurlu Davranışının Cezai Sorumluluğa Etkisi 181
4. Yükümlülüğe Aykırılık İlişkisinin Bulunmaması (Hukuka Aykırılık İlişkisi ya da Hukuka Uygun Alternatif Hareketler) 184
III. TAKSİRİN UNSURLARININ GERÇEKLEŞMİŞ OLMASI 187
A. Taksirin Suç Genel Teorisi İçindeki Yeri 187
B. Taksire Dayalı Cezai Sorumluluğun Koşulları 190
1. Kanuni Düzenleme 190
2. Neticeye Sebep Olunmuş Olması 191
3. Objektif Dikkat ve Özen Yükümlülüğünün İhmali 191
a. Genel Olarak 191
b. İş Kazalarındaki Anlamı ve İşlevi 193
c. Güven İlkesinin Taksirli Sorumluluğa Etkisi 196
d. Özensiz Davranışın Tespitinde Bilirkişi İncelemesinin Rolü 198
4. Öngörülebilir Olan Neticenin Öngörülmemiş Olması 200
5. Neticenin Kaçınılabilir Olması 202
III. Basit ve Bilinçli Taksir Ayrımı 202
IV. Bilinçli Taksir ve Olası Kast Ayrımı 206
V. Birden Fazla Kişinin Taksirle İşlediği Suçlarda Cezanın Belirlenmesi 214
Dördüncü Bölüm
TAKSİRLE YARALAMA SUÇU VE UZLAŞTIRMA
I. İŞ KAZASI İLE İLGİLİ SORUŞTURMA VE KOVUŞTURMALARDA UZLAŞTIRMANIN KOŞULLARI 217
A. Taraflar Yönünden 217
B. Suç Yönünden 217
II. İŞÇİ VE İŞVERENİN UZLAŞTIRMA SÜREÇLERİNDE TEMSİLİ 219
A. Uzlaştırma Teklif Aşamasında 219
B. Uzlaştırma Müzakere Aşamasında 220
III. UZLAŞTIRMANIN SONUÇLARI 220
Beşinci Bölüm
İNŞAAT VEYA YIKIMLA İLGİLİ
EMNİYET KURALLARINA UYMAMA SUÇU
I. YASAL DÜZENLEME 223
II. SUÇLA KORUNAN HUKUKİ DEĞER 223
III. SUÇUN MADDİ UNSURLARI 223
A. Fail 223
B. Mağdur 224
C. Fiil 224
IV. SUÇUN MANEVİ UNSURU 226
V. İÇTİMA SORUNU 226
Altıncı Bölüm
ALMAN HUKUKUNDA İŞÇİYİ KORUMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ VE İHMALİNİN SONUÇLARI
I. İŞ GÜVENLİĞİ İLE İLGİLİ MEVZUAT 229
II. İŞ KAZASI KAVRAMI VE UNSURLARI 230
III. İLGİLİ YAPTIRIMLAR 232
A. Yan Ceza Hukuku (Alm. Nebenstrafrecht) 232
1. İş Güvenliğine İlişkin Önlemlerin Alınmaması 232
2. Denetim ve Organizasyon Önlemlerinin Alınmamış Olması – Compliance 236
3. Kabahatin Suça Dönüşmesi – Alm.İKK prg. 26 238
4. Çalışanların Yükümlülükleri 240
B. Temel Ceza Hukuku (Alm. Hauptstrafrecht) 240
1. İnşaat İşlerinde Tehlikeye Neden Olma Suçu (Alm.CK prg.319) 240
2. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçlarından Sorumluluk 242
a. Anahtar Teslim İnşaat İşlerinde Sorumluluk Paylaşımı 242
b. Alt İşverenlik Halinde Sorumluluk Paylaşımı 243
c. İnşaat Faaliyetlerini İnşaat Sahibi Adına Denetlemekle Sorumlu Mimarın Kaza Sonrası Sorumluluğu 244
d. İnşaat İşinin Birden Fazla Şirket Tarafından Yürütülmesi Halinde Sorumluluk 247
e. İş Sağlığı ve Güvenliği Koordinatörlerinin Rolü ve Sorumluluğu 251
f. İşçinin Kusurlu Hareketinin İşverenin Cezai Sorumluluğuna Etkisi 251
g. Kazaya Neden Olan Hareketi Gerçekleştiren Kişinin Belirsiz Olmasının Cezai Sorumluluğa Etkisi 254
h. Lojistik Sektöründe Azami Seyir Sürelerinin Aşılmasının Kazaya Neden Olması 256
SONUÇ (Genel) 259
SONUÇ (Karar Tahlilleri) 267
EKLER (METİN İÇİNDE DEĞERLENDİRİLEN YCGK KARARLARI) 275
1. KARŞIDAN KARŞIYA GEÇEN İŞÇİ KARARI 275
2. ÇÖP KAMYONU KARARI 286
3. PRES MAKİNESİ KARARI 293
Kaynakça 301
Kavram Dizini 311 |