Kategoriler
Eser Adı Yazar Yayınevi Açıklama İçindekiler Barkod
Arama  
Ana Sayfa Sipariş Takip Üyelik Yardım İletişim
 
 
Bülten
   

×
Deniz İcra Hukukunda Geçici Hukuki Korumalar
Eylül 2026 / 1. Baskı / 468 Syf.
Fiyatı: 1260.00 TL
24 saat içerisinde temin edilir.
 
Sepete Ekle
   

Deniz ticareti, gemilerin bir gecede başka bir devletin karasularına geçebildiği, buna karşılık tek bir geminin milyonlarca dolarlık değer taşıdığı bir alandır. Genel takip hukukunun kuralları bu iki olguyu birlikte karşılamakta yetersiz kalır. Türk Ticaret Kanunu bu nedenle deniz alacakları için ayrı bir geçici hukuki koruma rejimi kurmuş; ihtiyati tedbiri yasaklayarak geçici hukuki korumayı tek bir kuruma, geminin ihtiyati haczine indirgemiştir.

Bu eser, geçici hukuki koruma rejimini bütün yönleriyle ele almaktadır. Deniz alacağı kavramının sınırlarından geminin ihtiyati haczinin şartlarına, kardeş gemi haczinden yetki ve teminat sorunlarına, kararın icrası ve muhafaza tedbirlerinden delil tespitine kadar uzanan kurumlar; 1952 ve 1999 tarihli milletlerarası sözleşmeler, karşılaştırmalı hukuk verileri ve güncel Yargıtay ile bölge adliye mahkemesi kararları ışığında ele alınmıştır. Cebrî İcra Kanunu Taslağı'nın ilgili hükümleri de yürürlükteki düzenlemeyle karşılaştırmalı olarak değerlendirilmektedir.

Deniz icra hukukunun genel takip hukuku içinde sıradan bir alt başlık değil, kendi ilkelerine dayanan özerk bir ihtisas alanı olduğunu ortaya koyan eser; akademisyenler, hâkim ve avukatlar ile deniz ticaretiyle uğraşan uygulamacılar için baş ucu kaynağı niteliğindedir.


Konu Başlıkları
Geminin İhtiyati Haczi
Deniz Alacaklarında İhtiyati Tedbir Yasağı ve Münhasırlık İlkesi
Seferden Men ve Muhafaza Tedbirleri
Delil Tespiti
Cebrî İcra Kanunu Taslağı Değerlendirmesi
Yabancı Cebrî Satışların ve Yabancı Kararların Etkisi
Barkod: 9786253612115
Yayın Tarihi: Eylül 2026
Baskı Sayısı:  1
Ebat: 16x24
Sayfa Sayısı: 468
Yayınevi: Seçkin Yayıncılık
Kapak Türü: Karton Kapaklı
Dili: Türkçe
Ekler: -

 

İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Önsöz  7
Kısaltma Cetveli  23
Giriş  25
Kısım I:
DENİZ İCRA HUKUKUNUN GENEL ESASLARI
Bölüm 1:
DENİZ İCRA HUKUKUNUN KAVRAMSAL ÇERÇEVESİ
§1. DENİZ İCRA HUKUKU KAVRAMI  29
I. Tanım  29
II. Deniz İcra Hukukunun Konusu  30
A. Gemi ve Diğer Malvarlığı Değerleri  31
B. Deniz Alacakları ve Kanuni Rehin Hakları  32
III. Deniz İcra Hukukunun Önemi  33
A. Hukukî Güvenlik ve Riskin Önlenmesi  33
B. Finansmanın ve Alacaklı Haklarının Korunması  34
C. Uluslararası Ticaret ve Yeknesaklık  34
§2. DENİZ İCRA HUKUKUNUN TARİHSEL GELİŞİMİ  35
I. Roma Hukukunda Durum  36
II. Orta Çağ Deniz Hukuku  37
III. Modern Deniz İcra Hukukunun Doğuşu  38
IV. Türk Hukukunda Gelişim  39
A. Tanzimat Dönemi  39
B. 1929 tarihli Deniz Ticaret Kanunu  39
C. 1929 Tarihli İcra ve İflas Kanunu Dönemi  39
D. 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu (ETK) Dönemi  40
E. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) Dönemi  41
§3. DENİZ İCRA HUKUKUNUN KAYNAKLARI  43
I. Ulusal Kaynaklar  44
A. Anayasa  44
B. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK)  44
C. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)  45
D. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)  45
E. İkincil Mevzuat  46
II. Uluslararası Kaynaklar  46
A. 1926 Rehin Sözleşmesi (Deniz Ticaret Vasıtalarının Rehni ve İmtiyazı ile İlgili Bazı Kaidelerin Tevhidi Hakkında 1926 tarihli Milletlerarası Sözleşme)  46
B. 1952 Brüksel Sözleşmesi (Deniz Gemilerinin İhtiyati Haczine İlişkin)  47
C. 1993 Rehin Sözleşmesi (Gemi Alacaklısı Haklarına ve Gemi İpoteklerine İlişkin Milletlerarası Sözleşme)  47
D. 1999 İhtiyati Haciz Sözleşmesi (Gemilerin İhtiyati Haczine İlişkin)  48
III. Öğreti ve Mahkeme Kararları  49
§4. DENİZ İCRA HUKUKUNUN GENEL İCRA HUKUKUYLA İLİŞKİSİ  50
I. Genel–Özel İlişkisi ve Tamamlayıcılık İlkesi  50
II. Tamamlayıcılık İlkesi  51
III. Deniz İcra Hukukunun Özellikleri  51
A. Geminin Hareketliliği (Seferden Men Zorunluluğu)  52
B. Milletlerarası Nitelik ve Lex Fori Prensibi  53
C. Alacakların Sınırlı Sayıda Olması ve Çeşitliliği  53
D. Özel Güvence Sistemi (Rehinli Alacakların Haczi ve Kardeş Gemi Haczi)  54
§5. DENİZ İCRA HUKUKUNUN TEMEL İLKELERİ  55
I. Geminin Ekonomik Değerinin Korunması İlkesi  55
II. Deniz Ticaretinin Devamlılığının Sağlanması İlkesi  57
III. Alacaklılar Arasında Denge İlkesi  58
IV. Milletlerarası Uyum İlkesi  59
Bölüm 2:
GEMİ VE GEMİ ÜZERİNDEKİ HAKLAR
§6. GEMİ KAVRAMI  61
I. Gemi Tanımının Hukuki Tahlili (TTK m. 931)  61
A. Yapısal Unsurlar: Araç, Yüzme Kabiliyeti ve Pek Küçük Olmamanın Sınırları  62
B. Fonksiyonel Unsurlar: Hareket Amacına Tahsis ve Kendiliğinden Hareket Yeteneği  63
II. Ticaret Gemisi Kavramı  63
III. Gemi Niteliğinin Kazanılması ve Kaybedilmesi  65
A. İnşa Halindeki Geminin Kazanılması  65
B. Gemi Niteliğinin Kaybedilmesi  66
IV. Gemi ile Karıştırılmaması Gereken Kavramlar ve Cebri İcra İlişkisi  67
A. Tahsis Amacına Göre Değerlendirilen Yapılar  67
B. Deniz Aracı ve Su Aracı (Gemi Vasfını Taşımayanlar)  68
§7. GEMİ TÜRLERİ  69
I. Ticaret Gemileri – Ticaret Gemisi Olmayan Gemiler Ayrımı  69
II. Sicile Kayıtlı Gemiler – Sicile Kayıtlı Olmayan Gemiler Ayrımı  71
III. Bayraklarına Göre Ayrım (Türk Bayraklı – Yabancı Bayraklı)  73
§8. GEMİ SİCİLLERİ  75
I. Gemi Sicilinin Fonksiyonları  76
A. Tescil Fonksiyonu  76
B. Aleniyet Fonksiyonu (Kamuya Açıklık)  76
C. Sicile Güven İlkesi  77
II. Türk Hukukunda Gemi Sicilleri  78
A. Gemi Sicili (TTK m. 954 vd.)  78
B. Yapı Halindeki Gemiler Sicili (YHGÖS)  79
C. Türk Uluslararası Gemi Sicili (TUGS)  80
D. Bağlama Kütüğü (BK)  81
III. Sicile Tescil Edilecek Hususlar  81
IV. Tescilin Kurucu ve Bildirici Etkileri  83
A. Kurucu Etki  83
B. Bildirici Etki  84
V. Sicil Düzeltmeleri  85
§9. GEMİ MÜLKİYETİ  87
I. Gemi Mülkiyetinin Konusu  87
A. Gemi Bütünlüğü Kavramı  88
B. Bütünleyici Parça ve Eklentiler  89
II. Gemi Mülkiyetinin Kazanılması  90
III. Gemi Mülkiyetinin Kaybı  91
§10. GEMİ ÜZERİNDE SINIRLI AYNİ HAKLAR  93
I. Gemi İpoteği  93
A. Gemi İpoteği Kavramı  94
B. Gemi İpoteğinin Hukuki Niteliği  95
C. Gemi İpoteğinin Kurulması  96
D. Gemi İpoteğinin Kapsamı  99
E. Gemi İpoteğinin Hükümleri  100
1. Alacaklının Hakları  100
2. Malikin Hakları ve Yükümlülükleri  102
F. Gemi İpoteğinin Sona Ermesi  103
G. Gemi İpoteğinin Paraya Çevrilmesi  104
H. Yabancı Gemi İpoteklerinin Türkiye'de Tanınması  105
II. Gemi Alacaklısı Hakkı (TTK m. 1320)  107
A. Gemi Alacaklısı Hakkı Kavramı  107
B. Hukuki Niteliği  108
C. Gemi Alacaklısı Hakkı Doğuran Alacaklar (TTK m. 1320)  111
D. Gemi Alacaklısı Hakkının Doğumu  113
E. Gemi Alacaklısı Hakkının Kapsamı  114
F. Gemi Alacaklısı Hakkının Sona Ermesi  116
1. Alacağın Sona Ermesi ve Geminin Cebri İcra Yoluyla Satışı  116
2. Hak Düşürücü Süre – TTK m. 1326  117
3. Geminin İrade Dışında Zilyet Değiştirmesi  118
Bölüm 3:
DENİZ ALACAKLARI VE DENİZ ALACAKLISI HAKKI
§11. DENİZ ALACAĞI KAVRAMI (TTK M. 1352)  119
I. Deniz Alacağı Tanımı  119
II. Deniz Alacağı Kavramının Fonksiyonu  120
A. Geminin İhtiyati Haczinin Ön Şartı Olarak  121
B. Uluslararası Sözleşmelerdeki Yeri  122
III. Deniz Alacağı Türleri (TTK m. 1352)  122
A. Geminin İşletilmesinin Sebep Olduğu Zıya veya Hasar  123
B. Geminin İşletilmesi ile Doğrudan Doğruya İlgili Olarak Karada veya Suda Meydana Gelen Can Kaybı veya Diğer Bedensel Zararlar  124
C. Kurtarma Faaliyeti  125
D. Çevre Zararı ve Zarar Tehdidi  126
E. Enkaz Kaldırma Faaliyetleri  127
F. Bir Çarter Parti Düzenlenmiş Olup Olmadığına Bakılmaksızın, Geminin Kullanılması veya Kiralanması Amacıyla Yapılmış Her Türlü Sözleşme  128
G. Bir Çarter Parti Düzenlenmiş Olup Olmadığına Bakılmaksızın, Gemide Eşya veya Yolcu Taşınması Amacıyla Yapılmış Her Türlü Sözleşme  129
H. Gemide Taşınan, Bagaj Dâhil, Eşyaya Gelen veya Bu Eşyaya İlişkin Zıya veya Hasar  130
İ. Müşterek Avarya  131
J. Römorkaj  132
K. Kılavuzluk  134
L. Geminin İşletilmesi, Yönetimi, Korunması veya Bakımı İçin Sağlanan Eşya, Malzeme, Kumanya, Yakıt, Konteynerler Dâhil Teçhizat ve Bu Amaçlarla Verilen Hizmetler  134
M. Geminin Yapımı, Yeniden Yapımı, Onarımı, Donatılması ya da Geminin Niteliğinde Değişiklik Yapılması  135
N. Liman, Kanal, Dok, İskele ve Rıhtım, Diğer Su Yolları ile Karantina İçin Ödenecek Resimlerle Diğer Paralar  136
O. Ülkelerine Getirilme Giderlerini ve Onlar Adına Ödenmesi Gereken Sosyal Sigorta Katılma Paylarını da İçererek Gemi Adamlarına, Gemide Çalışmaları Dolayısıyla Ödenecek Ücretlerle, Onlara Ödenmesi Gereken Diğer Tutarlara İlişkin İstemler  137
P. Gemi İçin Alınmış Krediler Dâhil Olmak Üzere, Geminin veya Malikinin Adına Yapılmış Harcamalar  137
R. Geminin Maliki Tarafından veya Onun Hesabına Ödenecek, Karşılıklı Sigorta Aidatları da Dâhil Sigorta Primleri  139
S. Geminin Maliki Tarafından veya Onun Hesabına Gemiye İlişkin Olarak Ödenecek Her Türlü Komisyon, Brokaj veya Acente Ücretleri  139
T. Geminin Mülkiyeti veya Zilyetliğine İlişkin Her Türlü Uyuşmazlık  139
U. Geminin Ortak Malikleri Arasında Çıkan, Geminin İşletilmesine ya da Gemiden Sağlanan Hasılata İlişkin Her Türlü Uyuşmazlık  140
V. Gemi Rehni, Gemi İpoteği veya Gemi Üzerinde Aynı Nitelikteki Ayni Bir Yükümlülük  140
Y. Geminin Satışına İlişkin Bir Sözleşmeden Kaynaklanan Her Türlü Uyuşmazlık  141
Kısım II:
GEÇİCİ HUKUKİ KORUMALAR
Bölüm 1:
GEÇİCİ HUKUKİ KORUMALARIN GENEL ÇERÇEVESİ
§12. GEÇİCİ HUKUKİ KORUMA KAVRAMI VE ANAYASAL TEMELLERİ  144
I. Adil Yargılanma Hakkı  145
A. Mahkemeye Erişim ve Etkili Yargısal Koruma Hakkı  146
1. Etkili Başvuru Hakkı  147
2. Kararın İcrası Hakkı  148
II. Mülkiyet Hakkı  150
§13. DENİZ İCRA HUKUKUNA ÖZGÜ GEÇİCİ HUKUKİ KORUMA İHTİYACI  152
I. Geminin Hareketliliği  153
II. Alacakların Çokluğu  154
III. Milletlerarası Unsur  155
IV. Deniz İcra Hukukunda Geçici Hukuki Koruma Türleri  156
A. Geminin İhtiyati Haczi (Ana Koruma Türü)  156
B. Delil Tespiti  157
C. Muhafaza Tedbirleri  159
D. İcranın Geri Bırakılması (İİK m. 36)  161
Bölüm 2:
GEÇİCİ HUKUKİ KORUMA TÜRLERİ VE
DENİZ İCRA HUKUKUNDA GÖRÜNÜMLERİ
§14. GENEL OLARAK İHTİYATİ TEDBİR  164
I. İhtiyati Tedbirin Diğer Hukuki Kurumlarla İlişkisi  165
A. İhtiyati Tedbir ve Dava İlişkisi  165
B. İhtiyati Tedbir ve Çekişmesiz Yargı İlişkisi  166
II. İhtiyati Tedbirin Konusu  166
III. İhtiyati Tedbirin Çeşitleri ve Tedbir Kararının Kapsamı  167
A. Hâkimin Yetkisi: “Her Türlü Tedbir”  167
B. Amacına Göre Tedbir Türleri  168
1. Teminat Amaçlı İhtiyati Tedbirler  168
2. Düzenleme Amaçlı İhtiyati Tedbirler  169
3. Eda Amaçlı İhtiyati Tedbirler  170
IV. İhtiyati Tedbirin Şartları  170
A. Tedbire Esas Olan Hak (Uyuşmazlık Konusu)  170
B. Tedbir Sebebi  171
V. İspat Ölçüsü  172
VI. İhtiyati Tedbirde Menfaat Dengesi  173
VII. Davanın Esasını Çözer Nitelikte İhtiyati Tedbir Kararı Verilmesi  174
VIII. İhtiyati Tedbir Yargılaması, Kararın Uygulanması ve Kanun Yolları  176
A. Talep, Görevli–Yetkili Mahkeme ve Yargılama Usulü  176
B. Teminat Gösterme Zorunluluğu  176
IX. İhtiyati Tedbir Kararının Uygulanması ve Asıl Davanın Açılması Zorunluluğu  177
X. Karara Karşı Hukuki Yollar  178
A. İtiraz  178
B. Kanun Yolu (İstinaf)  179
C. Haksız İhtiyati Tedbirden Doğan Tazminat Davası  179
§15. DENİZ İCRA HUKUKUNDA İHTİYATİ TEDBİR  181
I. Deniz Alacakları Bakımından İhtiyati Tedbir Yasağı (Münhasırlık Kuralı)  181
A. Münhasırlık Kuralının Sadece Deniz Alacakları Bakımından Uygulanması  182
B. Münhasırlık Kuralının Sadece Gemiler Bakımından Uygulanması  185
II. Deniz İcra Hukukunda İhtiyati Tedbirin Uygulanabileceği İstisnai Haller  187
A. Deniz Alacağı Niteliği Taşımayan Alacaklara Örnekler  187
1. Gemi Alım Satım Sözleşmesinden Doğan Alacaklar (Deniz Alacağı Haricindekiler)  188
2. Gemi İnşa Sözleşmesinden Doğan Belirli Alacaklar  189
3. Geminin İşletilmesiyle Doğrudan İlgisi Bulunmayan Zararlar (Haksız Fiiller)  191
B. Gemi Dışındaki Malvarlığı Unsurlarına Örnekler  192
1. Borçlunun Karada Bulunan Malları  192
2. Borçlunun Üçüncü Şahıslardaki Hak ve Alacakları  193
C. İhtiyati Tedbirin Gemi Üzerinde Uygulanmasının Mümkün Olduğu Haller  194
§16. GENEL OLARAK İHTİYATİ HACİZ  196
I. İhtiyati Haczin Kapsamı ve Benzer Müesseselerle Karşılaştırılması  197
A. İhtiyati Haciz ile Kesin Haczin Karşılaştırılması  197
B. İhtiyati Haciz ile İhtiyati Tedbirin Karşılaştırılması  198
C. İhtiyati Haciz ile Geçici Haczin Karşılaştırılması  199
II. İhtiyati Haczin Şartları  199
A. İhtiyati Hacze Esas Olan Alacak  199
1. Bir Para Alacağının Bulunması  200
2. Alacağın Rehinle Teminat Altına Alınmamış Olması  200
B. İhtiyati Haciz Sebepleri  201
1. Muaccel Alacaklar Hakkında  201
2. Muaccel Olmayan Alacaklar Hakkında  201
a. Borçlunun Belirli Yerleşim Yerinin Olmaması  202
b. Borçlunun Taahhütlerinden Kurtulmak Amacıyla Mallarını Gizlemesi, Kaçırması veya Kendisinin Kaçmaya Hazırlanması yahut Kaçması ya da Bu Amaçla Alacaklının Haklarını İhlal Eden Hileli İşlemlerde Bulunması  202
C. İhtiyati Hacizde İspat Ölçüsü ve Teminat  203
III. İhtiyati Haciz Yargılaması  203
A. Görevli ve Yetkili Mahkeme  204
B. İhtiyati Haciz Talebi ve Usulü  204
IV. İhtiyati Haciz Kararı  205
V. İhtiyati Haciz Kararının İcrası  205
VI. İhtiyati Haciz Kararının Kaldırılması  206
A. İhtiyati Haciz Kararına İtiraz ve İstinaf  206
B. Teminat Karşılığı İhtiyati Haczin Kaldırılması  207
VII. İhtiyati Haczi Tamamlayıcı Merasim  208
VIII. Haksız İhtiyati Hacizden Kaynaklanan Tazminat  209
§17. DENİZ İCRA HUKUKUNDA İHTİYATİ HACİZ  210
I. Geminin İhtiyati Haczi Kavramı  210
A. Tanım  210
B. Terminoloji Sorunu  213
1. “İhtiyati Haciz” Terimi  213
2. “İhtiyati Tutuklama” Terimi  214
3. “Arrest” Terimi  215
4. Türk Hukukundaki Tercih  217
II. Geminin İhtiyati Haczinin Hukuki Niteliği  218
A. Geçici Hukuki Koruma Niteliği  218
B. Ayni Nitelikli Yargı Yetkisi Tartışması  222
III. Geminin İhtiyati Haczinin Şartları  223
A. Deniz Alacağının Varlığı (TTK m. 1352)  223
1. Muaccel ve Müeccel Deniz Alacaklarında İhtiyati Haciz Rejimlerinin Ayrımı  225
a. Muaccel Deniz Alacakları  226
b. Müeccel (Vadesi Gelmemiş) Deniz Alacaklarında İhtiyati Haciz Rejimi  228
2. İspat Ölçüsü  230
3. Alacağın Miktarının Belirliliği Meselesi  233
4. Ticaret Gemisi Olma Şartı  235
a. Ticaret Gemisi Kavramı (TTK m. 931)  235
b. Ticaret Gemisi Olmayanların Durumu  236
c. Kamu Hizmetine Tahsisli Gemiler  236
IV. İhtiyati Hacze Konu Olabilecek Gemiler  237
A. Alacağı Doğuran Gemi  238
1. Kural ve Hukuki Temellendirme  238
a. Şahsi Sorumluluk ile Mülkiyetin Özdeşleştiği Haller (TTK m. 1369/I–a ve b)  238
b. Ayni Hakların ve Eşyaya Bağlılığın Devreye Girdiği Haller
(TTK m. 1369/I–c ve e)  239
c. Uyuşmazlığın Bizatihi Geminin Aynına Taalluk Ettiği Hal (TTK m. 1369/I–d)  240
B. Kardeş Gemiler (Sister Ships) (TTK m. 1369/II)  241
1. Kardeş Gemi Kavramı  241
2. Kardeş Gemilerin İhtiyati Haczinin Şartları  243
3. Aynı Malike Ait Olma Şartı  245
4. İşleten–Malik Ayrımının Sonuçları  247
C. Aynı Alacak İçin Aynı Geminin Tekrar yahut Birden Fazla Geminin İhtiyaten Haczi  250
V. Geminin İhtiyati Haczinde Yetki  252
A. Geminin Bulunduğu Yer Mahkemesi (TTK m. 1354 ve 1355)  256
1. Yetki Kuralının Niteliği  256
2. Geminin Bulunduğu Yer Kavramı  257
3. Limanda Bulunan Gemiler  259
B. Yetki Anlaşmaları ve Etkileri  262
VI. Geminin İhtiyati Haczinde Teminat  263
A. Alacaklının Yatırması Gereken Teminat  264
1. 10.000 SDR Zorunlu Teminat (TTK m. 1363/I)  264
2. Teminat Miktarının Hesaplanması  268
3. SDR'nin Türk Lirasına Çevrilmesi  269
4. Teminat Türleri  270
B. Gemi Adamı Alacaklarında İstisna (TTK m. 1320/I–a)  271
C. Mahkemenin Takdir Yetkisi  272
D. Teminatın İadesi  274
VII. Geminin İhtiyati Haczi Usulü  275
A. Başvuru  276
1. Başvuru Dilekçesi  276
2. Başvuruya Eklenecek Belgeler  277
3. Teminatın Depo Edilmesi  279
B. İnceleme  281
1. Basit Yargılama Usulü  281
2. Karşı Tarafın Dinlenmesi Meselesi  281
3. Aciliyet ve Duruşmasız Karar  282
C. Karar  283
1. Kararın İçeriği  283
2. Geminin Tanımlanması  284
3. Alacak Miktarının Gösterilmesi  285
4. Teminat Miktarının Gösterilmesi  286
5. Kararın Gerekçelendirilmesi  287
D. Karara Karşı Müracaat Kanun Yolları  288
1. İtiraz Müessesesi  288
2. İstinaf Kanun Yolu  291
3. Temyiz Yasağı  291
VIII. Geminin İhtiyati Haczi Kararının İcrası  292
A. İhtiyati Haciz Kararının İcra Süresi ve Hukuki Niteliği  293
B. Yetkili İcra Dairesine Başvuru ve İcranın Derhal Yapılması  296
C. İhtiyati Haciz Kararının İnfazı İşlemi  297
D. Bildirim Yükümlülüğü  299
1. İhtiyati Haciz Kararı Uygulanamayan Gemilerde Sicile Bildirim  300
a. İhtiyati Haciz Kararı Uygulanamayan Yabancı Bayraklı Geminin Siciline Bildirimin Yapılması  300
b. İhtiyati Haciz Kararı Uygulanamayan Türk Bayraklı Geminin Siciline Bildirimin Yapılması  302
IX. Geminin İhtiyati Haczinin Kaldırılması  305
A. İtiraz Yoluyla Kaldırma  306
1. İtiraz Sebepleri  308
a. Deniz Alacağı Vasfının Bulunmaması  308
b. İhtiyati Haciz Şartlarının Yokluğu  309
c. Yetkisizlik  310
d. Teminatın Yetersizliği  311
2. İtiraz Süresi  312
3. İtiraz Usulü  313
4. İtiraz Üzerine Verilecek Karar  314
B. Teminat İkamesi Yoluyla Kaldırma  316
C. Kendiliğinden Sona Erme Halleri  318
1. Tamamlama Merasiminin Yapılmaması (İhtiyati Haczi Tamamlayan İşlemler)  318
2. Davanın Reddi  320
3. Davanın Düşmesi (Dosyanın İşlemden Kaldırılması)  321
4. Süresi İçinde İhtiyati Haciz Kararının Uygulanmasının Talep Edilmemesi  322
D. Durum ve Koşulların Değişmesi Sonucu Sona Erme  322
E. Tamamlama Merasimi  324
1. Genel Olarak İhtiyati Haczi Tamamlayan İşlemlerin Hukuki Niteliği  324
2. İcra Takibine Geçilmesi Suretiyle Tamamlama  324
a. İlamsız İcra (Genel Haciz) Yoluyla Takip  325
b. İlamlı İcra Takibi  326
c. Rehnin Paraya Çevrilmesi Yoluyla Takip  327
3. Dava Açılması Yoluyla Tamamlama  329
a. Türk Mahkemeleri Nezdinde İkame Edilen Eda Davası  329
b. Yabancı Mahkemeler Nezdinde Derdest Kılınan Davalar  330
c. Haciz Yeri Mahkemesi ve Esas Yetki Tefriki  330
4. Tahkim Yoluyla Tamamlama  332
a. Tahkim Anlaşmasının veya Tahkim Kaydının Varlığı Hâlinde  332
b. Tahkim Yargılamasının Başlatılması  332
c. Tahkim Yargılamasının İhtiyati Hacze Etkisi  333
5. Tamamlama Merasiminin Süresi  333
6. Tamamlama Merasiminin Yapılmamasının Sonuçları  335
X. Geminin İhtiyati Haczine Uygulanacak Hukuk  336
A. Yabancı Mahkeme ve Hakem Kararlarının Etkisi  339
1. Yabancı İhtiyati Haciz Kararlarının Tanınması ve Tenfizi Sorunu  339
2. Yabancı Esas Hakkındaki Hükümlerin İhtiyati Hacze Etkisi  339
3. Yabancı Hakem Kararlarının Hukuki Tesiri ve Devletin Cebri İcra İnhisarı (Tekeli)  341
XI. Yabancı Cebri Satışların İhtiyati Haciz Kararlarına Etkisi  341
A. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin İnfaz Edildiği Yabancı Bayraklı Gemiler  343
B. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin Bilfiil İnfaz Edildiği Türk Bayraklı Gemiler  344
C. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin İnfaz Edilemediği Yabancı Bayraklı Gemiler  344
D. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin İnfaz Edilemediği Türk Bayraklı Gemiler  344
E. Kamu Düzeni Müdahalesi  345
1. İç Hukuk Bağlamında Kamu Düzenine Aykırılığa Dayalı Cebri Satışa Etki Tanımama  351
2. MÖHUK m. 5 Bağlamında Kamu Düzenine Aykırılığa Dayalı Cebri Satışa Etki Tanımama  352
3. MÖHUK m. 54/1–c Bağlamında Kamu Düzenine Aykırılığa Dayalı Cebri Satışa Etki Tanımama  356
§18. GENEL OLARAK MUHAFAZA TEDBİRLERİ  357
I. Muhafaza Tedbirinin Hukuki Niteliği ve Kapsamı  358
A. Para, Kıymetli Evrak ve Değerli Eşyaların Muhafazası (İİK m. 88/I)  358
1. Nakit Para ve Dövizlerin Hukuki Rejimi  359
2. Kıymetli Evrakların ve Menkul Kıymetlerin Muhafazası  360
3. Altın, Gümüş ve Ziynet Eşyaları  360
B. Diğer Taşınır Malların Muhafazası ve Lisanslı Yediemin Depoları  360
C. Ticari İşletme Rehni  362
D. Üçüncü Kişilerin İstihkak İddiası  362
E. Taşınmazların İdaresi, Kira Gelirlerinin Haczi ve Muhafazası  362
1. Haczin Kapsamı  363
a. Kira Gelirleri  363
b. Doğal Semereler ve İşletme İdaresi  363
II. Muhafazasına Gerek Kalmayan Malların Tasfiyesi  363
A. Tasfiye Sebepleri ve Bildirim Süreci  363
B. Tasfiye Bedelinin Paylaştırılması ve Giderler  364
§19. DENİZ İCRA HUKUKUNDA MUHAFAZA TEDBİRLERİ  364
I. Geminin Muhafazası  364
A. Geminin Muhafazası Kavramı  364
B. Geminin İhtiyati Haczi ile Muhafazasının Farkı  366
1. Kavramsal Fark  366
2. Hukuki Sonuçları Bakımından Fark  367
C. Muhafaza Tedbirlerinin Türleri  368
1. Seyrüseferden Men (Hareket Yasağı) Tedbiri  368
a. Liman Başkanlığına (Denizcilik İdaresine) İhbar  369
b. Gümrük Makamlarına İhbar  369
c. Fiili Engelleme ve Zor Kullanma (Maddi Zapt)  369
2. Bayrak Çekme Yasağı  370
3. Geminin Emniyetli Demirleme / Bağlama Mahalline Alınması  371
4. Geminin Şamandıraya (Tonoza) Bağlanması  372
5. Hayati Ekipman ve Makine Parçalarının Zapt (Muhafaza) Altına Alınması  373
D. Muhafazanın Sağlanmasında İlgili Kurumlar  373
1. Liman Başkanlığı  374
2. Sahil Güvenlik Komutanlığı  375
3. Gümrük Makamları  376
4. İcra Müdürlüğü (Merkezi İcra Makamı)  377
E. Gemide Yediemin Tayini  378
1. Yediemin Sıfatının Tevdi Edilmesi  379
a. Kaptanın, Malikin veya Malik Olmayan Donatanın Yahut Bunların Temsilcisinin Yediemin Sıfatıyla Tayini  379
b. Üçüncü Şahısların (Profesyonel İşletmecilerin) Yediemin Tayini  380
c. Liman İşletmelerinin Fiili (De Facto) Yedieminlik Statüsü  380
2. Yedieminin Görev ve Yetkileri  381
a. Geminin Cismani ve Hukuki Bütünlüğünü Muhafaza Külfeti  381
b. Geminin Maddi İdamesi (Bakım) ve İktisadi Değerinin Korunması  382
c. Geminin İşletilmemesi  383
3. Yedieminin Sorumlulukları  384
a. Hukuki (Tazminat) Sorumluluğu  384
b. Cezai Sorumluluk ve Yaptırımlar  385
F. Gemi Adamlarının Durumu  386
G. Yükün Muhafazası  388
H. Yükün Tahliyesi  389
§20. GENEL OLARAK DELİL TESPİTİ  390
I. Delil Tespiti Kavramı ve Amacı  390
II. Delil Tespitinin Hukuki Niteliği  391
A. Geçici Hukuki Koruma Tedbiri Olarak Karakteri  391
B. Tespit Davası (HMK m. 106) ile Ayrımı  392
III. Delil Tespitinin Konusu  392
IV. Delil Tespitinin Şartları  393
V. Görevli ve Yetkili Mahkeme  394
VI. Yargılama Usulü ve İnceleme  395
VII. Delil Tespitinin İcrası ve Elde Edilen Verilerin Hukuki Denetimi  396
A. Bilirkişi Seçimi ve “Hukuki Nitelendirme Yasağı”  396
B. Tebligat Zorunluluğu ve Savunma Hakkı  397
VIII. Delil Tespiti Kararına ve Rapora İtiraz  398
IX. Delil Tespitinin Asıl Davadaki Değeri  399
X. Delil Tespitinin Zamanaşımına Etkisi  400
§21. DENİZ İCRA HUKUKUNDA DELİL TESPİTİ  400
I. Deniz İcra Hukukunda Delil Tespitinin Önemi  400
A. Geminin Hareketliliği ve Delillerin Kaybolma Riski  401
1. Delillerin Kaybolma Riski  401
2. Geminin Yargı Çevresini Terk Etmesi  402
3. Ticaret Gemisinin Bayrak Değiştirmesi  404
4. Ticaret Gemisinin Mülkiyetinin El Değiştirmesi  404
B. Çok Taraflı İlişkiler ve Sorumluluk Belirleme İhtiyacı  406
1. Donatan, İşleten, Kaptan İlişkileri  406
2. Yük İlgililerinin Çokluğu  407
3. Sigortacıların Rolü  407
C. Teknik Konuların Yoğunluğu ve Uzman İncelemesi İhtiyacı  408
1. Çatma Hâllerinde TTK m. 1292 Düzenlemesi  408
2. Deniz Raporu Müessesesi  409
3. Bilirkişi İncelemesi ve Yaklaşık İspat Standardı  409
II. Deniz İcra Hukukuna Özgü Delil Tespiti Halleri  410
A. Çatma (Kollizyon) Halinde Delil Tespiti  410
1. Çatma Kavramı ve Hukuki Niteliği  411
2. Çatmada Kusur Tespiti  411
3. Tespit Edilecek Hususlar  413
a. Gemilerin Konumu ve Seyir Durumu  413
b. Manevra Kayıtları  413
c. Hasar Durumu  414
d. Deniz ve Hava Koşulları  414
e. VDR (Voyage Data Recorder) Kayıtları  415
f. AIS (Automatic Identification System) Verileri  415
B. Yük Hasarlarında Delil Tespiti  417
1. Yük Hasarı Türleri ve Hukuki Nitelendirilmesi  418
2. Tespit Edilecek Hususlar ve İspat Külfeti  418
3. Survey (Gözetim) Raporlarının Hukuki Değeri  420
C. Deniz Kirliliği Olaylarında Delil Tespiti  421
D. Gemi Adamı Yaralanma ve Ölüm Olaylarında Delil Tespiti  422
E. Kurtarma Olaylarında Delil Tespiti  422
III. Gemide Delil Tespitinde Yetkili Mahkeme  424
A. Yetki Sorunları ve Mahkemenin Tespiti  424
1. Geminin Limanda Bulunduğu Yer Mahkemesi  424
2. Geminin Türk Karasuları Sınırları Haricinde yahut Açık Denizde Bulunması Hali  425
B. Acele Hallerde Özellikler ve Hukuki Dinlenilme Hakkı  426
Sonuç  429
Kaynakça  441
Kavram Dizini  463
 


Mahmut Coşkun
Eylül 2026
21000.00 TL
Sepete Ekle
Seçkin Yayıncılık
Eylül 2026
230.00 TL
Sepete Ekle
Murat Yavaş ...
Eylül 2026
680.00 TL
Sepete Ekle
Mutlu Dinç ...
Eylül 2026
595.00 TL
Sepete Ekle





 

İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Önsöz  7
Kısaltma Cetveli  23
Giriş  25
Kısım I:
DENİZ İCRA HUKUKUNUN GENEL ESASLARI
Bölüm 1:
DENİZ İCRA HUKUKUNUN KAVRAMSAL ÇERÇEVESİ
§1. DENİZ İCRA HUKUKU KAVRAMI  29
I. Tanım  29
II. Deniz İcra Hukukunun Konusu  30
A. Gemi ve Diğer Malvarlığı Değerleri  31
B. Deniz Alacakları ve Kanuni Rehin Hakları  32
III. Deniz İcra Hukukunun Önemi  33
A. Hukukî Güvenlik ve Riskin Önlenmesi  33
B. Finansmanın ve Alacaklı Haklarının Korunması  34
C. Uluslararası Ticaret ve Yeknesaklık  34
§2. DENİZ İCRA HUKUKUNUN TARİHSEL GELİŞİMİ  35
I. Roma Hukukunda Durum  36
II. Orta Çağ Deniz Hukuku  37
III. Modern Deniz İcra Hukukunun Doğuşu  38
IV. Türk Hukukunda Gelişim  39
A. Tanzimat Dönemi  39
B. 1929 tarihli Deniz Ticaret Kanunu  39
C. 1929 Tarihli İcra ve İflas Kanunu Dönemi  39
D. 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu (ETK) Dönemi  40
E. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) Dönemi  41
§3. DENİZ İCRA HUKUKUNUN KAYNAKLARI  43
I. Ulusal Kaynaklar  44
A. Anayasa  44
B. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK)  44
C. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)  45
D. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)  45
E. İkincil Mevzuat  46
II. Uluslararası Kaynaklar  46
A. 1926 Rehin Sözleşmesi (Deniz Ticaret Vasıtalarının Rehni ve İmtiyazı ile İlgili Bazı Kaidelerin Tevhidi Hakkında 1926 tarihli Milletlerarası Sözleşme)  46
B. 1952 Brüksel Sözleşmesi (Deniz Gemilerinin İhtiyati Haczine İlişkin)  47
C. 1993 Rehin Sözleşmesi (Gemi Alacaklısı Haklarına ve Gemi İpoteklerine İlişkin Milletlerarası Sözleşme)  47
D. 1999 İhtiyati Haciz Sözleşmesi (Gemilerin İhtiyati Haczine İlişkin)  48
III. Öğreti ve Mahkeme Kararları  49
§4. DENİZ İCRA HUKUKUNUN GENEL İCRA HUKUKUYLA İLİŞKİSİ  50
I. Genel–Özel İlişkisi ve Tamamlayıcılık İlkesi  50
II. Tamamlayıcılık İlkesi  51
III. Deniz İcra Hukukunun Özellikleri  51
A. Geminin Hareketliliği (Seferden Men Zorunluluğu)  52
B. Milletlerarası Nitelik ve Lex Fori Prensibi  53
C. Alacakların Sınırlı Sayıda Olması ve Çeşitliliği  53
D. Özel Güvence Sistemi (Rehinli Alacakların Haczi ve Kardeş Gemi Haczi)  54
§5. DENİZ İCRA HUKUKUNUN TEMEL İLKELERİ  55
I. Geminin Ekonomik Değerinin Korunması İlkesi  55
II. Deniz Ticaretinin Devamlılığının Sağlanması İlkesi  57
III. Alacaklılar Arasında Denge İlkesi  58
IV. Milletlerarası Uyum İlkesi  59
Bölüm 2:
GEMİ VE GEMİ ÜZERİNDEKİ HAKLAR
§6. GEMİ KAVRAMI  61
I. Gemi Tanımının Hukuki Tahlili (TTK m. 931)  61
A. Yapısal Unsurlar: Araç, Yüzme Kabiliyeti ve Pek Küçük Olmamanın Sınırları  62
B. Fonksiyonel Unsurlar: Hareket Amacına Tahsis ve Kendiliğinden Hareket Yeteneği  63
II. Ticaret Gemisi Kavramı  63
III. Gemi Niteliğinin Kazanılması ve Kaybedilmesi  65
A. İnşa Halindeki Geminin Kazanılması  65
B. Gemi Niteliğinin Kaybedilmesi  66
IV. Gemi ile Karıştırılmaması Gereken Kavramlar ve Cebri İcra İlişkisi  67
A. Tahsis Amacına Göre Değerlendirilen Yapılar  67
B. Deniz Aracı ve Su Aracı (Gemi Vasfını Taşımayanlar)  68
§7. GEMİ TÜRLERİ  69
I. Ticaret Gemileri – Ticaret Gemisi Olmayan Gemiler Ayrımı  69
II. Sicile Kayıtlı Gemiler – Sicile Kayıtlı Olmayan Gemiler Ayrımı  71
III. Bayraklarına Göre Ayrım (Türk Bayraklı – Yabancı Bayraklı)  73
§8. GEMİ SİCİLLERİ  75
I. Gemi Sicilinin Fonksiyonları  76
A. Tescil Fonksiyonu  76
B. Aleniyet Fonksiyonu (Kamuya Açıklık)  76
C. Sicile Güven İlkesi  77
II. Türk Hukukunda Gemi Sicilleri  78
A. Gemi Sicili (TTK m. 954 vd.)  78
B. Yapı Halindeki Gemiler Sicili (YHGÖS)  79
C. Türk Uluslararası Gemi Sicili (TUGS)  80
D. Bağlama Kütüğü (BK)  81
III. Sicile Tescil Edilecek Hususlar  81
IV. Tescilin Kurucu ve Bildirici Etkileri  83
A. Kurucu Etki  83
B. Bildirici Etki  84
V. Sicil Düzeltmeleri  85
§9. GEMİ MÜLKİYETİ  87
I. Gemi Mülkiyetinin Konusu  87
A. Gemi Bütünlüğü Kavramı  88
B. Bütünleyici Parça ve Eklentiler  89
II. Gemi Mülkiyetinin Kazanılması  90
III. Gemi Mülkiyetinin Kaybı  91
§10. GEMİ ÜZERİNDE SINIRLI AYNİ HAKLAR  93
I. Gemi İpoteği  93
A. Gemi İpoteği Kavramı  94
B. Gemi İpoteğinin Hukuki Niteliği  95
C. Gemi İpoteğinin Kurulması  96
D. Gemi İpoteğinin Kapsamı  99
E. Gemi İpoteğinin Hükümleri  100
1. Alacaklının Hakları  100
2. Malikin Hakları ve Yükümlülükleri  102
F. Gemi İpoteğinin Sona Ermesi  103
G. Gemi İpoteğinin Paraya Çevrilmesi  104
H. Yabancı Gemi İpoteklerinin Türkiye'de Tanınması  105
II. Gemi Alacaklısı Hakkı (TTK m. 1320)  107
A. Gemi Alacaklısı Hakkı Kavramı  107
B. Hukuki Niteliği  108
C. Gemi Alacaklısı Hakkı Doğuran Alacaklar (TTK m. 1320)  111
D. Gemi Alacaklısı Hakkının Doğumu  113
E. Gemi Alacaklısı Hakkının Kapsamı  114
F. Gemi Alacaklısı Hakkının Sona Ermesi  116
1. Alacağın Sona Ermesi ve Geminin Cebri İcra Yoluyla Satışı  116
2. Hak Düşürücü Süre – TTK m. 1326  117
3. Geminin İrade Dışında Zilyet Değiştirmesi  118
Bölüm 3:
DENİZ ALACAKLARI VE DENİZ ALACAKLISI HAKKI
§11. DENİZ ALACAĞI KAVRAMI (TTK M. 1352)  119
I. Deniz Alacağı Tanımı  119
II. Deniz Alacağı Kavramının Fonksiyonu  120
A. Geminin İhtiyati Haczinin Ön Şartı Olarak  121
B. Uluslararası Sözleşmelerdeki Yeri  122
III. Deniz Alacağı Türleri (TTK m. 1352)  122
A. Geminin İşletilmesinin Sebep Olduğu Zıya veya Hasar  123
B. Geminin İşletilmesi ile Doğrudan Doğruya İlgili Olarak Karada veya Suda Meydana Gelen Can Kaybı veya Diğer Bedensel Zararlar  124
C. Kurtarma Faaliyeti  125
D. Çevre Zararı ve Zarar Tehdidi  126
E. Enkaz Kaldırma Faaliyetleri  127
F. Bir Çarter Parti Düzenlenmiş Olup Olmadığına Bakılmaksızın, Geminin Kullanılması veya Kiralanması Amacıyla Yapılmış Her Türlü Sözleşme  128
G. Bir Çarter Parti Düzenlenmiş Olup Olmadığına Bakılmaksızın, Gemide Eşya veya Yolcu Taşınması Amacıyla Yapılmış Her Türlü Sözleşme  129
H. Gemide Taşınan, Bagaj Dâhil, Eşyaya Gelen veya Bu Eşyaya İlişkin Zıya veya Hasar  130
İ. Müşterek Avarya  131
J. Römorkaj  132
K. Kılavuzluk  134
L. Geminin İşletilmesi, Yönetimi, Korunması veya Bakımı İçin Sağlanan Eşya, Malzeme, Kumanya, Yakıt, Konteynerler Dâhil Teçhizat ve Bu Amaçlarla Verilen Hizmetler  134
M. Geminin Yapımı, Yeniden Yapımı, Onarımı, Donatılması ya da Geminin Niteliğinde Değişiklik Yapılması  135
N. Liman, Kanal, Dok, İskele ve Rıhtım, Diğer Su Yolları ile Karantina İçin Ödenecek Resimlerle Diğer Paralar  136
O. Ülkelerine Getirilme Giderlerini ve Onlar Adına Ödenmesi Gereken Sosyal Sigorta Katılma Paylarını da İçererek Gemi Adamlarına, Gemide Çalışmaları Dolayısıyla Ödenecek Ücretlerle, Onlara Ödenmesi Gereken Diğer Tutarlara İlişkin İstemler  137
P. Gemi İçin Alınmış Krediler Dâhil Olmak Üzere, Geminin veya Malikinin Adına Yapılmış Harcamalar  137
R. Geminin Maliki Tarafından veya Onun Hesabına Ödenecek, Karşılıklı Sigorta Aidatları da Dâhil Sigorta Primleri  139
S. Geminin Maliki Tarafından veya Onun Hesabına Gemiye İlişkin Olarak Ödenecek Her Türlü Komisyon, Brokaj veya Acente Ücretleri  139
T. Geminin Mülkiyeti veya Zilyetliğine İlişkin Her Türlü Uyuşmazlık  139
U. Geminin Ortak Malikleri Arasında Çıkan, Geminin İşletilmesine ya da Gemiden Sağlanan Hasılata İlişkin Her Türlü Uyuşmazlık  140
V. Gemi Rehni, Gemi İpoteği veya Gemi Üzerinde Aynı Nitelikteki Ayni Bir Yükümlülük  140
Y. Geminin Satışına İlişkin Bir Sözleşmeden Kaynaklanan Her Türlü Uyuşmazlık  141
Kısım II:
GEÇİCİ HUKUKİ KORUMALAR
Bölüm 1:
GEÇİCİ HUKUKİ KORUMALARIN GENEL ÇERÇEVESİ
§12. GEÇİCİ HUKUKİ KORUMA KAVRAMI VE ANAYASAL TEMELLERİ  144
I. Adil Yargılanma Hakkı  145
A. Mahkemeye Erişim ve Etkili Yargısal Koruma Hakkı  146
1. Etkili Başvuru Hakkı  147
2. Kararın İcrası Hakkı  148
II. Mülkiyet Hakkı  150
§13. DENİZ İCRA HUKUKUNA ÖZGÜ GEÇİCİ HUKUKİ KORUMA İHTİYACI  152
I. Geminin Hareketliliği  153
II. Alacakların Çokluğu  154
III. Milletlerarası Unsur  155
IV. Deniz İcra Hukukunda Geçici Hukuki Koruma Türleri  156
A. Geminin İhtiyati Haczi (Ana Koruma Türü)  156
B. Delil Tespiti  157
C. Muhafaza Tedbirleri  159
D. İcranın Geri Bırakılması (İİK m. 36)  161
Bölüm 2:
GEÇİCİ HUKUKİ KORUMA TÜRLERİ VE
DENİZ İCRA HUKUKUNDA GÖRÜNÜMLERİ
§14. GENEL OLARAK İHTİYATİ TEDBİR  164
I. İhtiyati Tedbirin Diğer Hukuki Kurumlarla İlişkisi  165
A. İhtiyati Tedbir ve Dava İlişkisi  165
B. İhtiyati Tedbir ve Çekişmesiz Yargı İlişkisi  166
II. İhtiyati Tedbirin Konusu  166
III. İhtiyati Tedbirin Çeşitleri ve Tedbir Kararının Kapsamı  167
A. Hâkimin Yetkisi: “Her Türlü Tedbir”  167
B. Amacına Göre Tedbir Türleri  168
1. Teminat Amaçlı İhtiyati Tedbirler  168
2. Düzenleme Amaçlı İhtiyati Tedbirler  169
3. Eda Amaçlı İhtiyati Tedbirler  170
IV. İhtiyati Tedbirin Şartları  170
A. Tedbire Esas Olan Hak (Uyuşmazlık Konusu)  170
B. Tedbir Sebebi  171
V. İspat Ölçüsü  172
VI. İhtiyati Tedbirde Menfaat Dengesi  173
VII. Davanın Esasını Çözer Nitelikte İhtiyati Tedbir Kararı Verilmesi  174
VIII. İhtiyati Tedbir Yargılaması, Kararın Uygulanması ve Kanun Yolları  176
A. Talep, Görevli–Yetkili Mahkeme ve Yargılama Usulü  176
B. Teminat Gösterme Zorunluluğu  176
IX. İhtiyati Tedbir Kararının Uygulanması ve Asıl Davanın Açılması Zorunluluğu  177
X. Karara Karşı Hukuki Yollar  178
A. İtiraz  178
B. Kanun Yolu (İstinaf)  179
C. Haksız İhtiyati Tedbirden Doğan Tazminat Davası  179
§15. DENİZ İCRA HUKUKUNDA İHTİYATİ TEDBİR  181
I. Deniz Alacakları Bakımından İhtiyati Tedbir Yasağı (Münhasırlık Kuralı)  181
A. Münhasırlık Kuralının Sadece Deniz Alacakları Bakımından Uygulanması  182
B. Münhasırlık Kuralının Sadece Gemiler Bakımından Uygulanması  185
II. Deniz İcra Hukukunda İhtiyati Tedbirin Uygulanabileceği İstisnai Haller  187
A. Deniz Alacağı Niteliği Taşımayan Alacaklara Örnekler  187
1. Gemi Alım Satım Sözleşmesinden Doğan Alacaklar (Deniz Alacağı Haricindekiler)  188
2. Gemi İnşa Sözleşmesinden Doğan Belirli Alacaklar  189
3. Geminin İşletilmesiyle Doğrudan İlgisi Bulunmayan Zararlar (Haksız Fiiller)  191
B. Gemi Dışındaki Malvarlığı Unsurlarına Örnekler  192
1. Borçlunun Karada Bulunan Malları  192
2. Borçlunun Üçüncü Şahıslardaki Hak ve Alacakları  193
C. İhtiyati Tedbirin Gemi Üzerinde Uygulanmasının Mümkün Olduğu Haller  194
§16. GENEL OLARAK İHTİYATİ HACİZ  196
I. İhtiyati Haczin Kapsamı ve Benzer Müesseselerle Karşılaştırılması  197
A. İhtiyati Haciz ile Kesin Haczin Karşılaştırılması  197
B. İhtiyati Haciz ile İhtiyati Tedbirin Karşılaştırılması  198
C. İhtiyati Haciz ile Geçici Haczin Karşılaştırılması  199
II. İhtiyati Haczin Şartları  199
A. İhtiyati Hacze Esas Olan Alacak  199
1. Bir Para Alacağının Bulunması  200
2. Alacağın Rehinle Teminat Altına Alınmamış Olması  200
B. İhtiyati Haciz Sebepleri  201
1. Muaccel Alacaklar Hakkında  201
2. Muaccel Olmayan Alacaklar Hakkında  201
a. Borçlunun Belirli Yerleşim Yerinin Olmaması  202
b. Borçlunun Taahhütlerinden Kurtulmak Amacıyla Mallarını Gizlemesi, Kaçırması veya Kendisinin Kaçmaya Hazırlanması yahut Kaçması ya da Bu Amaçla Alacaklının Haklarını İhlal Eden Hileli İşlemlerde Bulunması  202
C. İhtiyati Hacizde İspat Ölçüsü ve Teminat  203
III. İhtiyati Haciz Yargılaması  203
A. Görevli ve Yetkili Mahkeme  204
B. İhtiyati Haciz Talebi ve Usulü  204
IV. İhtiyati Haciz Kararı  205
V. İhtiyati Haciz Kararının İcrası  205
VI. İhtiyati Haciz Kararının Kaldırılması  206
A. İhtiyati Haciz Kararına İtiraz ve İstinaf  206
B. Teminat Karşılığı İhtiyati Haczin Kaldırılması  207
VII. İhtiyati Haczi Tamamlayıcı Merasim  208
VIII. Haksız İhtiyati Hacizden Kaynaklanan Tazminat  209
§17. DENİZ İCRA HUKUKUNDA İHTİYATİ HACİZ  210
I. Geminin İhtiyati Haczi Kavramı  210
A. Tanım  210
B. Terminoloji Sorunu  213
1. “İhtiyati Haciz” Terimi  213
2. “İhtiyati Tutuklama” Terimi  214
3. “Arrest” Terimi  215
4. Türk Hukukundaki Tercih  217
II. Geminin İhtiyati Haczinin Hukuki Niteliği  218
A. Geçici Hukuki Koruma Niteliği  218
B. Ayni Nitelikli Yargı Yetkisi Tartışması  222
III. Geminin İhtiyati Haczinin Şartları  223
A. Deniz Alacağının Varlığı (TTK m. 1352)  223
1. Muaccel ve Müeccel Deniz Alacaklarında İhtiyati Haciz Rejimlerinin Ayrımı  225
a. Muaccel Deniz Alacakları  226
b. Müeccel (Vadesi Gelmemiş) Deniz Alacaklarında İhtiyati Haciz Rejimi  228
2. İspat Ölçüsü  230
3. Alacağın Miktarının Belirliliği Meselesi  233
4. Ticaret Gemisi Olma Şartı  235
a. Ticaret Gemisi Kavramı (TTK m. 931)  235
b. Ticaret Gemisi Olmayanların Durumu  236
c. Kamu Hizmetine Tahsisli Gemiler  236
IV. İhtiyati Hacze Konu Olabilecek Gemiler  237
A. Alacağı Doğuran Gemi  238
1. Kural ve Hukuki Temellendirme  238
a. Şahsi Sorumluluk ile Mülkiyetin Özdeşleştiği Haller (TTK m. 1369/I–a ve b)  238
b. Ayni Hakların ve Eşyaya Bağlılığın Devreye Girdiği Haller
(TTK m. 1369/I–c ve e)  239
c. Uyuşmazlığın Bizatihi Geminin Aynına Taalluk Ettiği Hal (TTK m. 1369/I–d)  240
B. Kardeş Gemiler (Sister Ships) (TTK m. 1369/II)  241
1. Kardeş Gemi Kavramı  241
2. Kardeş Gemilerin İhtiyati Haczinin Şartları  243
3. Aynı Malike Ait Olma Şartı  245
4. İşleten–Malik Ayrımının Sonuçları  247
C. Aynı Alacak İçin Aynı Geminin Tekrar yahut Birden Fazla Geminin İhtiyaten Haczi  250
V. Geminin İhtiyati Haczinde Yetki  252
A. Geminin Bulunduğu Yer Mahkemesi (TTK m. 1354 ve 1355)  256
1. Yetki Kuralının Niteliği  256
2. Geminin Bulunduğu Yer Kavramı  257
3. Limanda Bulunan Gemiler  259
B. Yetki Anlaşmaları ve Etkileri  262
VI. Geminin İhtiyati Haczinde Teminat  263
A. Alacaklının Yatırması Gereken Teminat  264
1. 10.000 SDR Zorunlu Teminat (TTK m. 1363/I)  264
2. Teminat Miktarının Hesaplanması  268
3. SDR'nin Türk Lirasına Çevrilmesi  269
4. Teminat Türleri  270
B. Gemi Adamı Alacaklarında İstisna (TTK m. 1320/I–a)  271
C. Mahkemenin Takdir Yetkisi  272
D. Teminatın İadesi  274
VII. Geminin İhtiyati Haczi Usulü  275
A. Başvuru  276
1. Başvuru Dilekçesi  276
2. Başvuruya Eklenecek Belgeler  277
3. Teminatın Depo Edilmesi  279
B. İnceleme  281
1. Basit Yargılama Usulü  281
2. Karşı Tarafın Dinlenmesi Meselesi  281
3. Aciliyet ve Duruşmasız Karar  282
C. Karar  283
1. Kararın İçeriği  283
2. Geminin Tanımlanması  284
3. Alacak Miktarının Gösterilmesi  285
4. Teminat Miktarının Gösterilmesi  286
5. Kararın Gerekçelendirilmesi  287
D. Karara Karşı Müracaat Kanun Yolları  288
1. İtiraz Müessesesi  288
2. İstinaf Kanun Yolu  291
3. Temyiz Yasağı  291
VIII. Geminin İhtiyati Haczi Kararının İcrası  292
A. İhtiyati Haciz Kararının İcra Süresi ve Hukuki Niteliği  293
B. Yetkili İcra Dairesine Başvuru ve İcranın Derhal Yapılması  296
C. İhtiyati Haciz Kararının İnfazı İşlemi  297
D. Bildirim Yükümlülüğü  299
1. İhtiyati Haciz Kararı Uygulanamayan Gemilerde Sicile Bildirim  300
a. İhtiyati Haciz Kararı Uygulanamayan Yabancı Bayraklı Geminin Siciline Bildirimin Yapılması  300
b. İhtiyati Haciz Kararı Uygulanamayan Türk Bayraklı Geminin Siciline Bildirimin Yapılması  302
IX. Geminin İhtiyati Haczinin Kaldırılması  305
A. İtiraz Yoluyla Kaldırma  306
1. İtiraz Sebepleri  308
a. Deniz Alacağı Vasfının Bulunmaması  308
b. İhtiyati Haciz Şartlarının Yokluğu  309
c. Yetkisizlik  310
d. Teminatın Yetersizliği  311
2. İtiraz Süresi  312
3. İtiraz Usulü  313
4. İtiraz Üzerine Verilecek Karar  314
B. Teminat İkamesi Yoluyla Kaldırma  316
C. Kendiliğinden Sona Erme Halleri  318
1. Tamamlama Merasiminin Yapılmaması (İhtiyati Haczi Tamamlayan İşlemler)  318
2. Davanın Reddi  320
3. Davanın Düşmesi (Dosyanın İşlemden Kaldırılması)  321
4. Süresi İçinde İhtiyati Haciz Kararının Uygulanmasının Talep Edilmemesi  322
D. Durum ve Koşulların Değişmesi Sonucu Sona Erme  322
E. Tamamlama Merasimi  324
1. Genel Olarak İhtiyati Haczi Tamamlayan İşlemlerin Hukuki Niteliği  324
2. İcra Takibine Geçilmesi Suretiyle Tamamlama  324
a. İlamsız İcra (Genel Haciz) Yoluyla Takip  325
b. İlamlı İcra Takibi  326
c. Rehnin Paraya Çevrilmesi Yoluyla Takip  327
3. Dava Açılması Yoluyla Tamamlama  329
a. Türk Mahkemeleri Nezdinde İkame Edilen Eda Davası  329
b. Yabancı Mahkemeler Nezdinde Derdest Kılınan Davalar  330
c. Haciz Yeri Mahkemesi ve Esas Yetki Tefriki  330
4. Tahkim Yoluyla Tamamlama  332
a. Tahkim Anlaşmasının veya Tahkim Kaydının Varlığı Hâlinde  332
b. Tahkim Yargılamasının Başlatılması  332
c. Tahkim Yargılamasının İhtiyati Hacze Etkisi  333
5. Tamamlama Merasiminin Süresi  333
6. Tamamlama Merasiminin Yapılmamasının Sonuçları  335
X. Geminin İhtiyati Haczine Uygulanacak Hukuk  336
A. Yabancı Mahkeme ve Hakem Kararlarının Etkisi  339
1. Yabancı İhtiyati Haciz Kararlarının Tanınması ve Tenfizi Sorunu  339
2. Yabancı Esas Hakkındaki Hükümlerin İhtiyati Hacze Etkisi  339
3. Yabancı Hakem Kararlarının Hukuki Tesiri ve Devletin Cebri İcra İnhisarı (Tekeli)  341
XI. Yabancı Cebri Satışların İhtiyati Haciz Kararlarına Etkisi  341
A. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin İnfaz Edildiği Yabancı Bayraklı Gemiler  343
B. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin Bilfiil İnfaz Edildiği Türk Bayraklı Gemiler  344
C. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin İnfaz Edilemediği Yabancı Bayraklı Gemiler  344
D. Türkiye’de Muhafaza Tedbirlerinin İnfaz Edilemediği Türk Bayraklı Gemiler  344
E. Kamu Düzeni Müdahalesi  345
1. İç Hukuk Bağlamında Kamu Düzenine Aykırılığa Dayalı Cebri Satışa Etki Tanımama  351
2. MÖHUK m. 5 Bağlamında Kamu Düzenine Aykırılığa Dayalı Cebri Satışa Etki Tanımama  352
3. MÖHUK m. 54/1–c Bağlamında Kamu Düzenine Aykırılığa Dayalı Cebri Satışa Etki Tanımama  356
§18. GENEL OLARAK MUHAFAZA TEDBİRLERİ  357
I. Muhafaza Tedbirinin Hukuki Niteliği ve Kapsamı  358
A. Para, Kıymetli Evrak ve Değerli Eşyaların Muhafazası (İİK m. 88/I)  358
1. Nakit Para ve Dövizlerin Hukuki Rejimi  359
2. Kıymetli Evrakların ve Menkul Kıymetlerin Muhafazası  360
3. Altın, Gümüş ve Ziynet Eşyaları  360
B. Diğer Taşınır Malların Muhafazası ve Lisanslı Yediemin Depoları  360
C. Ticari İşletme Rehni  362
D. Üçüncü Kişilerin İstihkak İddiası  362
E. Taşınmazların İdaresi, Kira Gelirlerinin Haczi ve Muhafazası  362
1. Haczin Kapsamı  363
a. Kira Gelirleri  363
b. Doğal Semereler ve İşletme İdaresi  363
II. Muhafazasına Gerek Kalmayan Malların Tasfiyesi  363
A. Tasfiye Sebepleri ve Bildirim Süreci  363
B. Tasfiye Bedelinin Paylaştırılması ve Giderler  364
§19. DENİZ İCRA HUKUKUNDA MUHAFAZA TEDBİRLERİ  364
I. Geminin Muhafazası  364
A. Geminin Muhafazası Kavramı  364
B. Geminin İhtiyati Haczi ile Muhafazasının Farkı  366
1. Kavramsal Fark  366
2. Hukuki Sonuçları Bakımından Fark  367
C. Muhafaza Tedbirlerinin Türleri  368
1. Seyrüseferden Men (Hareket Yasağı) Tedbiri  368
a. Liman Başkanlığına (Denizcilik İdaresine) İhbar  369
b. Gümrük Makamlarına İhbar  369
c. Fiili Engelleme ve Zor Kullanma (Maddi Zapt)  369
2. Bayrak Çekme Yasağı  370
3. Geminin Emniyetli Demirleme / Bağlama Mahalline Alınması  371
4. Geminin Şamandıraya (Tonoza) Bağlanması  372
5. Hayati Ekipman ve Makine Parçalarının Zapt (Muhafaza) Altına Alınması  373
D. Muhafazanın Sağlanmasında İlgili Kurumlar  373
1. Liman Başkanlığı  374
2. Sahil Güvenlik Komutanlığı  375
3. Gümrük Makamları  376
4. İcra Müdürlüğü (Merkezi İcra Makamı)  377
E. Gemide Yediemin Tayini  378
1. Yediemin Sıfatının Tevdi Edilmesi  379
a. Kaptanın, Malikin veya Malik Olmayan Donatanın Yahut Bunların Temsilcisinin Yediemin Sıfatıyla Tayini  379
b. Üçüncü Şahısların (Profesyonel İşletmecilerin) Yediemin Tayini  380
c. Liman İşletmelerinin Fiili (De Facto) Yedieminlik Statüsü  380
2. Yedieminin Görev ve Yetkileri  381
a. Geminin Cismani ve Hukuki Bütünlüğünü Muhafaza Külfeti  381
b. Geminin Maddi İdamesi (Bakım) ve İktisadi Değerinin Korunması  382
c. Geminin İşletilmemesi  383
3. Yedieminin Sorumlulukları  384
a. Hukuki (Tazminat) Sorumluluğu  384
b. Cezai Sorumluluk ve Yaptırımlar  385
F. Gemi Adamlarının Durumu  386
G. Yükün Muhafazası  388
H. Yükün Tahliyesi  389
§20. GENEL OLARAK DELİL TESPİTİ  390
I. Delil Tespiti Kavramı ve Amacı  390
II. Delil Tespitinin Hukuki Niteliği  391
A. Geçici Hukuki Koruma Tedbiri Olarak Karakteri  391
B. Tespit Davası (HMK m. 106) ile Ayrımı  392
III. Delil Tespitinin Konusu  392
IV. Delil Tespitinin Şartları  393
V. Görevli ve Yetkili Mahkeme  394
VI. Yargılama Usulü ve İnceleme  395
VII. Delil Tespitinin İcrası ve Elde Edilen Verilerin Hukuki Denetimi  396
A. Bilirkişi Seçimi ve “Hukuki Nitelendirme Yasağı”  396
B. Tebligat Zorunluluğu ve Savunma Hakkı  397
VIII. Delil Tespiti Kararına ve Rapora İtiraz  398
IX. Delil Tespitinin Asıl Davadaki Değeri  399
X. Delil Tespitinin Zamanaşımına Etkisi  400
§21. DENİZ İCRA HUKUKUNDA DELİL TESPİTİ  400
I. Deniz İcra Hukukunda Delil Tespitinin Önemi  400
A. Geminin Hareketliliği ve Delillerin Kaybolma Riski  401
1. Delillerin Kaybolma Riski  401
2. Geminin Yargı Çevresini Terk Etmesi  402
3. Ticaret Gemisinin Bayrak Değiştirmesi  404
4. Ticaret Gemisinin Mülkiyetinin El Değiştirmesi  404
B. Çok Taraflı İlişkiler ve Sorumluluk Belirleme İhtiyacı  406
1. Donatan, İşleten, Kaptan İlişkileri  406
2. Yük İlgililerinin Çokluğu  407
3. Sigortacıların Rolü  407
C. Teknik Konuların Yoğunluğu ve Uzman İncelemesi İhtiyacı  408
1. Çatma Hâllerinde TTK m. 1292 Düzenlemesi  408
2. Deniz Raporu Müessesesi  409
3. Bilirkişi İncelemesi ve Yaklaşık İspat Standardı  409
II. Deniz İcra Hukukuna Özgü Delil Tespiti Halleri  410
A. Çatma (Kollizyon) Halinde Delil Tespiti  410
1. Çatma Kavramı ve Hukuki Niteliği  411
2. Çatmada Kusur Tespiti  411
3. Tespit Edilecek Hususlar  413
a. Gemilerin Konumu ve Seyir Durumu  413
b. Manevra Kayıtları  413
c. Hasar Durumu  414
d. Deniz ve Hava Koşulları  414
e. VDR (Voyage Data Recorder) Kayıtları  415
f. AIS (Automatic Identification System) Verileri  415
B. Yük Hasarlarında Delil Tespiti  417
1. Yük Hasarı Türleri ve Hukuki Nitelendirilmesi  418
2. Tespit Edilecek Hususlar ve İspat Külfeti  418
3. Survey (Gözetim) Raporlarının Hukuki Değeri  420
C. Deniz Kirliliği Olaylarında Delil Tespiti  421
D. Gemi Adamı Yaralanma ve Ölüm Olaylarında Delil Tespiti  422
E. Kurtarma Olaylarında Delil Tespiti  422
III. Gemide Delil Tespitinde Yetkili Mahkeme  424
A. Yetki Sorunları ve Mahkemenin Tespiti  424
1. Geminin Limanda Bulunduğu Yer Mahkemesi  424
2. Geminin Türk Karasuları Sınırları Haricinde yahut Açık Denizde Bulunması Hali  425
B. Acele Hallerde Özellikler ve Hukuki Dinlenilme Hakkı  426
Sonuç  429
Kaynakça  441
Kavram Dizini  463
 


 
Kitap
Bülten
Kitap
Kitap
İndirimli Kitaplar
 
 
Ana Sayfa | 2021 Kaynakça Dokümanı | Hakkımızda | Bülten | Kişisel Verilerin Korunması | Yardım | İletişim

Seçkin Yayıncılık San. Tic. A.Ş.
Copyright © 1996 - 2026