|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 5
İÇİNDEKİLER 9
KISALTMALAR 15
GİRİŞ
I. AMAÇ, KONU VE ARAŞTIRMA SORULARI 21
A. Çalışmanın Amacı 21
B. Çalışmanın Konusu 22
C. Araştırma Soruları 29
II. YÖNTEM VE PLAN 31
A. Çalışmanın Yöntemi 31
B. Çalışmanın Planı 31
BİRİNCİ BÖLÜM
GERİ GÖNDERMEME İLKESİNE İLİŞKİN BELİRLEMELER
I. ULUSLARARASI HUKUKTA GERİ GÖNDERMEME İLKESİ 34
A. Evrensel Teamül Kuralı Olarak Geri Göndermeme İlkesi 34
1. Teamül Kuralı Sayılmanın Şartları 34
2. Geri Göndermeme İlkesinin Değerlendirilmesi 35
a. İlkenin Dayanakları 36
b. İlkenin Kapsamı 42
i. Maddi Kapsam 43
ii. Biçimsel Kapsam 52
iii. Evrensel Teamüle Elverişli Kapsam 56
c. Şartlar Yönünden Değerlendirme 57
B. Jus Cogens Nitelik 60
1. Tanım ve Dayanak 60
2. Yaklaşım 62
3. Kazanılma Şartları 70
a. Evrensellik 71
b. Maddi Şart 73
4. Temel Özellik: Özel Norm Yasağı 78
a. Nitelik ve Anlam 78
b. Mutlaklık ve Sapma 80
c. Askıya Alma ve Sapma 81
5. Sonuçlar 82
a. Çatışma Kavramı 83
b. Andlaşmaların Geçersizliği 84
c. Teamül Kurallarının Engellenmesi ve İlgası 86
6. Geri Göndermeme İlkesinin Değerlendirilmesi 88
a. Şartlar Yönünden 88
b. Özel Norm Yasağı Yönünden 90
C. Ara Değerlendirme 93
II. TÜRK HUKUKUNDA GERİ GÖNDERMEME İLKESİ 94
A. Anayasal Çerçeve 94
1. Yabancılar ve Temel Haklar Rejimi 94
a. Tanıma Rejimi 95
b. Sınırlama Rejimi 96
i. Anayasa m. 16’nın İşlevine İlişkin Yaklaşımlar 97
aa. Özel Sınırlama Rejimi Yaklaşımı 97
bb. Ek Güvence Yaklaşımı 99
cc. Temel Hakların Sınırlandırılmasında Farklılık
Yaklaşımı 99
dd. Genel Sınırlama Sebebi Yaklaşımı 101
ii. Anayasa m. 16’nın Yorumu ve İşlevi 103
aa. Hükmün Yorumlanması 103
bb. Değerlendirme: Temel Hakların Sınırlanmasında
Farklılığın Anayasal Dayanağı Olarak Anayasa m. 16 107
cc. Örnekleme: Yerleşme ve Seyahat Özgürlüğünün
Sınırlanmasında Farklılık 108
2. İlkenin Anayasal Dayanakları 111
a. Mevcut Dayanaklar 112
i. Yaşam Hakkı 112
ii. İşkence ve Kötü Muamele Yasağı 115
b. Potansiyel Dayanaklar 117
i. Kölelik ve Zorla Çalıştırma Yasağı 120
ii. Özgürlük ve Güvenlik Hakkı 121
iii. Düşünce, Vicdan ve Din Özgürlüğü 122
iv. Adil Yargılanma Hakkı 124
3. İlkenin Anayasal Nitelik Kazanması 125
4. İlkeden Kaynaklanan Yükümlülükler 129
a. Geri Gönderme Yasakları 129
b. Araştırma Yükümlülüğü 131
c. Usul Güvenceleri 139
B. Kanuni Çerçeve 147
1. Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu Çerçevesinde Geri
Göndermeme İlkesi 147
2. Uluslararası Andlaşmalar ve Yabancılar ve Uluslararası Koruma
Kanunu Arasındaki İlişki 151
3. Jus Cogens Niteliğin Olası Etkileri 155
C. Ara Değerlendirme 160
İKİNCİ BÖLÜM
GERİ GÖNDERMEME İLKESİNİN SINIR DIŞI ETME İŞLEMİNİN YAPILIŞI ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
I. SINIR DIŞI ETME İŞLEMİNİN AMACI 170
A. İdari İşlemde Amaç 171
1. Amaç Unsuru ve Norm Amacı Ayrımı 171
2. Norm Amacının Tespiti 172
3. Norm Amacının İşlevi 175
B. Sınır Dışı Etme İşleminin Norm Amaçları 177
1. Ceza Düzeni 179
2. Göç Düzeni 184
3. Kamu Düzeni 186
C. İlkenin Potansiyel İstisnaları ile İşlemin Norm Amaçları Arasındaki
İlişki 192
1. Ulusal Güvenlik ile Ceza ve Kamu Düzenleri 192
2. Kamu Güvenliği ile Ceza Düzeni 195
D. Ara Değerlendirme 196
II. SINIR DIŞI ETME İŞLEMİNİN ESASININ KURULMASI 197
A. Sebebin Oluşturulması 197
1. İdari İşlemin Sebebinin Oluşturulması 197
a. Sebep Unsurunun Baskın ve Alternatif Tanımları ile
Bunların Eleştirisi 198
b. Sebep Unsurunun Hukuka Aykırılık Hâlleri Esas Alınarak
Tanımlanması 201
2. Sınır Dışı Etme İşleminin Sebebinin Oluşturulması 206
a. Olayın Tespiti 207
i. Ceza Mahkemesi Kararıyla Tespit 208
ii. İdari İşlemle Tespit 211
iii. Doğrudan Tespit 212
b. Uygulanacak Normun Tespiti 217
i. Özel Normların Tespiti 218
ii. Özel Statülerin Etkisi 220
iii. Normlar Arasında “Alternatiflik” İlişkisi 224
c. Niteleme 234
i. Olağan Niteleme 235
ii. Yeterlilik Değerlendirmesi 241
aa. Ceza Düzeninin Hukuki Değerleri Yönünden
Yeterlilik 241
bb. Göç Düzeni Yönünden Yeterlilik 244
cc. Kamu Düzeni Yönünden Yeterlilik 245
B. Konunun Somutlaştırılması 255
1. İdari İşlemin Konusunun Somutlaştırılması 255
a. Konu Tipi ile Konu Unsuru Arasındaki Ayrım ve
Somutlaştırma Faaliyeti 257
b. Somutlaştırma Faaliyetinde Hukukilik Ölçütleri 260
c. Konunun Somutlaştırılmasında Takdir Yetkisi 262
2. Sınır Dışı Etme İşleminin Konusunun Somutlaştırılması 266
a. İlgilinin Belirlenmesi 266
b. Hukuki Sonucun Belirlenmesi 269
i. Sınır Dışı Etmenin Belirlenmesi 269
ii. Ülkenin Belirlenmesi 271
C. Hukuki Nedensellik Bağının Kurulması 286
1. İdari İşlemde Hukuki Nedensellik Bağı 287
2. Sınır Dışı Etme İşleminde Hukuki Nedensellik Bağı 291
a. Hukuki Nedenselliğin Kurulması 291
i. Seyahat ve Terk Engelleri 295
ii. Geri Göndermeme Sebepleri 297
iii. Ortak Usuller 311
b. Hukuki Nedenselliğin “Onarılması” 314
i. Güncelleme ve Kayıt Düzeltme 315
ii. Sebep İkamesi 323
D. Ara Değerlendirme 329
III. SINIR DIŞI ETME İŞLEMİNİN TAMAMLANMASI 332
A. Sınır Dışı Etme Yetkisi 332
1. Valiliklerin İşlem Yetkisi 334
2. Göç İdaresi Başkanlığı Talimatının Niteliği 338
3. İşlem Yetkisinin Devri 346
B. Sınır Dışı Etmenin Formu ve İlgilisine Bildirimi 354
1. Sınır Dışı Etme İşlemi ve Tebliğ Şablonları 356
2. Yazılılık 358
3. Gerekçe Yükümlülüğü 360
4. Başvuru Yollarını Gösterme Yükümlülüğü 369
5. Tebliğ ve Bilgilendirme Yükümlülüğü 374
C. Ara Değerlendirme 379
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
GERİ GÖNDERMEME İLKESİNİN SINIR DIŞI ETME İŞLEMİNİN İCRASI VE YARGISAL DENETİMİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
I. SINIR DIŞI ETME İŞLEMİNİN İCRASI 382
A. Sınır Dışı Etme İşleminin İcra Usulleri 383
1. Terke Davet Usulü 383
2. Zorla İcra Usulü 390
B. Sınır Dışı Etme İşleminde İcranın Ertelenmesi 394
1. Hukuki Rejimi 396
2. Yürütmenin Durdurulmasıyla İlişkisi 400
C. Ara Değerlendirme 406
II. SINIR DIŞI ETME İŞLEMİNİN YARGISAL DENETİMİ 407
A. Yargısal Denetimin Usulü 408
1. Özel Yargılama Usulü Kuralları 408
2. Davanın Açılması ve İlk İnceleme 410
a. Dava Açma Süresinin Makullüğü 412
b. Adli Yardım Olanağı 418
c. Fiili ve Hukuki Engellemeler 422
3. Tahkikat ve Dosyanın Tekemmülü 432
a. Dilekçeler Teatisinin Sınırlanması 435
b. Resen Araştırma İlkesinin Rolü 439
i. İdari Yargılama Usulünde Resen Araştırma İlkesi 439
ii. Mahkemenin Resen Araştırma Yetkisinin Usul
Güvenceleri Yönünden Değerlendirilmesi 446
4. Davanın Karara Bağlanması ve Kanun Yolları 450
a. Karara Bağlama Süresinin Sınırlanması 451
b. Kararın Kesinliği 455
5. Yargılama Usulünün Bir Bütün Olarak Değerlendirilmesi 460
B. Yargısal Denetimin Yoğunluğu 462
1. Hükümet Tasarrufu Nitelemesi 464
2. Sınır Dışı Etme İşleminde Sınırlı Denetim Yaklaşımı 467
a. Danıştay İçtihadında Sınırlı Denetim 467
b. İdare Mahkemesi Kararlarında Sınırlı Denetim 469
i. Sınırlı Denetim Yaklaşımının Soyut Olarak
Benimsenmesi 469
ii. Sınırlı Denetim Yaklaşımının Somut Pratiği 474
3. Sınırlı Denetim Yaklaşımının Eleştirisi 480
a. Anayasal Egemenlik Sisteminin İhlali 481
b. Yargısal Denetim Güvencesinin İhlali 485
c. Etkili Başvuru Hakkının İhlali 486
C. Ara Değerlendirme 492
SONUÇ 495
KAYNAKÇA 501 |