|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 5
İÇİNDEKİLER 7
KISALTMALAR LİSTESİ 15
GİRİŞ 17
BİRİNCİ BÖLÜM
BOŞANMA, EVLENME ENGELLERİ VE EVLİLİĞİ SONA ERDİREN DİĞER SEBEPLER
I. BOŞANMA 21
A. Boşanma Kavramı 21
B. Boşanma Davası 24
1. Boşanma Davasının Konusu 24
2. Boşanma Davasının Tarafları Ve Dava Ehliyeti 25
a. Boşanma Davasının Tarafları 25
(1) Davacı 26
(2) Davalı 28
b. Dava Ehliyeti 29
3. Boşanma Davalarında Yetkili Ve Görevli Mahkeme 32
a. Yetkili Mahkeme 32
b. Görevli Mahkeme 32
4. Boşanma Ve Ayrılık Davalarında Usul Ve Dava Sırasında Alınacak
Tedbirler 33
a. Genel Olarak 33
b. Usul Kuralları 34
5. Dava Sırasında Alınacak Tedbirler 36
a. Barınma Ve Geçime İlişkin Alınacak Tedbirler 36
b. Malî İlişkilere İlişkin Alınacak Tedbirler 41
c. Çocuklara İlişkin Alınacak Tedbirler 41
6. Ayrılığa Karar Verilmesi Ve Ayrılık Kararının Sonuçları 42
a. Ayrılığa Karar Verilmesi 42
b. Ayrılık Kararının Sonuçları 43
c. Ayrılık Süresinin Sona Ermesinin Sonuçları 46
II. EVLENME ENGELLERİ 46
A. Yokluk 49
1. Genel Olarak 49
2. Yokluk Sebepleri 49
a. Aynı Cinsiyetten İnsanların Evlenme İradesi İle Bir Araya
Gelmesi 50
b. Evlendirmeye Yetkili Olan Kişiler Huzurunda Evlilik İradelerinin
Açıklanmamış Olması 50
c. Evlenecek Kişilerin Aynı An Ve Aynı Yerde Evlenme İradelerini
Bizzat Açıklamamış Olmaları 51
3. Evlenmenin Yokluk İle Sakatlanmasının Sonuçları 51
B. Mutlak Butlan 52
1. Genel Olarak 52
2. Mutlak Butlan Sebepleri 55
a. Evlenme Sırasında Ayırt Etme Gücünden Sürekli Yoksun
Olunması 55
b. Evlenmeye Engel Olacak Derecede Akıl Hastalığı 56
c. Evlenmeye Engel Olacak Derecede Hısımlık 57
d. Evlenme Yaşında Olmayanların Evliliği 58
e. Evlenme Sırasında Evli Olmak 59
C. Nisbi Butlan 59
1. Genel Olarak 59
2. Nisbi Butlan Sebepleri 60
a. Ayırt Etme Kabiliyetini Geçici Olarak Kaybetme 60
b. İrade sakatlıkları 61
(1) Yanılma 61
(2) Aldatma 61
(3) Korkutma 62
c. Ağır Tehlike Oluşturan Hastalığın Gizlenmesi 63
d. Yasal Temsilcinin İzni 63
D. Evlenme Engelleri Arasında Sayılan Fakat Butlanı Gerektirmeyen Haller 64
1. Kadının Bekleme Süresine Uymaması 64
2. Evlenmenin Şekil Koşullarına Uyulmaması 64
E. Butlan Kararının Hükmü 65
1. Genel Olarak 65
2. Eş ve Çocuklar Bakımından Sonuçları 66
a. Çocuklar Bakımından Sonuçları 66
b. Butlan Kararını Eşler Bakımından Sonuçları 67
III. EVLİLİĞİ SONA ERDİREN DİĞER SEBEPLER 67
A. Ölüm 68
B. Ölüm Karinesi Ve Gaiplik Kararı 68
C. Evlilik Sırasında Cinsiyet Değişikliği 68
İKİNCİ BÖLÜM
TÜRK, İSVİÇRE, ALMAN VE İNGİLİZ HUKUKLARINDA BOŞANMANIN DÜZENLENİŞİ
I. TÜRK HUKUKUNDA BOŞANMANIN DÜZENLENİŞİ 71
A. Boşanmanın 743 Sayılı Türk Kanunu Medenisinde Düzenlenişi 72
B. 3444 Sayılı Kanun İle 743 Sayılı Kanunda Yapılan Değişiklikler 72
C. 4721 Sayılı Türk Medeni Kanununda Boşanmanın Düzenlenişi 74
II. TÜRK HUKUKUNDA BOŞANMA SEBEPLERİNİN BELİRLENMESİNDE
KULLANILAN İLKELER 76
A. Mutlak Boşanma Sebepleri – Nisbi Boşanma Sebepleri 77
B. Kusur İlkesine Dayanan – Kusur İlkesine Dayanmayan Boşanma
Sebepleri 80
C. Evlilik Birliğinin Sarsılması İlkesine Dayanan Boşanma Sebepleri 82
D. Elverişsizlik İlkesine Dayanan Boşanma Sebepleri 85
E. İrade İlkesine Dayanan Boşanma Sebepleri 86
F. Ortak Hayatın Kurulamaması İlkesine Dayanan Boşanma Sebebi 88
III. İSVİÇRE HUKUKUNDA BOŞANMANIN DÜZENLENİŞİ 89
IV. ALMAN HUKUKUNDA BOŞANMANIN DÜZENLENİŞİ 92
V. İNGİLİZ HUKUKUNDA BOŞANMANIN DÜZENLENİŞİ 94
VI. 4721 SAYILI KANUNDAKİ BOŞANMA SEBEPLERİ 94
A. Özel Boşanma Sebepleri 94
1. Zina 95
a. Genel Olarak 95
b. Dava Hakkının Düşmesi 101
(1) Hak Düşürücü Sürenin Geçmesi 102
(2) Dava Hakkı Olan Eşin Affetmesi 103
2. Hayata Kast, Pek Kötü Muamele Ya Da Onur Kırıcı Davranış 104
a. Genel Olarak 104
(1) Hayata Kast 105
(2) Pek Kötü Muamele 107
(3) Onur Kırıcı Davranış 108
b. Dava Hakkının Düşmesi 109
3. Suç İşleme Ve Haysiyetsiz Hayat Sürme 109
a. Genel Olarak 109
(1) Küçük Düşürücü Suç İşleme 111
(2) Haysiyetsiz Hayat Sürme 113
(3) Birlikte Yaşamayı Beklenemez Hâle Getirme 113
b. Davanın Süreye Bağlı Olmaması 114
4. Terk 114
a. Genel Olarak 114
b. Terkin Şartları 116
(1) Eşlerden Birinin Ortak Konutu Terk Etmesi 116
(2) Terkin Amacı Evlilik Birliğinin Yüklediği Görevleri Yerine
Getirmemek Olmalıdır 117
(3) Haklı Nedenle Terk Hâlinde Sebebin Ortadan Kalkmasına
Rağmen Eşin Ortak Konuta Dönmemesi 118
(4) Eşini Ortak Konutu Terk Etmeye Zorlamak ya da Haklı Bir
Sebep Olmadan Ortak Konuta Dönmesini Engellemek 119
(5) Terkin En Az Altı Ay Sürmesi 120
(6) Davaya Hakkı Olan Eşin Talebiyle Hâkim Ya da Noter
Tarafından Terk Eden Eşe İhtarda Bulunulması Ve Eşin
Buna Rağmen Ortak Konuta Dönmemesi 121
5. Akıl Hastalığı 124
a. Şartları 125
(1) Evlilik Sırasında Akıl Hastalığının Mevcudiyeti 125
(2) Akıl Hastalığının İyileşmeyeceği Resmî Sağlık Raporuyla
Tespit Edilmeli 126
(3) Ortak Hayat Akıl Hastalığı Sebebiyle Diğer Eş İçin Çekilmez
Hâle Gelmeli 126
b. Davanın Süreye Tabi Olmaksızın Açılabilmesi 127
B. Boşanmanın Genel Sebepleri 127
1. Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması 128
a. Genel Olarak 128
b. Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılmasına Dayalı Boşanmanın
Şartları 130
(1) Evlilik Birliğinin Temelden Sarsılması 130
(2) Temelinden Sarsılma Eşlerden Biri Veya Her İkisi için Ortak Hayatı
Sürdürmeleri Kendilerinden Beklenmeyecek Derecede Olmalı 134
(3) Davacının Daha Kusurlu Olduğu Hususunda Yapılan İtirazın
Reddedilmiş Olması Ya da Davalının Böyle Bir İtirazda
Bulunmaması 134
2. Anlaşmalı Boşanma 141
a. Genel Olarak 141
b. Anlaşmalı Boşanmanın Şartları 143
(1) Evlilik En Az Bir Yıl Sürmüş Olmalı 143
(2) Eşler Boşanmak İçin Mahkemeye Ya Birlikte Başvurmalı Ya
da Bir Eşin Açtığı Davayı Diğeri Kabul Etmeli 144
(3) Tarafları Hâkim Bizzat Dinlemeli 145
(4) Evliliğin Malî Sonuçları Ve Çocukların Durumu Hakkında
Tarafların Yapmış Olduğu Anlaşmayı Hâkim Uygun
Bulunmalı 147
3. Ortak Hayatın Yeniden Kurulamaması 149
a. Genel Olarak 149
b. Ortak Hayatın Kurulamamasının Şartları 151
(1) Eşlerden Birinin Boşanma Davası Açması ve Açılan Davanın
Reddedilmesi 151
(2) Her Ne Sebeple Olursa Olsun Ortak Hayat Kurulamamış
Olmalı 152
(3) Boşanma Davasının Reddedilmesine İlişkin Kararın
Kesinleşmesinden İtibaren Bir Yıl Geçmiş Olmalı 153
(4) Eşlerden Biri Boşanma Davası Açmalı 156
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
BOŞANMANIN SONUÇLARI VE KUSURUN ETKİLERİ
I. BOŞANMANIN SONUÇLARI 157
A. Boşanma Kararının Eşler Bakımından Sonuçları 157
1. Boşanmanın Eşler Bakımından Kişisel Sonuçları 158
a. Evliliğin Sona Ermesi 158
b. Kadının Bekleme Süresinin Başlaması 159
c. Eşlerin birbirinden Olan Alacaklarında Zamanaşımı Süresinin
İşlemeye Başlaması 159
d. Boşanan Eşlerin Mirasçılıklarının ve Ölüme Bağlı
Tasarruflarının Geçersiz Hâle Gelmesi 160
e. Kişisel Durum Değişikliği 164
(1) Kadının Evlenmeden Önceki Soyadını Alması 164
(2) Erginlik ve Kayın Hısımlığı 165
(3) Türk Vatandaşlığı 165
2. Boşanmanın Eşler Bakımından Malî Sonuçları 166
a. Genel Olarak 166
b. Maddî Tazminat Talebi Ve Maddî Tazminatın Şartları 167
(1) Lehine Tazminata Hükmedilecek Tarafın Daha Az Kusurlu
Olması 169
(2) Aleyhine Tazminata Hükmedilecek Tarafın Kusurlu Olması 170
(3) Davacının Mevcut veya Beklenen Menfaatinin Zedelenmiş
Olması 174
(4) Maddî Tazminatın Miktarının Belirlenmesi 175
(5) Maddî Tazminat Miktarının Değiştirilmesi veya Kaldırılması 176
c. Manevî Tazminat Talebi Ve Manevî Tazminatın Şartları 177
(1) Manevî Tazminat İstenen Tarafın Kusurlu Olması 179
(2) Manevî Tazminat İsteyenin Kusursuz veya Daha Az Kusurlu
Olması 180
(3) Davacının Kişilik Haklarının İhlal Edilmiş Olması 181
(4) Manevî Tazminatın Miktarı 183
d. Yoksulluk Nafakası 184
(1) Yoksulluk Nafakasının Önemi Amacı Ve İşlevi 184
(2) Yoksulluk Nafakasının Alacaklısı 186
(3) Yoksulluk Nafakasının Yükümlüsü 186
(4) Yoksulluk Nafakasının Şartları 187
(a) Yoksulluk Nafakası Talep Edilmeli 187
(b) Talepte Bulunan Taraf Daha Az Kusurlu Ya da Kusursuz
Olmalı 188
(c) Talepte Bulunan Taraf Yoksulluğa Düşmüş Olmalı 189
(d) Yoksulluk Nafakası Yükümlüsünün Malî Gücü Nafaka
Ödemeye Yeterli Olmalı 191
(5) Yoksulluk Nafakasında Görevli ve Yetkili Mahkeme 192
(6) Yoksulluk Nafakasının Süresi 193
(7) Yoksulluk Nafakasının Peşin veya İrat Biçiminde Ödenmesi 194
(8) Yoksulluk Nafakasının Değiştirilmesi ve Sona Ermesi 194
(9) Yoksulluk Nafakası Talebinin Zamanaşımına Uğraması 199
e. Mal Rejiminin Tasfiyesi 200
B. Boşanma Kararının Çocuklar Bakımından Sonuçları 202
1. Boşanmanın Çocuklar Bakımından Kişisel Sonuçları 202
a. Çocuğun Velâyeti 202
b. Velâyet Yetkisi Verilmeyen Eş ile Çocuğun Kişisel İlişkisi 210
c. Üçüncü Kişiler İle Çocuklar Arasındaki İlişkiler 212
2. Boşanmanın Çocuklar Bakımından Malî Sonucu: İştirak Nafakası 213
II. KUSURUN BOŞANMANIN SONUÇLARINA ETKİLERİ 215
A. Kusurun Boşanmanın Kişisel Sonuçlarına Etkileri 218
1. Evliliğin Sona Ermesi 218
2. Boşanan Kadın İçin Bekleme Süresinin Başlaması 218
3. Eşlerin Birbirlerinden Olan Alacakları İçin Zamanaşımının İşlemeye
Başlaması 219
4. Boşanan Eşlerin Birbirlerine Mirasçılığı 220
5. Eşlerin Kişisel Durum Değişikliğine Etkisi 224
a. Kadının Evlenmeden Önceki Soyadını Alması 224
b. Erginlik ve Kayın Hısımlığına Etkisi 225
c. Boşanmanın Türk Vatandaşlığına Olan Etkisi 225
B. Kusurun Boşanmanın Malî Sonuçlarına Etkileri 227
1. Kusurun Ölüme bağlı tasarruflara Etkisi 227
2. Kusurun Mal rejiminin Tasfiyesine Etkisi 228
3. Kusurun Maddî tazminata Etkisi 229
4. Kusurun Manevî tazminata Etkisi 241
5. Kusurun Yoksulluk Nafakasına Etkisi 246
C. Kusur ilkesine Dayanan/Dayanmayan Boşanma Sebeplerinin
Boşanmanın Eşler Bakımından Kişisel Sonuçlarına Etkilerinin
Karşılaştırması 248
D. Kusur ilkesine Dayanan/ Dayanmayan Boşanma Sebeplerinin
Boşanmanın Eşler Bakımından Malî Sonuçlarına Etkilerinin
Karşılaştırması 250
1. Mal Rejiminin Tasfiyesi 250
2. Maddî Tazminat 250
3. Manevî Tazminat 251
4. Yoksulluk Nafakası 251
5. Ölüme Bağlı Tasarruflarla Sağlanan Hakların Akıbeti 251
SONUÇ 253
KAYNAKÇA 257 |