Kategoriler
Eser Adı Yazar Yayınevi Açıklama İçindekiler Barkod
Arama  
Ana Sayfa Sipariş Takip Üyelik Yardım İletişim
 
 
Bülten
   

×
Sigorta Tahkiminde Yargılama Usulü
Aralık 2025 / 1. Baskı / 653 Syf. / Ciltli
Fiyatı: 1600.00 TL
Temin süresi 2-3 gündür.
 
Sepete Ekle
   

Sigorta tahkimi, hak sahipleri ile sigorta kuruluşları arasındaki uyuşmazlıkların çözümünde, devlet mahkemelerine alternatif bir yol olarak Türk hukukunda önemli bir işlev üstlenmektedir. Kanun koyucu, devlet yargısının uzmanlık ve hız bakımından yetersiz kaldığını düşündüğü bu alanda, uyuşmazlıkların devlet mahkemesi dışında da çözülebilmesini sağlamak amacıyla Sigorta Tahkim Komisyonu adında bir komisyon kurulmasını öngörmüştür (Sigortacılık Kanunu m. 30).

Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde uyuşmazlık çözümü hukuk uygulamamızda önemli bir yere sahip olmasına rağmen bu uyuşmazlık çözüm faaliyetinin (sigorta tahkim yargılamasının) usûlüne ilişkin birçok konuda belirsizlik vardır. Bu belirsizliğin temel sebebi, klasik ad hoc tahkim yargılamalarından ayrılan birçok yönü bulunan sigorta tahkim yargılamasının usûlüne ilişkin kurallara sistematik ve bütüncül bir şekilde Sigortacılık Kanunu'nda veya ayrı özel bir kanunda yer verilmemiş olmasıdır. Konuya ilişkin olarak Sigortacılık Kanunu m. 30'da herhangi bir sistematik gözetilmeksizin az sayıda düzenleme yapılmış; yargılamanın aşamalarına ve yargılama usûlüne ilişkin birçok temel mesele belirsiz bırakılmıştır. Ayrıca kanun koyucu, Sigorta Tahkim Komisyonuna bu eksiklikleri giderecek şekilde yargılama usûlüne ilişkin kural koyma yetkisini de açıkça tanımamış; bunun yerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine, farklı şekillerde anlaşılabilecek genel bir atıf yapmıştır.

Bu çalışma, sigorta tahkiminde yargılama usûlü konusunu bütüncül bir bakış açısıyla ele almayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda çalışmada öncelikle, Komisyon nezdindeki uyuşmazlık çözüm faaliyetinin hukukî niteliği değerlendirilmiş ve kanunla öngörülen bu uyuşmazlık çözümü imkânının Anayasa'ya uygunluğu tartışılmıştır. Ardından sigorta tahkim yargılamasının aşamaları, verilebilecek kararlar ve bu kararlara karşı başvurulabilecek kanun yolları sistematik bir çerçevede ortaya konulmuştur. Çalışmada uygulamada sorun teşkil eden hususlar üzerinde özel olarak durulmuş; konuya ilişkin hem sigorta hakem kararlarına hem Yargıtay kararlarına sıklıkla yer verilmiş; yabancı hukuk verilerinden yararlanılmış ve tespit edilen sorunlara yönelik çözüm önerileri sunulmuştur.

Konu Başlıkları
Sigorta Uyuşmazlıklarının Çözümü, Sigorta Tahkiminin Hukuki Niteliği ve Ombudsmanlıktan Farkı
Sigorta Tahkim Komisyonunun Kuruluşu, Yapılanması ve Tahkim Merkezi Niteliği
Sigorta Tahkim Yargılamasını Düzenleyen Kuralların Tespiti ve Sigorta Tahkim Yargılamasına İlişkin Genel Esaslar
Sigorta Tahkim Komisyonuna Başvuru ve Bu Başvurunun Komisyon Tarafından İncelenmesi
Sigorta Tahkiminde Hakem İncelemesi Aşaması Sigorta Tahkiminde Yargılamanın Sona Ermesi, Kanun Yolları, Yargılama Giderleri ve Geçici Hukuki Koruma
Barkod: 9786253776497
Yayın Tarihi: Aralık 2025
Baskı Sayısı:  1
Ebat: 17x25
Sayfa Sayısı: 653
Yayınevi: Adalet Yayınevi
Kapak Türü: Ciltli
Dili: Türkçe
Ekler: -

 

İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
KISALTMALAR  XXI
GİRİŞ  1
A. Konunun Takdimi  1
B. Konunun Önemi  4
C. Konunun İnceleme Planı  5
BİRİNCİ BÖLÜM
SİGORTA UYUŞMAZLIKLARININ ÇÖZÜMÜ, SİGORTA TAHKİMİNİN HUKUKÎ NİTELİĞİ VE OMBUDSMANLIKTAN FARKI
I. UYUŞMAZLIK ÇÖZÜMÜ VE YARGI KAVRAMI  11
A. Genel Olarak  11
B. Özel Hukuka İlişkin Uyuşmazlıkların Çözümü  12
C. Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yöntemleri  14
D. Sigorta Hukukuna İlişkin Uyuşmazlıkların Çözümünde Başvurulan
Yöntemler  16
II. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU NEZDİNDEKİ UYUŞMAZLIK ÇÖZÜM
FAALİYETİNİN HUKUKÎ NİTELİĞİ  23
A. Genel Olarak  23
B. Tahkimin Hukukî Niteliği ve Aslî Unsurları  25
C. Sigorta Tahkim Komisyonu Nezdindeki Uyuşmazlık Çözüm Faaliyetinin
Hukukî Niteliği  29
1. Tahkim Niteliğinde Olup Olmadığı  29
2. Uyuşmazlık Çözüm Faaliyetinin Özellik Arz Eden Diğer Yönleri  34
a. Mecburî Tahkim Niteliğinde Olup Olmadığı  34
b. Asimetrik Niteliği  37
c. İrade Özerkliği İlkesinin Sınırlı Ölçüde Uygulama Alanı Bulması  38
d. İki Kademeli (Dereceli) Tahkim Niteliği  41
D. Sigorta Tahkim Komisyonu Nezdinde Uyuşmazlık Çözümü İmkânının
Anayasa’ya Uygun Olup Olmadığının Değerlendirilmesi  41
III. SİGORTA TAHKİMİNİN SİGORTA OMBUDSMANLIĞINDAN FARKI  48
A. Ombudsmanlık Kurumu ve Ombudsmanlığın Tahkimden Ayırt Edilmesi  48
B. Sigorta Tahkimi ile Alman Sigorta Ombudsmanlığının Karşılaştırılması  51
1. İlgili Kurumların Kuruluşu ve Uyuşmazlık Çözüm Sürecinde
Uygulanacak Kuralların Belirlenmesi Bakımından  51
2. Başvurunun Tarafları ve Başvuruya İlişkin Parasal Sınır Bakımından  53
3. Taraflar Arasında Bir Ombudsman/Tahkim Sözleşmesinin Bulunup
Bulunmaması Bakımından  55
4. Yapılan Başvurunun Devlet Yargısı Yolunu Kapatıp Kapatmaması
Bakımından  56
5. Yapılan Başvuruların Esası Hakkında İncelemeyi Gerçekleştiren
Kişinin Aynılığı Bakımından  56
6. Başvuruyu İnceleme Usûlü Bakımından  57
7. Uyuşmazlığın Arz Ettiği Özellikler Sebebiyle Başvuruyu
İncelemekten Kaçınma Yetkisi Bakımından  58
8. Esasa İlişkin Değerlendirmenin Bağlayıcılığı Bakımından  59
IV. SİGORTA UYUŞMAZLIKLARININ ÇÖZÜMÜNDE TAHKİMİN YERİ  63
A. Genel Olarak  63
B. Alman Hukuku  65
C. Türk Hukuku  67
İKİNCİ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN KURULUŞU, YAPILANMASI VE TAHKİM MERKEZİ NİTELİĞİ
I. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN KURULUŞU  71
A. Komisyonun Kuruluşunda Benimsenen Esaslar  71
B. Komisyonun Türkiye Sigorta Birliği Bünyesinde Kurulmasının
Değerlendirilmesi  72
1. Komisyonun Birlik Bünyesinde Kurulmasının Sakıncaları  72
2. Komisyonun Birlik Bünyesinde Kurulmasının Gerekli Olup Olmadığı  75
II. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN YAPISI  77
A. Genel Olarak  77
B. Sigorta Tahkim Komisyonunun İdarî Teşkilatı  78
1. Genel Olarak  78
2. Komisyonun İdarî Teşkilatını Oluşturan Birimler ve Personel  79
a. Komisyon Başkanlığı  79
(1) Oluşumu ve Görevleri  79
(2) Komisyon Başkanlığının Üye Yapısının Değerlendirilmesi  81
b. Komisyon Müdürü ve Müdür Yardımcıları  86
c. Alt Birimler ve Diğer Personel  88
3. Komisyonun İdarî Teşkilatının Yaptığı İşlemlerin Niteliği  90
C. Sigorta Hakemleri  92
III. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İLE SİGORTA BİLGİ VE GÖZETİM MERKEZİ
TARAFINDAN GELİŞTİRİLEN BİLGİ İŞLEM SİSTEMİNİN UYUŞMAZLIK ÇÖZÜM
FAALİYETİNDEKİ YERİ  95
IV. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN KURUMSAL TAHKİM MERKEZİ NİTELİĞİ  101
A. Kurumsal Tahkim Kavramı ve Unsurları  101
B. Komisyonun Kurumsal Tahkim Merkezi Olarak Nitelendirilip
Nitelendirilemeyeceği  104
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINI DÜZENLEYEN KURALLARIN TESPİTİ VE SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINA İLİŞKİN GENEL ESASLAR
I. SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINDA UYGULANACAK USÛL HUKUKU
KURALLARININ TESPİTİ  107
A. Genel Olarak  107
B. Sigortacılık Kanunu Hükümlerinin Uygulanma Önceliği  108
C. Sigorta Tahkiminde Yönetmelikle Düzenlenen Konular ve Mevcut
Yönetmeliklerin Uygulanma Kabiliyeti  110
D. Sigorta Tahkim Komisyonunun Yargılama Sürecini İlgilendiren
Konularda Koyduğu Kurallar  114
1. Genel Olarak  114
2. Komisyonun Yargılama Usûlüne İlişkin Kural Koyma Yetkisinin
Bulunup Bulunmadığı  116
3. Komisyonun Koyduğu Kuralların Hakemlerin Yargılama Yetkisine
Müdahale Teşkil Edip Etmediği  117
4. Komisyonun Koyduğu Kuralların Yargılama Usûlünün Kanunla
Belirleneceğine İlişkin Anayasal İlkeyle Uyumlu Olup Olmadığı  118
5. Komisyonun Koyduğu Kuralların Dağınıklığı ve Alenileştirilmemiş
Olması Sorunu  119
6. Komisyonun Tarafları Bilgilendirici Açıklamaları  120
E. Sigortacılık Kanunu’nda Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na Yapılan Genel
Atfa Bağlı Olarak Uygulama Alanı Bulabilecek Hükümler  121
1. Genel Olarak  121
2. Sigortacılık Kanunu’ndaki Atfın Nasıl Anlaşılması Gerektiğinin Tespiti  123
a. Öğretideki Görüşler  123
b. Değerlendirme  125
3. Tarafların Aralarında Yapacakları Anlaşmayla Yargılama Usûlüne
İlişkin Kuralları Belirleyip Belirleyemeyeceği  133
F. Diğer Kanunlarda Yer Alan Düzenlemeler  136
G. Sigorta Tahkim Yargılamasında Uygulanacak Usûl Hukuku Kurallarının
Belirlenme Yöntemine İlişkin Eleştirilerimiz  136
H. Sigorta Tahkim Yargılamasında Uygulanacak Usûl Hukuku Kurallarının
Belirlenme Yöntemine İlişkin Önerilerimiz  137
II. SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINA HÂKİM OLAN İLKELER  138
A. Genel Olarak  138
B. Yargısal Temel Hak ve İlkelerin Sigorta Tahkiminde Geçerliliği  139
C. Hakemlerin Sadece Kendilerine Verilen Evrak Üzerinden Karar
Vereceğine İlişkin Kuralın (SK m. 30/XV) Anlamının Tespiti  141
1. Genel Olarak  141
2. Öğretide Yer Alan Görüşler  142
3. Uygulamadaki Durum  144
4. Değerlendirme  150
D. Yargılamaya Hâkim Olan İlkelerden Sigorta Tahkim Yargılaması
Bakımından Özellik Arz Edenlerin Değerlendirilmesi  155
1. Taraflarca Getirilme İlkesi  155
a. Genel Olarak  155
b. Vakıaların Davaya Getirilmesinde Tarafların ve Hakemin Rolü  156
c. Delillerin Davaya Getirilmesinde Tarafların ve Hakemin Rolü  158
2. Teksif İlkesi  163
3. Hukukî Dinlenilme Hakkı  164
4. Yazılılık ve Sözlülük İlkeleri  169
III. SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINDA TAHKİM SÜRESİ  170
A. Tahkim Süresinin Anlamı ve İşlevi  170
B. Tahkim Süresinin Uzunluğu  172
C. Tahkim Süresinin Başlama Anı  173
D. Tahkim Süresinin Durduğu Hâller  176
E. Tahkim Süresinin Uzatılması  181
1. Sürenin Tarafların Muvafakatiyle Uzatılması  181
2. Bir Tarafın Süre Uzatımına Muvafakat Vermemesi  183
3. Değerlendirme  186
F. Tahkim Süresinin Dolması  187
IV. SİGORTA TAHKİMİNDE TEBLİGAT  193
A. Genel Olarak  193
B. Sigorta Tahkim Komisyonu ve Sigorta Hakemleri Tarafından
Benimsenen Tebligat Usûlü  193
C. Yargıtayın Sigorta Tahkiminde Kabul Edilen Tebligat Usûlüne Yaklaşımı  195
D. Sigorta Tahkiminde Benimsenen Tebligat Usûlünün Değerlendirilmesi  199
1. Tebligat Usûlünün Yerindeliğinin Değerlendirilmesi  199
2. Kabul Edilen Tebligat Usûlünün Geçerli Bir Dayanağı Olup
Olmadığının Tespiti  201
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNA BAŞVURU VE BU BAŞVURUNUN KOMİSYON TARAFINDAN İNCELENMESİ
I. BAŞVURUNUN HAKEMLERCE ESASTAN İNCELENEBİLMESİ İÇİN GEREKLİ
ŞARTLAR  207
A. Genel Olarak  207
B. Önce Sigorta Kuruluşuna Başvuru Zorunluluğu (SK m. 30/XIII)  211
1. Öngörülme Amacı  212
2. Kapsamı  213
3. Niteliği  215
4. Bu Zorunluluğun Yerine Getirilmesi  217
a. Sigorta Kuruluşuna Yapılması Gereken Başvurular  217
b. Başvurunun Yapılma Şekli ve Başvuruya Eklenmesi Gereken
Belgeler  219
(1) Başvurunun Yapılma Şekli  219
(2) Başvuruya Eklenmesi Gereken Belgeler  220
i. Konunun SK m. 30/XIII Bakımından Değerlendirilmesi  220
ii. Konunun KTK m. 97 Bakımından Değerlendirilmesi  221
c. On Beş Günlük Bekleme Süresi ve Bu Sürenin Alacağın
Muacceliyetine İlişkin Düzenlemelerle Uyumu  224
d. Bu Zorunluluğun Yerine Getirilmesine İlişkin Özel Olarak
Değerlendirilmesi Gereken Hususlar  227
(1) Sigorta Kuruluşunun Yapılan Başvuruyu Kabul Etmiş
Olmasına Rağmen Ödemeyi Gerçekleştirmemiş Olması  227
(2) Kısmî Davadan Sonra Kalan Alacak Miktarı İçin Komisyona
Başvuru Yapılması  228
(3) Tarafların Daha Önce Arabuluculuk Yoluna Başvurmuş
Olması  230
e. Sigorta Kuruluşuna Gerekli Başvurunun Yapıldığının İspatı  230
5. Bu Zorunluluk Yerine Getirilmeden Komisyona Başvuru
Yapılmasının Sonucu  232
C. Sigorta Tahkim Komisyonuna Başvurmadan Önce Arabuluculuğa
Başvurulmasının Zorunlu Olup Olmadığı  235
1. Sorunun Ortaya Konulması  235
2. İlgili Mevzuat ve Öğretide İleri Sürülen Görüşler  236
3. Arabuluculuk Daire Başkanlığının Görüşü ve Uygulamadaki Durum  239
4. Değerlendirme  241
D. Uyuşmazlığın Mahkemeye veya Tüketici Hakem Heyetine İntikal
Etmemiş Olması (SK m. 30/XIV)  242
1. Genel Olarak  242
2. Hükmün Öngörülme Amacı  244
3. HMK m. 412/V ile SK m. 30/XIV Arasındaki İlişki  245
4. SK m. 30/XIV’ün Uygulama Alanı Bulabilmesi İçin Gerekli Unsurlar  246
a. Daha Önce Devlet Mahkemesine veya Tüketici Hakem Heyetine
Başvurulmuş Olması  246
b. Başvurunun Derdest veya Esastan Karara Bağlanmış Olması  247
c. Uyuşmazlıkların Aynı Olması  250
5. Şartın Sağlanıp Sağlanmadığının Kontrolü  255
E. İcra Takibi Başlatılmamış Olması (STK Yön. m. 16/II, b)  256
II. BAŞVURU AŞAMASI  258
A. Komisyona Başvuruda Bulunabilecek Kişiler  258
B. Başvurunun Yapılması  259
1. Ayrı Bir “Tahkim Talebi” Aşamasının Bulunmaması  259
2. Başvuru Şekli  262
a. Genel Olarak  262
b. Komisyona Elektronik Ortamda Başvuru Yapılması  263
3. Başvuruda Bulunması Gereken Unsurlar  264
a. Taraf ve Temsilcilerine İlişkin Bilgiler  264
(1) Genel Olarak  264
(2) Başvuran veya Karşı Tarafta Birden Fazla Kişinin Bulunması  265
(3) Taraf Değişikliği  268
b. Başvuru Konusuna İlişkin Bilgiler  273
c. Sigortacılık Kanunu’nda Yer Alan Özel Şartlara İlişkin Bilgiler  277
d. Başvuruyla Birlikte Sunulması Gereken Belgeler  277
(1) Genel Olarak  277
(2) Başvuru Formu  279
(3) Deliller  280
4. Başvuru Aşamasında Ödenmesi Gereken Giderler  281
5. Sigorta Tahkiminde Teminat Gösterme Zorunluluğunun Söz Konusu
Olup Olmayacağı  283
6. Başvurunun Tamamlanması  288
C. Başvuruda Eksiklik Bulunmasının Sonucu  288
1. Konuya İlişkin Düzenlemeler ve Uygulamadaki Durum  288
2. Değerlendirme  290
D. Sigorta Tahkim Komisyonuna Yapılan Başvuruya Bağlı Olarak Davanın
Açılmış Sayılması  292
1. Sigorta Tahkiminde Davanın Açıldığı Anın Tespiti  292
2. Sigorta Tahkiminde Davanın Açılmasının Sonuçları  297
3. Başvurunun Raportör Tarafından Reddedilmesinin Davanın
Açılmasının Sonuçlarına Etkisi  300
III. KAYIT BİRİMİ TARAFINDAN YAPILAN İLK İNCELEME  301
IV. RAPORTÖR İNCELEMESİ  303
A. Genel Olarak  303
B. Raportör İncelemesinin Kapsamı  304
1. Ön İnceleme  305
a. Yönetmelik’te Ön İnceleme Kapsamında İncelenmesi Öngörülen
Hususlar (STK Yön. m. 16/II–III)  305
b. Uygulamada Ön İnceleme Kapsamında İncelenen Hususlar  305
2. Raportörlerin Uyuşmazlığı, Uyuşmazlığın Çözümü İçin Gerekli Bilgi
ve Belge Eksikliği Açısından İncelemesi (STK Yön. m. 16/V)  307
C. Raportör İncelemesinin Tamamlanması  309
D. Raportör İncelemesine İlişkin Mevcut Düzenlemelerin ve Uygulamanın
Değerlendirilmesi  312
1. Genel Olarak  312
2. Sigortacılık Kanunu’nun Raportörlere İlişkin Düzenlemelerinin
Değerlendirilmesi  314
3. Ön İncelemeye İlişkin Düzenlemelerin ve Uygulamanın
Değerlendirilmesi  317
a. Ön İncelemeye İlişkin Yönetmelik Hükümlerinin (STK Yön. m.
16/II–III) Değerlendirilmesi  317
b. Uygulamanın Değerlendirilmesi  319
4. Raportörlerin Uyuşmazlığı, Uyuşmazlığın Çözümü İçin Gerekli Bilgi
ve Belge Eksikliği Açısından İncelemesine İlişkin Yönetmelik
Hükmünün (STK Yön. m. 16/V) Değerlendirilmesi  320
E. Raportörlerin Uyuşmazlık Çözüm Faaliyetindeki Konumuna İlişkin
Önerilerimiz  323
V. SİGORTA TAHKİMİNDE DAVAYA CEVAP  325
1. Dava Dilekçesinin Davalıya Tebliği ve Cevap Dilekçesinin Verilmesi  325
2. Sigorta Tahkiminde Karşı Dava Açılmasının Mümkün Olup Olmadığı  328
VI. HAKEM İNCELEMESİ AŞAMASINA GEÇİLMEDEN ÖNCE BAŞVURUNUN GERİ
ALINMASI, DAVA KONUSU BORCUN ÖDENMESİ VEYA TARAFLARIN
ANLAŞMASI  330
VII. HAKEMİN BELİRLENMESİ  334
A. Genel Olarak  334
B. Hakemi Belirleme Usûlü  335
1. Hakemin Komisyon Tarafından Listeden Seçilmesi  335
2. Komisyonun Hakemi Seçmesi Gereken Süre  336
3. Listeden Hakem Seçilirken Gözetilen Esaslar  336
4. Sigorta Tahkiminde Hakemin Belirlenmesi Usûlünün
Değerlendirilmesi  337
C. Uyuşmazlığın Tek Hakem Tarafından mı Yoksa Heyet Hâlinde mi
İnceleneceğinin Tespiti  341
1. Genel Olarak  341
2. Komisyonun Takdiriyle Heyet Oluşturulması  342
3. Heyet Oluşturma Zorunluluğuna İlişkin Parasal Sınır ve Bu Sınırın
Aşılıp Aşılmadığının Tespiti  343
4. Yargılama Esnasında Heyet Oluşturma Zorunluluğunun Doğması  344
D. Seçilen Hakemin Görevi Reddetme İmkânı  345
E. Hakemin Yargılamaya Devam Etmesinin Mümkün Olmadığı Hâller  346
1. Genel Olarak  346
2. Hakemin Reddi  347
F. Hakemin Yargılamaya Devam Etmesinin Mümkün Olmamasının Sonucu  349
BEŞİNCİ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİMİNDE HAKEM İNCELEMESİ AŞAMASI
I. HAKEM İNCELEMESİ AŞAMASI  351
A. Genel Olarak  351
B. İncelemeye Hazırlık ve Hakem İncelemesinin Genel Esasları  351
1. Uygulanacak Kuralların Tespiti  351
a. Hakem İncelemesinin Usûlüne İlişkin Kurallar  351
b. Uyuşmazlığın Esasına Uygulanacak Kurallar  353
2. Yargılama Sürecinde Tutanak Tutulması  355
3. Taraflarca Yapılacak İşlemlere İlişkin Süreler  356
a. Sürelerin Uzunluğu  357
b. Sürelerin Hesaplanması  359
c. Sürelerin Niteliği  361
4. Heyet Hâlinde İnceleme Yapılmasının Arz Ettiği Özellikler  363
a. Koordinatör Hakemin Seçilmesi ve Yetkisinin Sınırlarının Tespiti  364
b. Koordinatör Hakemin Tek Başına Karar Verme Konusunda
Yetkilendirilmesi  367
c. Tahkikat İşlemlerini Yapmak Üzere Bir Hakemin Görevlendirilip
Görevlendirilemeyeceği  368
d. Hakemler Arasında İletişimin Sağlanması  370
C. Sigorta Hakemleri Tarafından Öncelikle İncelenmesi Gereken Hususlar  370
D. Hakemin Soru Sorma ve Açıklama Yapılmasını İsteme Yetkisi  372
E. Tarafların İddia ve Savunmalarını Değiştirmesi veya Genişletmesi  373
F. Sigorta Tahkiminde Duruşma  376
1. Sigorta Tahkim Yargılamasında Duruşma Yapılmasının Mümkün
Olup Olmadığı  376
2. Duruşmanın Yapılma Yeri, Zamanı ve Şekli  379
3. Tarafların Duruşmaya Katılmamasının Sonucu  382
G. Sigorta Tahkiminde Bekletici Sorun  383
1. Genel Olarak  383
2. Sigorta Hakemlerinin Farklı Bir Mercinin Kararını Bekletici Sorun
Yapma Yetkisini Haiz Olup Olmadığı  384
3. Sigorta Hakemlerinin Farklı Bir Mercinin Kararını Hangi Hâllerde
Bekletici Sorun Yapması Gerektiğinin Değerlendirilmesi  386
a. Uygulamadaki Durum  386
b. Kanaatimiz  390
H. Sigorta Tahkiminde Davaların Birleştirilmesi ve Ayrılması  394
I. Sigorta Tahkiminde Davaya Fer’î Müdahale ve Davanın İhbarı  399
1. Genel Olarak  399
2. Sigorta Tahkiminde Fer’î Müdahale  401
3. Sigorta Tahkiminde Davanın İhbarı  405
II. İSPAT VE DELİLLER  409
A. Genel Olarak  409
B. Sigorta Tahkim Yargılamasında İspata İlişkin Genel Esaslar  409
C. Sigorta Tahkiminde Deliller  414
1. Sigorta Tahkim Yargılamasında Caiz Deliller  414
2. Delillerin Gösterilmesi ve Sunulması  422
3. Delillerin Değerlendirilmesi  425
4. Sigorta Tahkim Yargılaması Bakımından Arz Ettiği Özellikler
Çerçevesinde Delil Türleri  427
a. Belge  427
(1) Genel Olarak  427
(2) Belgenin Sahteliği İddiası  429
(3) Hakemin Davanın Taraflarından ve Üçüncü Kişilerden
Belge İstemesi  430
b. Yemin  436
c. Tanık Beyanı  437
d. Bilirkişi Görüşü  441
(1) Hakem Mahkemesince Atanan Bilirkişi  441
i. Genel Olarak  441
ii. Bilirkişiye Başvurulabilecek Konular  442
iii. Bilirkişi İncelemesine Başvurulması  446
iv. Bilirkişi İncelemesinin Yapılması ve Bilirkişi Raporunun
Hazırlanıp Hakeme Sunulması  449
v. Bilirkişi Raporunun Taraflara Tebliği ve Rapora İtiraz  451
vi. Bilirkişi Raporunun Değerlendirilmesi  454
(2) Taraf Bilirkişisi  454
(3) Sağlık Kurulu Raporu  455
e. Keşif  459
5. Sigorta Tahkiminde Delillerin Toplanmasında Devlet Mahkemesinin
Yardımı  461
III. TAHKİKATIN SONA ERMESİ  468
ALTINCI BÖLÜM
SİGORTA TAHKİMİNDE YARGILAMANIN SONA ERMESİ, KANUN YOLLARI, YARGILAMA GİDERLERİ VE GEÇİCİ HUKUKÎ KORUMA
I. NİHAÎ HAKEM KARARININ VERİLMESİ, TARAFLARA TEBLİĞİ VE
BAĞLAYICILIĞI  469
A. Kararın Verilmesi  469
B. Kararın Taraflara Tebliği ve Saklanması  471
C. Nihaî Hakem Kararının Bağlayıcılığı  474
1. Maddî Anlamda Kesin Hüküm Teşkil Edip Edemeyeceği  474
2. Sigorta Hakem Kararının Şeklî Anlamda Kesinleşmesi  479
II. YARGILAMANIN NİHAÎ HAKEM KARARININ VERİLMESİ DIŞINDAKİ
SEBEPLERLE SONA ERMESİ  482
A. Genel Olarak  482
B. Dava Dilekçesinin Süresinde Verilmemesi veya Dava Dilekçesindeki
Usûle Aykırılığın Süresinde Giderilmemesi Nedeniyle Tahkim
Yargılamasının Sona Ermesi (HMK m. 430/I, a)  483
C. HMK m. 435’te Öngörülen Sona Erme Hâlleri  483
D. Sigorta Hakemlerinin Kanunda Öngörülmeyen Sebeplerle Tahkim
Yargılamasını Sonlandırması  488
1. Uygulamadaki Durum  488
2. Değerlendirmemiz  493
E. Sigorta Tahkiminde Davaya Son Veren Taraf İşlemleri  498
1. Sulh  498
2. Davadan Feragat  499
3. Davayı Kabul  501
III. HAKEM KARARININ TASHİHİ, TAVZİHİ VE TAMAMLANMASI  503
IV. SİGORTA TAHKİMİNDE KANUN YOLLARI  505
A. Sigorta Hakem Kararlarına Karşı Başvurulabilecek Kanun Yollarının
Tespiti  505
1. Genel Olarak  505
2. İtiraz Sınırının Altındaki Uyuşmazlıklar Hakkındaki Kararlara Karşı
Başvurulabilecek Yollar  509
3. İtiraz Sınırının Üzerinde, Temyize İlişkin Parasal Sınırın Altında Olan
Uyuşmazlıklar Hakkındaki Kararlara Karşı Başvurulabilecek Yollar  513
4. Temyize İlişkin Parasal Sınırın Üzerindeki Uyuşmazlıklar Hakkındaki
Kararlara Karşı Başvurulabilecek Yollar  515
B. İtiraz  516
1. Genel Olarak İtiraz Yolu ve İtirazın Hukukî Niteliği  516
2. Aleyhine İtiraz Başvurusunda Bulunulabilecek Hakem Kararları  520
a. İtiraz Sınırının Aşılıp Aşılmadığının Tespiti  520
b. SEDDK Tarafından Artırılan Parasal Sınırların Hangi Tarihten
İtibaren Geçerli Olacağının Tespiti  522
3. İtiraz Başvurusunun Yapılması  524
a. Genel Olarak  524
b. İtirazda Bulunma Süresi  525
c. İtiraz Başvurusunun Karşı Tarafa Bildirilmesi  526
d. İtirazın Cebrî İcraya Etkisi  527
4. İtirazın İncelenmesi  528
a. İtiraz Yetkilisinin İlk İncelemesi  528
b. İtiraz Hakem Heyetinin Oluşturulması  530
c. İtiraz Hakem Heyetinin İncelemesi  531
(1) İtiraz Aşamasında Tahkim Süresi  531
(2) İtiraz Hakem Heyetince Yapılacak İncelemenin Esasları  534
i. İtiraz İncelemesinin Kapsamı ve Bu Aşamada Uygulama
Alanı Bulacak Kurallar  534
ii. İtiraz Aşamasında Yeni Vakıa ve Delillere Dayanılması  539
iii. İtiraz Aşamasında Talep Sonucunun Artırılması  540
5. İtiraz Hakem Heyetinin Kararı  542
C. Temyiz  546
1. Genel Olarak  546
2. Aleyhine Temyiz Yoluna Başvurulabilecek Kararlar  548
a. Genel Olarak  548
b. Temyize İlişkin Parasal Sınır  549
3. Temyiz Sebepleri  553
a. Genel Olarak  553
b. Parasal Sınırın Altındaki Hakem Kararlarına İlişkin Temyiz
Sebepleri (SK m. 30/XII, c. 11)  556
4. Temyiz Başvurusu  560
a. Genel Olarak  560
b. Temyiz Süresinin Uzunluğu ve Başlama Anının Tespiti  562
c. Temyiz Başvurusuna Cevap  565
d. Temyiz Sürecinde, Kararı Veren Mahkemece Yapılması
Öngörülen İşlemlerin Sigorta Hakem Kararının Temyizinde
Hangi Merci Tarafından Yapılacağı Sorunu  566
5. Temyiz Başvurusunun Cebrî İcraya Etkisi  567
6. Temyiz İncelemesi  568
7. Temyiz İncelemesi Sonunda Verilebilecek Kararlar  569
a. Genel Olarak  569
b. Yargıtayın Bozma Kararı Sonrası Yapılacak İnceleme  572
(1) Dosyanın Gönderileceği Merci  572
(2) Sigorta Hakemlerinin Direnme Kararı Verip Veremeyeceği  574
(3) Bozma Kararı Sonrası Yapılacak İncelemenin Özellik Arz
Ettiği Noktalar  576
D. Kanun Yararına Temyiz  580
E. Yargılamanın İadesi  583
V. SİGORTA TAHKİMİNDE YARGILAMA GİDERLERİ  586
A. Genel Olarak  586
B. Sigorta Tahkim Yargılamasında Hükmedilecek Vekâlet Ücretinin Tespiti  590
1. Genel Olarak  590
2. Vekâlet Ücreti Hesaplanırken Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin
Hangi Kısım ve Bölümünün Dikkate Alınacağı  591
3. Beşte Bir Oranında Vekâlet Ücretine Hükmedileceğine İlişkin Kuralın
Uygulama Alanı  593
4. Beşte Bir Oranında Vekâlet Ücretine Hükmedileceği Kuralının
Uygulanmasına İlişkin Esaslar  597
5. Vekâlet Ücretine Hükmedilirken Hangi Tarihli Tarifenin Esas
Alınması Gerektiği  600
C. Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  601
1. İlk Derece Hakem Yargılaması Giderlerinden Sorumluluk  601
a. Genel Olarak  601
b. Sigorta Tahkim Yargılamasının HMK m. 435/I’de Sayılan
Hâllerden Birisinin Gerçekleşmesi Sebebiyle Sona Ermesi
Hâlinde Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  602
c. Tahkim Süresinin Dolması Sebebiyle Yargılamanın Sona Erdiği
Hâllerde Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  604
2. İtiraz Aşamasında Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  604
VI. SİGORTA TAHKİMİNDE GEÇİCİ HUKUKÎ KORUMA  606
SONUÇ  609
KAYNAKÇA  625
 


Orhan Eroğlu
Ocak 2026
1320.00 TL
Sepete Ekle
Zeynep Albayrak Açı
Aralık 2025
500.00 TL
Sepete Ekle
Süha Tanrıver
Aralık 2025
400.00 TL
Sepete Ekle





 

İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
KISALTMALAR  XXI
GİRİŞ  1
A. Konunun Takdimi  1
B. Konunun Önemi  4
C. Konunun İnceleme Planı  5
BİRİNCİ BÖLÜM
SİGORTA UYUŞMAZLIKLARININ ÇÖZÜMÜ, SİGORTA TAHKİMİNİN HUKUKÎ NİTELİĞİ VE OMBUDSMANLIKTAN FARKI
I. UYUŞMAZLIK ÇÖZÜMÜ VE YARGI KAVRAMI  11
A. Genel Olarak  11
B. Özel Hukuka İlişkin Uyuşmazlıkların Çözümü  12
C. Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yöntemleri  14
D. Sigorta Hukukuna İlişkin Uyuşmazlıkların Çözümünde Başvurulan
Yöntemler  16
II. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU NEZDİNDEKİ UYUŞMAZLIK ÇÖZÜM
FAALİYETİNİN HUKUKÎ NİTELİĞİ  23
A. Genel Olarak  23
B. Tahkimin Hukukî Niteliği ve Aslî Unsurları  25
C. Sigorta Tahkim Komisyonu Nezdindeki Uyuşmazlık Çözüm Faaliyetinin
Hukukî Niteliği  29
1. Tahkim Niteliğinde Olup Olmadığı  29
2. Uyuşmazlık Çözüm Faaliyetinin Özellik Arz Eden Diğer Yönleri  34
a. Mecburî Tahkim Niteliğinde Olup Olmadığı  34
b. Asimetrik Niteliği  37
c. İrade Özerkliği İlkesinin Sınırlı Ölçüde Uygulama Alanı Bulması  38
d. İki Kademeli (Dereceli) Tahkim Niteliği  41
D. Sigorta Tahkim Komisyonu Nezdinde Uyuşmazlık Çözümü İmkânının
Anayasa’ya Uygun Olup Olmadığının Değerlendirilmesi  41
III. SİGORTA TAHKİMİNİN SİGORTA OMBUDSMANLIĞINDAN FARKI  48
A. Ombudsmanlık Kurumu ve Ombudsmanlığın Tahkimden Ayırt Edilmesi  48
B. Sigorta Tahkimi ile Alman Sigorta Ombudsmanlığının Karşılaştırılması  51
1. İlgili Kurumların Kuruluşu ve Uyuşmazlık Çözüm Sürecinde
Uygulanacak Kuralların Belirlenmesi Bakımından  51
2. Başvurunun Tarafları ve Başvuruya İlişkin Parasal Sınır Bakımından  53
3. Taraflar Arasında Bir Ombudsman/Tahkim Sözleşmesinin Bulunup
Bulunmaması Bakımından  55
4. Yapılan Başvurunun Devlet Yargısı Yolunu Kapatıp Kapatmaması
Bakımından  56
5. Yapılan Başvuruların Esası Hakkında İncelemeyi Gerçekleştiren
Kişinin Aynılığı Bakımından  56
6. Başvuruyu İnceleme Usûlü Bakımından  57
7. Uyuşmazlığın Arz Ettiği Özellikler Sebebiyle Başvuruyu
İncelemekten Kaçınma Yetkisi Bakımından  58
8. Esasa İlişkin Değerlendirmenin Bağlayıcılığı Bakımından  59
IV. SİGORTA UYUŞMAZLIKLARININ ÇÖZÜMÜNDE TAHKİMİN YERİ  63
A. Genel Olarak  63
B. Alman Hukuku  65
C. Türk Hukuku  67
İKİNCİ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN KURULUŞU, YAPILANMASI VE TAHKİM MERKEZİ NİTELİĞİ
I. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN KURULUŞU  71
A. Komisyonun Kuruluşunda Benimsenen Esaslar  71
B. Komisyonun Türkiye Sigorta Birliği Bünyesinde Kurulmasının
Değerlendirilmesi  72
1. Komisyonun Birlik Bünyesinde Kurulmasının Sakıncaları  72
2. Komisyonun Birlik Bünyesinde Kurulmasının Gerekli Olup Olmadığı  75
II. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN YAPISI  77
A. Genel Olarak  77
B. Sigorta Tahkim Komisyonunun İdarî Teşkilatı  78
1. Genel Olarak  78
2. Komisyonun İdarî Teşkilatını Oluşturan Birimler ve Personel  79
a. Komisyon Başkanlığı  79
(1) Oluşumu ve Görevleri  79
(2) Komisyon Başkanlığının Üye Yapısının Değerlendirilmesi  81
b. Komisyon Müdürü ve Müdür Yardımcıları  86
c. Alt Birimler ve Diğer Personel  88
3. Komisyonun İdarî Teşkilatının Yaptığı İşlemlerin Niteliği  90
C. Sigorta Hakemleri  92
III. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İLE SİGORTA BİLGİ VE GÖZETİM MERKEZİ
TARAFINDAN GELİŞTİRİLEN BİLGİ İŞLEM SİSTEMİNİN UYUŞMAZLIK ÇÖZÜM
FAALİYETİNDEKİ YERİ  95
IV. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNUN KURUMSAL TAHKİM MERKEZİ NİTELİĞİ  101
A. Kurumsal Tahkim Kavramı ve Unsurları  101
B. Komisyonun Kurumsal Tahkim Merkezi Olarak Nitelendirilip
Nitelendirilemeyeceği  104
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINI DÜZENLEYEN KURALLARIN TESPİTİ VE SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINA İLİŞKİN GENEL ESASLAR
I. SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINDA UYGULANACAK USÛL HUKUKU
KURALLARININ TESPİTİ  107
A. Genel Olarak  107
B. Sigortacılık Kanunu Hükümlerinin Uygulanma Önceliği  108
C. Sigorta Tahkiminde Yönetmelikle Düzenlenen Konular ve Mevcut
Yönetmeliklerin Uygulanma Kabiliyeti  110
D. Sigorta Tahkim Komisyonunun Yargılama Sürecini İlgilendiren
Konularda Koyduğu Kurallar  114
1. Genel Olarak  114
2. Komisyonun Yargılama Usûlüne İlişkin Kural Koyma Yetkisinin
Bulunup Bulunmadığı  116
3. Komisyonun Koyduğu Kuralların Hakemlerin Yargılama Yetkisine
Müdahale Teşkil Edip Etmediği  117
4. Komisyonun Koyduğu Kuralların Yargılama Usûlünün Kanunla
Belirleneceğine İlişkin Anayasal İlkeyle Uyumlu Olup Olmadığı  118
5. Komisyonun Koyduğu Kuralların Dağınıklığı ve Alenileştirilmemiş
Olması Sorunu  119
6. Komisyonun Tarafları Bilgilendirici Açıklamaları  120
E. Sigortacılık Kanunu’nda Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na Yapılan Genel
Atfa Bağlı Olarak Uygulama Alanı Bulabilecek Hükümler  121
1. Genel Olarak  121
2. Sigortacılık Kanunu’ndaki Atfın Nasıl Anlaşılması Gerektiğinin Tespiti  123
a. Öğretideki Görüşler  123
b. Değerlendirme  125
3. Tarafların Aralarında Yapacakları Anlaşmayla Yargılama Usûlüne
İlişkin Kuralları Belirleyip Belirleyemeyeceği  133
F. Diğer Kanunlarda Yer Alan Düzenlemeler  136
G. Sigorta Tahkim Yargılamasında Uygulanacak Usûl Hukuku Kurallarının
Belirlenme Yöntemine İlişkin Eleştirilerimiz  136
H. Sigorta Tahkim Yargılamasında Uygulanacak Usûl Hukuku Kurallarının
Belirlenme Yöntemine İlişkin Önerilerimiz  137
II. SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINA HÂKİM OLAN İLKELER  138
A. Genel Olarak  138
B. Yargısal Temel Hak ve İlkelerin Sigorta Tahkiminde Geçerliliği  139
C. Hakemlerin Sadece Kendilerine Verilen Evrak Üzerinden Karar
Vereceğine İlişkin Kuralın (SK m. 30/XV) Anlamının Tespiti  141
1. Genel Olarak  141
2. Öğretide Yer Alan Görüşler  142
3. Uygulamadaki Durum  144
4. Değerlendirme  150
D. Yargılamaya Hâkim Olan İlkelerden Sigorta Tahkim Yargılaması
Bakımından Özellik Arz Edenlerin Değerlendirilmesi  155
1. Taraflarca Getirilme İlkesi  155
a. Genel Olarak  155
b. Vakıaların Davaya Getirilmesinde Tarafların ve Hakemin Rolü  156
c. Delillerin Davaya Getirilmesinde Tarafların ve Hakemin Rolü  158
2. Teksif İlkesi  163
3. Hukukî Dinlenilme Hakkı  164
4. Yazılılık ve Sözlülük İlkeleri  169
III. SİGORTA TAHKİM YARGILAMASINDA TAHKİM SÜRESİ  170
A. Tahkim Süresinin Anlamı ve İşlevi  170
B. Tahkim Süresinin Uzunluğu  172
C. Tahkim Süresinin Başlama Anı  173
D. Tahkim Süresinin Durduğu Hâller  176
E. Tahkim Süresinin Uzatılması  181
1. Sürenin Tarafların Muvafakatiyle Uzatılması  181
2. Bir Tarafın Süre Uzatımına Muvafakat Vermemesi  183
3. Değerlendirme  186
F. Tahkim Süresinin Dolması  187
IV. SİGORTA TAHKİMİNDE TEBLİGAT  193
A. Genel Olarak  193
B. Sigorta Tahkim Komisyonu ve Sigorta Hakemleri Tarafından
Benimsenen Tebligat Usûlü  193
C. Yargıtayın Sigorta Tahkiminde Kabul Edilen Tebligat Usûlüne Yaklaşımı  195
D. Sigorta Tahkiminde Benimsenen Tebligat Usûlünün Değerlendirilmesi  199
1. Tebligat Usûlünün Yerindeliğinin Değerlendirilmesi  199
2. Kabul Edilen Tebligat Usûlünün Geçerli Bir Dayanağı Olup
Olmadığının Tespiti  201
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONUNA BAŞVURU VE BU BAŞVURUNUN KOMİSYON TARAFINDAN İNCELENMESİ
I. BAŞVURUNUN HAKEMLERCE ESASTAN İNCELENEBİLMESİ İÇİN GEREKLİ
ŞARTLAR  207
A. Genel Olarak  207
B. Önce Sigorta Kuruluşuna Başvuru Zorunluluğu (SK m. 30/XIII)  211
1. Öngörülme Amacı  212
2. Kapsamı  213
3. Niteliği  215
4. Bu Zorunluluğun Yerine Getirilmesi  217
a. Sigorta Kuruluşuna Yapılması Gereken Başvurular  217
b. Başvurunun Yapılma Şekli ve Başvuruya Eklenmesi Gereken
Belgeler  219
(1) Başvurunun Yapılma Şekli  219
(2) Başvuruya Eklenmesi Gereken Belgeler  220
i. Konunun SK m. 30/XIII Bakımından Değerlendirilmesi  220
ii. Konunun KTK m. 97 Bakımından Değerlendirilmesi  221
c. On Beş Günlük Bekleme Süresi ve Bu Sürenin Alacağın
Muacceliyetine İlişkin Düzenlemelerle Uyumu  224
d. Bu Zorunluluğun Yerine Getirilmesine İlişkin Özel Olarak
Değerlendirilmesi Gereken Hususlar  227
(1) Sigorta Kuruluşunun Yapılan Başvuruyu Kabul Etmiş
Olmasına Rağmen Ödemeyi Gerçekleştirmemiş Olması  227
(2) Kısmî Davadan Sonra Kalan Alacak Miktarı İçin Komisyona
Başvuru Yapılması  228
(3) Tarafların Daha Önce Arabuluculuk Yoluna Başvurmuş
Olması  230
e. Sigorta Kuruluşuna Gerekli Başvurunun Yapıldığının İspatı  230
5. Bu Zorunluluk Yerine Getirilmeden Komisyona Başvuru
Yapılmasının Sonucu  232
C. Sigorta Tahkim Komisyonuna Başvurmadan Önce Arabuluculuğa
Başvurulmasının Zorunlu Olup Olmadığı  235
1. Sorunun Ortaya Konulması  235
2. İlgili Mevzuat ve Öğretide İleri Sürülen Görüşler  236
3. Arabuluculuk Daire Başkanlığının Görüşü ve Uygulamadaki Durum  239
4. Değerlendirme  241
D. Uyuşmazlığın Mahkemeye veya Tüketici Hakem Heyetine İntikal
Etmemiş Olması (SK m. 30/XIV)  242
1. Genel Olarak  242
2. Hükmün Öngörülme Amacı  244
3. HMK m. 412/V ile SK m. 30/XIV Arasındaki İlişki  245
4. SK m. 30/XIV’ün Uygulama Alanı Bulabilmesi İçin Gerekli Unsurlar  246
a. Daha Önce Devlet Mahkemesine veya Tüketici Hakem Heyetine
Başvurulmuş Olması  246
b. Başvurunun Derdest veya Esastan Karara Bağlanmış Olması  247
c. Uyuşmazlıkların Aynı Olması  250
5. Şartın Sağlanıp Sağlanmadığının Kontrolü  255
E. İcra Takibi Başlatılmamış Olması (STK Yön. m. 16/II, b)  256
II. BAŞVURU AŞAMASI  258
A. Komisyona Başvuruda Bulunabilecek Kişiler  258
B. Başvurunun Yapılması  259
1. Ayrı Bir “Tahkim Talebi” Aşamasının Bulunmaması  259
2. Başvuru Şekli  262
a. Genel Olarak  262
b. Komisyona Elektronik Ortamda Başvuru Yapılması  263
3. Başvuruda Bulunması Gereken Unsurlar  264
a. Taraf ve Temsilcilerine İlişkin Bilgiler  264
(1) Genel Olarak  264
(2) Başvuran veya Karşı Tarafta Birden Fazla Kişinin Bulunması  265
(3) Taraf Değişikliği  268
b. Başvuru Konusuna İlişkin Bilgiler  273
c. Sigortacılık Kanunu’nda Yer Alan Özel Şartlara İlişkin Bilgiler  277
d. Başvuruyla Birlikte Sunulması Gereken Belgeler  277
(1) Genel Olarak  277
(2) Başvuru Formu  279
(3) Deliller  280
4. Başvuru Aşamasında Ödenmesi Gereken Giderler  281
5. Sigorta Tahkiminde Teminat Gösterme Zorunluluğunun Söz Konusu
Olup Olmayacağı  283
6. Başvurunun Tamamlanması  288
C. Başvuruda Eksiklik Bulunmasının Sonucu  288
1. Konuya İlişkin Düzenlemeler ve Uygulamadaki Durum  288
2. Değerlendirme  290
D. Sigorta Tahkim Komisyonuna Yapılan Başvuruya Bağlı Olarak Davanın
Açılmış Sayılması  292
1. Sigorta Tahkiminde Davanın Açıldığı Anın Tespiti  292
2. Sigorta Tahkiminde Davanın Açılmasının Sonuçları  297
3. Başvurunun Raportör Tarafından Reddedilmesinin Davanın
Açılmasının Sonuçlarına Etkisi  300
III. KAYIT BİRİMİ TARAFINDAN YAPILAN İLK İNCELEME  301
IV. RAPORTÖR İNCELEMESİ  303
A. Genel Olarak  303
B. Raportör İncelemesinin Kapsamı  304
1. Ön İnceleme  305
a. Yönetmelik’te Ön İnceleme Kapsamında İncelenmesi Öngörülen
Hususlar (STK Yön. m. 16/II–III)  305
b. Uygulamada Ön İnceleme Kapsamında İncelenen Hususlar  305
2. Raportörlerin Uyuşmazlığı, Uyuşmazlığın Çözümü İçin Gerekli Bilgi
ve Belge Eksikliği Açısından İncelemesi (STK Yön. m. 16/V)  307
C. Raportör İncelemesinin Tamamlanması  309
D. Raportör İncelemesine İlişkin Mevcut Düzenlemelerin ve Uygulamanın
Değerlendirilmesi  312
1. Genel Olarak  312
2. Sigortacılık Kanunu’nun Raportörlere İlişkin Düzenlemelerinin
Değerlendirilmesi  314
3. Ön İncelemeye İlişkin Düzenlemelerin ve Uygulamanın
Değerlendirilmesi  317
a. Ön İncelemeye İlişkin Yönetmelik Hükümlerinin (STK Yön. m.
16/II–III) Değerlendirilmesi  317
b. Uygulamanın Değerlendirilmesi  319
4. Raportörlerin Uyuşmazlığı, Uyuşmazlığın Çözümü İçin Gerekli Bilgi
ve Belge Eksikliği Açısından İncelemesine İlişkin Yönetmelik
Hükmünün (STK Yön. m. 16/V) Değerlendirilmesi  320
E. Raportörlerin Uyuşmazlık Çözüm Faaliyetindeki Konumuna İlişkin
Önerilerimiz  323
V. SİGORTA TAHKİMİNDE DAVAYA CEVAP  325
1. Dava Dilekçesinin Davalıya Tebliği ve Cevap Dilekçesinin Verilmesi  325
2. Sigorta Tahkiminde Karşı Dava Açılmasının Mümkün Olup Olmadığı  328
VI. HAKEM İNCELEMESİ AŞAMASINA GEÇİLMEDEN ÖNCE BAŞVURUNUN GERİ
ALINMASI, DAVA KONUSU BORCUN ÖDENMESİ VEYA TARAFLARIN
ANLAŞMASI  330
VII. HAKEMİN BELİRLENMESİ  334
A. Genel Olarak  334
B. Hakemi Belirleme Usûlü  335
1. Hakemin Komisyon Tarafından Listeden Seçilmesi  335
2. Komisyonun Hakemi Seçmesi Gereken Süre  336
3. Listeden Hakem Seçilirken Gözetilen Esaslar  336
4. Sigorta Tahkiminde Hakemin Belirlenmesi Usûlünün
Değerlendirilmesi  337
C. Uyuşmazlığın Tek Hakem Tarafından mı Yoksa Heyet Hâlinde mi
İnceleneceğinin Tespiti  341
1. Genel Olarak  341
2. Komisyonun Takdiriyle Heyet Oluşturulması  342
3. Heyet Oluşturma Zorunluluğuna İlişkin Parasal Sınır ve Bu Sınırın
Aşılıp Aşılmadığının Tespiti  343
4. Yargılama Esnasında Heyet Oluşturma Zorunluluğunun Doğması  344
D. Seçilen Hakemin Görevi Reddetme İmkânı  345
E. Hakemin Yargılamaya Devam Etmesinin Mümkün Olmadığı Hâller  346
1. Genel Olarak  346
2. Hakemin Reddi  347
F. Hakemin Yargılamaya Devam Etmesinin Mümkün Olmamasının Sonucu  349
BEŞİNCİ BÖLÜM
SİGORTA TAHKİMİNDE HAKEM İNCELEMESİ AŞAMASI
I. HAKEM İNCELEMESİ AŞAMASI  351
A. Genel Olarak  351
B. İncelemeye Hazırlık ve Hakem İncelemesinin Genel Esasları  351
1. Uygulanacak Kuralların Tespiti  351
a. Hakem İncelemesinin Usûlüne İlişkin Kurallar  351
b. Uyuşmazlığın Esasına Uygulanacak Kurallar  353
2. Yargılama Sürecinde Tutanak Tutulması  355
3. Taraflarca Yapılacak İşlemlere İlişkin Süreler  356
a. Sürelerin Uzunluğu  357
b. Sürelerin Hesaplanması  359
c. Sürelerin Niteliği  361
4. Heyet Hâlinde İnceleme Yapılmasının Arz Ettiği Özellikler  363
a. Koordinatör Hakemin Seçilmesi ve Yetkisinin Sınırlarının Tespiti  364
b. Koordinatör Hakemin Tek Başına Karar Verme Konusunda
Yetkilendirilmesi  367
c. Tahkikat İşlemlerini Yapmak Üzere Bir Hakemin Görevlendirilip
Görevlendirilemeyeceği  368
d. Hakemler Arasında İletişimin Sağlanması  370
C. Sigorta Hakemleri Tarafından Öncelikle İncelenmesi Gereken Hususlar  370
D. Hakemin Soru Sorma ve Açıklama Yapılmasını İsteme Yetkisi  372
E. Tarafların İddia ve Savunmalarını Değiştirmesi veya Genişletmesi  373
F. Sigorta Tahkiminde Duruşma  376
1. Sigorta Tahkim Yargılamasında Duruşma Yapılmasının Mümkün
Olup Olmadığı  376
2. Duruşmanın Yapılma Yeri, Zamanı ve Şekli  379
3. Tarafların Duruşmaya Katılmamasının Sonucu  382
G. Sigorta Tahkiminde Bekletici Sorun  383
1. Genel Olarak  383
2. Sigorta Hakemlerinin Farklı Bir Mercinin Kararını Bekletici Sorun
Yapma Yetkisini Haiz Olup Olmadığı  384
3. Sigorta Hakemlerinin Farklı Bir Mercinin Kararını Hangi Hâllerde
Bekletici Sorun Yapması Gerektiğinin Değerlendirilmesi  386
a. Uygulamadaki Durum  386
b. Kanaatimiz  390
H. Sigorta Tahkiminde Davaların Birleştirilmesi ve Ayrılması  394
I. Sigorta Tahkiminde Davaya Fer’î Müdahale ve Davanın İhbarı  399
1. Genel Olarak  399
2. Sigorta Tahkiminde Fer’î Müdahale  401
3. Sigorta Tahkiminde Davanın İhbarı  405
II. İSPAT VE DELİLLER  409
A. Genel Olarak  409
B. Sigorta Tahkim Yargılamasında İspata İlişkin Genel Esaslar  409
C. Sigorta Tahkiminde Deliller  414
1. Sigorta Tahkim Yargılamasında Caiz Deliller  414
2. Delillerin Gösterilmesi ve Sunulması  422
3. Delillerin Değerlendirilmesi  425
4. Sigorta Tahkim Yargılaması Bakımından Arz Ettiği Özellikler
Çerçevesinde Delil Türleri  427
a. Belge  427
(1) Genel Olarak  427
(2) Belgenin Sahteliği İddiası  429
(3) Hakemin Davanın Taraflarından ve Üçüncü Kişilerden
Belge İstemesi  430
b. Yemin  436
c. Tanık Beyanı  437
d. Bilirkişi Görüşü  441
(1) Hakem Mahkemesince Atanan Bilirkişi  441
i. Genel Olarak  441
ii. Bilirkişiye Başvurulabilecek Konular  442
iii. Bilirkişi İncelemesine Başvurulması  446
iv. Bilirkişi İncelemesinin Yapılması ve Bilirkişi Raporunun
Hazırlanıp Hakeme Sunulması  449
v. Bilirkişi Raporunun Taraflara Tebliği ve Rapora İtiraz  451
vi. Bilirkişi Raporunun Değerlendirilmesi  454
(2) Taraf Bilirkişisi  454
(3) Sağlık Kurulu Raporu  455
e. Keşif  459
5. Sigorta Tahkiminde Delillerin Toplanmasında Devlet Mahkemesinin
Yardımı  461
III. TAHKİKATIN SONA ERMESİ  468
ALTINCI BÖLÜM
SİGORTA TAHKİMİNDE YARGILAMANIN SONA ERMESİ, KANUN YOLLARI, YARGILAMA GİDERLERİ VE GEÇİCİ HUKUKÎ KORUMA
I. NİHAÎ HAKEM KARARININ VERİLMESİ, TARAFLARA TEBLİĞİ VE
BAĞLAYICILIĞI  469
A. Kararın Verilmesi  469
B. Kararın Taraflara Tebliği ve Saklanması  471
C. Nihaî Hakem Kararının Bağlayıcılığı  474
1. Maddî Anlamda Kesin Hüküm Teşkil Edip Edemeyeceği  474
2. Sigorta Hakem Kararının Şeklî Anlamda Kesinleşmesi  479
II. YARGILAMANIN NİHAÎ HAKEM KARARININ VERİLMESİ DIŞINDAKİ
SEBEPLERLE SONA ERMESİ  482
A. Genel Olarak  482
B. Dava Dilekçesinin Süresinde Verilmemesi veya Dava Dilekçesindeki
Usûle Aykırılığın Süresinde Giderilmemesi Nedeniyle Tahkim
Yargılamasının Sona Ermesi (HMK m. 430/I, a)  483
C. HMK m. 435’te Öngörülen Sona Erme Hâlleri  483
D. Sigorta Hakemlerinin Kanunda Öngörülmeyen Sebeplerle Tahkim
Yargılamasını Sonlandırması  488
1. Uygulamadaki Durum  488
2. Değerlendirmemiz  493
E. Sigorta Tahkiminde Davaya Son Veren Taraf İşlemleri  498
1. Sulh  498
2. Davadan Feragat  499
3. Davayı Kabul  501
III. HAKEM KARARININ TASHİHİ, TAVZİHİ VE TAMAMLANMASI  503
IV. SİGORTA TAHKİMİNDE KANUN YOLLARI  505
A. Sigorta Hakem Kararlarına Karşı Başvurulabilecek Kanun Yollarının
Tespiti  505
1. Genel Olarak  505
2. İtiraz Sınırının Altındaki Uyuşmazlıklar Hakkındaki Kararlara Karşı
Başvurulabilecek Yollar  509
3. İtiraz Sınırının Üzerinde, Temyize İlişkin Parasal Sınırın Altında Olan
Uyuşmazlıklar Hakkındaki Kararlara Karşı Başvurulabilecek Yollar  513
4. Temyize İlişkin Parasal Sınırın Üzerindeki Uyuşmazlıklar Hakkındaki
Kararlara Karşı Başvurulabilecek Yollar  515
B. İtiraz  516
1. Genel Olarak İtiraz Yolu ve İtirazın Hukukî Niteliği  516
2. Aleyhine İtiraz Başvurusunda Bulunulabilecek Hakem Kararları  520
a. İtiraz Sınırının Aşılıp Aşılmadığının Tespiti  520
b. SEDDK Tarafından Artırılan Parasal Sınırların Hangi Tarihten
İtibaren Geçerli Olacağının Tespiti  522
3. İtiraz Başvurusunun Yapılması  524
a. Genel Olarak  524
b. İtirazda Bulunma Süresi  525
c. İtiraz Başvurusunun Karşı Tarafa Bildirilmesi  526
d. İtirazın Cebrî İcraya Etkisi  527
4. İtirazın İncelenmesi  528
a. İtiraz Yetkilisinin İlk İncelemesi  528
b. İtiraz Hakem Heyetinin Oluşturulması  530
c. İtiraz Hakem Heyetinin İncelemesi  531
(1) İtiraz Aşamasında Tahkim Süresi  531
(2) İtiraz Hakem Heyetince Yapılacak İncelemenin Esasları  534
i. İtiraz İncelemesinin Kapsamı ve Bu Aşamada Uygulama
Alanı Bulacak Kurallar  534
ii. İtiraz Aşamasında Yeni Vakıa ve Delillere Dayanılması  539
iii. İtiraz Aşamasında Talep Sonucunun Artırılması  540
5. İtiraz Hakem Heyetinin Kararı  542
C. Temyiz  546
1. Genel Olarak  546
2. Aleyhine Temyiz Yoluna Başvurulabilecek Kararlar  548
a. Genel Olarak  548
b. Temyize İlişkin Parasal Sınır  549
3. Temyiz Sebepleri  553
a. Genel Olarak  553
b. Parasal Sınırın Altındaki Hakem Kararlarına İlişkin Temyiz
Sebepleri (SK m. 30/XII, c. 11)  556
4. Temyiz Başvurusu  560
a. Genel Olarak  560
b. Temyiz Süresinin Uzunluğu ve Başlama Anının Tespiti  562
c. Temyiz Başvurusuna Cevap  565
d. Temyiz Sürecinde, Kararı Veren Mahkemece Yapılması
Öngörülen İşlemlerin Sigorta Hakem Kararının Temyizinde
Hangi Merci Tarafından Yapılacağı Sorunu  566
5. Temyiz Başvurusunun Cebrî İcraya Etkisi  567
6. Temyiz İncelemesi  568
7. Temyiz İncelemesi Sonunda Verilebilecek Kararlar  569
a. Genel Olarak  569
b. Yargıtayın Bozma Kararı Sonrası Yapılacak İnceleme  572
(1) Dosyanın Gönderileceği Merci  572
(2) Sigorta Hakemlerinin Direnme Kararı Verip Veremeyeceği  574
(3) Bozma Kararı Sonrası Yapılacak İncelemenin Özellik Arz
Ettiği Noktalar  576
D. Kanun Yararına Temyiz  580
E. Yargılamanın İadesi  583
V. SİGORTA TAHKİMİNDE YARGILAMA GİDERLERİ  586
A. Genel Olarak  586
B. Sigorta Tahkim Yargılamasında Hükmedilecek Vekâlet Ücretinin Tespiti  590
1. Genel Olarak  590
2. Vekâlet Ücreti Hesaplanırken Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin
Hangi Kısım ve Bölümünün Dikkate Alınacağı  591
3. Beşte Bir Oranında Vekâlet Ücretine Hükmedileceğine İlişkin Kuralın
Uygulama Alanı  593
4. Beşte Bir Oranında Vekâlet Ücretine Hükmedileceği Kuralının
Uygulanmasına İlişkin Esaslar  597
5. Vekâlet Ücretine Hükmedilirken Hangi Tarihli Tarifenin Esas
Alınması Gerektiği  600
C. Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  601
1. İlk Derece Hakem Yargılaması Giderlerinden Sorumluluk  601
a. Genel Olarak  601
b. Sigorta Tahkim Yargılamasının HMK m. 435/I’de Sayılan
Hâllerden Birisinin Gerçekleşmesi Sebebiyle Sona Ermesi
Hâlinde Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  602
c. Tahkim Süresinin Dolması Sebebiyle Yargılamanın Sona Erdiği
Hâllerde Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  604
2. İtiraz Aşamasında Yargılama Giderlerinden Sorumluluk  604
VI. SİGORTA TAHKİMİNDE GEÇİCİ HUKUKÎ KORUMA  606
SONUÇ  609
KAYNAKÇA  625
 


 
Kitap
Bülten
Kitap
Kitap
İndirimli Kitaplar
 
 
Ana Sayfa | 2021 Kaynakça Dokümanı | Hakkımızda | Bülten | Kişisel Verilerin Korunması | Yardım | İletişim

Seçkin Yayıncılık San. Tic. A.Ş.
Copyright © 1996 - 2026