|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Önsöz 5
Giriş 25
§ 1. İSİMSİZ SÖZLEŞMELER 27
I. GENEL OLARAK 27
II. TÜRLERİ 27
III. İSİMSİZ SÖZLEŞMELERİN TAMAMLANMASI VE YORUMLANMASI 29
1. BÖLÜM: DEVİR BORCU DOĞURAN SÖZLEŞMELER 31
§ 2. SATIŞ SÖZLEŞMESİ 31
I. GENEL OLARAK 31
II. YARAR VE HASARIN GEÇMESİ 32
III. TAŞINIR SATIŞI 34
A) Genel Olarak 34
B) Satıcının Borçları 35
1. Satıcının Aslî Borcu 35
2. Satıcının Diğer Borçları 36
C) Satıcının Temerrüdü 36
1. Genel Olarak 36
2. Ticari Satışlarda Satıcının Temerrüdü 37
a) Ticarî Satış Kavramı 37
b) Ticarî Satışta Satıcının Temerrüdünün Hükümleri 38
3. Satıcının Temerrüdünde Alıcının Zararının Hesaplanması 39
a) Genel Olarak 39
b) Somut Yöntem 39
c) Soyut Yöntem 40
D) Satıcının Zapta Karşı Tekeffül Sorumluluğu (Satıcının Zapta Karşı Tekeffülden Doğan Borcu) 40
1. Genel Olarak 40
2. Zapta Karşı Tekeffül Sorumluluğunun Sınırlanması 42
3. Zapta Karşı Tekeffülden Doğan Sorumluluğun Kaynağı ve Kaldırılması 43
4. Satıcının Zapta Karşı Tekeffül Sorumluluğunun Şartları 43
5. Zaptın Gerçekleşmesi 43
a) Zaptın Bir Mahkeme Hükmüyle Gerçekleşmesi 43
b) Zaptın Mahkeme Kararı Olmaksızın Gerçekleşmesi 45
6. Zaptın Hükümleri 46
a) Tam Zapt Halinde 46
b) Kısmî Zapt Halinde 47
E) Satıcının Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğu (Satıcının Ayıba Karşı Tekeffülden Doğan Borcu) 48
1. Genel Olarak 48
2. Sorumluluğun Özellikleri 49
3. Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğunun Şartları 50
a) Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğunun Maddi Şartları 50
b) Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğunun Şekli Şartları: Gözden Geçirme ve Bildirme 52
aa) Genel Olarak 52
bb) TBK Çerçevesinde Gözden Geçirme ve Bildirme Külfetleri 53
cc) Ticarî İş Niteliğindeki Satış Sözleşmelerinde Gözden Geçirme ve Bildirme Süreleri 54
dd) Gözden Geçirme ve Bildirme Külfetlerinin Özellikleri ve Bu Külfetlerin Yerine Getirilmemesinin Sonuçları 55
c) Mesafe Satışlarında Satılanın Ayıplı Olması 55
4. Ayıba Karşı Tekeffülden Alıcı Lehine Doğan Seçimlik Haklar ve Seçimlik Hakların Sınırlanması 56
a) Ayıba Karşı Tekeffülden Alıcı Lehine Doğan Seçimlik Haklar 56
b) Seçimlik Hakların Sınırlanması 58
5. Ayıba Karşı Tekeffül Davalarında Zamanaşımı 59
F) Alıcının Borçları ve Temerrüdü 61
1. Bedeli Ödeme Borcu 61
a) Genel Olarak 61
b) Satış Bedeline Faiz Yürütülmesi 62
c) Alıcının Satış Bedelini Ödeme Borcunda Temerrüde Düşmesi 62
2. Satılanın Zilyetliğini Devralma Borcu 64
3. Alıcının Diğer Yükümleri 65
IV. TAŞINMAZ SATIŞI, TAŞINMAZ SATIŞ VAADİ VE TAŞINMAZ SATIŞ İLİŞKİSİ DOĞURAN HAKLAR 65
A) Taşınmaz Satışı 65
1. Genel Olarak 65
2. Şekli 66
3. Taşınmaz Satışında Ayıba ve Zapta Karşı Tekeffül Sorumluluğu 68
a) Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğu 68
aa) Genel Olarak Uygulanacak Hükümler 68
bb) Zamanaşımı Süresi 69
b) Zapta Karşı Tekeffül Sorumluluğu 70
4. Taşınmaz Satışında Yarar ve Hasarın Geçmesi 70
B) Taşınmaz Satış Vaadi 72
1. Genel Olarak 72
2. Şekli 72
3. Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesine İlişkin Diğer Özellikler ve Sözleşmenin Hükümleri 72
C) Taşınmaz Satış İlişkisi Doğuran Haklar 73
1. Genel Olarak Taşınmaz Satışı İlişkisi Doğuran Haklar 73
2. Önalım Hakkı 74
a) Genel Olarak 74
b) Türleri 74
c) Şekli 75
d) Ön Alım Hakkı Sözleşmesinin Hükümleri ve Hakkın Şerhi 75
e) Ön Alım Hakkının Kullanılmasında Satış veya Satışa Eşdeğer İşlemin Bildirilmesi ve Hakkın Süresi 77
f) Ön Alım Hakkından Feragat 77
3. Alım ve Geri Alım Hakları 78
a) Genel Olarak 78
b) Alım ve Geri Alım Sözleşmelerinin Şekli 79
c) Alım ve Geri Alım Haklarının Hukukî Niteliği ve Kullanılmaları 79
V. SATIŞIN DİĞER ÇEŞİTLERİ 80
A) Örnek Üzerine Satış 80
B) Beğenme Koşuluyla Satış 81
C) Kısmi Ödemeli Satış 83
1. Taksitle Satış Sözleşmesi 83
a) Genel Olarak 83
aa) Tanım 83
bb) Taksitle Satış Sözleşmesinde Ehliyet 83
cc) Taksitli Satış Sözleşmesinin Şekli 84
dd) Sözleşmenin Hüküm ve Sonuç Doğurması ve Geri Alma Açıklaması 84
ee) Alıcının Peşinatı Ödeme Borcu ve Sözleşmenin Süresi 85
b) Taksitle Satış Sözleşmesinde Alıcının Hakları 85
c) Alıcının Temerrüde Düşmesi Halinde Satıcının Hakları ve Bu Hakların Kullanılması 86
d) Taksitle Satış Sözleşmesinde Diğer Hükümler 88
aa) Taksitli Satışta Hâkimin Müdahalesi 88
bb) Yetkili Mahkeme ve Tahkim 88
cc) TBK’da Yer Alan Taksitli Satış Sözleşmesine İlişkin Hükümlerin Uygulama Alanı 88
2. Ön Ödemeli Taksitle Satış 89
a) Genel Olarak 89
aa) Tanım 89
bb) Şekli 89
b) Tarafların Hak ve Borçları 89
aa) Ödemelerin Güvenceye Bağlanması 89
bb) Alıcının Malın Devrini İsteme Hakkı 90
cc) Satış Bedelinin Ödenmesi 90
dd) Satış Bedelinin Belirlenmesi 90
c) Sözleşmenin Sona Ermesi 90
aa) Alıcının Cayma Hakkını Kullanmasıyla 90
bb) Sürenin Geçmesiyle 91
cc) Alıcının Temerrüdünde Satıcının Sözleşmeden Dönme Hakkına Sahip Olduğu Halin Bulunmasına İstinaden Sözleşmeden Dönmesiyle 91
d) Ön Ödemeli Taksitle Satış Sözleşmesinin Diğer Hükümleri 92
aa) Uygulama Alanının Sınırlanması 92
bb) Taksitle Satış Sözleşmesiyle Ön Ödemeli Taksitle Satış Sözleşmesi Bakımından Ortak Hükümler 92
D) Açık Artırma Yoluyla Satış 93
1. Genel Olarak 93
2. Artırma Yoluyla Satışta Sözleşmenin Kurulması ve Açık Artırmada İhale Bedelinin Peşin Ödenmesi Gereği 94
3. Açık Artırma Yoluyla Satışta Mülkiyetin Geçmesi 96
4. Artırma ile Satışlarda Zapttan ve Ayıptan Sorumluluk 97
5. İhalenin İptali 97
§ 3. MAL DEĞİŞİM SÖZLEŞMESİ 98
I. SÖZLEŞMENİN TANIMI VE ÖZELLİKLERİ 98
A) Mal Değişim Sözleşmesinin Tanımı 98
B) Mal Değişim Sözleşmesinin Özellikleri 98
II. SÖZLEŞMENİN ŞEKLİ 99
III. SÖZLEŞMENİN HÜKÜMLERİ 99
A) Genel Olarak 99
B) Tacirler Arasındaki Mal Değişim Sözleşmeleri 99
C) Zapttan ve Ayıptan Sorumluluk 99
§ 4. BAĞIŞLAMA SÖZLEŞMESİ 100
I. GENEL OLARAK 100
A) Bağışlamanın Özellikleri ve Tanımı 100
B) Bağışlama Sözleşmesinin Kurulması 100
C) Bağışlama Sözleşmesinin Kurulması 101
1. Bağışlayanın Ehliyeti 101
2. Bağışlananın Ehliyeti 101
D) Bağışlamanın Şekli 101
II. KOŞULLU VE YÜKLEMELİ BAĞIŞLAMALAR 102
A) Koşullu Bağışlamalar 102
B) Yüklemeli Bağışlamalar 103
III. BAĞIŞLAMANIN HÜKÜMLERİ 103
A) Bağışlamada Borca Aykırı Davranış ve Sonuçları 103
B) Bağışlayanın Zapta ve Ayıba Karşı Tekeffül Borcu 104
IV. BAĞIŞLAMANIN SONA ERMESİ 104
A) Bağışlayanın Bağışlamayı Geri Almasıyla (Bağışlayanın Bağışlamadan Dönmesiyle) 104
1. Geri Alma (Dönme) Sebepleri 104
a) Genel Olarak 104
b) Yerine Getirilmiş Bağışlamanın Geri Alınmasında (Elden Bağışlamadan Dönmede) 104
c) Bağışlama Taahhüdünün Geri Alınmasında (Bağışlama Sözleşmesinden Dönmede) 106
2. Bağışlamanın Geri Alınmasında Süre 106
B) Bağışlama Sözünün (Bağışlama Vaadinin) Kanun Gereği Ortadan Kalkması 107
C) Bağışlama Taahhüdünün Mahkeme Tarafından İptal Edilmesi 107
2. BÖLÜM: KULLANDIRMA BORCU DOĞURAN SÖZLEŞMELER 109
§ 5. KİRA SÖZLEŞMESİ 109
I. KANUNDA YER ALAN KİRA SÖZLEŞMELERİ VE UYGULANACAK HÜKÜMLER 109
II. KİRA SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN GENEL HÜKÜMLER 110
A) Genel Olarak 110
1. Tanımı 110
2. Özellikleri 110
3. Kira Sözleşmesinin Kurulması 111
a) Esaslı Unsurlar Üzerinde Anlaşma 111
b) Kira Parasının Belirlenmesine İlişkin Özellikler 111
aa) Kira Parasının Yabancı Para Olarak veya Başka Bir Şeyin Verilmesi Biçiminde Belirlenip Belirlenemeyeceği 111
bb) Kira Parasının Belirlenmemiş Olması Durumu 113
cc) Kira Parasında İlişkin Belirlemede Aşırı Yararlanma ve Uyarlama Hükümlerinin Uygulanması 113
B) Kira Sözleşmesinin Tarafları, Şekli ve Süresi 114
1. Sözleşmenin Tarafları 114
a) Kiraya Veren 114
aa) Kiraya Verenin Malik Olmasının Gerekmemesi 114
aaa) Genel Olarak 114
bbb) Elbirliği veya Paylı Mülkiyete Tâbi Malın Kiraya Verilmesinde Kiraya Veren 114
bb) Kiraya Verenin Ehliyeti 115
b) Kiracı 115
aa) Genel Olarak 115
bb) Kiracının Ehliyeti 115
cc) Aile Konutuna İlişkin Kira Sözleşmesinde Eşin veya Eşlerin Kiracı Olması 116
dd) Eşlerin Birlikte Kiracı Olması Durumu Dışında Birden Fazla Kişinin Birlikte Kiracı Olması 118
2. Sözleşmenin Şekli 118
3. Sözleşmenin Süresi 119
C) Tarafların Borçları 120
1. Kiraya Verenin Borçları 120
a) Kiralananı Sözleşmede Öngörülen Kullanma Amacına Uygun Şekilde Teslim ve Kira Sözleşmesi Süresince Kiralamaya Uygun Şekilde Bulundurma Borcu 120
b) Vergi ve Benzeri Yükümlülüklere Katlanma Borcu 121
c) Yan Giderlere Katılma Borcu 121
2. Kiracının Borçları 121
a) Kira Bedelini ve Yan Giderleri Ödeme Borcu 121
aa) Genel Olarak 121
bb) Kiracının Kira Bedelini ve Yan Giderleri Ödeme Borcunda İfa Zamanı 121
cc) Kiracının Kira Parasını Ödemede Temerrüde Düşmesi 122
aaa) Genel Olarak 122
bbb) Kiracının Temerrüdünün Hukukî Sonuçları 122
i. Kiraya Verenin Seçimlik Hakları 122
ii. Özel Olarak Kiraya Verenin Fesih Hakkı 123
ccc) Ceza Koşulu ile Muacceliyet Kaydının Geçerliliği 124
ddd) Kiraya Verenin Hapis Hakkı 125
i. Kavram 125
ii. Kapsamı 125
iii. Hakkın Kullanılması 126
dd) Kira Konusu Şeyin Kiracıdan Kaynaklı Olarak Kullanılmasının Mümkün Olmadığı Hallerde Kira Bedelini Ödeme Borcu 126
ee) Kira Konusu Şeyin Sözleşmenin Bitiminden Önce Geri Verilmesi Halinde Kiracının Kira Parasını Ödeme Borcu 126
aaa) Genel Olarak 126
b) Kiralananı Özenle Kullanma ve Komşulara Saygı Gösterme Borcu 127
aa) Genel Olarak Yasal Düzenleme ve Kapsamı 127
bb) Kiracının Bu Borçlar Bakımından Borca Aykırı Davranışının Sonuçları 128
c) Temizlik ve Bakım Giderlerini Ödeme Borcu 128
d) Ayıpların Giderilmesine ve Kiralananın Gösterilmesine Katlanma Borcu 129
e) Ayıpları Kiraya Verene Bildirme Yükümü 129
f) Kiracının Kira Sözleşmesinin Sona Ermesi veya Erdirilmesinde Kiralananı Geri Verme Borcu 131
aa) Genel Olarak 131
bb) Kiracının Kiralananı Geri Verme Borcu Bakımından Kiraya Verenin Külfetleri 131
D) Kiraya Verenin Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğu 132
1. Genel Olarak 132
2. Kiralananın Teslimi Sırasında Mevcut Ayıplar Bakımından 133
a) Genel Olarak 133
b) Sorumluluğun Şartları 133
c) Teslim Sırasında Mevcut Ayıplar Bakımından Kiracının Sahip Olduğu Haklar 134
3. Kiralananda Sonradan Ortaya Çıkan Ayıplardan Sorumluluk 135
a) Genel Olarak 135
b) Sorumluluğun Şartları 135
c) Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğunda Kiracının Hakları ve Bu Hakların Kullanılması 136
aa) Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğunda Kiracının Hakları 136
aaa) Önemli Ayıplarda 136
bbb) Önemsiz Ayıplarda 136
bb) Ayıba Bağlı Hakların Kullanılması 136
aaa) Ayıbın Tamir Yoluyla Giderilmesini Talep Hakkının Kullanılması 136
bbb) Eğer Mümkünse Kiralananın Ayıpsız Bir Benzeriyle Değiştirilmesini İsteme Hakkının Kullanılması 137
ccc) Kira Bedelinin Ayıp Oranında İndirilmesi Hakkının Kullanılması 137
ddd) Kira Sözleşmesini Fesih Hakkının Kullanılması 137
E) Üçüncü Kişinin İleri Sürdüğü Üstün Hak Sebebiyle Sorumluluk (Kiraya Verenin Zapta Karşı Tekeffül Sorumluluğu) 137
1. Genel Olarak 137
2. Kira Konusu Şeyin Üçüncü Kişi Tarafından Kira Sözleşmesinin Kurulması Sırasında Mevcut Üstün Hakka Dayanılarak Zapt Edilmesi ve Hukuki Sonuçları (TBK m. 309) 138
3. Kira Konusu Şeyin Sözleşmenin Kurulmasından Sonra El Değiştirmesi veya Üçüncü Kişinin Üstün Hak Sahibi Olması (TBK m. 310 ve 311) 138
a) Genel Olarak 138
b) Üçüncü Kişinin Kira Sözleşmesinin Kurulmasından Sonra Kira Konusu Şey Üzerinde Mülkiyet Hakkına Sahip Olması (TBK m. 310) 139
c) Üçüncü Kişinin Kira Sözleşmesinin Kurulmasından Sonra Kira Konusu Şey Üzerinde Mülkiyet Dışında Bir Üstün Hak Sahibi Olması (TBK m. 311) 140
d) Taşınmaza İlişkin Kira Sözleşmelerinde Kiracının Nispî Hakkının Kuvvetlendirilebilmesi İmkânı (TBK m. 312) 140
F) Kira Sözleşmesinde Özel Durumlar 140
1. Kiralananda Yenilik ve Değişiklik Yapılması 140
a) Kiralananda Kiraya Veren Tarafından Yenilik ve Değişiklik Yapılması 140
aa) Genel Olarak 140
bb) Şartları 141
cc) Kiraya Veren Tarafından Kiralananda Değişiklik ve Yenilik Yapılmasında Kiraya Verenin Yükümlülükleri 141
b) Kiralananda Kiracı Tarafından Yenilik ve Değişiklik Yapılması 141
2. Kira Sözleşmesinde Alt Kira ve Kira Hakkının Devri 143
a) Genel Olarak 143
b) TBK m. 322 Hükmünde Yer Alan Ana Kural ve İstisnası 143
c) Kiraya Verenin Alt Kiracıya Karşı Durumu 143
3. Kira Sözleşmesinin Devri 144
a) Genel Olarak 144
b) Hukukî Niteliği ve Şartları 145
aa) Hukukî Niteliği 145
bb) Şartları 145
c) Ticarî İşletmenin Devri ve Diğer Durumlarda Kira İlişkisinin Devrine İlişkin Özellik 145
d) Kira Sözleşmesinin Devrinin Hukukî Sonuçları 146
4. Takastan Feragat Yasağı 147
G) Kira Sözleşmesinin Sona Ermesi 147
1. Genel Olarak 147
2. Belirli Süreli Kira Sözleşmelerinde Sürenin Bitmesiyle 148
3. Belirsiz Süreli Kira Sözleşmelerinde Fesih Bildirimiyle 149
a) Genel Olarak 149
b) Taşınmaz Kiralamaları ile Taşınır Yapı Kiralamalarında 151
c) Taşınır Kiralamalarında 151
4. Diğer Sona Erdirme Sebepleri 152
a) Önemli Sebeplerden Dolayı Olağanüstü Fesih 152
b) Kiracının İflası 154
c) Kiracının Ölümü Halinde Mirasçılarının Sözleşmeyi Feshi 154
III. KONUT VE ÇATILI İŞYERİ KİRALARI 156
A) Genel Olarak 156
1. Giriş ve Kavramlar 156
2. Uygulama Alanı 156
3. Bağlantılı Sözleşme 157
a) Yasal Düzenleme 157
b) Şartları 158
c) Hükümleri 158
4. Kiracı Aleyhine Düzenleme ve Değişiklik Yapma Yasağı 159
5. Kullanma Giderleri 160
B) Kiracının Güvence Vermesi 160
C) Kira Bedelinin Belirlenmesi 161
D) Konut Kirasında Konunun Aile Konutu Olması 165
E) Konut ve Çatılı İşyeri Kiralamalarının Sona Ermesi 166
1. Genel Olarak 166
2. Kira Sözleşmesinin Bildirim Yoluyla Sona Ermesi 167
a) Belirli Süreli Kira Sözleşmelerinde 167
b) Belirsiz Süreli Kira Sözleşmelerinde 169
3. Kira Sözleşmesinin Dava Yoluyla Sona Erdirilmesi 171
a) Genel Olarak 171
b) Tahliye Sebepleri 172
aa) Kiraya Verenden Kaynaklı Tahliye Sebepleri 172
aaa) Konut veya İşyeri Gereksinimi Sebebiyle Tahliye Davası 173
i. Genel Olarak 173
ii. Yeni Malikin Konut veya İşyeri Gereksinimi Sebebiyle Tahliye Davası Açması 174
iii. Gereksinim Nedeniyle Tahliyede Yeniden Kiralama Yasağı 175
bbb) Taşınmazı Yeniden İmar veya İnşa Sebebiyle Tahliye 175
i. Genel Olarak 175
ii. Tahliye Davasının Açılabileceği Süre 176
iii. Yeniden İmar ve İnşaya Dayanan Tahliyede Yeniden Kiralama Yasağı 176
bb) Kiracıdan Kaynaklanan Tahliye Sebepleri 177
aaa) Genel Olarak 177
bbb) Sebepler 177
i. Yazılı Tahliye Taahhüdü Sebebiyle Tahliye 177
ii. İki Haklı Yazılı İhtar Sebep Nedeniyle Tahliye 178
iii. Kiracının Kendisinin veya Eşinin Aynı İlçe/Belde Sınırları İçinde Oturmaya Elverişli Konutunun Bulunması Nedeniyle Tahliye 180
F) Kiracının Ölümü 181
§ 6. ÖDÜNÇ SÖZLEŞMELERİ 181
I. GENEL OLARAK 181
II. KULLANIM ÖDÜNCÜ SÖZLEŞMESİ 182
A) Genel Olarak 182
B) Tarafların Borçları 183
1. Ödünç Verenin Borçları 183
a) Ödünç Konusu Şeyi Teslim Borcu 183
b) Olağanüstü Masrafları Ödeme Borcu 183
2. Ödünç Alanın Borçları 183
a) Ödünç Verileni Sözleşmeye Uygun Kullanma Borcu 183
b) Kullanım Ödüncünün Konusunu Bir Başka Kişiye Kullandırmama Borcu 184
c) Ödünç Konusunun Olağan Masraflarına Katlanma Borcu 184
d) Kullanım Ödüncünü Ödünç Verene İade Etme Borcu 184
C) Ödünç Verenin Zapttan ve Ayıptan Sorumluluğu 185
D) Birden Fazla Kimsenin Birlikte Ödünç Almasında Müteselsil Sorumluluk 185
E) Kullanım Ödüncü Sözleşmesinin Sona Ermesi 186
1. Sürenin Dolmasıyla 186
2. Ödünç Alanın Sözleşmeyi İhlal Etmesine İstinaden Ödünç Verenin Sözleşmeyi Feshetmesiyle 186
3. Ödünç Verenin Acil İhtiyacına İstinaden Sözleşmeyi Feshetmesiyle 187
4. Ödünç Alanın Ölümüyle 187
III. TÜKETİM ÖDÜNCÜ (KARZ) SÖZLEŞMESİ 187
A) Genel Olarak 187
B) Unsurları, Şekli, Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde Faiz ve Buna Bağlı Olarak Sözleşmenin Niteliği 188
1. Unsurları 188
2. Şekli 188
3. Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde Faiz ve Buna Bağlı Olarak Sözleşmenin Niteliği 188
a) Adî İş Niteliğindeki Tüketim Ödüncü Sözleşmelerinde 188
b) Ticarî İş Niteliğindeki Tüketim Ödüncü Sözleşmelerinde 190
C) Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde Tarafların Borçları 191
1. Ödünç Verenin Borcu: Ödünç Verenin Ödünç Konusunun Mülkiyetini Geçirme ve Teslim Borcu 191
a) Genel Olarak 191
b) Ödünç Verenin Borca Aykırı Davranıştan, Ayıptan ve Zapttan Sorumluluğu 192
2. Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde Ödünç Alanın Borçları 193
a) Faizli Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde Ödünç Konusu Şeyi Teslim Alma Borcu 193
b) Faizli Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde Faiz Ödeme Borcu 193
c) Ödünç Konusu Şeyi Mislen İade Etme Borcu 193
D) Tüketim Ödüncü Sözleşmesinde Sona Ermesi 193
3. BÖLÜM: İŞ GÖRME BORCU DOĞURAN SÖZLEŞMELER VE VEKÂLETSİZ İŞ GÖRME 195
§ 7. HİZMET SÖZLEŞMESİ 195
I. GENEL HİZMET SÖZLEŞMESİ 195
A) Genel Olarak 195
1. Tanım 195
2. Unsurları 195
3. Özellikleri 196
4. Kurulması ve Şekli 196
B) Tarafların Borçları 197
1. İşçinin Borçları 197
2. İşverenin Borçları 198
C) Önem Arz Eden Bazı Hükümler 203
II. PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMESİ 204
III. EVDE HİZMET SÖZLEŞMESİ 204
§ 8. ESER SÖZLEŞMESİ 204
I. GENEL OLARAK 204
II. ESER SÖZLEŞMESİNİN TÜRLERİ, ÖZELLİKLERİ VE UNSURLARI 206
A) Türleri 206
B) Özellikleri 206
C) Unsurları 207
1. Bir Eser Meydana Getirme (ve Teslim Etme) 207
2. Bedel (Ücret) Ödeme Taahhüdü 208
3. Taraflar Arasında Anlaşma 208
III. ESER SÖZLEŞMESİNDE TARAFLARIN BORÇLARI 209
A) Yüklenicinin Borçları 209
1. Eseri Meydana Getirme Borcu 209
a) Eseri Meydana Getirme – Eseri Bizzat ve Kendi İdaresi Altında Meydana Getirme 209
aa) Genel Kural ve İstisnaları 209
bb) Alt Eser Sözleşmesi 210
aaa) Genel Olarak 210
bbb) Alt Eser Sözleşmesinde Taraflar Arasındaki İlişkiler 210
i. İşsahibi ile Yüklenici Arasındaki İlişki (Sözleşme İlişkisi) 210
ii. Alt Yüklenici ile Yüklenici Arasındaki İlişki 211
iii. İşsahibi ile Alt Yüklenici Arasındaki İlişki 211
b) Eserin Meydana Getirilmesi İçin Gereken Araç ve Gereci Sağlama Borcu 211
c) Eser Teslim Sözleşmesi Söz Konusuysa Malzemeleri Sağlama Borcu 211
aa) Genel Olarak 211
bb) Eserde Kullanılacak Malzemeleri Getirme Borcunun İşsahibine veya Yükleniciye Ait Olmasına Göre Yüklenicinin Yüküm ve Yükümlülükleri 212
aaa) Genel Olarak 212
bbb) Eğer Eserde Kullanılacak Malzemeler İşsahibi Tarafından Sağlanmışsa 212
ccc) Eserde Kullanılacak Malzemeleri Yüklenici Sağlamışsa 214
d) Özenle İş Görme ve Sadakat Borcu 214
aa) Genel Olarak Özen Borcu 214
bb) Yüklenicinin Sadakat Borcu 216
cc) Özel Olarak TBK m. 473/II Hükmü 216
aaa) Genel Olarak 216
bbb) Şartları 217
ccc) Hükmü 218
e) İşe Zamanında Başlama ve Devam Etme Borcu 218
aa) Genel Olarak 218
bb) Şartları 219
cc) Hükmü 220
2. Eseri Teslim Borcu 220
a) Genel Olarak 220
b) Teslim Borcunun İfa Zamanı ve Yüklenicinin Temerrüdü 221
aa) Teslim Borcunun İfa Zamanı 221
bb) Yüklenicinin Teslim Borcunda Temerrüde Düşmesi ve Hukukî Sonuçları 221
aaa) Yüklenicinin Teslim Borcunda Temerrüde Düşmesi 221
bbb) Yüklenicinin Temerrüde Düşmesinin Sonuçları 222
i. İşsahibinin Hakları 222
ii. Eserin Tesliminde Temerrüde Düşülmesine Ceza Koşulu Bağlanmış Olması 223
d) Eseri Teslim Borcuna İlişkin Diğer Hususlar 224
B) İşsahibinin Borçları 225
1. Genel Olarak 225
2. Bedel Türleri 226
a) Kesin Bedel, Kesin Bedelin Hükümleri ve Kesin Bedelin Uyarlanması 226
aa) Kesin Bedel 226
bb) Kesin Bedelin Hükümleri 226
cc) Kesin Bedelin Uyarlanması, Uyarlama Mümkün Değilse Sözleşmeden Dönme veya Sözleşmenin Feshi 227
b) Yaklaşık Bedel ve Yaklaşık Bedelin Hükümleri, Yaklaşık Bedelin Aşırı Ölçüde Aşılması 229
aa) Yaklaşık Bedel ve Yaklaşık Bedelin Hükümleri 229
bb) Yaklaşık Bedelin Aşırı Ölçüde Aşılması 229
aaa) Genel Olarak 229
bbb) Şartları 230
ccc) Yaklaşık Bedelin Aşırı Ölçüde Aşılmasının Hüküm ve Sonuçları 230
c) İşin Değerine Göre Bedel Ödenmesinin Kararlaştırıldığı (Açık veya Örtülü Olarak) Hallerde Durum 232
IV. YÜKLENİCİNİN AYIBA KARŞI TEKEFFÜL SORUMLULUĞU 232
A) Genel Olarak 232
B) Şartları 233
1. Maddî Şartlar 233
2. Şekli Şartlar 235
C) Yüklenicinin Ayıba Karşı Tekeffül Sorumluluğunun Hükümleri 236
1. İşsahibinin Hakları 236
a) Genel Olarak 236
b) Sözleşmeden Dönme Hakkı 236
aa) Genel Olarak 236
bb) Dönme Hakkının Sınırlanması 237
c) Bedelden İndirim Yapılmasını İsteme Hakkı 237
d) Ayıbın Giderilmesini İsteme Hakkı 238
e) Zararın Tazminini Talep Etme Hakkı 238
2. Ayıba Karşı Tekeffülden Doğan Hakların Tabi Olduğu Zamanaşımı Süresi 238
V. ESER SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ 239
A) Genel Olarak 239
B) İşsahibinin Yüklenicinin Tüm Zararını Tazmin Ederek Sözleşmeyi Feshetmesiyle 239
1. Genel Olarak 239
2. TBK m. 484 Hükmündeki Feshin Özellikleri 239
3. TBK m. 484 Hükmündeki Fesih Hakkının Sonuçları 240
VI. ESERİN TESLİMDEN EVVEL KAZA SONUCUNDA TELEF OLMASI 240
A) Genel Olarak 240
B) Şartları 241
C) Sonuçları 241
VII. ESER SÖZLEŞMESİNDE İMKÂNSIZLIK 242
A) İşsahibinin Şahsında veya Tehlike Alanında Meydana Gelen Umulmayan Bir Olay Neticesinde İfanın İmkânsız Hale Gelmesi 242
1. Genel Olarak 242
2. Şartları 242
3. Sonuçları 242
B) Yüklenicinin Şahsında Ortaya Çıkan Umulmayan Bir Olaydan Doğan İmkânsızlık 242
1. Genel Olarak 242
2. Şartları 243
3. Sonuçları 243
§ 9. VEKÂLET SÖZLEŞMESİ 243
I. GENEL OLARAK 243
A) Tanımı 243
B) Vekâlete İlişkin Hükümlerin Tâli Olarak Uygulanması 244
II. UNSURLARI, KURULMASI VE KAPSAMI 244
A) Unsurları 244
B) Kurulması 245
C) Kapsamı 246
III. TARAFLARIN BORÇLARI 246
A) Vekilin Borçları 246
1. Sadakat ve Özen Borcu 246
2. İşi Şahsen İfa Borcu 247
a) Genel Kural ve İstisnaları 247
b) Vekilin Bir Başka Kişiyi Tevkil Etmesi 248
aa) Genel Olarak 248
bb) Başkasını Tevkil Eden Vekilin Sorumluluğu 248
3. Müvekkilin Talimatına Uygun Olarak Hareket Etme Yükümü 248
a) Genel Olarak 248
b) Vekilin Talimattan Ayrılmasının Caiz Olduğu İstisnai Hâl 249
c) Talimata Uymamanın Sonuçları 249
4. Hesap Verme Borcu 249
5. İade Borcu 249
B) Müvekkilin Borçları 249
1. Ücret Ödeme Borcu 249
2. Vekil Tarafından Yapılan Masrafları ve Verilen Avansları Ödeme Borcu 249
3. Vekili Müvekkili Hesabına Girdiği Borçtan Kurtarma Yükümü 250
4. Vekilin Uğradığı Zararı Tazmin Borcu 250
IV. DOLAYLI TEMSİLLE VEKÂLET SÖZLEŞMESİNDE HAKLARIN MÜVEKKİLE DEVRİ (GEÇİŞİ) 250
V. VEKÂLET SÖZLEŞMESİNDE MÜTESELSİL BORÇLULUK 251
VI. VEKÂLET SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ 251
A) Genel Olarak 251
B) Tek Taraflı Olarak Sona Erdirme (Azil ve İstifa) 251
C) Vekâlet Sözleşmesinin Taraflardan Birinin Ölümü, Ehliyetsizliği veya İflâsı Nedeniyle Kanun Gereği Sona Ermesi 252
§ 10. VEKÂLETSİZ İŞ GÖRME 252
I. GENEL OLARAK 252
II. GERÇEK VEKÂLETSİZ İŞ GÖRME 252
A) Genel Olarak 252
B) Tarafların Borçları 253
1. İşgörenin Borçları 253
2. İş Sahibinin Borçları 253
C) İşgörenin Sorumluluğu 253
D) Gerçek Vekâletsiz İş Görmenin Diğer Hükümleri 254
III. GERÇEK OLMAYAN VEKÂLETSİZ İŞ GÖRME 254
A) Genel Olarak 254
B) Kötüniyetli Gerçek Olmayan Vekâletsiz İş Görmede İşi Görülen Kişi ile İşgörenin Durumu 255
C) İyiniyetli Gerçek Olmayan Vekâletsiz İş Görmede İşi Görülen Kişi ile İşgörenin Durumu 255
4. BÖLÜM: TEMİNAT BORCU DOĞURAN SÖZLEŞMELER 257
§ 11. KEFALET SÖZLEŞMESİ 257
I. GENEL OLARAK 257
A) Tanım 257
B) Hukukî Niteliği 258
C) Kefalet Sözleşmesinin Özellikleri 258
D) Kefalet Sözleşmesinin Benzer Sözleşmelerden Farkları 258
1. Garanti Sözleşmesinden Farkları 258
2. Avalden Farkları 259
E) Kefalet Sözleşmesine İlişkin Hükümlerin Uygulama Alanı 260
II. KEFALET SÖZLEŞMESİNİN GEÇERLİLİK ŞARTLARI 260
A) GEÇERLİ BİR ASIL BORCUN BULUNMASI 260
1. Genel Olarak 260
2. İptal Edilebilir Bir Borca Kefalet 260
3. Müstakbel veya Şarta Bağlı Bir Borca Kefalet 261
4. Eksik Borçlar İçin Kefalet 261
B) GEÇERLİ BİR KEFALET SÖZLEŞMESİNİN BULUNMASI 262
1. Kefalet Sözleşmesinde Esasa İlişkin Geçerlilik Şartları 262
a) Kefil Olma Ehliyeti 262
b) Kefil Olacak Kimsenin Evli Olması 262
c) Kefilin İradesinin Sakatlanmış Olması 263
d) Kefalet Sözleşmesinin Temsil Yoluyla Yapılması 263
2. Kefalet Sözleşmesinde Şekle İlişkin Geçerlilik Şartları 263
a) Genel Olarak 263
b) Kefalet Sözleşmesinin Yazılı Şekilde Yapılması Gerekliliği 264
c) Yazılı Şeklin İçeriği 264
III. KEFALETİN ÇEŞİTLERİ 265
A) Adî Kefalet 265
B) Müteselsil Kefalet 266
C) Toplu Kefalet 267
1. Bağımsız Toplu Kefalet 267
2. Kısmî Kefalet 267
3. Birlikte Kefalet 267
4. Kefile Kefalet 268
D) Rücua Kefalet 268
E) Zarara (Açığa) Kefalet 269
IV. KEFİLİN SORUMLULUĞUNUN KAPSAMI 269
A) Kefilin Sorumlu Olduğu Azamî Tutar 269
B) Kefilin Sorumlu Olduğu Alacaklar 269
V. KEFİLETTEKİ İLİŞKİLER BAĞLAMINDA TARAFLAR ARASINDAKİ İLİŞKİLER 270
A) Kefil ile Alacaklı Arasındaki İlişki 270
1. Kefilin Alacaklıya Karşı Savunma İmkânları 270
2. Alacaklının Kefile Karşı Yükümleri ve Külfetleri 270
a) Bildirim – İflasta ve Konkordatoda Kayıt 270
b) Ödemeyi Kabul Mecburiyeti 271
c) Teminatları ve İspat Vasıtalarını Saklama ve Kefile Nakil ve Tevdi Yükümlülüğü 271
B) Kefil ile Asıl Borçlu Arasındaki İlişki 272
1. Kefilin Ödemeyi İhbar Yükümü 272
2. Kefilin Asıl Borçludan Teminat Verilmesini veya Borçtan Kurtarılmasını İsteme Hakkı 272
3. Kefilin Rücu Hakkı 272
VI. KEFALETİN SONA ERMESİ 273
A) Asıl Borcun Sona Ermesine Bağlı Olarak Sona Erme 273
B) Kefalet Sözleşmesine Özgü Sone Erme Sebepleri 273
1. Kanun Gereği Kefalet Sözleşmesinin Sona Ermesi 273
2. Kefalet Sözleşmesinin Kefaletin Süresi Çerçevesinde Sona Ermesi 274
a) Belirli Süreli Kefalet Sözleşmesinin Sona Ermesi 274
b) Süresiz Kefaletin Sona Ermesi 274
3. Kefalet Sözleşmesinin Kefilin Kefalet Sözleşmesinden Dönmesiyle Sona Ermesi 274
Kanun’da Özel Borç İlişkileri Kısmında Düzenlenmiş Diğer Bazı Sözleşmeler ve Hukukî İlişkiler 277
Kaynakça 281 |
Bilgisayar, Teknoloji Kitapları 
