|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
İkinci Baskı Önsöz VII
Birinci Baskı Önsöz IX
Kısaltmalar XXVII
Giriş XXIX
Birinci Bölüm
GENEL OLARAK VERGİ HUKUKU
I. HUKUKUN TANIMI 33
II. HUKUKUN DALLARI 34
A. Hukukun Dallara Ayrılması Nedenleri ve İşlevi 34
B. Kamu Hukuku–Özel Hukuk Ayrımı 34
III. VERGİ HUKUKU 35
A. Verginin Tanımı 35
B. Vergi Hukukunun Tanımı 36
C. Vergi Hukukunun Diğer Hukuk Dalları ile İlişkisi 36
1. Vergi Hukuku–Anayasa Hukuku 36
2. Vergi Hukuku–Medeni Hukuk 38
3. Vergi Hukuku–Ticaret Hukuku 41
4. Vergi Hukuku–Ceza Hukuku 42
5. Vergi Hukuku–İdare Hukuku 43
İkinci Bölüm
VERGİ DAVASI
I. YARGILAMA HUKUKU 45
A. Yargı ve Yargılama Kavramları 45
II. VERGİ YARGILAMASI VE VERGİ YARGISI 47
A. Vergi Yargılaması 47
B. Vergi ve Vergi Yargısının Tarihçesi 50
1. Dünya’da Verginin Tarihi 50
2. Türkiye’de Verginin Tarihi 52
a. Eski Türk Devletlerinde Vergi ve Kutadgu Bilig’e Göre Vergi 52
b. Osmanlı İmparatorluğu Döneminde Vergi 54
aa. Genel Olarak 54
bb. Osmanlı İmparatorluğu’nda Vergi Uyuşmazlıkları ve Çözüm Yolları 57
cc. Klasik Dönemde Osmanlı Adalet Sistemi 57
dd. Tanzimat Dönemi’nde Osmanlı Adalet ve Vergi Sistemi 67
ee. Şuray–ı Devlet’in (Danıştay) Kurulması 71
ff. Tanzimat Dönemi Sonrasında Osmanlı Vergi ve Adalet Sistemi 78
c. Cumhuriyet Dönemi Vergi ve Adalet Sistemi 79
aa. Cumhuriyet Dönemi Vergi Sistemi 79
bb. Cumhuriyet Döneminde Vergi Yargısı 81
cc. Vergi İtiraz ve Temyiz Komisyonları 82
dd. Vergi İtiraz–Temyiz Komisyonları Kararlarına Karşı Danıştay Yolu 87
III. DÜNYADA VERGİ YARGISI 91
A. İngiltere Vergi Yargısı 91
B. Almanya Vergi Yargısı 92
C. Fransa Vergi Yargısı 93
IV. VERGİ YARGISINA EGEMEN OLAN İLKELER 94
A. Yazılı Yargılama Usulü İlkesi 94
B. Re’sen Araştırma (Kendiliğinden İnceleme) İlkesi 99
C. Delil Serbestisi İlkesi 105
D. Taleple Bağlılık İlkesi 110
E. Kıyas Yasağı İlkesi 116
V. VERGİ HUKUKUNDA VE YARGILAMASINDA YORUM YÖNTEMLERİ 118
A. Lafzi Yorum (Sözel, Deyimsel Yorum) 118
B. Tarihi Yorum 123
C. Amaçsal (Gai) Yorum 124
D. Sistematik Yorum 127
E. Ekonomik Yaklaşım ve Vergi Yargılama Hukuku 127
F. Peçeleme ve Vergi Yargısı 131
VI. VERGİ HUKUKUNDA VE VERGİ YARGISINDA İSPAT VE İSPAT YÜKÜ (KÜLFETİ) 132
VII. VERGİ HUKUKU VE YARGISININ KAYNAKLARI 136
A. Anayasa 136
B. Kanunlar 137
1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu 137
2. 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun 138
3. 2575 sayılı Danıştay Kanunu 139
4. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu 139
5. 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 141
6. 7201 Sayılı Tebligat Kanunu 142
7. Diğer Vergi Kanunları 142
8. 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun 142
9. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu 143
VIII. VERGİ YARGI MERCİLERİ 144
A. Vergi Mahkemeleri 144
1. Genel Olarak Vergi Mahkemeleri 144
2. Vergi Mahkemelerinin Görevleri 145
3. Vergi Mahkemelerinin Oluşumu 153
B. Bölge İdare Mahkemeleri 154
1. Görevleri 154
2. Bölge İdare Mahkemelerinin Oluşumu 158
C. Danıştay 161
1. Görevleri 161
2. Oluşumu 164
3. Danıştay’ın Vergi Yargısındaki Yeri 166
IX. VERGİ YARGI MERCİLERİNDE ÇALIŞAN GÖREVLİLER 167
A. Yargı Mensupları 167
1. Danıştay’da Görevli Kişiler 168
a. Danıştay Başkanı 168
b. Danıştay Başkanvekilleri 168
c. Danıştay Daire Başkanları 168
d. Danıştay Başsavcısı 169
e. Danıştay Üyeleri 169
f. Danıştay Savcıları 170
g. Danıştay Tetkik Hakimleri 170
h. Yazı İşleri Müdürlükleri 170
2. Bölge İdare Mahkemesinde Görevli Kişiler 171
a. Bölge İdare Mahkemesi Başkanı 171
b. Bölge İdare Mahkemesi Daire Başkanları 171
c. Bölge İdare Mahkemesi Üyeleri 172
d. Bölge İdare Mahkemesi Yazı İşleri Müdürlükleri 172
3. Vergi Mahkemesinde Görevli Kişiler 173
a. Mahkeme başkanları; 173
b. Vergi mahkemesi üyeleri 173
c. Yazı İşleri Müdürlüğü Personeli 173
Üçüncü Bölüm
VERGİ DAVASININ TÜRLERİ
I. GENEL OLARAK VERGİ DAVASI 175
A. Vergi Davasının Tanımı ve Hukuki Niteliği 175
1. Vergi Davasının Tanımı 175
B. Vergi Davasının Hukuki Niteliği 180
C. Vergi Davasının Konusu 188
1. Vergi Davasının Konusu Olan İdari İşlemler 188
a. Vergilendirme İşlemlerinin Unsurları 189
aa. Yetki Unsuru 189
bb. Şekil Unsuru 190
cc. Sebep Unsuru 191
dd. Konu Unsuru 192
ee. Maksat (Amaç) Unsuru 192
2. VUK’a Göre Dava Edilebilecek Vergilendirme İşlemleri 192
II. VERGİ USUL KANUNUNDAN DOĞAN VERGİ DAVALARI 193
A. Tarhiyata Karşı Açılan Davalar 193
1. Beyannameye Dayanan Tarh 195
2. Beyan Üzerine Tarhiyatın Dava Konusu Edilememesi 197
3. İhtirazi Kayıtla Verilen Beyannameler Üzerine Yapılan Tarh–Tahakkuk İşleminin Dava Konusu Edilmesi 200
4. VUK’un 30’uncu Maddesinin 4’üncü Fıkrası Uyarınca Süresinden Sonra Verilen Beyanname Üzerine Re’sen Tarhiyat 203
5. Pişmanlıkla Verilen Beyanname ile VUK’un 30’uncu Maddesi Üzerine Verilen Beyanname Arasındaki İlişki 203
6. Düzeltme Beyannamesi Üzerine Tahakkuklar 205
a. Müeyyideli Yazı (Zorlama Yazısı) Olmadan Düzeltme Beyanname Verilmesi 208
b. İhtirazi Kayıt Konulmadan Düzeltme Beyannamesi Verilmesi 211
7. İkmalen Vergi Tarhiyatı 215
8. Re’sen Vergi Tarhiyatı 216
a. Takdir Komisyonunun Görevleri ve Katma Değer Vergisi İndirimlerini Reddetme Yetkisinin Bulunup Bulunmadığı 219
b. Re’sen Tarhiyatın Dayanağı Vergi İnceleme veya Takdir Komisyonu Kararının İhbarnameye Eklenmesi 228
aa. Vergi İnceleme Raporu ve Takdir Komisyonu Kararının Tebliğ Edilmemesini Adil Yargılanma Hakkı (Savunma Hakkı) Kapsamında ve Dava Öncesi Hakların (Uzlaşma, Erken Ödeme İndirimi) Kullanılması Yönlerinden Değerlendiren Görüş 228
bb. Vergi İnceleme Raporu ve Takdir Komisyonu Kararının Tebliğ Edilmemesini Tebligat Hukuku Kapsamında Değerlendiren Görüş 237
9. İdarece Vergi Tarhiyatı 242
B. Mükellefiyet Tesisi, Mükellefiyet Kaydının Terkini, Özel Esaslara Alma İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar 243
1. Mükellefiyet Tesisi İşlemi 243
2. Mükellefiyet Kaydının Terkini İşlemleri 245
a. Mükellefiyet Kaydının İşi Bırakma Bildirimi veya İşi Bırakmış Addolunması Üzerine Terkini (VUK. m.160) 245
b. Mükellefiyet Kaydının Analiz ve Değerlendirme Sonuçlarına Bağlı Olarak Terkini (VUK 160/A) 247
aa. VUK 160/A Maddesi Uyarınca Mükellefiyet Terkininin Şartları 250
aaa. Hazine ve Maliye Bakanlığınca Analiz ve Değerlendirme Çalışması Sonucunda Mükellefin Sahte Fatura Düzenleme Riskinin Yüksek Olduğu Tespit Edilmelidir 250
bbb. Mükellef İncelemeye Sevk Edilmelidir 252
ccc. Mükellef Nezdinde Yoklama Yapılmalıdır 253
ddd. Defterdarın Onayı 264
bb. Mükellefiyetin Tekrar Açılması İçin Teminat İstenilmesi 265
cc. VUK 160/A Maddesi Kapsamında Mükellefiyet Terkini İşleminden Doğan Davalar 267
3. Teminat İstenilmesinden Kaynaklanan Davalar (VUK 153/A Kapsamında) 272
a. Münhasıran Sahte Belge Düzenlemek Amacıyla Mükellefiyet Tesis Ettiren Mükellefler Yönünden Teminat Uygulaması 275
b. Sahte Belge Düzenleme Fiilini İşledikleri Vergi İncelemesine Yetkili Olanlarca Tespit Edilen ve Bu Durumları Kesinleşenlerden Teminat İstenilmesi 281
aa. Teminat İstenilmesini Gerektiren Fiillere Meslek Mensupların İştiraki 284
bb. Teminatın İade Edilmesi 286
cc. Teminatın Paraya Çevrilmesi 287
4 Özel Esaslara (Kod Listesine) Alma İşlemi veya Katma Değer Vergisi İade Taleplerinin Vergi İnceleme Raporunun Sonucuna Göre Yerine Getirilmesine İlişkin İşlemlerden Doğan Davalar 287
a. KDV Kanunu 36’ncı Madde Değişikliğinden Önce Özel Esaslar Uygulaması 289
b. KDV Kanunu 36’ncı Madde Değişikliğinden Sonra İade Taleplerinin Vergi İnceleme Raporu Sonucuna Göre Yerine Getirilmesi 294
C. Düzeltme Şikayet İşleminden Doğan Davalar 300
1. Genel Olarak Düzeltme Şikayet 300
2. Düzeltme Şikayet Konusu Olan Vergilendirme ve Hesap Hataları 302
3. Açık Hata Kavramı 306
4. Düzeltme Şikayet Bağlamında Anayasa Mahkemesi Kararlarının Geriye Yürüyüp Yürümeyeceği 323
5. Düzeltme Şikayet Konusu Olabilecek Vergilendirme İşlemleri 338
a. Tarhiyat ve Tahakkuk Aşmasında Düzeltme Şİkayet 339
b. Tahsilat Aşamasında (Ödeme emri, haciz) Düzeltme Şikayet 339
6. Düzeltme Şikayet Prosedürü ve Dava Süreci 354
a. İdari Aşama 354
aa. Genel Olarak İdari Aşama 354
bb. Düzeltme Şikayet Başvurusunu Karara Bağlayacak Merci 354
cc. Düzeltme ve Şikayet Başvurusu Üzerine Yapılacak İşlemler 355
dd. Düzeltme Başvurusunun Dava Açma Süresi İçerisinde Yapılması ve Sonuçları 356
ee. Dava Açma Süresinde Yapılan Düzeltme Başvurusunun Ardından Açılan Davada İncelemenin Kapsamı 359
ff. Dava Açma Süresi İçerisinde Yapılan Düzeltme Başvurusunun Reddi Üzerine Dava Açma Süresi 360
gg. Düzeltme Başvurusunun Dava Açma Süresi Geçtikten Sonra Yapılması ve Sonuçları 361
hh. Dava Açma Süresi Geçtikten Sonra Vergi İdaresine Yapılan Her Başvuru Düzeltme Şikayet Başvurusu Değildir. 374
7. Dava Aşaması 378
8. İl Özel İdarelerince ve Belediyelerce Alınan Vergilerde Düzeltme Şikayet Yolu 380
D. Vergi Suç ve Kabahatleri ile Cezalarından Doğan Davalar 384
1. Ceza ve Nedenleri 384
2. Vergi Cezasını Gerektiren Filler 387
3. Suç ile Kabahatlerin İlişkisi, Unsurları, Vergi Cezaları Yönünden Etkileri 393
4. Suçun Unsurları 393
5. Kanuni Unsur (Tipiklik) 394
6. Maddi Unsur 395
7. Manevi Unsur 396
8. Hukuka Aykırılık 397
9. Suçun Unsurlarının Kabahatler ve Vergi Cezalarına Etkisi 398
10. Ceza Hukukunun Genel İlkeleri ve Uygulama Alanları ile Kavramlarının Vergi Suçlarına Uygulanması 408
a. Suç ve Cezaların Kanuniliği İlkesi 408
b. Adalet ve Kanun Önünde Eşitlik İlkesi 413
c. Kanunun Bağlayıcılığı İlkesi 414
d. Cezaların Şahsiliği İlkesi 414
e. Kanunların Zaman Bakımından Uygulanması 415
f. Lehe Olan Kanunun Uygulanması 417
11. Fail (Suçlu) 418
12. Mağdur 421
13. Tek Fiil ile Birden Çok Suç İşlenmesi (Suçların Birleşmesi– Fikri İçtima) 422
a. Tek Fiil ile Hem Vergi Ziyaı Hem De Özel Usulsüzlük Cezasını Gerektiren Fiilin İşlenmesi Halinde Fikri İçtima 423
14. İştirak 432
15. Tekerrür 444
16. Ceza Kesmede Zamanaşımı 453
17. Ceza Kesme Yetkisi 454
18. Cezayı Gerektiren Olayın Tespiti 454
19. Ceza İhbarnamesi 456
20. Ceza Kesilmesine veya Kesilen Cezayı Ortadan Kaldıran Nedenler 458
21. Mücbir Sebep (Zorlayıcı Nedenler) 458
22. Vergi Kabahatleri, Suçları ve Cezaları 461
a. Usulsüzlük Kabahatleri ve Cezaları 461
b. Özel Usulsüzlük Kabahatleri ve Cezaları 463
aa. Özel Usulsüzlük Cezasının Kişi ve Zaman Yönünden Uygulanması 469
bb. Uygulamada Sıkça Görülen Usulsüzlük–Özel Usulsüzlük Ceza ve Davaları 471
c. Vergi Ziyaı Cezası Gerektiren Kabahat ve Suçlar 481
aa. Tanımı 481
bb. Cezası 482
cc. Faili 483
dd. Verginin Zamanında Tahakkuk Ettirilmemesi Sebebiyle Vergi Ziyaı 483
ee. Şahsi, Medeni Halleri veya Aile Durumu Hakkında Gerçeğe Aykırı Beyanlar Nedeniyle Vergi Ziyaı 488
ff. Haksız Vergi İadesine Sebebiyet Verilmesi 488
d. Türk Ceza Kanunu Kapsamında Suç Olan Vergisel Fiiller 488
aa. Kaçakçılık Suçları ve Cezaları 489
aaa. Kaçakçılık Suçlarının Tespiti 489
aaaa. Kaçakçılık Suçlarında Maddi Unsur 491
bbbb. Kaçakçılık Suçlarında Manevi Unsur 491
cccc. Kaçakçılık Suçlarının Türleri 493
aaaaa. Defter ve Kayıtlarla İlgili Filler 493
bbbbb. Sahte Belge Kullanmak ve Düzenlemek 512
aaaaaa. Sahte Fatura Düzenlemek Suçunun Tespiti 513
bbbbbb. Sahte Fatura Düzenleyen Mükellefler Hakkındaki Olumsuz Tespitler 514
cccccc. Sahte Fatura Düzenleme Suçunda Maddi ve Manevi Unsurlar 517
dddddd. Muhteviyatı İtibarıyla Yanıltıcı Belge Düzenlemek veya Kullanmak 521
ccccc. İzinsiz Belge Basmak, Bilerek Kullanmak 522
bb. Vergi Mahremiyetini İhlal Suçu (VUK m.362, TCK m.239) 522
cc. Mükellefin Özel İşlerini Yapma Suçu (VUK m.363, TCK m.257) 527
E. Vergi Mahkemesi Kararları ile Ceza Mahkemesi Kararlarının Etkileşimi 527
III. İDARİ ÇÖZÜM YOLLARINDAN DOĞAN VERGİ DAVALARI 532
A. Vergi Usul Kanunu Kapsamındaki İdari Çözüm Yolları 533
1. Uzlaşma 533
a. Genel Olarak Uzlaşma ve Kapsamı 533
b. Uzlaşmanın Türleri 534
aa. Tarhiyat Öncesi Uzlaşma 535
aaa. Tarhiyat Öncesi Uzlaşmanın Tanımı, Kapsamı, Etkisi 535
bbb. Tarhiyat Öncesi Uzlaşma ve Vergi Davası 538
ccc. Uzlaşmanın Sağlanması Üzerine Vergi Davası Açılamaması 538
ddd. Uzlaşmanın Vaki Olmaması Üzerine Vergi/Ceza İhbarnamesi Tebliğ Edilmeden Önce Dava açılması 543
bb. Tarhiyat Sonrası Uzlaşma 545
aaa. Tarhiyat Sonrası Uzlaşmanın Kapsamı 546
bbb. Tarhiyat Sonrası Uzlaşmaya Başvurma Usulü ve Süresi 547
ccc. Tarhiyat Sonrası Uzlaşmaya Başvurusunun İncelenmesi ve Uzlaşma Toplantısı 547
ddd. Uzlaşmaya Kapsamına Girmeyen Hususlarla İlgili Uzlaşma Başvurusu 549
eee. Uzlaşmanın Sonuçları 551
2. Pişmanlık ve Islah 551
a. Tanımı Şartları 551
b. Dava Açılmasına Etkisi 555
3. Vergi Cezalarında İndirim (VUK m.376 Uygulaması) 559
4. İzaha Davet 561
a. İzaha Davetin Vergi Davasına Etkisi 564
B. Yapılandırma (Af) Kanunları Kapsamında İdari Çözüm Yolları ve Doğurduğu Davalar 565
1. Yapılandırma Kanunları ile Oluşan Hukuki Durum 567
2. Yapılandırma (Af) Şartları 571
3. Yapılandırma Gereğince Davadan Vazgeçilmesinin Hüküm ve Sonuçları 572
a. Davadan Vazgeçme ile Davadan Feragat Arasındaki İlişki 573
4. Yapılandırmanın Hüküm ve Sonuçları 578
5. Yapılandırma Kanunları Kapsamında Matrah Artırımı 583
6. Yapılandırmanın İhlali ve Sonuçları 590
7. Yapılandırma (Af) Kanunlarından Doğan Davalar 592
IV. 6183 SAYILI AMME ALACAKLARININ TAHSİL USULÜ HAKKINDA KANUN’DAN KAYNAKLANAN VERGİ DAVALARI 597
A. Ödeme Emrinden Doğan Vergi Davaları 598
1. Ödeme Emrinin Tanımı ve Niteliği 598
2. Ödeme Emrinin Şekli 599
3. Ödeme Emrini Düzenleyecek Merci ve Görevli Mahkeme 606
4. Amme (Kamu) Borçlusu 615
a. Vergi Borçlusu (Mükellef) 616
b. Vergi Sorumlusu 617
c. Müşterek ve Müteselsil Sorumlular 622
aa. Müşterek Sorumluluk 623
bb. Müteselsil Sorumluluk 624
d. Mirasçıların Sorumluluğu 630
e. Kanuni Temsilci ve Ortaklarının Sorumluluğu 636
aa. Kanuni Temsilci ve Ortak Sıfatının Kazanılması ve Kaybedilmesi 637
bb. Kanuni Temsilci ve Ortağın Sorumluluğunun Farklılıkları, Benzerlikleri 643
aaa. Kanuni Temsilci ve Ortağın Sorumluluğunun Benzer Yönleri 643
aaaa. Kanuni Temsilci ve Ortak Başkasının Borcundan Sorumludur 644
bbbb. Kanuni Temsilci ve Ortağın Asıl Borçlunun Kesinleşmiş Borçlarından Sorumluluğu 644
cccc. Kanuni Temsilci veya Ortağın Kesinleşmeyen Vergilerden Sorumluluğu 651
dddd. Kanuni Temsilci ve Ortak Asıl Borçludan Tahsil Edilemeyen veya Tahsil Edilemeyeceği Anlaşılan Borçtan Sorumludur. 655
bbb. Kanuni Temsilci ve Ortağın Sorumluluğunun Farklı Yönleri 666
aaaa. Mevzuat ve Asıl Borçlu Yönünden Farklılık 666
bbbb. Sorumluluğun Kusura Dayanıp Dayanmaması Bakımından Farklılık 667
cccc. Sorumluluğun Süresi Bakımından Farklılık 681
dddd. Sorumluluğun Kapsamı Yönünden Farklılık 693
cc. Kanuni Temsilci ve Ortağın Asıl Borçlu Tarafından “Vergi Barışı” “Yapılandırılması” “Vergi Affı” Kanunları kapsamında Yapılandırılan Vergi Borçlarından Sorumluluğu 694
dd. Kanuni Temsilcinin Sorumluluğu 703
aaa. Kanuni Temsilcinin Sorumluluğun Şartları 703
aaaa. Kanuni Temsilcinin Tanımı 704
bbbb. Gerçek Kişiler Yönünden Kanuni Temsil 705
aaaaa. Tam Ehliyetsizler 706
bbbbb. Sınırlı Ehliyetsizler 707
ccccc. Sınırlı Ehliyetliler 710
cccc. Tüzel Kişilerin Kanuni Temsilcileri 710
aaaaa. Şirketler ve Kanuni Temsilcileri 711
aaaaaa. Anonim Şirketler 711
bbbbbb. Limited Şirketler 725
cccccc. Kollektif, Komandit, Adi Şirket Kanuni Temsilcilerinin Sorumluluğu 735
aaaaaaa. Kollektif Şirketler 735
bbbbbbb. Komandit şirketler 736
ccccccc. Adi Ortaklık (Şirket) 736
a1. Adi Ortaklar ve Adi Ortaklık Adına Yapılan Tarhiyatların Dava Aşaması 740
a2. Adi Ortaklık Borçlarını Takibi 741
5. Ödeme Emrinde Dava Açma Süresi 749
6. Ödeme Emri Davasında İtiraz Nedenleri 750
a. İdari İşlemin Unsurları Yönünden İtiraz Nedenleri 750
b. 6183 Sayılı Kanun’da Sayılan İtiraz Nedenleri 752
aa. Böyle Bir Borcun Olmadığı (Borcum Yoktur) İtirazı 752
bb. Borcun Kısmen Ödendiği İtirazı 761
cc. Borcun Zamanaşımına Uğradığı İtirazı 762
aaa. Zamanaşımı Kavramı ve Etkisi 762
bbb. Zamanaşımının Türleri 762
ccc. Zamanaşımını Durduran ve Kesen Nedenler 766
aaaa. Tahakkuk Zamanaşımını Durduran Sebepler 767
bbbb. Tahsil Zamanaşımını Kesen ve Durduran Sebepler 767
B. Hacizden Doğan Davalar 769
1. Haczin Tanımı, Niteliği, Unsurları 769
2. Haczin Şartları 772
a. Kamu Alacağının Bulunması 772
3. Haczin Uygulanması ve Etkisi 776
a. Gayrimenkul, Menkul Haczi ve Uygulanması 776
b. Üçüncü Şahıs Elindeki Menkul Malların Haczi ve Haciz Bildirisi 777
c. Hacizde İstihkak İddiaları ve İstihkak Davası 778
d. Haczedilemeyecek Mal, Hak ve Alacaklar 779
e. Haczin Zamanaşımına Etkisi 786
4. Haczin Sonuçları 789
5. Haczin Paraya Çevrilmesi 789
6. Hacze İştirak 791
7. Haczin Dava Konusu Edilmesi 793
a. Hacze İlişkin Davada Görevli Mahkeme, Dava Açma Süresi 793
b. Hacze Karşı Açılan Davada Yargılama 798
C. Amme Alacağının Güvence Altına Alınmasına Yönelik İşlemler Olan Teminat İstenilmesi, İhtiyati Haciz ve İhtiyati Tahakkuk Doğan Davalar 805
1. Teminat İstenilmesi ve Bundan Doğan Davalar 805
2. İhtiyati Haciz ve Bundan Doğan Davalar 813
a. İhtiyati Haczin Şartları 815
aa. 9’uncu Madde Gereğince Teminat İstenmesini Durumların Bulunması 815
bb. Borçlunun Belli Bir İkametgahının Bulunmaması 818
cc. Borçlu Kaçmışsa veya Kaçması, Mallarını Kaçırması ve Hileli Yollara Sapması İhtimallerinin Bulunması 819
dd. Borçludan Teminat Gösterilmesi İstendiği Halde Belli Müddette Teminat veya Kefil Göstermemiş yahut Şahsi Kefalet Teklifi veya Gösterdiği Kefilin Kabul Edilmemesi 821
ee. Mal Bildirimine Çağrılan Borçlunun Belli Müddet İçinde Mal Bildiriminde Bulunmaması veya Noksan Bildirimde Bulunması 821
ff. Hüküm Verilmemiş Olsa Dahi Para Cezasını Gerektiren Fiil Dolayısıyla Kamu Davası Açılması 821
gg. İptali İstenen İşlem ve Tasarrufun Mevzuunu Teşkil Eden Mallar, Bu Mallar Elden Çıkarılmışsa Elden Çıkaranın Diğer Malları Hakkında Uygulanmak Üzere, Bu Kanunun 27, 29, 30 Uncu Maddelerinin Uygulanmasını Gerektiren Hallerin Bulunması 822
b. İhtiyati Haciz Kararının Şekli 823
c. İhtiyati Haciz Kararının Almaya Yetkili Merci 823
d. İhtiyati Haciz İşleminin Dava Konusu Edilmesi 824
aa. Davanın Açılacağı Mahkeme 824
bb. Davanın Açma Süresi 825
cc. Davanın Esasının İncelenmesi 826
e. İhtiyati Haczin Kaldırılması 829
3 İhtiyati Tahakkuk ve Bundan Doğan Davalar 829
a. Genel Olarak İhtiyati Tahakkuk ve Sebepleri 829
b. İhtiyati Tahakkuk Kararının Alınması 831
c. İhtiyati Tahakkuk Kararının Dava Konusu edilmesi 832
V. BELEDİYE GELİRLERİNDEN DOĞAN VERGİ DAVALARI 833
A. Genel Olarak Belediyelerin Gelirleri ve Vergisel İşleme Konu Olan Gelirleri 833
B. 2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunu Kapsamında Toplanan Vergi, Harç ve Katılma Payları 834
1. Belediyelerce Alına Vergiler 835
a. İlan ve Reklam Vergisi 835
aa. İlan ve Reklam Vergisinin Mükellef ve Sorumlusu 838
bb. Büyükşehir Belediyelerinin Bulunduğu Yerlerde İlan ve Reklam Vergisinin Alınması 838
cc. İlan ve Reklam Vergisinin Tarh, Tahakkuk ve Tahsilat Aşamaları 839
dd. İlan ve Reklam Vergisinden Doğan Davalar 841
b. Eğlence Vergisi 842
aa. Eğlence Vergisinden Doğan Davalarda 843
c. Elektrik Tüketim ve Havagazı Vergisi 844
d. Yangın Sigortası Vergisi 845
e. Çevre Temizlik Vergisi 846
aa. Çevre Temizlik Vergisinden Doğan Davalar 847
2. Belediyelerce Alınan Harçlar 848
a. İşgal Harçları 848
b. İşgal Harcından Doğan Davalar 850
c. Tatil Günlerinde Çalışma Ruhsatı Harcı 851
d. Kaynak Suları Harcı 852
e. Bina İnşaat Harcı 853
f. Çeşitli Harçlar 854
3. Belediyelerce Alınan Katılma Payları 856
a. Yol Harcamalarına Katılma Payı 860
b. Kanalizasyon Harcamalarına Katılma Payı 861
c. Su Tesisleri Harcamalarına Katılma Payı 861
VI. EMLAK VERGİSİNDEN DOĞAN DAVALAR 863
A. Emlak Vergisi Değerinin Tespiti 863
1. Arsa, Araziler ve Binalar Yönünden Vergi Değerinin Tespiti 863
2. Vergi Değerinin Takdiri 865
3. Takdir Komisyonu Kararının Dava Konusu Edilmesi 868
4. Vergi Değerinin Kanun ile Belirlenmesi 873
5. Takdir Komisyonu Kararı Üzerine Emlak Vergisinin Tahakkuku ve Dava Konusu Edilmesi 877
6. Emlak Vergisinin Diğer Tarhiyat Halleri ve Dava Konusu Edilmesi 880
a. Bildirimin Süresinde Verilmemesi Halinde İdarece (Belediyece) Tarh 880
b. Re’sen Tarhiyat 883
VII. UYGULAMADA SIKÇA GÖRÜLEN ÇEŞİTLİ VERGİ DAVALARI 885
A. Gelir ve Kurumlar Vergisinden Doğan Davalar 885
1. Gelir Vergisi 886
a. Vergiyi Doğuran Olay 886
b. Matrah 888
c. Gelir Türleri 888
aa. Ticari Kazançlar 889
bb. Zirai Kazançlar 892
cc. Ücretler 893
dd. Serbest Meslek Kazançları 895
ee. Gayrimenkul Sermaye İratları 896
ff. Menkul Sermaye İratları 902
gg. Diğer Kazanç ve İratlar 902
d. Mükellef 906
e. Beyan Usulleri 908
f. Vergi Tevkifatı ve Muhtasar Beyanname 908
2. Kurumlar Vergisi 909
a. Örtülü Sermaye ve Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı 909
aa. Örtülü Sermaye Tanımı, Şartları 909
bb. Örtülü Sermayenin Vergilendirilmesi 912
cc. Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı 917
dd. Şartları 919
aaa. İşlemin İlişkili Kişiler ile Yapılması 919
bbb. İşlemin Emsallerine Göre Aykırılık Oluşturması 920
ee. Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımında Düzeltme İşlemleri 923
b. Mükelleflerin Elde Tuttukları Nakit Üzerinden Transfer Fiyatlandırması 926
aa. Sermaye Koyma Taahhüdünün Yerine Getirilmemesi Sebebiyle Örtülü Kazanç Dağıtımı 930
c. Kayıt Dışı Hasılattan Kaynaklanan Davalar 931
aa. Kayıt Dışı Hasılatın Tespiti Bakımından Envanter İncelemesi 931
bb. Kayıt Dışı Hasılatın Diğer Yöntemlerle Belirlenmesi 934
cc. Kayıt Dışı Hasılatta Karlılık Oranı 936
B. Katma Değer Vergisinden Doğan Davalar 937
1. Genel Olarak 937
2. Defter ve Belgelerin İbraz Edilmemesinden Dolayı Yapılan KDV Tarhiyatları ve Davaları 940
a. Elektronik Defter ve Belgelerin İbraz Yükümlülüğü ve Sonuçları 945
3. Sahte veya Muhteviyatı İtibariyle Yanıltıcı Belge Düzenlemek veya Kullanmaktan Dolayı Yapılan Katma Değer Vergisi Tarhiyatları ve Bundan Doğan Davalar 947
4. Katma Değer Vergisi İndirim ve İadesi ve Bunlardan Doğan Davalar 950
a. Katma Değer Vergisi İndirim Hakkı 951
b. Katma Değer Vergisi İade Hakkı 953
aa. İade Tutarının Hesabı ve İadeye Dayanak İşlem ve Belgeler 954
bb. İade Hakkının Kullanılması ve Usulü 957
cc. KDV İadesinde Ortak Hususlar 961
dd. İade Talebinin Vergi Dairesince Değerlendirilmesi 963
aaa. İadeleri Vergi İncelemesine Tabi Olanlar 963
aaaa. İadenin Yapılması 965
bbbb. Vergi İncelemesine Tabi Olan Mükelleflerin Kapsamı 967
cccc. Haklarında Olumsuz Rapor ve Olumsuz Tespit Bulunan Mükellefler 968
dddd. Haklarında Olumsuz Rapor Bulunan Mükelleflerin İade Talebi 971
eeee. Haklarında Sahte Belge veya Muhteviyatı İtibarıyla Yanıltıcı Belge Kullanma Raporu Bulunanların İade Talepleri 973
ffff. Haklarında Sahte Belge veya Muhteviyatı İtibarıyla Yanıltıcı Belge Düzenlediği Konusunda Tespit Bulunanların İade Talepleri 974
gggg. Haklarında Sahte Belge veya Muhteviyatı İtibariyle Yanıltıcı Belge Kullandığı Konusunda Tespit Bulunanların İade Talepleri 976
bbb. İade Talepleri Vergi İncelemesine Tabi Olan Diğer Mükellefler 977
aaaa. Adresinde Bulunmayanlar 977
bbbb. Defter ve Belge İbraz Etmeyenler 977
cccc. Beyanname Vermeyenler 977
dddd. Olumsuz Rapor veya Tespit Bulunanların Kanuni Temsilcileri, Ortakları, Ortak Oldukları veya Bunların Kurdukları veya Ortağı Oldukları Mükellefler ile Kanuni Temsilcisi Oldukları Mükellefler 978
eeee. Doğrudan Mal veya Hizmet Temin Ettikleri Mükellefler Hakkında Olumsuz Rapor veya Tespit Bulunanlar 978
c. KDV İadesinden Doğan İşlemlere Karşı Açılan Davalar 979
aa. İade Talebinin Reddi Üzerine Açılan Davalar 979
bb. İade Talebinin Usulden Reddi Üzerine açılan Davalar 980
cc. İade Talebinin Süreden Reddi 980
dd. İade Talebinin Eksik Bilgi ve Belge Sebebiyle Reddi 983
ee. İade Talebinin Esastan Reddi Üzerine açılan Davalar 987
C. Özel Tüketim Vergisinden Doğan Davalar 998
1. ÖTV’nin Konusu 999
2. ÖTV’nin Mükellefi 1001
a. Genel Olarak ÖTV’nin Mükellefi 1001
b. ÖTV’den Müteselsilen Sorumlu Olanlar 1005
aa. İthal Ham Petrolün Rafinelerde Fason Olarak Rafine Ettirilmesinden Doğan Müteselsil Sorumluluk 1006
bb. (I) Sayılı Listedeki Malların Daha Yüksek Vergi Oranına Tabi Mal Olarak Kullanılmasında veya Satılmasından Kaynaklanan Müteselsil sorumluluk 1006
cc. Gümrük Memurları, Kayıt ve Tescile Yetkili Memurlar, Motorlu Araç Ticareti Yapanlar, Bu Malların Müzayede Yoluyla Satışını Gerçekleştirenler ile İcra Memurlarının Müteselsilen Sorumluluğu 1008
dd. 5015 Sayılı Petrol Piyasası Kanununun 18’inci Maddesinin Verdiği Yetki Uyarınca Kullanılma Zorunluluğu Getirilen Ulusal Markeri Bulunmayan ya da Standartlara Uygun Olmayanların Müteselsil Sorumluluğu 1009
ee. Kullanım Zorunluluğu Getirilen Özel Etiketi veya İşareti Olmayan Özel Tüketim Vergisine Tabi Malları Bulunduranların Müteselsil Sorumluluğu 1010
3. İstisnalar 1014
a. İhracat İstisnası 1014
aa. İhracat İstisnasından Dolayı Vergi İadesi 1017
b. Engellilere Tanınan İstisnalar 1021
aa. Engellilik Oranı %90 veya Üzerine Olanların Taşıt Alımında İstisna 1022
aaa. Taşıtta Tadilat Aranmaması 1022
bbb. Taşıtta Tadilat Aranan Haller 1025
bb. Engellilik Derecesi %90’ın Altında Olanların Taşıt Alımlarında İstisna 1025
4. ÖTV Tecil–Terkin ve Teminat Uygulaması 1029
5. Vergi İndirimi 1033
6. Vergi İadesi 1034
D. Damga Vergisinden Doğan Davalar 1037
1. Damga Vergisinin Konusu 1037
2. Damga Vergisinde Vergiyi Doğuran Olay 1043
a. İhale İptali Nedeniyle Damga Vergisinin İadesi 1048
b. Kağıt Nüshalarının Birden Fazla Olması Halinde Vergilendirme 1053
3. Damga Vergisinin Mükellefi 1054
4. Damga Vergisi Muafiyet ve İstisna Halleri 1058
a. Damga Vergisinden Muaf Tutulanlar 1058
b. Damga Vergisi İstisnaları 1058
5. Damga Vergisinde Oran 1070
6. Damga Vergisinde Zamanaşımı 1072
7. Damga Vergisinin Ödenmesi 1073
8. Damga Vergisinde Tarhiyat 1074
9. Dava Aşaması 1075
Dördüncü Bölüm
VERGİ HUKUKUNDA VE
VERGİ DAVALARINDA TEBLİGAT
I. TEBLİGATIN TANIMI 1077
II. TEBLİGATIN UNSURLARI 1078
III. VERGİ HUKUKUNDA TEBLİGAT 1080
A. Kapsamı 1080
B. Tebliği Gerekmeyen Vergilendirme İşlemleri (Tahakkuk Fişi ve Hüküm İfade Etmeyen İşlemler) 1082
C. Tebliğ Yapılacak Kimseler 1088
1. Mükellef (Vergi Yükümlüsü) 1088
2. Mükellef Dışındaki Kişilere Tebligat 1088
a. Kanuni Temsilciye Tebligat 1089
b. Umumi Vekile (Genel Temsilci) Tebligat 1089
3. Tüzel Kişilere Tebligat 1091
a. Kamu Tüzel Kişilerine Tebligat 1093
b. Özel Hukuk Tüzel Kişilerine Tebligat 1094
aa. Dernek ve Vakıflara Tebligat 1094
bb. Ticaret Şirketlerine Tebligat 1095
4. Veli, Vasi ve Kanuni Temsilciye Tebligat 1097
5. Vasıtalı Tebligat (Askeri Erata Tebligat) 1097
6. Yabancı Memlekette Bulunanlara Tebligat 1098
D. Tebligatın Posta ile Yapılma Usulü 1098
1. Bilinen Adrese Tebligat 1098
2. Bilinen Adreste Tebligat Yapılamaması ve Adres Kayıt Sisteminde Tebligat 1100
a. Bilinen Adreste Tebligatın Yapılamaması ve Tespiti 1100
b. Adres Kayıt Sitemine Birinci Tebligat 1102
c. Adres Kayıt Sistemine İkinci Tebligat 1103
E. İlanen Tebligat 1116
1 İlanen Tebligatın Şartları 1117
a. Muhatabın Bilinen Adresinin Bulunmaması 1117
b. Muhatabın Adres Kayıt Sisteminde Adresinin Bulunmaması 1117
c. Yabancı Memlekette Bulunanlara Tebligat Yapılamaması 1117
d. Başkaca Nedenlerden Dolayı Tebliğ Yapılmasına İmkân Bulunmaması 1117
2. İlanın Şekli 1117
a. İlan Yazısı Tebliğ Yapan Vergi Dairesinin İlan Koymaya Mahsus Mahalline Asılır. 1117
b. İlan Yazısının Bir Sureti Mükellefin Bilinen Son Adresinin Bağlı Olduğu Muhtarlığa Gönderilir 1118
c. İlan Yazısı Gazete veya İnternet Haber Sitelerinde Yayımlanır 1118
3. İlanın Muhteviyatı 1120
4. İlanın Sonuçları 1121
F. Memur Eliyle Tebligat 1121
G. Elektronik Tebligat 1121
1. Genel Olarak Elektronik Tebligat 1122
2. Elektronik Tebligat Yapılacak Kişiler 1122
3. Elektronik Tebligat Sistemine Giriş 1123
a. Kurumlar Vergisi Mükelleflerinin Bildirimi ve Elektronik Tebligat Adresi Edinmesi 1123
b. Gelir Vergisi Mükelleflerinin Bildirimi ve Elektronik Tebligat Adresi Edinmesi 1123
4. Elektronik Tebligat Sistemine Girmeye Zorunlu Olanların Sisteme Girmemeleri ve Sonuçları 1126
5. Elektronik Tebligat Adresinin Oluşturulması 1127
6. Elektronik Tebligatın Yapılması 1127
a. Elektronik Tebligat Yapıp Yapmama Konusunda İdare Takdir Yetkisine Sahiptir 1127
b. Elektronik Tebligatın Yapılma Aşaması 1129
c. Elektronik Tebligatın Muhataba Kısa Mesaj (SMS) veya E–Posta Yoluyla Bildirilmesi 1130
7. Elektronik Tebligat Sisteminden Çıkış 1130
8. Avukatlara Elektronik Tebligat 1134
H. Usulsüz Tebligat 1135
IV. VERGİ DAVALARINDA TEBLİGAT 1136
A. Bilinen Adrese Tebligat 1137
1. Adres Kayıt Sisteminde (Mernis) Kayıtlı Adrese Tebligat 1138
2. Tüzel Kişilerin Bilinen Adresine Tebligat Yapılmaması 1139
3. Adres Değişikliğinin Yargı Mercilerine Bildirilmesi Mecburiyeti 1139
4. Adresinde Geçici Olarak Bulunmayanlara Tebligat 1139
B. Tebligatın Yapılamaması ve İşlemden Kaldırma Kararı 1141
C. Elektronik Tebligat 1144
1. Elektronik Tebligatın Yapılması 1146
2. Muhatabın bilgilendirilmesi 1147
3. Elektronik Tebligat Adresinin Kapatılması ve Sistemden Çıkış Nedenleri 1147
Kaynakça 1149
Kavram Dizini 1155 |