|
İÇİNDEKİLER
3. Baskıya Önsöz 7
2. Baskıya Önsöz 9
1. Baskıya Önsöz 11
Kısaltmalar 35
BİRİNCİ KISIM
MADDİ HUKUK: AYIPLA MAL DAVASININ KOŞULLARI
Birinci Bölüm:
AYIPLI MAL TÜKETİCİ HUKUKUNDA MAL KAVRAMI–AYIPLI MAL
KAVRAMI–AYIPLI MAL KATEGORİSİNE DÂHİL OLAN OLGULAR
§ 1. TÜKETİCİ HUKUKUNDA MAL KAVRAMI 39
I. Yasal Tanım 39
II. Taşınır Mallar 39
III. Yenilenmiş Ürünler 41
IV. Taşınmaz Mallar 42
V. Gayri Maddi Mallar 42
§ 2. TÜKETİCİ HUKUKUNDA AYIPLI MAL KAVRAMI 43
I. Genel Olarak 43
II. Tanımlar 44
A. 1999/44/C Sayılı Malların Satışı ve Garantileri Hakkında AB Direktifine Göre 44
B. Avrupa Konseyi’nin 25.07.1985 ve 85/374 Sayılı Yönergesi ve Ayıplı Malın Neden Olduğu Zararlardan Sorumluluk Hakkında Yönetmelik 46
C. Milletlerarası Mal Satımına İlişkin Sözleşmeler Hakkında Birleşmiş Milletler Antlaşması’na (Viyana Antlaşması) Göre 46
D. 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’a Göre 48
E. Öğretiye Göre 49
F. Görüşümüz 51
G. Yargıtay Kararlarına Göre 51
§3. AYIPLI MAL KATEGORİSİNE DÂHİL OLAN DURUM VE OLGULAR 53
I. 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’a Göre 53
A. Malın Taraflarca Kararlaştırılan Niteliklere Uygun Olmaması 53
B. Malın Vaat Edilen Niteliklere (Vasıflara) Uygun Olmaması 53
C. Malın Kararlaştırılan Süre İçinde Alıcıya (Tüketiciye) Teslim Edilmemesi 54
D. Malın Montaj Edilmemesi veya Hatalı Montajı 56
E. İkinci El Satışlar 57
F. Aliud Teslim Durumu 58
G. Defolu Malların Durumu 59
II. Emsal Yargıtay Kararlarına Göre Ayıplı Mal Kategorisine Giren Durumlar 60
İkinci Bölüm
TÜKETİCİ HUKUKUNDA AYIPLI MAL ÇEŞİTLERİ
§ 4. MALDAN YARARLANMA İMKÂNI BAKIMINDAN AYIPLAR
(İÇERİĞİNE GÖRE AYIPLAR ) 67
I. Hukuki Ayıp 67
II. Maddi Ayıp 75
III. Ekonomik Ayıp 75
IV. Üretim (Güvenlik) Ayıbı 82
V. Tasarım Ayıbı 83
VI. Bilgilendirme Ayıbı 83
§ 5. TESPİT EDİLEBİLİRLİĞİNE GÖRE AYIPLAR 87
I. Genel Olarak 87
II. Aşikâr Ayıp 88
III. Açık Ayıp 89
IV. Gizli Ayıp 94
§ 6. SEÇİMLİK HAKLARA ETKİSİ BAKIMINDAN AYIPLAR
(AYIBIN DERECESİ) 98
I. Genel Olarak 98
II. Önemli Ayıp 102
A. Önemli Olmayan Ayıp 104
§ 7. AYIBIN BELİRLENMESİNDE HANGİ BİLGİ VE DİKKAT DÜZEYİNİN ESAS ALINACAĞI 107
Üçüncü Bölüm
ALICININ (TÜKETİCİNİN) SATILAN MALI
GÖZDEN GEÇİRME (MUAYENE) KÜLFETİ
§ 8. ALICININ MALI GÖZDEN GEÇİRME (MUAYENE) KÜLFETİ 113
I. Genel Olarak 113
II. Adi Satışlarda (Türk Borçlar Kanunu’na Göre) 114
III. Ticari Satışlarda (TTK’ya Göre) 115
IV. 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Kapsamındaki Satışlarda 116
A. Ayıplı Mal Satışının 6502 Sayılı TKHK’nın Yürürlük Tarihi Olan 28.05.2014 Tarihinden Önce Yapılmış Olması 116
B. Ayıplı Mal Satışının 6502 Sayılı TKHK’nın Yürürlük Tarihi Olan 28.05.2014 Tarihinden Sonra Yapılmış Olması 118
C. BAM Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi Kararı 120
D. Görüşümüz 121
Dördüncü Bölüm
ALICININ (TÜKETİCİNİN) MALDAKİ AYIBI SATICIYA İHBAR ETME KÜLFETİ
§ 9. İHBAR (BİLDİRİM) KAVRAMI, İHBARIN AMACI VE HUKUKİ NİTELİĞİ 123
I. İhbar (Bildirim) Kavramı 123
II. İhbarın Amacı 123
III. İhbarın Hukuki Niteliği 124
A. Öğreti 124
B. Yargısal İçtihat 125
C. Görüşümüz 126
§ 10. İHBARIN İÇERİĞİ 127
§ 11. İHBARIN ŞEKLİ 128
§ 12. İHBARIN SÜRESİ 130
I. Genel Olarak 130
II. Sürelerin Niteliği 131
III. Açık Ayıpta İhbar Süresi 132
A. Adi Satışlarda (Türk Borçlar Kanunu’na Göre) 133
B. Ticari Satışlarda (TTK’ya Göre) 134
IV. Gizli Ayıpta İhbar Süresi 134
V. Hayvan Satışlarında İhbar Süresi 138
VI. İhbarın Ne zaman Yapılmış Sayılacağı 139
VII. İhbar Süresinin Garanti Süresi ve Zamanaşımı Süresi ile İlişkisi 142
A. Garanti Süresi ile İlişkisi 142
B. Zamanaşımı Süresi ile İlişkisi 143
§ 13. İHBAR KÜLFETİNİN İSTİSNALARI 144
I. Teslim Tarihinden İtibaren Altı Ay İçinde Ortaya Çıkan Ayıplar 144
II. Satıcının Ağır Kusurlu Olduğu Ayıplar 144
III. Satıcının Mesleği Gereği Bilmesi Gereken Ayıplar 146
§ 14. İHBARIN İSPATI 146
I. İhbarda İspat Yükü 146
II. İhbarın Hangi Delillerle İspat Edilebileceği 149
A. Yargıtay Kararları 149
B. Görüşümüz 159
§ 15. İHBARIN İTİRAZ MI DEF’İ Mİ OLDUĞU SORUNU 161
I. Genel Olarak 161
II. Öğreti 162
III. Yargısal İçtihatlar 162
§ 16. İHBARIN YAPILMAMIŞ OLMASININ HUKUKİ SONUCU 164
§ 17. AYIP İHBARI KÜLFETİ İLE İLGİLİ İLE HUKUKİ DÜZENLEMELER 165
I. Uluslararası Hukukta 165
A. Milletlerarası Mal Satımına İlişkin Sözleşmeler Hakkında Birleşmiş Milletler Antlaşması 165
B. Avrupa Birliği (AB) Hukukunda 166
II. Türk Hukukunda 167
A. Adi Satışlarda (Türk Borçlar Kanunu’na Göre) 167
B. Ticari Satışlarda (TTK’ya Göre) 168
C. Tüketici Satışlarında 169
1. Ayıplı Mal Satışının 6502 Sayılı TKHK’nın Yürürlük Tarihi Olan 28.05.2014 Tarihinden Önce Yapılmış Olması 169
2. 6502 Sayılı TKHK Bakımından İhbar Külfeti Sorunu 170
a. 6502 Sayılı TKHK’nın 10. Maddesi Hükmü 170
b. 6502 Sayılı TKHK 10. Maddesi Hükmünün Gerekçesi 171
3. Öğreti 172
4. BAM Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi Bağlamında Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin İhbar Külfetinin Kalkmış Olduğuna Dair Kararı 174
5. Görüşümüz 183
Beşinci Bölüm
ALICININ (TÜKETİCİNİN) SEÇİMLİK HAKLARI SEÇİMLİK HAKLARIN:
TANIMI, AMACI VE HUKUKİ DÜZENLEMESİ, HUKUKİ NİTELİĞİ,
ÖZELLİKLERİ, SINIRLARI, ISLAHLA DEĞİŞTİRİLİP DEĞİŞTİRİLEMEYECEĞİ, ÖZEL OLARAK İNCELENMESİ
§. 18 SEÇİMLİK HAKLARIN TANIMI VE AMACI 185
I. Tanımı 185
II. Amacı 186
III. Hukuki Düzenlemesi 187
A. Uluslararası Hukukta 187
1. Milletlerarası Mal Satımına İlişkin Sözleşmeler Hakkında Birleşmiş Milletler Antlaşması (Viyana Satım Sözleşmesi) 187
2. Avrupa Birliği (AB) Hukukunda 188
B. Türk Hukukunda 189
1. Türk Borçlar Kanunu’nda 189
2. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’da 189
§19. SEÇİMLİK HAKLARIN HUKUKİ NİTELİĞİ 190
I. Öğreti 190
II. Yargısal İçtihat 191
III. Görüşümüz 192
§20. SEÇİMLİK HAKLARIN KULLANILMASININ ÖZELLİKLERİ 193
I. Seçimlik Haklar Sınırlı Sayı (Numerus Clasus) İlkesine Tâbi Olup Artırılamaz 193
II.Tek Taraflı Bir İrade Beyanı ile Kullanılması 195
III. Terditli Olarak Kullanılamayacağı– Tek ve Kesin olarak Kullanılması Gerektiği 195
IV. Seçimlik Hakkın Ancak Bir Kez Kullanılabileceği 208
A. Kural: Seçimlik Hakkın Bir Kez Kullanılabilmesi 208
B. İstisnalar: Seçimlik Hakların ikinci kez Kullanılabileceği Durumlar 210
1. Genel Olarak 210
2. Malın Garanti Süresi İçinde Tekrar Arızalanması 210
3. Onarım Süresinin Aşılması 211
4. Onarımın Mümkün Olmaması 213
V. Seçimlik Hakkın Değiştirilemeyeceği 214
VI. Seçimlik Hakkın Şarta Bağlanamaması 220
VII. Satıcının Tüketiciyi Belli Bir Seçimlik Hakkı Kullanmaya Zorlayamaması 220
VIII. Seçimlik Hakkın Kullanılacağı Süreyle İlgili Anlaşmaların Durumu 220
IX. Üçüncü Kişi Yararına Sözleşmede Üçüncü Kişinin Seçimlik Hakları Kullanma Yetkisi 221
§21. SEÇİMLİK HAKKIN KULLANILMASININ MADDİ (ÖN) KOŞULU: AYIBIN NİTELİĞİNİN BELİRLENMESİ 222
I. Genel Olarak 222
II. Maldaki Ayıbın Niteliğinin Belirlenmesi 222
§ 22. SEÇİMLİK HAKLARIN İRADE SAKATLIKLARI (HATA, HİLE) İLE İLİŞKİSİ 224
§ 23. SEÇİMLİK HAKLARIN DEĞİŞTİRİLMESİ SORUNU (ISLAHLA DEĞİŞTİRİLİP DEĞİŞTİRİLEMEYECEĞİ) 225
A. Kural: Seçimlik Hakların Islahla Değiştirilemeyeceği 225
B. İstisnalar: Seçimlik Hakkın Değiştirilebileceği Durumlar 233
1. Ayıbın Niteliği Konusunda Tüketicinin Yanıltılmış Olması 233
2. Onarımın Sonuçsuz Kalması 234
3. Ayıplı Malın Yok Olması (Telef Olması–Pertotal İşlemine Tâbi Tutulması) 235
§ 24. SEÇİMLİK HAKLARIN ÖZEL OLARAK İNCELENMESİ– SEÇİMLİK HAKLARIN KULLANILMASI VE HUKUKİ SONUÇLARI 237
I. Sözleşmeden Dönme– Dönmenin Hukuki Sonuçları 237
A. Genel Olarak 237
B. Dönmenin Hukuki Sonuçları 242
1. Satıcının Yükümlülükleri 242
a. Satım Bedelinin Alıcıya İade Edilmesi 242
b. Satış Bedeli ile Birlikte Munzam Zarar İstenip İstenemeyeceği 246
c.Satış Bedeline Faiz İşletilmesi 259
ba. Genel Olarak 259
bb. Tüketici Satışlarında 259
d. Seçimlik Hakkın Kullanılması Giderleri 260
ca. Genel olarak 260
cb. Seçimlik Hakkın Kullanıldığı Dava Sürecinde Vergi Borçlarının Ödenmesi 261
cc. Periyodik Araç Bakım Giderlerinin Zarar Kapsamında Değerlendirilemeyeceği 263
cd. Kredi Faizinin ve Sigorta Ücretinin Menfi Zarar Kapsamında Talep Edilemeyeceği 263
ce. Sözleşmeden Dönme Hâlinde Tamir Masraflarının Talep Edilebileceği 264
e. Tüketicinin Ayıplı Mal (Taşınır–Taşınmaz) İçin Yaptığı Masraflar 265
2. Alıcının (Tüketicinin) Yükümlülükleri 266
a. Ayıplı Malın İadesi 266
B. Kullanım Bedeli Sorunu 270
1. Yasal Düzenleme 270
2. Öğreti 271
3. Yargısal İçtihatlar 271
a. Adi Satışlarda 271
b. Tüketici Satışlarında 273
c. Görüşümüz 278
C. Dönme Hakkını Sınırlayan Durumlar 279
1. Genel Olarak 279
2.Satılanın Yok Olması 279
3. Satılan Malın 3. Kişiye Devredilmesi 280
4. Satılan Malın Değiştirilmesi 280
II. Ayıplı Malın Ayıpsız Misli ile Değiştirilmesi 281
A. Değişim Hakkının Hukuki Niteliği 281
B. Yasal Düzenlemeler 282
1. Milletlerarası Mal Satımına İlişkin Sözleşmeler Hakkında Birleşmiş Milletler Antlaşması 282
2. Avrupa Birliği Hukukunda 283
3. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nda 283
4. 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’da 284
C. Ayıplı Malın Ayıpsız Misli ile Değiştirilmesi Talebinin Koşulları 285
1. Değişim Hakkının Kapsamı 285
2. Değişim Talebinin Satıcı İçin İmkânsız Olmaması veya Orantısız Güçlük Doğurmaması 289
a. İmkânsızlık Durumu 289
b. Orantısızlık Durumu 289
ba. Ayıpsız Malın Değeri–Orantısızlık 289
bb. Ayıbın Önemi 290
3. Değişim Talep Hakkı Tek ve Kesin Bir Talep Şeklinde İleri Sürülmelidir 298
4. Değişim Talep Hakkı Kullanıldıktan Sonra Bundan dönülemeyeceği 298
5. Değişim Talebiyle İlgili Olarak Tüketiciden Masraf Alınamayacağı 299
6. Değişim Talebiyle İlgili Olarak Tüketiciden Kullanım Bedelinin Alınamayacağı 300
7. Değişim Nedeniyle Tüketiciden Fiyat Farkı Talep Edilemeyeceği 301
8. Tüketicinin Kusurundan Kaynaklanan Değer Kaybı Bedelinin Tüketiciden Tahsili Gerektiği 302
9. Değişim Talebinin Yerine Getirilme Süresi 304
10. Malın (aracın) Onarım Sonucu Orijinal Hâlini Kaybetmesi Hâlinde Değişim Hakkının Doğacağı 305
11. Ayıpsız Misli ile Değişim Talebinden Sorumlu Olanlar 311
D. Ayıpsız Misli ile Değişime İlişkin Mahkeme Kararının Kapsamı 311
1.Genel Olarak 311
a. Ayıpsız Misli İfadesinden Amacın Aynı Model 0 Km Araç Olması 312
b. “Aracın Yenisi ile Değiştirilmesi” İbaresinin Kanuna Uygun Olup Olmadığı 314
c. “Aracın Son Model ile Değiştirilmesi” Şeklindeki İbarenin Kanuna Uygun Olup olmadığı 315
aa. Yargıtay Uygulaması 315
bb. Öğretideki Görüşler 316
cc. Görüşümüz 316
2. Aynı Model Yeni (Sıfır) Aracın mevcut Olmaması 317
a. Aynı Model Aracın Mevcut Olmamasının Değişim Kararına Engel Sayılmayacağı 317
b. Aynı Model Aracın Mevcut Olmaması İhtimaline Göre Terditli Hüküm Kurulamayacağı 321
c. İİK m.24 Hükmünün taşınmazlar Bakımından Uygulanıp Uygulanmayacağı 323
3. Ayıplı Malın (Aracın) Satıcıya İade (Teslim) Edilmesi Yükümlülüğünün Kararda Yazılması Gerektiği 324
4. Değişim Kararında Ayıplı Aracın Takyidatlardan Arındırılmış Şeklinde Satıcıya İadesi (Teslimi) Yönünde Hüküm Kurulması Gerektiği 326
5. Alıcının (Tüketicinin) Sebep Olduğu Hasar Bedelinin Ödenmesi Şartıyla Değişim Kararı Verilmesi Gerektiği 327
III. Ayıp Oranında Bedel İndirimi 328
A. Genel Olarak 328
B. Bedel İndirimi Talep Hakkının Genel Koşulları 328
C. Bedel İndirimi Talep Hakkının Kullanılmasına İlişkin Özel Durumlar 329
1. Bedel İndirimi Hakkının Kullanılmasından Sonra Dönme Hakkının Kullanılıp Kullanılamayacağı Sorunu 329
2. Bedel İndirimine Hakkaniyet İlkesi Gereği Re’sen Karar Verilebileceği 330
3. Sözleşmeden Dönme Davasının Devamı Sırasında Davacının Ayıplı Malı (Aracı) 3.Kişiye Devretmesi Hâlinde Davaya Bedel İndirimi Davası Olarak Devam Edilmesi Gerektiği 336
4. Bedel İndirimi Hesabının Yapılma Şekli (Yöntemi) 338
5. Ayıp Bedelinin Satış Bedeline Çok Yakın Olması Nedeniyle Bedel İndirimi Talebinde Bulunulamaması 342
6. Bedel İndirim ile Birlikte TBK’ya Göre Tazminat İstenebilmesi 342
7. Bedel İndirimi ile Ayıplı İmalat Bedelinin Birlikte İstenip İstenemeyeceği Sorunu 342
8. Alıcının (Tüketicinin) Ayıplı Malı Kullanmaya Devam Etmesinin Değişim Hakkına Etkisi 344
9. Bedel İndirimi Talebine Engel Olan Durumlar 345
IV. Ücretsiz Onarım 346
A. Genel Olarak 346
B. Ücretsiz Onarım Hakkının Kullanılmasına İlişkin Yasal Düzenlemeler 346
1. Milletlerarası Mal Satımına İlişkin Sözleşmeler Hakkında Birleşmiş Milletler Antlaşması 346
2. AB Direktifi 347
3.Türk Borçlar Kanunu’ndaki Düzenleme 347
4. 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’daki Düzenleme 349
C. Ücretsiz Onarımın Koşulları 350
1. Satılan Malın Alıcıya (Tüketiciye) Teslim Edilmiş Olması 350
2. Satılan Malın Ayıplı Olması 351
3. Alıcının (Tüketicinin) Gözden Geçirme ve Ayıbı İhbar Külfeti 351
4. Alıcının (Tüketicinin) Onarım Talebinde Bulunması– Onarım İşlemine Tüketicinin Onayının Bulunması 351
a. Talep Şartı 351
b. Onarım İşlemine Tüketicinin Onayı 352
5. Ayıbın Onarılmasının Objektif Olarak Mümkün Olması ve Onarımın Orantısızlık Oluşturmaması 353
6. Onarımın Aşırı Bir Masraf Gerektirmemesi 357
7. Onarımın Ücretsiz Olması 357
8. Onarım Yeri 358
a. Yetkili Serviste Onarım 358
b. Yetkili Servis Dışında (Özel Serviste) Onarım 359
9. Onarım Süresi 359
a. Genel Olarak 359
b. Garanti Süresi ve Ücretsiz Onarım Hakkının Garanti Süresi ile İlişkisi 366
ba. Garanti Süresi 366
bb. Ücretsiz Onarım Hakkının Garanti Süresi ile İlişkisi 367
c. Malın Onarılarak Alıcıya (Tüketiciye) Teslimi İçin Gerekli İşlemin Yapıldığının İspat Yükünün Satıcıya (Davalıya) Ait Olduğu 369
d. Onarımdan Sorumlu Olan Kişiler 370
e. Onarımla Ayıbın Giderilmiş Olması 370
f. Onarımın (Tamirin) Sonuçsuz Kalması 372
10. Onarım Bedeli ile Değer Kaybı Tazminatı ilişkisi 374
a. Genel Olarak 374
b. Yargıtay İçtihadı 375
c. Değerlendirme 381
11. Ücretsiz Onarım Talebinin (Kararının) Yerine Getirilmemesi 389
Altıncı Bölüm
AYIPLI MALDAN DOLAYI TÜKETİCİNİN AÇABİLECEĞİ
MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT DAVALARI
§ 25. MADDİ TAZMİNAT DAVALARI 391
I. Genel Olarak 391
II. Seçimlik Haklarla İlgili Masraflar 394
III. Doğrudan Zararlar 396
A. Genel Olarak 396
B. Sözleşme Nedeniyle Yapılan Masraflar 398
C. Aynı Malın Yeniden Satın Alınmasında Fiyat Farkı 398
D. Bedensel Zararların Tazmini 399
E. Malvarlığı Zararları 399
IV. Dolaylı Zararlar 400
V. Yargıtay Uygulaması, İçtihatlar ve BAM Kararları 400
A. Yargıtay Uygulaması 400
B. İçtihatlar ve BAM Kararları 402
C. Mahrumiyet Tazminatı (Kiralama Bedeli) Sorunu 410
D. Bağımsız Bölüm Satın Alan Alıcının (Tüketicinin) Ortak Yerlerdeki Ayıplı ve Eksik İmalatlar İçin Maddi Tazminat Talep Hakkı 416
§ 26. MANEVİ TAZMİNAT DAVALARI 417
I. Genel Olarak 417
II. Ayıplı Mal Davasında Manevi Tazminatın Koşulları 420
A. Malın Ayıplı Olması 420
B. Davacının (Tüketicinin) Kişilik Haklarına Yönelik Bir Zararın Varlığı 425
1. Genel Olarak 425
2. Bedensel Zararlardan Dolayı Kişilik Haklarının İhlali 428
a. Genel Olarak 428
b. Güvenli Olmayan Ürünün Kullanılmasından Kaynaklanan Bedensel Zararlar 429
c. Üçüncü Kişilerin (Tüketicinin Ailesi ve Yakınları) Manevi Tazminat Talep Hakları 429
ca. Üçüncü Kişilerin Yansıma Zararı Yoluyla Tazminat Talebi 429
cb. Ayıplı Ürün Nedeniyle Üçüncü Kişilerin Tazminat Talebi 431
cba. Öğreti 431
cbb. Yasal Mevzuat 432
cbc. Yargısal İçtihat 433
III. Manevi Tazminatın Takdiri 447
IV. Ayıplı Maldan Kaynaklanan Manevi Tazminat Davalarına İlişkin Yargısal Kararlar (Yargıtay ve BAM Kararları) 451
Yedinci Bölüm
AYIPLI MAL DAVASINDA FAİZ
§ 27. SÖZLEŞMEDEN DÖNME– BEDEL İADESİ DAVASINDA 489
I. Satış Bedeline Faiz İşletilmesi 489
A. Genel Olarak 489
B. Tüketici Satışlarında 490
1.Malın Kullanılıyor (Aracın çalışıyor) Olması Halinde: 490
2. Malın Kullanılamıyor (Aracın Çalışmıyor) Olması Hâlinde 496
3. Malın Tüketiciye Teslim Edilmemiş Olması Hâlinde 499
a. Borçluya (Satıcıya) İhtarname çekilmesi 499
aa. İhtarnamede Seçimlik Hakkın Belirtilmesi 499
ab. İhtarnamede Seçimlik Hakkın Belirtilmemesi 499
ac. İhtarnamede Rakamsal Bir Talep Belirtilmemesi 500
b. Borçluya (Satıcıya) İhtarname Çekilmemesi 509
4. Faizin Türü 510
a. Temerrüt Faizi– Yasal Faiz 510
b. Avans Faizi 512
c. Mevduata Uygulanan En Yüksek Faiz Oranı 517
d. Yabancı Para Borçlarında Faiz 518
§ 28. BEDELDEN İNDİRİM, ONARIM BEDELİ VE DİĞER TAZMİNAT DAVALARINDA 519
I. Kural: Temerrüt Tarihinden İtibaren Faiz İşletilmesi 519
II. Avans Faizinin Talep Edilebileceği 521
§29. AYIPLI MALIN (ÜRÜNÜN) NEDEN OLDUĞU ZARARLARDAN KAYNAKLANAN MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT DAVALARINDA 522
§30. FAİZ–ISLAH İLİŞKİSİ 529
I. Dava Dilekçesinde Faizin İstenmemiş Olması 529
II. Kısmi Davada Kısmen Islahta Artırılan Kısım İçin Faiz Talep Edilmemiş Olması 530
III. Kısmi Davada Kısmen Islahla Müddeabihin Artırılması–Davadan Önce Temerrüdün Gerçekleşmemiş Olması 531
IV. Davadan Önce Temerrüdün Gerçekleşmesi 532
V. Islah ile Faiz Başlangıç Tarihinin Değiştirilememesi 533
VI. Islah ile Faiz Türünün Değiştirilmesi Sorunu 534
VII. Belirsiz Alacak Davasında Artırılan Kısım İçin Faizin Başlangıcı 536
§31. FAİZ KONUSUNDA HÜKÜM KURMANIN ÖZELLİKLERİ 537
I. Talep Şartı 537
II. Faiz Talebinin Bulunmaması 539
III. İnfazda Tereddüt Yaratacak Şekilde Hüküm Kurulmaması Gerektiği 539
Sekizinci Bölüm
AYIPLI MALDAN SORUMLULUK VE SORUMLU KİŞİLER
§ 32. AYIPLI MALDAN SORUMLULUĞUN HUKUKİ NİTELİĞİ 543
I. Sorumluluğun Hukuki Niteliği 543
II. Ayıplı Mal Davasında Sorumlu Kişilerin Tespiti 544
III. Sorumluluk Tabloları 545
§ 33. AYIPLI MALDAN SORUMLU OLAN KİŞİLER 549
I. Satıcı 549
A. Tanımı 549
B. Satıcının Sorumluluğu 550
1. Seçimlik Haklara Dayanan Davalarda 550
2. Satıcının Ağır Kusurlu Olmasının Hukuki Sonuçları 553
3. Tazminat Davalarında 563
4. Servisin Kusurlu (Ayıplı) Hizmetinden Satıcının Sorumlu Olmadığı 563
II. Üretici (İmalatçı) 564
A. Tanımı 564
B. Üreticinin Sorumluluğu 566
1. Üreticinin Ayıplı Maldan Kaynaklanan Sorumluluğu 566
2. Üreticinin Hatalı Üründen Kaynaklanan Tazminat Sorumluluğu 570
3. Üreticinin Zorunlu Garantiden Kaynaklanan Sorumluluğu 572
III. İthalatçı 573
A. Tanımı 573
B. İthalatçının Sorumluluğu 574
1. İthalatçının Ayıplı Maldan Kaynaklanan Sorumluluğu 574
2. İthalatçının Hatalı Üründen Kaynaklanan Tazminat Sorumluluğu 576
3. İthalatçının Zorunlu Garantiden Kaynaklanan Sorumluluğu 577
4. İthalatçının Ticari Faaliyetinin Sona Ermesi Hâlinde Sorumluluk 579
IV. Aracı Hizmet Sağlayıcının Durumu 580
A. Tanım 580
B. Sorumluluk 580
V. Bağlı Kredi Nedeniyle Bankanın Sorumluluğu 586
A. Bağlı Kredi Sözleşmesi 586
B. Konut Finansmanı Bağlamındaki Bağlı Kredi Sözleşmesi 590
C. Kredi Verenin (Bankanın) Sorumluluğunun Kapsamı 590
1. Bağlı Kredi Sözleşmesinde 590
2. Konut Finansmanı Bağlamındaki Bağlı Kredi Sözleşmesinde 591
3. Sözleşmeden Dönme 593
4. Bedelden İndirim 595
D. Kredi Verenin (Bankanın) Sorumluluğun Zamansal Sınırı 597
V. Yetkili Servisin Sorumluluğu 600
A. Yetkili Servis Sözleşmesinin Niteliği, Tarafları ve Tüketicinin Konumu 600
B. Yetkili Servisin Seçimlik Haklardan Sorumlu Olmadığı 604
C. Yetkili Servis Dışında (Özel Serviste) Onarım Yapılmasının Seçimlik Haklara Etkisi 609
1. Yargısal İçtihatlar 609
2. Görüşümüz 613
D. Yetkili Servisin Onarımdan ve Ayıplı Hizmetinden Kaynaklanan Sorumluluğu 615
Dokuzuncu Bölüm
AYIPLI MAL DAVASI İLE TAZMİNAT DAVALARINDA ZAMANAŞIMI
§34. SEÇİMLİK HAKLARDA ZAMANAŞIMI SÜRELERİ VE ÖZELLİK GÖSTEREN KONULAR 627
I. Sürelerin Hukuki Niteliği 627
II. Zamanaşımı Sürelerinin Değiştirilip Değiştirilemeyeceği 628
III. Tüketici Lehine Olan Zamanaşımı Sürelerinin Uygulanması 629
IV. Zamanaşımı Süresinin İşlemeye Başlayacağı Tarih 629
V. Zamanaşımı Sürelerinin Hesaplanması 631
VI. Zamanaşımının Durması 631
VII. Zamanaşımının Kesilmesi 632
A. Maldaki Ayıbın İkrar Edilmesi 632
B. Tüketici Hakem Heyetine Başvurulması 633
VIII. Zamanaşımı Def’inin İleri Sürülmesi 633
A. Cevap Dilekçesinde İleri Sürülmesi 633
B. Zamanaşımı def’inin Islahla İleri Sürülmesi 634
C. Müteselsil Borçluların Durumu 634
IX. Mahkemenin Zamanaşımı Def’i Konusunda Bir Karar Verme Yükümlülüğü 636
§35. SEÇİMLİK HAKLARIN ZAMANAŞIMI SÜRESİ İÇİNDE KULLANILMAMASININ SONUÇLARI 637
I. Davanın Reddine Karar Verilmesi 637
II. Seçimlik Hakkın Def’i Yoluyla (Ayıp Def’i) İleri Sürülmesi 638
§ 36. SEÇİMLİK HAKLARLA İLGİLİ ZAMANAŞIMI SÜRELERİ 639
I. İki Yıllık Zamanaşımı 639
II. Beş Yıllık Zamanaşımı 640
III. Gizli Ayıp ile Ayıbın Ağır Kusur veya Hile ile Gizlenmesinde Zamanaşımı 640
A. Gizli Ayıpta Zamanaşımı Süresi 640
B. Ayıbın Ağır Kusur veya Hile ile Gizlenmesinde Zamanaşımı 641
1. Yasal Düzenlemeler 641
2. Hükümlerin Değerlendirilmesi 641
a. Öğreti 641
b. Yargısal Uygulama 643
ba. On Yıllık Zamanaşımı Süresinin Uygulanmasını Öngören İçtihatlar 652
bb. Zamanaşımı Süresinin Uygulanmayacağını Öngören İçtihatlar ve Kararlar 653
IV. İkinci El Satışlarda Zamanaşımı 656
V. Eksik İş Bedeli (Tazminatı) Davasında Zamanaşımı 657
VI. Bağlı Krediyle Satın Alınan Ayıplı Konut Nedeniyle Kredi Veren Bankanın Sorumluluğun Bir Yıllık Hak Düşürücü Süre ile Sınırlı Olması 661
§ 37. AYIPLI MALDAN KAYNAKLANAN MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT DAVALARINDA ZAMANAŞIMI SÜRESİ 664
I. Mülga 4077 Sayılı Kanun Döneminde 664
II. 6502 Sayılı TKHK Bakımından 665
§38. YARGITAY KARARLARINDA AYIPLI MAL DAVASINDA ZAMANAŞIMI SÜRESİNİN İŞLEMEYECEĞİ BELİRTİLEN DURUMLAR 666
I. Servislerin Üretimden Kaynaklanan ve Onarımla giderilemeyecek Arızayı Tüketiciden Gizlemesi 666
II. Servisin Tüketiciyi Sonuç Alınamayan Tamirlerle Oyalaması 667
III. Ayıbın Hile ile Tüketiciden Gizlenmiş Olması 668
§ 39. GARANTİ BELGESİ VE GARANTİ SÜRESİ– GARANTİ SÜRESİNİN ZAMANAŞIMINA ETKİSİ 669
I. Garanti Belgesi 669
II. Garanti Süresi 669
III. Zorunlu Garanti Belgesi ve Süresi 669
IV. İhtiyari Garanti Belgesi ve Süresi 671
V. Garanti Süresinin Zamanaşımı Süresine Etkisi 672
§ 40. GÜVENLİ OLMAYAN (HATALI) ÜRÜNÜN SEBEP OLDUĞU TAZMİNAT DAVASINDA ZAMANAŞIMI SÜRELERİ 673
I. Genel Olarak 673
II. Zamanaşımı Süreleri 674
İKİNCİ KISIM
MEDENİ USUL HUKUKU: AYIPLI MAL DAVASINDA
USUL HÜKÜMLERİ, İSPAT VE DELİLLER,
HÜKMÜN OLUŞTURULMASI VE İNFAZI
Onuncu Bölüm
AYIPLI MAL DAVASINDA GÖREVLİ MAHKEME
§ 41. GÖREVLİ MAHKEMENİN BELİRLENMESİNDE TEMEL KAVRAMLAR, TÜKETİCİ MAHKEMESİ, TÜKETİCİ HAKEM HEYETİ 677
I. Görevli Mahkemenin Belirlenmesinde Temel Kavramlar 677
A. Tüketici Uyuşmazlığı 677
1. Genel Olarak 677
2. Tüketici İşlemleri 679
3. Tüketici 681
a. Tanımı 681
b. Amaç Unsuru 683
c. Karma Amaç Sorunu 687
d. Kapsamı 694
da. Gerçek Kişiler 694
db. Tüzel Kişiler 695
dba. Genel Olarak 695
dbb. Ticaret Şirketleri 696
dbc. Kooperatifler 700
dbd. Dernekler 701
dbe. Vakıflar 702
dbf. Belediye 703
dbg. Köy Tüzel Kişiliği 703
dbh. Üniversiteler 704
dbı. Sendikalar 704
dbi. Siyasi Partiler 704
dbj. Meslek Odaları ve Kuruluşları 705
dbk. Apartman Site Yöneticiliğinin Konumu 705
dbl. Devlet ve Diğer Kamu Tüzel Kişileri 705
e. Tüketici Kavramı ve Bunun Kapsamı ile İlgili İçtihatlar 706
4. Sağlayıcı 709
II. Tüketici Mahkemeleri 709
III. Tüketici Hakem Heyetleri 711
A. Parasal Sınırlar 711
B. Parasal Sınırlara Tâbi Olmayan Bazı Uyuşmazlık ve İşler 712
1. İtirazın İptali Davaları: 712
2. Menfi Tespit Talepleri Bakımından 714
3. Uyarlama Talepleri Bakımından 714
4. Muarazanın Men’i ve İleriye Yönelik Talepler Bakımından 715
5. Manevi Tazminat Talepleri Bakımından 716
IV. Görevle İlgili Yargıtay İçtihatları ve BAM Kararları 717
On Birinci Bölüm
AYIPLI MAL DAVASINDA ZORUNLU ARABULUCULUK
§ 42. TÜKETİCİ UYUŞMAZLIKLARINDA ZORUNLU ARABULUCULUK 771
I. Kanun Hükümleri 771
II. Zorunlu Arabuluculuk Kapsamındaki Davalar ve İstisnaları 773
A. Zorunlu Arabuluculuk Kapsamındaki Davalar 773
B. İstisnalar 773
C. Ayıplı Mal Davasında Durum 776
D. Dava Şartı Olması 777
On İkinci Bölüm
AYIPLI MALDAN KAYNAKLANAN TALEPLERİN KISMİ DAVA VE BELİRSİZ ALACAK DAVASI ŞEKLİNDE İLERİ SÜRÜLMESİ– BU DAVALAR
BAĞLAMINDA TÜKETİCİ MAHKEMESİ İLE TÜKETİCİ HAKEM HEYETİ ARASINDA GÖREV İLİŞKİSİ
§ 43. AYIPLI MALDAN KAYNAKLANAN TALEPLERİN KISMÎ DAVA VE BELİRSİZ ALACAK DAVASI ŞEKLİNDE İLERİ SÜRÜLMESİ 779
I. KISMÎ DAVA 779
A. Genel Olarak 779
B. Koşulları 781
C. Dava Dilekçesindeki Talebin Kısmî Dava Yönünden Yorumlanması 781
D. Ayıplı Maldan Kaynaklanan Taleplerin Kısmî Dava Olarak İleri Sürülmesi 783
II. BELİRSİZ ALACAK DAVASI 785
A. Belirsiz Alacak Davası 785
1. Genel Olarak 785
2. Koşulları 786
3. Belirsiz Alacak Davası Koşullarının Bulunmaması 790
4. Talep Sonucunun Artırılması veya Artırılmaması 798
a. Talep sonucunun Artırılması 798
b. Talep sonucunun Artırılmaması 799
5. Ayıplı Mal Satışından Kaynaklanan Taleplerin Belirsiz Alacak Davası Şeklinde İleri Sürülmesi 802
§ 44. KISMÎ DAVA VE BELİRSİZ ALACAK DAVASI BAĞLAMINDA TÜKETİCİ MAHKEMESİ İLE TÜKETİCİ HAKEM HEYETİ ARASINDA
GÖREV İLİŞKİSİ 803
I. Hukuki Sorun 803
II. Yargısal Kararlar– Uygulama 804
III. Son Durum ve Görüşümüz 816
On Üçüncü Bölüm
AYIPLI MAL DAVASINDA YETKİLİ MAHKEME
§ 45. GENEL OLARAK 817
§ 46. TÜKETİCİ MAHKEMESİ AÇISINDAN YETKİ KURALLARI 818
I. Genel Olarak 818
II. Tüketici Açısından 819
III. Satıcı Açısından 824
§ 47. YETKİYE İLİŞKİN ÖZELLİK GÖSTEREN DURUM VE UYGULAMALAR 824
I. Yetki Anlaşması Yapma Yasağı 824
II. Yetkili Mahkemenin Dava Tarihindeki Şartlara Göre Belirlenmesi Gerektiği 825
III. Mahkemece Yetkinin Res'en Gözetilemeyeceği 826
A. Kural 826
B. İstisna 828
§ 48. YETKİ İLK İTİRAZININ İLERİ SÜRÜLMESİ 829
I. Cevap Dilekçesinde İleri Sürülme Zorunluluğu 829
II. Yetki İtirazının Süresinde Yapılması Zorunluluğu 831
III. Yetkili Mahkemenin Tek ve Doğru Olarak Gösterilmesi 832
IV. Yetkiye İlişkin Yargıtay Kararları 833
On Dördüncü Bölüm
AYIPLI MAL DAVASINDA TARAF SIFATI (HUSUMET) VE TARAFLAR
§ 49. AYIPLI MAL DAVASINDA TARAF SIFATI (HUSUMET) VE TARAFLAR 863
I. Genel Olarak Taraf Sıfatı (Husumet) 863
II. Taraflar 868
A. Genel Olarak 868
B. Davacı/Tüketici 868
C. Davalı/Satıcı, Üretici, ithalatçı, Kredi Veren 872
III. Ayıplı Mal Davasında Taraf Değişikliği 874
A. Taraf Değişikliği Türleri ve Hukuki Sonuçları 874
B. Dava Konusu Malın Üçüncü Kişiye Devri 879
1. Davadan Önce Devir 879
2. Dava Açıldıktan Sonra Devir 881
IV. Husumet Ehliyetine İlişkin Emsal Kararlar 892
On Beşinci Bölüm
AYIPLI MAL DAVASINDA İSPAT VE DİLELLER
§ 50. AYIPLI MAL DAVASINDA İSPAT VE İSPAT YÜKÜ 931
I. İSPAT VE İSPAT YÜKÜ KAVRAMLARI 931
A. İspat Kavramı 931
B. İspat Yükü Kavramı 931
II. Ayıplı Mal Davasında İspat Yükü ve İspat Derecesi 933
A. Ayıplı Mal Davasında İspat Yükü 933
1. Malın Teslim Tarihinden İtibaren 6 Ay İçinde Ortaya Çıkan Ayıplarda 933
2. Altı Aydan Sonra Ortaya Çıkan Ayıplarda 938
3. Ayıp İhbarının Yapıldığının İspat Yükü 945
B. Ayıplı Mal Davasında İspat Derecesi 946
C. Ayıp Kapsamına Giren Diğer Durumlarda İspat Yükü ve Satıcının Kurtuluş Karineleri 948
1. Geç Teslim 948
2. Hatalı Montaj 949
3. Ayıplı Mal İbaresinin–Etiketinin Bulunmayışı 950
4. Ürünün Teknik Mevzuata Aykırı Olarak Piyasaya Sürülmesi 950
5. Reklam ve İlanlarda Vaat Edilen Özelliklerin Bulunmayışı 951
6. Sözleşmenin Kurulduğu Tarihte Alıcının (Tüketicinin) Ayıptan Haberdar Olması 951
7. Ayıplı Mal Davasında İspat Yükü Bakımından Üretici ile İthalatçının Durumu 953
§51. AYIPLI MAL DAVASINDA DELİLLER VE DELİLLERİN GÖSTERİLMESİ 954
I. Ayıplı Mal Davasında Deliller 954
II. Delil Gösterme Kavramı 956
III. Delil Gösterme Yükü 957
IV. Delil Gösterme Usulü 958
A. Dava ve Cevap Dilekçelerinde Delil Gösterilmesi 958
B. Dava ve Cevap Dilekçelerinde Delil Gösterilmemiş Olması 960
V. Delil Avansı 961
A. Delil Avansı Kavramı 961
B. Delil Avansı ile Delil Avansı Arasındaki Farklar 961
C. Delil Avansına Yönelik Kesin Sürenin Koşulları 962
1. Delil Avansı İçin Kesin Sürenin Ön Koşulları 962
2. Delil Avansına İlişkin Kesin Sürenin İçkin Koşulları 964
D. Delil Avansı Yatırmamanın Sonuçları 972
§ 52. AYIPLI MAL DAVASINDA İSPAT, İSPAT YÜKÜ VE DELİLLERLE İLGİLİ YARGITAY İÇTİHATLARI VE BAM KARARLARI 975
On Altıncı Bölüm
AYIPLI MAL DAVASINDA YARGILAMA GİDERLERİ
§53. YARGILAMA GİDERLERİNDEN SORUMLULUK 1191
I. Genel Olarak 1191
II. Ayıplı Mal Davasında Durum 1192
A. Genel Kural 1192
B. İstisnalar 1192
1. Tüketicinin Harçtan Muafiyeti 1192
2. Tüketicinin Arabuluculuk Ücretinden Muafiyeti 1194
3. Seçimlik Haklarda Vekâlet Ücreti Sorunu 1197
4. Tüketici Hakem Heyeti Kararının İptalinde Vekâlet Ücreti 1202
III. Yargılama Giderlerinin Kapsamı 1202
IV. Fer’i Müdahale Gideri 1203
V. Esastan Sonuçlanmayan Davalarda Yargılama Giderinin Belirlenmesi 1204
VI. Avansın Harcanmayan Kısmının İadesi 1209
VII. Yargılama Giderlerine İlişkin Emsal İçtihatlar ve BAM Kararları 1209
EKLER
I. BOYA AYIBI İLE İLGİLİ ÖRNEK BİLİRKİŞİ RAPORU 1245
II. BOYA AYIBI İLE İLGİLİ EMSAL KARARLAR 1261
III. AYIPLI OTOMOBİL (ARAÇ) SATIMI İLE İLGİLİ EMSAL KARARLAR 1287
Kaynakça 1357
Kavram Dizini 1375 |
Bilgisayar, Teknoloji Kitapları 
