Türk Hukukunda Geçici İmkansızlık

Umut Ulusoy

Şubat 2023 / 1. Baskı / 173 Syf.

Fiyatı: 400.00 TL

Temin süresi 2-3 gündür.

Kitap Hakkında
Kitabın Künyesi
İçindekiler

İfanın sonradan mümkün hale gelmesiyle temerrüde, zamanında ifanın hiçbir şekilde mümkün olmamasıyla da imkânsızlık kurumuna yaklaşan ancak her iki ifa engelinden de farklı özellikler arz eden geçici imkânsızlıkta hangi hukukî sonuçların doğacağını belirlemek, ortaya çıkması muhtemel sorunların önüne geçebilmek adına bir gereklilik haline gelmiştir.

Bu kapsamda çalışmamızın birinci bölümünde imkânsızlık kavramı, doktrinde ileri sürülen görüşler ve imkânsızlığa ilişkin hukukumuzda mevcut düzenlemeler çerçevesinde ele alınmış, imkânsızlığa ilişkin doktrinde yapılan ayrımlar ve benzer kurumlardan farkları açıklanmıştır.

İkinci bölümde geçici imkânsızlığın şartları ve özellikleri üzerinde durularak sınırları tespit edilmeye çalışılmış, özellikle imkânsızlığın devam edeceği sürenin öngörülebilir olup olmaması ve sözleşmesel ilişkide belirlenen vade türünün geçici imkânsızlığa uygulanacak sonuçların belirlenmesinde etkisi incelenmiştir.

Üçüncü ve son bölümde ise geçici imkânsızlığa bağlanan hukuki sonuçlar, Türk Borçlar Kanunumun imkânsızlık düzenlemelerine paralel olarak doktrinde ileri sürülen görüşler çerçevesinde tartışılarak çözüm sunulmaya çalışılmıştır.

Konu Başlıkları

	İmkânsızlık Kavramı, İmkânsızlık Türleri ve İmkânsızlığın Aşırı İfa Güçlüğünden Ayırt Edilmesi
	Geçici İmkânsızlık Kavramı ve Geçici İmkânsızlığın Başlıca Sözleşme Tipleri Bakımından Görünüm Şekilleri
	Geçici İmkânsızlığa Bağlanan Hukukî Sonuçlar

Barkod: 9786050514759	Yayın Tarihi: Şubat 2023
Baskı Sayısı: 1	Ebat: 16x24
Sayfa Sayısı: 173	Yayınevi: Yetkin Yayınları
Kapak Türü: Karton Kapaklı	Dili: Türkçe
Ekler: -

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER

TAKDİM 7

ÖNSÖZ 9

İÇİNDEKİLER 11

KISALTMALAR 17

GİRİŞ 19

BİRİNCİ BÖLÜM

İMKÂNSIZLIK KAVRAMI, İMKÂNSIZLIK TÜRLERİ VE

İMKÂNSIZLIĞIN AŞIRI İFA GÜÇLÜĞÜNDEN

AYIRT EDİLMESİ

1. İMKÂNSIZLIĞIN İFA ENGELLERİ ARASINDAKİ YERİ

VE İMKÂNSIZLIK KAVRAMI 21

1.1. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu Uyarınca İfa

Engelleri 21

1.1.1. Genel Olarak 21

1.1.2. İmkânsızlığın İfa Engelleri Arasındaki Yeri 25

1.2. İmkânsızlık 26

1.2.1. İmkânsızlık Kavramı 26

1.2.2. İmkânsızlığın Karşılaştırmalı Hukuktaki Yeri 28

1.2.3. İmkânsızlık Kavramına İlişkin Teoriler 29

1.2.3.1. Şart Teorisi 30

1.2.3.2. Beklenmezlik Teorisi 31

1.2.3.3. Karma Teori 33

2. İMKÂNSIZLIK TÜRLERİ 34

2.1. İmkânsızlığı Doğuran Olay Bakımından Yapılan Ayrım 34

2.1.1. Maddi (Mantıkî) İmkânsızlık 34

Türk Hukukunda Geçici İmkânsızlık

2.1.2. Fiili İmkânsızlık 36

2.1.3. Hukukî İmkânsızlık 38

2.1.4. Manevi İmkânsızlık 40

2.2. Objektif – Sübjektif İmkânsızlık Ayrımı 42

2.2.1. Genel Olarak 42

2.2.2. Şahsa Sıkı Sıkıya Bağlı Edimler Bakımından

Objektif–Sübjektif İmkânsızlık Ayrımı 44

2.2.3. Değerlendirme 45

2.3. Borçlunun Sorumlu Olmadığı – Borçlunun Sorumlu

Olduğu İmkânsızlık Ayrımı 47

2.4. Kısmî – Tam İmkânsızlık 50

2.5. Başlangıçtaki – Sonraki İmkânsızlık 53

2.6. Sürekli – Geçici İmkânsızlık 55

3. FARKLI EDİM ÇEŞİTLERİ AÇISINDAN

İMKÂNSIZLIĞIN DEĞERLENDİRİLMESİ 56

3.1. Cins Borcu 56

3.2. Parça Borcu 57

3.3. Sınırlı Cins Borcu 58

3.4. Yapma Borcu 59

3.5. Yapmama Borcu 60

3.6. Para Borcu 62

3.7. Seçimlik Borçlar 64

4. AŞIRI İFA GÜÇLÜĞÜNÜN İFA İMKÂNSIZLIĞINDAN

AYIRT EDİLMESİ 66

4.1. Genel Olarak 66

4.2. İşlem Temelinin Çökmesi 70

İKİNCİ BÖLÜM

GEÇİCİ İMKÂNSIZLIK KAVRAMI VE GEÇİCİ

İMKÂNSIZLIĞIN BAŞLICA SÖZLEŞME TİPLERİ

BAKIMINDAN GÖRÜNÜM ŞEKİLLERİ

1. GEÇİCİ İMKÂNSIZLIK 73

1.1. Kavram 73

1.2. Geçici İmkânsızlığın Tespiti 75

1.2.1. Genel Olarak 75

1.2.2. Süre 76

1.2.2.1. Sürenin Öngörülebilir Olduğu

Durumlar 76

1.2.2.2. Sürenin Öngörülemez Olduğu

Durumlar 79

1.2.3. Vade 81

1.2.4. Sözleşmeden Beklenen Amaç 84

1.3. Benzer Kavramlardan Farkı 86

1.3.1. Geçici Aşırı İfa Güçlüğü 86

1.3.2. Borçlu Temerrüdü 89

1.4. Koşula Bağlı Sözleşmelerde Koşulun Geçici

İmkânsızlığı 91

1.4.1. Genel Olarak 91

1.4.2. Geciktirici Koşula Bağlı Sözleşmeler Bakımından 92

1.4.3. Bozucu Koşula Bağlı Sözleşmeler Bakımından 93

2. GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞIN BAŞLICA SÖZLEŞME

TİPLERİ BAKIMINDAN GÖRÜNÜM ŞEKİLLERİ 94

2.1. Eser Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 94

2.2. Hizmet Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 96

2.3. Satış Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 101

2.4. Kira Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 103

Türk Hukukunda Geçici İmkânsızlık

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞA BAĞLANAN

HUKUKÎ SONUÇLAR

1. BAŞLANGIÇTAKİ GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞIN HUKUKİ

SONUÇLARI 107

1.1. Başlangıçtaki Objektif Geçici İmkânsızlığa Bağlanan

Hukukî Sonuçlar 107

1.2. Başlangıçtaki Sübjektif Geçici İmkânsızlığa Bağlanan

Hukukî Sonuçlar 111

2. SONRAKİ GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞIN HUKUKİ

SONUÇLARI 114

2.1. Genel Olarak 114

2.2. Borçlunun Sorumlu Olduğu Sonraki Geçici İmkânsızlık 115

2.2.1. Borçlunun Sorumlu Olduğu Geçici İmkânsızlık

Halleri 117

2.2.1.1. Genel Olarak 117

2.2.1.2. Sözleşme Gereği Borçlunun Sorumlu

Olduğu Haller 118

2.2.1.3. Borçlunun Kanun Gereği Sorumlu

Olduğu Haller 119

2.2.1.4. Geçici İmkânsızlığa Borçlunun

Kusuruyla Sebebiyet Vermesi 122

2.2.2. Borçlunun Sorumlu Olduğu Sonraki Geçici

İmkânsızlığın Hukuki Sonuçları 124

2.2.2.1. Genel Olarak 124

2.2.2.2. Temerrüt Görüşü 125

2.2.2.3. Genel Borca Aykırılık Görüşünün

Değerlendirilmesi 130

2.2.2.4. Görüşümüz 133

2.3. Borçlunun Sorumlu Olmadığı Sonraki Geçici

İmkânsızlık 136

2.3.1. Borçlunun Sorumlu Olmadığı Geçici İmkânsızlık

Halleri 137

2.3.1.1. Mücbir Sebep ve Beklenmedik Haller 137

2.3.1.2. Alacaklının Sorumlu Olduğu Geçici

İmkânsızlık 141

2.3.1.3. Sorumsuzluk Anlaşması 143

2.3.2. Borçlunun Sorumlu Olmadığı Sonraki Geçici

İmkânsızlığa Bağlanan Hukuki Sonuçlar 145

2.3.2.1. Genel Olarak 145

2.3.2.2. Hukukî Sonuçlar 147

2.3.2.2.1.Bildirme ve Önlem Alma

Yükümlülüğü 147

2.3.2.2.2.İfa Yükümlülüğünün

Ertelenmesi 148

3. GEÇİCİ İMKÂNSIZLIK DURUMUNDA SÜREKLİ

İMKÂNSIZLIĞA İLİŞKİN HUKUKÎ SONUÇLARIN

UYGULANACAĞI HALLER 155

3.1. Genel Olarak 155

3.2. İmkânsızlığın Devam Edeceği Sürenin Öngörülemediği

Haller 156

3.3. Alacaklının Sözleşmeden Beklediği Amacın Ortadan

Kalkması 159

3.4. Zamanın Geçmesiyle Edimin Farklı Bir Nitelik Alması 160

3.5. Değerlendirme 161

SONUÇ 163

KAYNAKÇA 167

İlgili Kategoriler

Hukuk Kitapları > Borçlar Hukuku

İlgili Diğer Yayınlar

İfa Yerine Edim – İfa Uğruna Edim

Zeynep Güler Özer
Ocak 2026
650.00 TL
Sepete Ekle

Kısmi Temerrüt

Doğan Kara
Ocak 2026
1550.00 TL
Sepete Ekle

Kefil ile Alacaklı Arasındaki İlişki

Burcu Ulusoy Çani
Ocak 2026
450.00 TL
Sepete Ekle

Kısmi İfanın Yanması

Emine Koçano Rodoslu
Aralık 2025
425.00 TL
Sepete Ekle

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER

TAKDİM 7

ÖNSÖZ 9

İÇİNDEKİLER 11

KISALTMALAR 17

GİRİŞ 19

BİRİNCİ BÖLÜM

İMKÂNSIZLIK KAVRAMI, İMKÂNSIZLIK TÜRLERİ VE

İMKÂNSIZLIĞIN AŞIRI İFA GÜÇLÜĞÜNDEN

AYIRT EDİLMESİ

1. İMKÂNSIZLIĞIN İFA ENGELLERİ ARASINDAKİ YERİ

VE İMKÂNSIZLIK KAVRAMI 21

1.1. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu Uyarınca İfa

Engelleri 21

1.1.1. Genel Olarak 21

1.1.2. İmkânsızlığın İfa Engelleri Arasındaki Yeri 25

1.2. İmkânsızlık 26

1.2.1. İmkânsızlık Kavramı 26

1.2.2. İmkânsızlığın Karşılaştırmalı Hukuktaki Yeri 28

1.2.3. İmkânsızlık Kavramına İlişkin Teoriler 29

1.2.3.1. Şart Teorisi 30

1.2.3.2. Beklenmezlik Teorisi 31

1.2.3.3. Karma Teori 33

2. İMKÂNSIZLIK TÜRLERİ 34

2.1. İmkânsızlığı Doğuran Olay Bakımından Yapılan Ayrım 34

2.1.1. Maddi (Mantıkî) İmkânsızlık 34

Türk Hukukunda Geçici İmkânsızlık

2.1.2. Fiili İmkânsızlık 36

2.1.3. Hukukî İmkânsızlık 38

2.1.4. Manevi İmkânsızlık 40

2.2. Objektif – Sübjektif İmkânsızlık Ayrımı 42

2.2.1. Genel Olarak 42

2.2.2. Şahsa Sıkı Sıkıya Bağlı Edimler Bakımından

Objektif–Sübjektif İmkânsızlık Ayrımı 44

2.2.3. Değerlendirme 45

2.3. Borçlunun Sorumlu Olmadığı – Borçlunun Sorumlu

Olduğu İmkânsızlık Ayrımı 47

2.4. Kısmî – Tam İmkânsızlık 50

2.5. Başlangıçtaki – Sonraki İmkânsızlık 53

2.6. Sürekli – Geçici İmkânsızlık 55

3. FARKLI EDİM ÇEŞİTLERİ AÇISINDAN

İMKÂNSIZLIĞIN DEĞERLENDİRİLMESİ 56

3.1. Cins Borcu 56

3.2. Parça Borcu 57

3.3. Sınırlı Cins Borcu 58

3.4. Yapma Borcu 59

3.5. Yapmama Borcu 60

3.6. Para Borcu 62

3.7. Seçimlik Borçlar 64

4. AŞIRI İFA GÜÇLÜĞÜNÜN İFA İMKÂNSIZLIĞINDAN

AYIRT EDİLMESİ 66

4.1. Genel Olarak 66

4.2. İşlem Temelinin Çökmesi 70

İKİNCİ BÖLÜM

GEÇİCİ İMKÂNSIZLIK KAVRAMI VE GEÇİCİ

İMKÂNSIZLIĞIN BAŞLICA SÖZLEŞME TİPLERİ

BAKIMINDAN GÖRÜNÜM ŞEKİLLERİ

1. GEÇİCİ İMKÂNSIZLIK 73

1.1. Kavram 73

1.2. Geçici İmkânsızlığın Tespiti 75

1.2.1. Genel Olarak 75

1.2.2. Süre 76

1.2.2.1. Sürenin Öngörülebilir Olduğu

Durumlar 76

1.2.2.2. Sürenin Öngörülemez Olduğu

Durumlar 79

1.2.3. Vade 81

1.2.4. Sözleşmeden Beklenen Amaç 84

1.3. Benzer Kavramlardan Farkı 86

1.3.1. Geçici Aşırı İfa Güçlüğü 86

1.3.2. Borçlu Temerrüdü 89

1.4. Koşula Bağlı Sözleşmelerde Koşulun Geçici

İmkânsızlığı 91

1.4.1. Genel Olarak 91

1.4.2. Geciktirici Koşula Bağlı Sözleşmeler Bakımından 92

1.4.3. Bozucu Koşula Bağlı Sözleşmeler Bakımından 93

2. GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞIN BAŞLICA SÖZLEŞME

TİPLERİ BAKIMINDAN GÖRÜNÜM ŞEKİLLERİ 94

2.1. Eser Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 94

2.2. Hizmet Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 96

2.3. Satış Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 101

2.4. Kira Sözleşmelerinde Geçici İmkânsızlık 103

Türk Hukukunda Geçici İmkânsızlık

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞA BAĞLANAN

HUKUKÎ SONUÇLAR

1. BAŞLANGIÇTAKİ GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞIN HUKUKİ

SONUÇLARI 107

1.1. Başlangıçtaki Objektif Geçici İmkânsızlığa Bağlanan

Hukukî Sonuçlar 107

1.2. Başlangıçtaki Sübjektif Geçici İmkânsızlığa Bağlanan

Hukukî Sonuçlar 111

2. SONRAKİ GEÇİCİ İMKÂNSIZLIĞIN HUKUKİ

SONUÇLARI 114

2.1. Genel Olarak 114

2.2. Borçlunun Sorumlu Olduğu Sonraki Geçici İmkânsızlık 115

2.2.1. Borçlunun Sorumlu Olduğu Geçici İmkânsızlık

Halleri 117

2.2.1.1. Genel Olarak 117

2.2.1.2. Sözleşme Gereği Borçlunun Sorumlu

Olduğu Haller 118

2.2.1.3. Borçlunun Kanun Gereği Sorumlu

Olduğu Haller 119

2.2.1.4. Geçici İmkânsızlığa Borçlunun

Kusuruyla Sebebiyet Vermesi 122

2.2.2. Borçlunun Sorumlu Olduğu Sonraki Geçici

İmkânsızlığın Hukuki Sonuçları 124

2.2.2.1. Genel Olarak 124

2.2.2.2. Temerrüt Görüşü 125

2.2.2.3. Genel Borca Aykırılık Görüşünün

Değerlendirilmesi 130

2.2.2.4. Görüşümüz 133

2.3. Borçlunun Sorumlu Olmadığı Sonraki Geçici

İmkânsızlık 136

2.3.1. Borçlunun Sorumlu Olmadığı Geçici İmkânsızlık

Halleri 137

2.3.1.1. Mücbir Sebep ve Beklenmedik Haller 137

2.3.1.2. Alacaklının Sorumlu Olduğu Geçici

İmkânsızlık 141

2.3.1.3. Sorumsuzluk Anlaşması 143

2.3.2. Borçlunun Sorumlu Olmadığı Sonraki Geçici

İmkânsızlığa Bağlanan Hukuki Sonuçlar 145

2.3.2.1. Genel Olarak 145

2.3.2.2. Hukukî Sonuçlar 147

2.3.2.2.1.Bildirme ve Önlem Alma

Yükümlülüğü 147

2.3.2.2.2.İfa Yükümlülüğünün

Ertelenmesi 148

3. GEÇİCİ İMKÂNSIZLIK DURUMUNDA SÜREKLİ

İMKÂNSIZLIĞA İLİŞKİN HUKUKÎ SONUÇLARIN

UYGULANACAĞI HALLER 155

3.1. Genel Olarak 155

3.2. İmkânsızlığın Devam Edeceği Sürenin Öngörülemediği

Haller 156

3.3. Alacaklının Sözleşmeden Beklediği Amacın Ortadan

Kalkması 159

3.4. Zamanın Geçmesiyle Edimin Farklı Bir Nitelik Alması 160

3.5. Değerlendirme 161

SONUÇ 163

KAYNAKÇA 167