|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 7
İÇİNDEKİLER 11
Birinci Kısım
KAVRAM OLARAK HUKUK NOSYONU
I. NOSYON ve HUKUK NOSYONU KAVRAMLARI 21
II. HUKUK NOSYONU EDİNME ve BUNA DAİR BİRTAKIM TAVSİYELER 22
A) Genel Olarak 22
B) Sağlam Bir Hukuk Nosyonu Edinmede Bazı Gereklilikler 23
1. Fakülte Eğitiminin Verimli Geçirilmesi 23
2. Temel Derslerin Çok İyi Özümsenmesi 25
3. “Ezber” Yerine “Öğrenme”nin Esas Alınması 26
C) Genç Hukukçulara Bir Kısım Tavsiyeler 28
1. Mevzuat Kitapçıklarının Elden Düşürülmemesi 28
2. Mevzuat Değişikliklerinin Takip Edilmesi 28
3. Yüksek Mahkeme Kararlarının Okunması 28
4. Yerel Mahkeme ve Savcılık Kararlarının Okunması 30
5. Akademik ve Uygulamaya Yönelik Eserlerin Okunması 30
6. Pratik Çalışma Kitaplarının Önemi 30
İkinci Kısım
HUKUK NOSYONU EDİNME ARACI OLARAK
UYUŞMAZLIK ÇÖZÜMLEME METODOLOJİSİ
I. METOT ve METODOLOJİ KAVRAMLARI 35
II. HUKUK METODOLOJİSİ 36
III. HUKUKÎ UYUŞMAZLIKLARDA ÇÖZÜM METODOLOJİSİ 38
A) Genel Olarak 38
B) Maddî Olayın Dinlenmesi Aşaması 39
C) Maddî Olayın Anlaşılması Aşaması 40
1. Genel Olarak 40
2. Asgari Hukukî Formasyona Sahip Olma Şartı 41
3. Gerekli Soruların Yöneltilmesi ve Eksikliklerin Açıklattırılması 41
4. Notların Alınması 42
5. Olayın Sebebinin İrdelenmesi 42
D) Maddî Olayın Çerçevesinin ve Kronolojisinin Ortaya Konulması 42
E) Maddî Olaydaki Gereksiz Hususlarla Çekişmesiz Hususların Ayıklanması 44
F) Maddî Olaya Uygulanacak Hukuk Kuralının ve Hukukî Müessesenin Belirlenmesi 44
1. Genel Olarak 44
2. Borcun (Hukukî Uyuşmazlığın) Kaynağının Belirlenmesi 45
3. Sözleşmeden Doğan Uyuşmazlıkların Çözümünde İzlenecek Metot 46
a) Genel Olarak 46
b) Sözleşme Türünün Belirlenmesi 48
c) Sözleşmeye Uygulanacak Kanunun Belirlenmesi 48
d) Sözleşmenin Kurulup Kurulmadığının Tespit Edilmesi 49
e) Sözleşmenin Geçerlilik Şekline Uygun Yapılıp Yapılmadığının Belirlenmesi 51
f) Hukukî İşlem (Fiil) Ehliyetinin Bulunup Bulunmadığının Tespiti 59
g) İrade Bozukluğu Hâlleri İle Aşırı Yararlanma (Gabin) Halinin Bulunup Bulunmadığının Tespiti 62
h) Kesin Hükümsüzlük Hâlinin Bulunup Bulunmadığının Tespiti 64
i) Sözleşmeden Kaynaklanan Uyuşmazlığın Neye İlişkin Olduğunun Tespiti 68
4. Haksız Fiillerden Doğan Uyuşmazlıkların Çözümünde İzlenecek Metot 69
a) Genel Olarak 69
b) Uyuşmazlığın Haksız Fiil Niteliğinde Olup Olmadığının Belirlenmesi 70
c) Kusur Ehliyetinin Araştırılması 74
d) Kusur Durumunun Araştırılması 74
e) İlişkili Kanunların Tespit Edilmesi 75
5. Sebepsiz Zenginleşmeden Doğan Uyuşmazlıkların Çözümünde İzlenecek Metot 75
a) Sebepsiz Zenginleşmenin Esasları 75
b) Çeşitli Uyuşmazlık Örnekleri ve Bunların Çözümünde İzlenecek Metot 78
6. Mevzuatta Yer Alan Diğer Uyuşmazlık Kaynakları (Konuları) 83
G) Uygulanacak Hukukun Belirlenmesi 85
H) Maddî Olaya Uygulanma Olasılığı Bulunup da Somut Olayda Koşulları Gerçekleşmemiş Hukuk Kuralları ile Hukukî Müesseselerin Belirlenmesi 86
İ) Borcu Sona Erdiren veya Alacağın Talep Edilirliğini Engelleyen Sebeplerin Bulunup Bulunmadığının Tespiti 87
1. Genel Olarak 87
2. Zamanaşımı Süresinin Dolup Dolmadığının Tespiti 88
a) Zamanaşımı Hakkında Genel Bilgiler 88
b) Uygulamada Sık Görülen Konulara İlişkin Zamanaşımı Süreleri 90
c) Zamanaşımı Konusunun Ele Alınmasında Hukukçunun İzleyeceği Metot 93
aa) Davacı Avukatı Yönüyle 93
bb) Davalı Avukatı Yönüyle 94
cc) Hâkim Yönüyle 94
3. Hak Düşürücü Sürenin Dolup Dolmadığının Tespiti 94
a) Hak Düşürücü Süre Hakkında Genel Bilgiler 94
b) Hak Düşürücü Sürelerin Ele Alınmasında Hukukçunun İzleyeceği Metot 95
J) İspat Yükü ve İspat Kuralları Çerçevesinde Somut Olayın Lehe Sonuçlanıp Sonuçlanmayacağının Tespiti 96
K) Uyuşmazlığın Diğer Tarafının Karşı Hamlelerinin Masaya Yatırılması 100
L) Açılacak Davadan veya Başlatılacak İcra Takibinden Hukukî Bir Sonuç Alınıp Alınamayacağının, Alınsa Dahi, Karşı Tarafın Maddî Durumu Nedeniyle İcranın Sonuçsuz Kalıp Kalmayacağının Tespiti 100
M) Yol Haritasının Belirlenmesi ve Müvekkilin Giderlerle İlgili Bilgilendirilmesi 101
N) Yapılacak Başvuruya İlişkin Bilgi ve Belgelerin Temini (İspat Araçları) 103
O) Gerekli Hukukî Başvurunun Yapılmasında İzlenecek Metot 104
1. Genel Olarak 104
2. Açılacak Davanın Türünün Belirlenmesi 104
a) Dava Türleriyle İlgili Genel Bilgiler 104
b) Çeşitli Dava Türleri Özelinde İzlenecek Metot 107
aa) Belirsiz Alacak Davasının Açılışında İzlenecek Metot 107
bb) Kısmî Davanın Açılışında İzlenecek Metot 108
cc) Tespit Davasının Açılışında İzlenecek Metot 110
3. Dava Öncesinde Delil Tespiti Yoluna Gidilip Gidilmeyeceğinin Belirlenmesi 111
4. Dava Şartı Olarak Öngörülen Yasal Yolların Tüketilmesi 111
a) Arabuluculuk Sürecinin Tüketilmesi 111
b) İdarî Başvurunun Yapılmış Olması 113
c) Tüketici Hakem Heyetine Başvurulmuş Olması 113
d) Husumete İzin Kararının Alınmış Olması 114
5. Görevli ve Yetkili Mahkemenin Belirlenmesi 115
6. Kimler Adına Dava Açılacağının (Davacıların) Belirlenmesi 115
a) Genel Olarak 115
b) Dava Hakkının Kimde Olduğunun Tespiti 116
c) Mecburî Dava Arkadaşlığı–İhtiyarî Dava Arkadaşlığı Ayrımı 116
d) Küçük ve Kısıtlıların Durumu 118
e) Tüzel Kişilerin Durumu 118
7. Husumet Yöneltilecek Kişilerin Belirlenmesi 119
8. Davanın Dayanağı Olan Hukukî Sebeplerin Belirlenmesi 123
9. Dava Değerinin Belirlenmesi 124
10. Gösterilecek Delillerin ve Toplanması İstenilen Bilgi ve Belgelerin Belirlenmesi 125
11. Davanın Hukukî Dayanaklarına İlişkin Vakıaların Açıklanması 125
12. Sonuç ve İstem Fıkrasının (Talep Sonucunun) Titizlikle Düzenlenmesi 125
13. Gerekli Giderlerin Yatırılarak Davanın Açılması 127
Ö) Mahkeme ve Kanun Yolu Süreçlerinin Takibi 127
1. Davanın Takibi ve Hâkimin Dilekçeyi İncelemesi 127
2. Mahkemece Hüküm Kurulması 128
3. Kanun Yolu Aşaması 130
P) Hükmün İcrası ve Hukukî Sürecin Tamamlanması 130
Üçüncü Kısım
ÖRNEKLER ÜZERİNDEN
UYGULAMALI OLAY ÇÖZÜMLEMELERİ
1. Bölüm
Taşınmaz Hukuku
Örnek 1: 133
I. OLAY 133
II. AKLA GELEBİLECEK HUKUKÎ ÇARELER 133
A) Muris Muvazaası Nedeniyle Tapu İptali ve Tescil Davası 133
1. Davayla İlgili Genel Açıklamalar 133
2. Somut Olayın Analizi 135
3. Muris Muvazaası Kapsamında Müstakbel Davacıya Sorulacak ve Araştırılacak Hususlar 135
4. Davayla İlgili Usulî Hususlar 136
5. Harç ve Masraflara Dair Hususlar 137
6. Taşınmaz Üçüncü Kişiye Temlik Edilmişse 137
B) Tenkis Davası 138
1. Davayla İlgili Açıklamalar ve Muris Muvazaasından Farkı 148
2. Davanın Açılabilme Koşullarının Araştırılması 140
3. Harç ve Masraflara Dair Hususlar 142
III. YOL HARİTASININ BELİRLENMESİ ve TOPLANACAK DELİLLER 142
IV. DAVA DİLEKÇESİNİN HAZIRLANMASI 143
Örnek 2: 143
I. OLAY 143
II. AKLA GELEBİLECEK HUKUKÎ ÇARELER 144
A) Taşınmaz Satış Vaadine Dayalı Tapu İptali ve Tescil Davası 144
B) Sebepsiz Zenginleşmeye Dayanan Alacak Davası 146
III. ÇEŞİTLİ OLASILIKLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ 148
A) Sözleşme Geçerli Şekilde Yapılsaydı 148
B) Sözleşme Geçerli Şekilde Yapılsaydı ve Taşınmaz Üçüncü Kişiye Devredilmiş Olsaydı 149
C) Sözleşme Geçerli Şekilde Yapılsaydı ve Tapuya Şerh Edilseydi 149
IV. YOL HARİTASININ BELİRLENMESİ ve USULE DAİR BAZI HUSUSLAR 150
V. İSPAT ve SÜBUT 151
Örnek 3: 151
I. OLAY 151
II. AKLA GELEBİLECEK HUKUKÎ ÇARELER 152
A) Vekâlet Görevinin Kötüye Kullanılması Nedeniyle Tapu İptali ve Tescil Davası 152
B) Tazminat (Bedele Hükmedilmesi) Davası 154
III. ÇEŞİTLİ USUL KURALLARI ve MASRAFLAR 155
Örnek 4: 155
I. OLAY 155
II. AKLA GELEBİLECEK HUKUKÎ ÇARELER 156
A) Ehliyetsizlik Nedeniyle Tapu İptali ve Tescil Davası 156
B) Hile Nedeniyle Tapu İptali ve Tescil Davası 159
C) Aşırı Yararlanma (Gabin) Nedeniyle Tapu İptali ve Tescil Davası 160
III. YOL HARİTASININ BELİRLENMESİ ve USULE DAİR BAZI HUSUSLAR 162
Örnek 5: 163
I. OLAY 163
II. AKLA GELEBİLECEK HUKUKÎ ÇARELER 163
A) Elatmanın Önlenmesi Davası 163
B) Ecrimisil Davası 164
III. YOL HARİTASININ BELİRLENMESİ ve USULE DAİR BAZI HUSUSLAR 165
Örnek 6: 165
I. OLAY 165
II. AKLA GELEBİLECEK HUKUKÎ ÇARELER 165
III. YOL HARİTASININ BELİRLENMESİ ve USULE DAİR BAZI HUSUSLAR 166
IV. ÇEŞİTLİ OLASILIKLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ 168
2. Bölüm
Aile Hukuku
Örnek 1: 169
I. OLAY 169
II. BOŞANMA SEBEBİNİN BELİRLENMESİ 169
A) Genel Olarak 169
B) Mutlak Boşanma Sebebinin Var Olup Olmadığının Araştırılması 169
III. DAVAYI İSPATA ve KAZANMAYA DAİR DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR 171
IV. BOŞANMANIN SONUÇLARIYLA İLGİLİ BİLGİLENDİRME ve ARAŞTIRMA YAPILMASI 172
A) Velâyet Açısından 172
B) Kişisel İlişki Açısından 173
C) Nafaka Açısından 174
D) Maddî ve Manevî Tazminat İstekleri Açısından 179
E) Mal Rejiminin Tasfiyesi (Malların Paylaştırılması) Açısından 182
V. YOL HARİTASININ BELİRLENMESİ ve DİKKAT EDİLECEK USUL KURALLARI 185
VI. DAVANIN AÇILMASI 187
Örnek 2: 188
I. OLAY 188
II. AÇIKLAMALAR 188
Örnek 3: 189
I. OLAY 189
II. GEREKLİ ANLAŞMANIN YAPILMASI 189
III. ANLAŞMALI BOŞANMA DAVASINDA BİLİNMESİ GEREKENLER 190
IV. BOŞANMA PROTOKOLÜNÜN HAZIRLANMASI 192
V. DAVANIN AÇILMASI ve USULE DAİR KURALLAR 193
3. Bölüm
İcra ve İflâs Hukuku
Örnek 1: 197
I. OLAY 197
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR 197
III. KAMBİYO SENETLERİNE MAHSUS HACİZ YOLUYLA TAKİPTE GENEL İLKELER 197
IV. TAKİP TALEBİNİN HAZIRLANMASI 198
V. İTİRAZ EDİLMESİ ve İTİRAZ SONRASI SÜREÇ 199
Örnek 2: 203
I. OLAY 203
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR 203
III. AVUKATLIK ANLAŞMASININ YAPILMASI ve İŞLEMLERE BAŞLANMASI 203
IV. GENEL HACİZ YOLUYLA TAKİPTE GENEL İLKELER 204
V. TAKİP TALEBİNDEN SONRAKİ SÜREÇ 206
VI. İTİRAZIN İPTALİ 209
VII. İTİRAZIN KALDIRILMASI 214
VIII. İTİRAZIN HÜKÜMDEN DÜŞÜRÜLMESİNDEN SONRAKİ SÜREÇ 217
IX. ALACAĞIN TAHSİLİ ve DOSYANIN KAPANMASI 220
Örnek 3: 221
I. OLAY 221
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR 221
III. KONUYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER ve YAPILMASI GEREKENLER 221
IV. İLAMDAKİ VEKÂLET ÜCRETİNİN ve HARCIN TAHSİLİ 224
V. ARADA GEÇECEK SÜRENİN FAİZİ 225
Örnek 4: 225
I. OLAY 225
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR 225
III. KONUYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER ve YAPILMASI GEREKENLER 226
Örnek 5: 230
I. OLAY 230
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR 230
III. İHTİYATİ HACİZLE İLGİLİ BİLİNMESİ GEREKEN TEMEL KURALLAR 231
IV. YOL HARİTASININ ÇİZİLMESİ ve GEREKLİ İŞLEMLERİN YAPILMASI 235
4. Bölüm
Kira Hukuku
Örnek 1: 237
I. OLAY 237
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR 237
III. AVUKATA DÜŞEN İŞ ve ÜCRETİN BELİRLENMESİ 238
IV. OLASILIKLAR BAĞLAMINDA SÜRECİN ÖZETİ 239
A) Temerrüt Nedeniyle Tahliye Süreci 239
B) İlamsız İcra Yoluyla Tahliye Süreci 241
Örnek 2: 244
I. OLAY 244
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR 244
III. İHTİYAÇ (GEREKSİNİM) NEDENİYLE TAHLİYE 245
IV. YENİ MALİKİN GEREKSİNİMİ NEDENİYLE TAHLİYE 245
5. Bölüm
İş Hukuku
Örnek: 249
I. OLAY 249
II. OLAYIN ANALİZİ ve BAŞVURULACAK HUKUKİ YOLLAR
III. HANGİ HAKLAR TALEP EDİLEBİLİR? 251
A) Ücret Alacağı 251
1. Ücret Alacağıyla İlgili Temel Bilgiler 251
2. Somut Olayın Değerlendirilmesi 253
B) Fazla Çalışma (Mesai) Ücret Alacağı 254
1. Fazla Çalışmayla İlgili Temel Bilgiler 254
2. Somut Olayın Değerlendirilmesi 261
C) Yıllık İzin Ücreti Alacağı 261
1. Yıllık İzin Ücretiyle İlgili Temel Bilgiler 261
2. Somut Olayın Değerlendirilmesi 266
D) Kıdem Tazminatı Alacağı 266
1. Kıdem Tazminatıyla İlgili Temel Bilgiler 267
2. Somut Olayın Değerlendirilmesi 271
E) İşe İade İsteği 272
IV. SOMUT OLAYIN GENEL DEĞERLENDİRMESİ ve DAVANIN AÇILMASI 278 |