|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Önsöz 7
Giriş 13
I. Bölüm
BYZANTION
I. GİRİŞ 19
II. BYZANTION’UN HUKUKSAL VE POLİTİK KURUMLARINA BAKIŞ 24
A. Kent Meclisi (Bouleuterion) 29
B. Stoalar (Mahkeme Binaları) 35
III. BYZANTION’DAKİ HELEN DÖNEMİ HUKUKUNA BAKIŞ 37
IV. BYZANTION’DA AVUKATLIK 48
II. Bölüm
KONSTANTINOPOLIS BYZANTION’UN DOĞU ROMA İMPARATORLUĞU DÖNEMİ
I. MS.196 – MS.4. YY DÖNEMİ 49
II. MS 4 YY – MS 15 YY BİZANS DÖNEMİ 51
III. BİZANS DÖNEMİ İSTANBUL’UNDA HUKUKSAL MEKÂNLAR 56
A. Senato 56
B. Mahkemeler 62
1. Bazilika ve Forum nedir? Bazilikaların Mimari Özellikleri Nelerdi? 62
2. İstanbul’un Roma Dönemi Mahkeme Binaları 71
C. İnfaz Alanları 79
D. Zindanlar 80
IV. BİZANS DÖNEMİNDE HUKUK, YARGI VE AVUKATLIK 84
A. Hukuk Dünyasına Kısa Bir Bakış 84
B. Bizans İstanbul’unda Yargı ve Avukatlık 87
C. Justinianus ve Yasaları 92
V. BİZANS MAHKEMELERİNİN SOSYAL ATMOSFERİ VE YARGILAMALAR 94
VI. KONSTANTINOPOLIS’TE HUKUK EĞİTİMİ 97
III. Bölüm
OSMANLI’DAN GÜNÜMÜZE İSTANBUL’DA HUKUK
I. OSMANLI HUKUKUNA GENEL BİR BAKIŞ 99
A. Osmanlı Mahkemeleri 99
B. Şeriye Mahkemeleri 100
II. OSMANLI HUKUKUNU YARATAN KİŞİ VE MAKAMLAR 104
A. Padişahlar 104
B. Sadrazam (Vezir–i Azam–Baş Vezir) 108
C. Divan–ı Hümayun 110
1. Cuma Divanı 116
2. Çarşamba Divanı 116
D. Şeyhülislamlar 117
E. Kazaskerlik Makamı 123
F. Müftüler 127
G. Nakibüleşraf 130
H. Ulema ve Mollalar 131
I. İstanbul Kadıları 136
1. Genel Olarak 136
2. İstanbul Kadısı 137
3. Yabancıların Davaları 143
4. Kadının Dava Dinlemesi 149
İ. Hakkaklar (Mühür Kazıyanlar) 152
J. Arzuhalciler 156
III. İSTANBUL’DA DEVLETİN VE YARGININ MERKEZİ OLARAK TOPKAPI SARAYI 159
A. Adalet Kulesi 164
B. Deavi Kasrı 167
C. Sarayın Kapı ve Avluları 168
D. Harem Dairesi ve Şimşirlik 174
E. Arz Odası 174
F. Cellat Çeşmesi 176
IV. İSTANBUL ŞEHRİNDE MAHKEME KURULAN MEKÂNLAR 179
A. Konsolosluk (Kapitülasyon) Mahkemeleri 186
B. Ceneviz Mahkemesi 194
V. TANZİMATTAN CUMHURİYETE ESKİ İSTANBUL ADLİYELERİ 198
A. İstanbul’un Yakın Zaman Adliyeleri (Terk Edilenler ve Yeni Yapılanlar) 204
VI. İSTANBUL ZİNDANLARI VE HAPİSHANELERİ 216
A. Yedikule Zindanları 216
B. Bab–ı Ali Tomruk Dairesi 225
C. Baba Cafer Zindanı 227
D. İngiliz Hapishanesi 230
E. Sultanahmet Cezaevi 233
F. Bekirağa Bölüğü Nezarethanesi 236
G. Sağmalcılar Cezaevi 240
H. Paşakapısı Cezaevi 242
I. Yassıada 243
İ. Silivri Cezaevi 245
J. Metris Cezaevi 246
K. Selimiye Kışlası 247
VII. İSTANBUL’DA ÇAĞLAR BOYU HUKUK EĞİTİMİ (OKULLAR, MEDRESELER, FAKÜLTELER) 251
A. Bizans Dönemi 251
B. Osmanlı Dönemi Medreseleri 254
1. Fatih’in Sahn–ı Seman (Sekiz Bölüm) Medresesi ve İstanbul Hukuk 260
2. Süleymaniye Külliyesi 263
C. Tanzimat Sonrası Hukuk Eğitimi 264
VIII. İSTANBUL’DA HANLAR 270
A. Köle Ticareti– Tavuk Han 270
B. Avukat Hanları 273
C. İstanbul’da Bir Adliye Binası İnşa Girişimi Olarak Burmalı Han 277
D. Sanasaryan Han 278
E. Hukukçulara Mekan Olan Kahvehaneler 284
1. Arif’in Kıraathanesi 284
IX. İSTANBUL BAROSU 287
XI. İSTANBUL’DA HUKUKSAL ANITLAR, ALANLAR VE MEKÂNLAR 301
A. Gülhane Parkı–Tanzimat Fermanı 301
B. Saraylar– Meşrutiyet ve Yeni Anayasa 304
C. Meclisi Mebusan–Osmanlı Meclisleri 310
D. Hukukçu Mezarlıkları ve Mezar taşları 313
Kaynakça 317 |