|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
TAKDİM 7
ÜÇÜNCÜ BASKIYA ÖNSÖZ 9
İÇİNDEKİLER 11
KISALTMALAR 21
GİRİŞ 23
BİRİNCİ BÖLÜM
KAVRAM, TARİHÇE, SUÇTAN KAYNAKLANAN MALVARLIĞI DEĞERLERİNİ AKLAMA YÖNTEMLERİ, ULUSLARARASI HUKUKTA YAPILAN DÜZENLEMELER VE AKLAMA SUÇUNUN BAĞLANTILI OLDUĞU ALANLAR
I. KAVRAM 33
1. Genel Olarak 33
2. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerini Aklama Suçunda Ortak Terimler 34
A. Karapara ve Gri Para 34
B. Karapara Aklama 37
C. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değeri 38
D. Suç Geliri 40
II. TARİHÇE 40
1. Genel Olarak 40
2. Türk Hukukunda Aklama Suçunun Tarihçesi 43
III. AKLAMANIN NEDENLERİ 45
1. Genel Olarak 45
2. Suç Gelirlerinin Müsaderesinin Engellenmesi 46
3. Aklama Faaliyeti Gerçekleştiren Kimselerin Ahlaklı Görünmeye Çalışması 47
IV. AKLAMANIN AŞAMALARI 48
1. Genel Olarak 48
2. Yerleştirme Aşaması 49
3. Ayrıştırma Aşaması 50
4. Bütünleştirme Aşaması 51
V. AKLAMA YÖNTEMLERİ 52
1. Genel Olarak Aklama Yöntemleri 52
2. Parçalara Ayırma (The Smurfing–Şirinler) 54
3. Vergi Cennetleri ve Kıyı Bankacılığının Kullanılması (Tax Havens–Off–Shore Banking) 55
4. Döviz Alım–Satımı 58
5. Şans Oyunlarının Kullanılması 59
6. Sahte veya Şişirilmiş Faturaların Kullanılması 61
7. Sermaye Piyasalarının Kullanılması ve Borsa 61
8. Finans Kurumlarının Kullanılması 63
9. Kaçak Yollarla Yurt Dışına Çıkarma 64
10. Sigorta Şirketleri ve Poliçelerin Kullanılması 65
11. Paravan ve Hayali Şirketler Kurma 66
12. Sanal Bankacılık Sisteminin Kullanılması 67
13. Kendi Kendine Borçlanma 68
14. Alternatif Havale Sistemlerinin Kullanılması (Yeraltı Bankacılığı–Hawala Sistemi) 68
15. Belirli Meslek Gruplarından Faydalanma 70
16. Nakit Esaslı Çalışan Ticari İşletmelerin Kullanılması 71
17. Lüks Mallar, Değerli Taşlar ve Sanat Eserleri Aracılığıyla Aklama 72
18. Kripto Paraların Aklama Yöntemi Olarak Kullanılması 74
A. Genel Olarak 74
B. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değeri ve Kripto Para 77
C. Kripto Paraların Suç Geliri Aklamayı Kolaylaştıran Özellikleri 82
D. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerini Aklama Yöntemi Olarak
Kripto Para Kullanımı 84
E. Kripto Paralarla Suç Geliri Aklamada Mali Eylem Görev Gücü 93
19. Elektronik Para Kuruluşlarının Kullanılması 97
A. Genel Açıklamalar 97
B. Para ve Elektronik Para 100
C. Elektronik Para Kuruluşlarında Tespit Edilen Yasa Dışı İşlem Riskleri ve
Sistemsel Zafiyetler 102
20. Suç Gelirlerini Aklamada Kullanılan Diğer Bazı Yöntemler 109
VI. AKLAMA SUÇU İLE MÜCADELE 109
1. Genel Olarak 109
2. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerinin Aklanmasını Engellemek İçin
Yapılan Çalışmalar 111
A. Önleyici Tedbirler 111
a. Genel Olarak 111
b. Müşterinin Tanınması 112
c. Şüpheli İşlem Bildirimi 115
aa. Genel Olarak 115
bb. Mevzuatta Şüpheli İşlem Bildirimine İlişkin Esaslar 117
cc. Uyum Görevlilerinin Atanması 121
dd. Uluslararası Alanda Şüpheli İşlemlerin Bildirilmesiyle İlgili Düzenlemeler 122
aaa. FATF’ın Tavsiye Kararları 122
bbb. Sınır Aşan Örgütlü Suçlara Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi (Palermo Konvansiyonu) 122
ccc. Avrupa Birliği’nin 2005/60/EEC Sayılı Direktifi 123
ddd. Wolfsberg Grubu’nun Prensipleri 123
d. Nakit İşlem Bildirimi (Devamlı Bilgi Verme) 124
B. Önleyici Tedbirleri Alması Gereken Yükümlüler 126
C. Mali İstihbarat Birimlerinin Kurulması 127
a. Genel Olarak 127
b. Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) 128
aa. MASAK ve Ulusal Strateji Belgesi 132
bb. MASAK ve Ulusal Risk Değerlendirmesi 138
VII. AKLAMA SUÇU İLE MÜCADELE AMAÇLI KURULUŞLAR 139
1. Genel Olarak 139
2. Aklama Suçuyla Mücadele Amaçlı Kuruluşlar 140
A. Mali Eylem Görev Gücü (Financial Action Task Force–FATF) 141
a. Genel Olarak 141
b. FATF’ın Tavsiye Kararları 142
c. FATF’ın 9 Özel Tavsiyesi ve Terörizmin Finansmanının Önlenmesi 147
d. FATF–Türkiye Karşılıklı Değerlendirme Süreci 149
B. FATF Benzeri Kuruluşlar 151
C. Aklama ile Mücadele Amaçlı Küresel Kuruluşlar 153
a. Egmont Grubu 154
b. Wolfsberg Grubu 158
c. Basel Komitesi 159
d. Suç Gelirlerinin Aklanması ve Terörizmin Finansmanı ile Mücadele
(AML–Anti–Money Laundering, CFT–Combating the Financing of Terrorism) 160
e. Interpol (International Criminal Police Organization–Uluslararası Kriminal Polis Örgütü) 160
f. Uluslararası Para Fonu ve Dünya Bankası (International Monetary Fund –World Bank) 161
g. Uluslararası Menkul Kıymetler Komisyonu Örgütü (International
Organization of Securities Commissions–IOSCO) 162
h. Uluslararası Sigorta Denetçileri Birliği (International Association of Insurance Supervisors–IAIS) 163
VIII. AKLAMA SUÇU İLE İLGİLİ ULUSLARARASI HUKUKTA YAPILAN SÖZLEŞMELER 164
1. Genel Olarak 164
2. Uyuşturucu ve Psikotrop Maddeler Kaçakçılığına Karşı BM Sözleşmesi (Viyana Konvansiyonu) 165
3. Sınıraşan Organize Suçlara Karşı BM Sözleşmesi (Palermo Konvansiyonu) 166
4. Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşme 168
5. Birleşmiş Milletler Yolsuzlukla Mücadele Sözleşmesi 168
IX. AKLAMA SUÇU İLE İLGİLİ AVRUPA BİRLİĞİ VE AVRUPA KONSEYİ DÜZENLEMELERİ 171
1. Genel Olarak 171
2. Avrupa Birliği Düzenlemeleri 172
A. 2024/1624 Sayılı Yönetmelik 172
B. 91/308 Sayılı Direktif 174
C. 2001/97 Sayılı Direktif 174
D. 2005/60 Sayılı Direktif 175
E. 2013/25 Sayılı Direktif 176
F. 2018/843 Sayılı Direktif 176
G. 2018/1673 Sayılı Direktif 177
H. 2024/1640 Sayılı Direktif 177
3. Avrupa Konseyi Düzenlemeleri 180
A. Avrupa Konseyi R (80)10 Sayılı Tavsiye Kararı 180
B. Suçtan Kaynaklanan Gelirlerin Aklanması, Araştırılması, Ele Geçirilmesi ve El Konulmasına İlişkin Sözleşme (Strasbourg Sözleşmesi) 181
C. Suç Gelirlerinin Aklanmasının Araştırılması, Zaptı ve Müsaderesi ile Terörizmin Finansmanı Hakkında Avrupa Konseyi Sözleşmesi (Varşova Sözleşmesi–198 sayılı AK Sözleşmesi) 183
X. AKLAMA SUÇUNUN KAYIT DIŞI EKONOMİ, YOLSUZLUK, ORGANİZE SUÇLULUK
VE TERÖRİZMİN FİNANSMANI İLE İLİŞKİSİ 185
1. Genel Olarak 185
2. Aklama Suçu ve Kayıt Dışı Ekonomi 186
A. Genel Olarak 186
B. Aklama Suçu ile Kayıt Dışı Ekonomi Arasındaki Farklar 187
C. Kayıt Dışı Gelirlerin Ekonomik Düzene Etkileri 190
D. Kayıt Dışı Ekonominin Nedenleri 191
3. Aklama Suçu ve Yolsuzluk 193
A. Genel Olarak 193
B. Aklama Suçu ile Yolsuzluk Arasındaki İlişki 195
4. Aklama Suçu ve Organize Suçluluk 197
A. Genel Olarak 197
B. Organize Suçluluğun Özellikleri 200
C. Aklama Suçu ile Organize Suçluluk Arasındaki İlişki 202
5. Aklama Suçu ve Terörizmin Finansmanı 203
A. Terör ve Terörizm 203
B. Aklama Suçu ile Terörizmin Finansmanı Arasındaki İlişki 207
C. Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Amacıyla Ülkemizde Yapılan Çalışmalar 210
a. Genel Olarak 210
b. Terörizmin Finansmanı Suçu (6415 s.lı TFÖHK m. 4/1) 213
aa. Genel Olarak 213
bb. Suçla Korunan Hukuki Değer 214
cc. Terörizmin Finansmanı Suçunun Unsurları 215
dd. Terörizmin Finansmanı Suçunda Koruma Tedbirleri 220
D. Terörizmin Finansmanı Suçunda Malvarlığının Dondurulması Meselesi 222
E. Terör ve Terörizmle Mücadelede Uluslararası Hukukun Önemi 224
6. Aklama Suçu ve Yasa Dışı Bahis 227
A. Genel Olarak 227
B. 7258 Sayılı Kanun Kapsamında Yasa Dışı Bahis Ve Şans Oyunları 228
İKİNCİ BÖLÜM
§1. SUÇTAN KAYNAKLANAN MALVARLIĞI DEĞERLERİNİ AKLAMA SUÇU (TCK M. 282/1)
I. GENEL AÇIKLAMALAR 233
II. 4208 SAYILI KANUN VE KARAPARANIN AKLANMASININ ÖNLENMESİ 236
1. Genel Olarak ve 4208 Sayılı Kanun’a Göre Karapara Aklama 236
2. 4208 Sayılı Kanun’un Değerlendirilmesi 243
III. AKLAMA SUÇUYLA İLGİLİ MUKAYESELİ HUKUKTAKİ DÜZENLEMELER 244
1. Genel Olarak 244
2. Almanya 245
A. Genel Olarak 245
B. Karapara Aklama ve Hukuka Aykırı Şekilde Elde Edilen Malvarlığı Değerlerini Kamufle Etme 247
C. Korunan Hukuki Değer 247
D. Suçun Maddi Unsurları 248
a. Hukuka Aykırı Yollardan Elde Edilen Malvarlığını Gizleme, Kamufle
Etme veya Kaynağının Araştırılmasını Engelleme 248
b. Öncül Suç 252
E. Suçun Manevi Unsuru 254
F. Daha Ağır Cezayı Gerektiren Nitelikli Haller 255
G. Yaptırım 256
H. Etkin Pişmanlık 257
3. İsviçre 257
A. Genel Olarak 257
B. Korunan Hukuki Değer 258
C. Suçun Maddi Unsurları 259
a. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerinin Müsadere Edilmesini, Ortaya Çıkarılmasını ya da Malvarlığı Değerlerinin Kaynağının Araştırılmasını Engelleme Suçu 259
b. Finansal İşlemlerde Dikkat ve Bildirim Yükümlülüğünü Yerine Getirmeme Suçu 260
c. Öncül Suç 262
D. Suçun Manevi Unsurları 263
4. Avusturya 264
A. Genel Olarak 264
B. Korunan Hukuki Değer 265
C. Suçun Maddi Unsurları 265
a. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerinin Tasarruf Edilmesi, Devredilmesi veya Nasıl Elde Edildiğiyle İlgili Yanlış Bilgi Verilmesi 265
b. Öncül Suç 267
D. Suçun Manevi Unsurları 267
E. Etkin Pişmanlık 267
5. Lihtenştayn 268
A. Genel Olarak 268
B. Korunan Hukuki Değer 269
C. Suçun Maddi Unsurları 269
a. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerinin Tasarruf Edilmesi, Devredilmesi veya Nasıl Elde Edildiğiyle İlgili Yanlış Bilgi Verilmesi 269
b. Öncül Suç 270
D. Suçun Manevi Unsurları 271
E. Etkin Pişmanlık 271
6. Rusya 272
A. Genel Olarak 272
B. Korunan Hukuki Değer 272
C. Suçun Maddi Unsurları 273
a. Bir Kimsenin Suç İşleyerek Elde Ettiği Parasal veya Diğer Malvarlığı
Değerlerini Yasallaştırması 273
b. Öncül Suç 274
D. Suçun Manevi Unsurları 274
E. Daha Ağır Cezayı Gerektiren Nitelikli Haller 275
F. Etkin Pişmanlık 275
7. Fransa 276
A. Genel Olarak 276
B. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerini Yasal Yollardan Edinilmiş Şekilde Gösterme ve Bu Değerleri Gizleme veya Dönüştürme 276
8. Polonya 278
A. Genel Olarak 278
B. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerinin Kökenini Gizleme, Değiştirme veya Üçüncü Bir Kimseye Devretme 279
9. Norveç 280
A. Genel Olarak 280
B. Hukuka Aykırı Yollardan Elde Edilen Malvarlığı Değerlerini Kabul Etme, Gizleme, Nakletme, Devretme veya Yatırıma Çevirme 281
10. Finlandiya 282
A. Genel Olarak 282
B. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerinin Yasa Dışı Kaynağının Gizlenmesi, Değiştirilmesi, Dönüştürülmesi veya Kamufle Edilmesi 282
11. Anglosakson Hukuk Sisteminde Aklama Suçu 283
A. Amerika Birleşik Devletleri 283
a. Genel Olarak 283
b. Aklama Suçuyla Mücadele Amaçlı Düzenlemeler 285
aa. Banka Sırları Kanunu 285
bb. ABD Ceza Kanunu’nun 18. Bölümünde Yer Alan Düzenlemeler 286
cc. ABD Yurtseverlik Yasası (The USA Patriot Act) 287
B. İngiltere 288
a. Genel Olarak 288
b. Aklama Suçuyla Mücadele Amaçlı Düzenlemeler 289
12. Değerlendirme 290
IV. AKLAMA SUÇUNUN BENZER SUÇLARLA MUKAYESESİ 293
1. Genel Olarak 293
2. Aklama Suçunun TCK’da Yer Alan Benzer Suçlarla Mukayesesi 294
A. Suç Eşyasını Satın Alma veya Kabul Etme Suçu (m. 165) 294
B. Bilgi Vermeme Suçu (m. 166) 300
C. Suç Delillerini Yok Etme, Gizleme veya Değiştirme Suçu (m. 281) 301
D. Suçluyu Kayırma Suçu (m. 283) 304
3. Aklama Suçunun 5549 Sayılı Kanun’da Yer Alan Benzer Suçlar ve Kabahatlerle Mukayesesi 305
A. 5549 Sayılı Kanun’da Yer Alan Benzer Suçlarla Mukayese 306
a. Yükümlülüğün İhlali 306
b. Başkası Hesabına İşlem Yapıldığının Beyan Edilmemesi 311
c. Sırrın İfşaı 312
B. 5549 Sayılı Kanun’da Yer Alan Benzer Kabahatlerle Mukayese 313
V. AKLAMA SUÇUYLA KORUNAN HUKUKİ DEĞER 315
VI. AKLAMA SUÇUNUN UNSURLARI 320
1. Tipikliğin Maddi Unsurları 320
A. Genel Olarak 320
B. Fiil 321
a. Genel Olarak 321
b. Aklama Suçunda Seçimlik Hareketler 323
aa. Suç Kaynaklı Malvarlığı Değerlerini Yurt Dışına Çıkarma 323
bb. Suç Kaynaklı Malvarlığı Değerlerini Gizlemek veya Aklamak
Maksadıyla Çeşitli İşlemlere Tabi Tutma 327
aaa. Gayrimeşru Kaynağı Gizleme 330
bbb. Meşru Bir Yolla Elde Edildiği Konusunda Kanaat Uyandırma 337
C. Netice 339
D. Fail 340
a. Genel Olarak 340
b. Öncül Suçun Failinin, Aklama Suçundan da Cezalandırılması Meselesi 342
c. Aklama Suçunda Tüzel Kişilerin Sorumluluğu 343
E. Mağdur 347
F. Konu 349
a. Genel Olarak 349
b. Öncül Suç 352
aa. Genel Olarak 352
bb. Öncül Suçların Belirlenmesi 353
cc. Öncül Suçların Belirlenmesinde Kullanılan Sistemler 355
aaa. Tüm Suçları Öncül Suç Kabul Eden Sistem 355
bbb. Listeleme Sistemi 356
ccc. Eşik Sistemi 358
dd. Vergi Suçlarının Öncül Suç Olarak Değerlendirilmesi Meselesi 361
ee. Öncül Suçun Aklama Suçu İle İlişkisi 364
ff. Öncül Suçun Aklama Suçu Üzerindeki Etkileri 367
aaa. Öncül Suçun Yurt Dışında İşlenmiş Olması 368
aaaa. Genel Olarak 368
bbbb. Mukayeseli Hukuk ve Uluslararası Sözleşme Hükümleri 371
bbb. Öncül Suçun Soruşturma ve Kovuşturma Usulü, Öncül Suç Hakkında Verilen Hükmün Aklama Suçuna Etkileri 372
ccc. Öncül Suçun Tespitinde Bekletici Mesele ve Nispi Muhakeme Meselesi 381
ddd. Öncül Suç ve Aklama Suçunun Zaman Bakımından Uygulanması 388
c. Aklama Suçunun Zarar ve Tehlike Suçu Ayrımına Göre Değerlendirilmesi 392
G. Daha Ağır Cezayı Gerektiren Nitelikli Unsurlar 393
a. Genel Olarak 393
b. Suçun Kamu Görevlisi Tarafından İşlenmesi (m. 282/3) 394
c. Suçun Belli Bir Meslek Sahibi Kimse Tarafından İşlenmesi (m. 282/3) 395
d. Suçun Örgüt Faaliyeti Çerçevesinde İşlenmesi (m. 282/4) 397
2. Tipikliğin Manevi Unsurları 398
A. Genel Olarak 398
B. Aklama Suçunun Kasten İşlenmesi 398
a. Malvarlığı Değerlerinin Yurt Dışına Çıkarılmasında Manevi Unsur 401
b. Malvarlığı Değerlerinin Gayrimeşru Kaynağını Gizleme veya Meşru Bir Yolla Elde Edildiği Hususunda Kanaat Uyandırmada Manevi Unsur 402
c. Öncül Suçla Aklama Suçunun Manevi Unsur Bakımından Değerlendirilmesi 405
3. Hukuka Aykırılık Unsuru 406
VII. KUSURLULUK, KUSURLULUĞU AZALTAN VE KALDIRAN SEBEPLER 408
VIII. CEZAYI KALDIRAN ŞAHSİ SEBEP OLARAK ETKİN PİŞMANLIK 410
IX. SUÇUN ÖZEL GÖRÜNÜŞ ŞEKİLLERİ 415
1. Teşebbüs 415
A. Genel Olarak 415
B. Öncül Suçun Teşebbüs Aşamasında Kalması Halinde Aklama Suçunun
Oluşup Oluşmayacağı Meselesi 418
2. İştirak 420
3. İçtima 421
X. YAPTIRIM 424
1. Genel Olarak 424
2. Hapis Cezası 425
3. Adli Para Cezası 425
4. Suçun Nitelikli Hallerinde Verilecek Ceza 427
5. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerinin Müsaderesi 428
A. Genel Olarak 428
B. Uluslararası Hukukta Suç Gelirlerinin Müsaderesi 429
C. Türk Hukukunda Suç Gelirlerinin Müsaderesi 435
a. Suç İşlenerek Elde Edilen Eşyanın Müsaderesi 436
b. Suç İşlenerek Elde Edilen Kazancın Müsaderesi 437
c. Aklama Suçu İşlenerek Elde Edilen Kripto Paraların Müsaderesi 440
d. Tüzel Kişiler Hakkında Uygulanacak Güvenlik Tedbirleri 443
D. Suçtan Kaynaklanan Malvarlıklarının Geri Alınması 449
XI. MUHAKEMEYE İLİŞKİN KURALLAR 450
1. Genel Olarak 450
2. Aklama Suçunda Zamanaşımı 451
3. Aklama Suçunda Koruma Tedbirleri 453
A. Genel Olarak 453
B. Taşınmazlara, Hak ve Alacaklara Elkoyma 453
C. Gizli Soruşturmacı Görevlendirilmesi 457
D. Kontrollü Teslimat 459
E. Diğer Koruma Tedbirleri 460
a. Genel Olarak 460
b. Aklama Suçu İşlenerek Elde Edilen Kripto Paralara Elkoyma 461
F. Koruma Tedbirleri ve Mali Suçları Araştırma Kurulu 469
4. Aklama Suçu ve Davaya Katılma 470
§ 2. SUÇTAN KAYNAKLANAN MALVARLIĞI DEĞERİNİ BİLEREK SATIN ALMA, KABUL ETME, BULUNDURMA VEYA KULLANMA SUÇU (TCK M. 282/2)
I. GENEL AÇIKLAMALAR 475
II. SUÇUN UNSURLARI 477
1. Tipikliğin Maddi Unsurları 477
A. Fiil 477
B. Fail 480
C. Mağdur 481
D. Konu 482
E. Daha Ağır Cezayı Gerektiren Nitelikli Unsur 483
2. Tipikliğin Manevi Unsurları 484
III. SUÇUN ÖZEL GÖRÜNÜŞ ŞEKİLLERİ 487
1. Teşebbüs 487
2. İştirak 487
3. İçtima 488
IV. MUHAKEMEYE İLİŞKİN KURALLAR VE YAPTIRIM 490
SONUÇ 493
KAYNAKÇA 503 |
Bilgisayar, Teknoloji Kitapları 
