|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
Önsöz
Kısaltmalar
Giriş
Benavides v. Tesla Inc. Kararı
Olay, Yargılama ve Kusur
A. Key Largo Kazası
B. Yargılama Süreci ve Mahkemenin Değerlendirdiği İddialar
C. Sorumluluğun Paylaştırılması ve Hükmedilen Tazminatlar
Uyuşmazlıkta Öne Çıkan Hukuki Sorunlar
A. Otopilotun SAE 2. Düzeyde Niteliği ve Sürücü Gözetim Yükümlülüğü
B. Uyarı Yükümlülüğünün Pazarlama Söylemiyle İlişkisi
C. Medeni Cezaya İlişkin Gerekçe: Kınanabilirlik Eşiğinin Aşılması
Kararın Önemi
Teknolojik ve Kavramsal Çerçeve: Otonom Sürüş Sistemleri
İleri Sürücü Destek Sistemleri (Advanced Driver Assistance Systems – ADAS)
Tam Otonom Araçlar (Fully Autonomous Vehicles)
A. Tanımı, Özellikleri ve Gelişimi
1. Tanımı
2. Özellikleri
3. Gelişimi
B. Otonom Araçlarda Yapay Zekâ
1. Yapay Zekâ
a. Tanımı
b. Yapay Zekâ ile İlgili Temel Kavramlar
– Dijitalleşme ve Nesnelerin İnterneti
– Veri ve Büyük Veri (Big Data)
– Algoritma ve Bilgisayar Programı
– Makine Öğrenmesi, Derin Öğrenme ve Yapay Sinir Ağları
– Üretken Yapay Zekâ, Büyük Dil Modelleri ve Doğal Dil İşleme
c. Çok Modlu Yapay Zekâ
2. Otonom Araçlarda Yapay Zekânın Kullanımı
C. Otonom Araçların Sınıflandırılması
1. SAE J3016 Standardı
a. Sıfır Düzey (0): Otomasyon Bulunmayan Sistemler
b. Birinci Düzey (1): Sürücü Destek Sistemleri
c. İkinci Düzey (2): Kısmi Sürüş Otomasyonu
d. Üçüncü Düzey (3): Koşullu Sürüş Otomasyonu
e. Dördüncü Düzey (4): Yüksek Sürüş Otomasyonu
f. Beşinci Düzey: Tam Sürüş Otomasyonu
2. SAE J3016 Standardının Sorumluluğun Belirlenmesinde Önemi
a. Sıfır ile İkinci Düzey Aralığındaki Araçlarda Sorumluluk
b. Üçüncü Düzey Araçlarda Sorumluluk
c. Dördüncü ve Beşinci Düzey Aralığındaki Araçlarda Sorumluluk
D. Sorumluların Belirlenmesi
1. Sürücü, Araç Sahibi ve Devlet
2. Üreticiler
Amerikan Hukukunda Otonom Sürüş Sistemlerinde Üretici Şirketlerin Sorumluluğu
Amerikan Hukukunda Otonom Araçlara İlişkin Hukuki Çerçeve
Ürün Sorumluluğunun Amerikan Haksız Fiil Hukukundaki Yeri
A. Kusur Sorumluluğu
1. Kasıtlı Haksız Fiiller
2. İhmali Haksız Fiiller
a. Tanımı
b. İhmal Sorumluluğunun Temel Unsurları
– Özen Yükümlülüğü
– Yükümlülüğün İhlali
– Zarar
– İlliyet Bağı
c. Otonom Araçlar ve Özen Yükümlülüğünün Tespiti
d. Benavides Davasında İhmali Haksız Fiil
B. Kusursuz Sorumluluk
Amerikan Hukukunda Ürün Sorumluluğu
A. Otonom Araçlar ve Amerikan Hukukunda Ürün Sorumluluğu
B. Ürün Sorumluluğu Kapsamında Ayıp
1. Üretim Ayıbı
2. Tasarım Ayıbı
a. Tasarım Ayıbı Tanımı
b. Tasarım Ayıbını Belirlemede Kullanılan Ölçütler
– Tüketici Beklentisi Testi
– Risk–Fayda Testi
c. Benavides v. Tesla Davasında Tasarım Kusuru Değerlendirmesi
3. Uyarma veya Bilgilendirme Yükümlülüğünün İhlali
a. Amerikan Hukukunda Uyarma veya Bilgilendirme Yükümlülüğü
b. Kullanım Talimatları–Risk Açıklamaları Ayrımı
– Kullanım Talimatları
– Risk Açıklamaları
c. Risk Açıklamalarına İlişkin Yaklaşımlar
– Faydacı Yaklaşım
– Fiyat Temelli Yaklaşım
– Kavramsal Yaklaşım
d. Benavides Davası ve Pazarlama Söyleminin Uyarı Yükümlülüğüne Etkisi
C. Sorumlular (Ticari Satış/Dağıtım Zinciri)
D. Yeni Teknolojiler Karşısında Mevcut Sorumluluk Rejiminin Yeterliliği
Türk Hukukunda Otonom Sürüş Sistemlerinde Üretici Şirketlerin Sorumluluğu
Türk Hukukunda Otonom Araçlara İlişkin Hukuki Çerçeve
Ürün Sorumluluğunun Türk Haksız Fiil Hukukundaki Yeri
A. Kusur Sorumluluğu
1. Amerikan Hukukunda İhmali Haksız Fiile Karşılık Gelen Haksız Fiilin Unsurları
a. Hukuka Aykırı Fiil
b. Kusur
c. Zarar
d. İlliyet Bağı
2. Amerikan Hukukunda Kasti Haksız Fiile Karşılık Gelen Haksız Fiil
B. Kusursuz Sorumluluk
Türk Hukukunda Ürün Sorumluluğu
A. Genel Olarak
B. Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu (ÜGTDK)
1. ÜGTDK’nın Amacı ve Kapsamı
2. Ürün ve Ürün Güvenliği Kavramları
3. Ürün Sorumluluğunun Şartları
a. Ürünü Piyasaya Arz Etme
b. Piyasaya Arz Edilen Ürünün Uygunsuz Olması
– Üretimde Uygunsuzluk: Üretim Ayıbı
– Tasarımda Uygunsuzluk: Tasarım Ayıbı
– Bilgilendirme ve Uyarmada Uygunsuzluk
– Gelişimde Uygunsuzluk: Gelişim Ayıbı ve Piyasaya Arz Sonrası Yükümlülükler
c. Zarar
– Zarar Kavramı
– Zarar Görenler
d. Nedensellik Bağı
– Nedensellik Kavramı ve Sorumluluğu Doğuran Olay
– Zararın Birden Fazla Nedenden Kaynaklanması
– Birden Fazla Sebep ve Müterafik Kusur
4. Ürün Sorumluluğunun Süjeleri, Kapsamı ve Sınırları
a. Sorumlular
– İmalatçı
– İthalatçı
– İmalatçı Sayılan Diğer İktisadi İşletmeciler
b. Birden Fazla Sorumlunun Bulunması: Müteselsil Sorumluluk
c. Sorumluluğun Parasal Sınırı
d. Sorumluluğun Hukuki Niteliği
e. Sorumluluğun Sözleşmeyle Kaldırılması
f. Zamanaşımı
g. Yarışan Talepler
5. Sorumluluğu Kaldıran veya Azaltan Hâller
6. Yaptırımlar
C. Kanunun Otonom Araçlar Bakımından Değerlendirilmesi
1. Türk Hukukunda Ürün Sorumluluğu Düzenlemelerinin Yeniliği ve Uygulamadaki Yeri
2. Ürün ve Uygunsuzluk Kavramlarının Yeni Teknolojilere Uygulanmasından Doğan Sorunlar
a. Yazılım ve Yapay Zekânın Ürün Niteliği
b. Uygunsuzluk Kavramı ve Ayıp Türleri
c. İspat Sorunu
3. Piyasaya Arz Sonrasındaki Kontrol ve Güncelleme Yükümlülükleri
4. Uyarma Yükümlülüğü ile Pazarlama Söylemi Arasındaki İlişki
5. Dijital Delillere Erişim ve İspat Güçlükleri
6. Sorumlu Kişilerin Belirlenmesi
7. Caydırıcılık Sorunu
8. Otonom Araçlara Özgü Kanuni Düzenleme İhtiyacı
Tazminatın Hukuki Niteliği, Fonksiyonu ve Kusur Paylaşımı
Amerikan Hukukunda Tazminat
A. Telafi Tazminatı (Compensatory Damages)
1. Amerikan Hukukunda Telafi Tazminatı
2. Benavides v. Tesla, Inc. Davasında Telafi Tazminatı
B. Medeni Ceza (Punitive Damages)
1. Tanımı, İşlevi ve Tarihsel Gelişimi
2. Şartları
a. Genel Hükümlere Göre Doğmuş Bir Tazminat Talebinin Bulunması
b. Ağırlaştırıcı Koşullar
3. Benavides v. Tesla Davasında Medeni Ceza
C. Amerikan Hukukunda Karşılaştırmalı Kusur
Türk Hukukunda Tazminat
A. Telafi Tazminatı
1. Maddi Tazminat ve Benavides v. Tesla Kararının Değerlendirilmesi
a. Maddi Tazminat
b. Benavides v. Tesla Kararının Maddi Tazminat Bakımından Değerlendirilmesi
2. Manevi Tazminat ve Benavides v. Tesla Kararının Değerlendirilmesi
a. Manevi Tazminat
b. Benavides v. Tesla Kararının Manevi Tazminat Bakımından Değerlendirilmesi
B. Türk Hukukunda Medeni Ceza
1. Medeni Cezanın Türk Hukukunda Benimsenmesi Sorunu
a. Medeni Cezanın Türk Hukukuyla Bağdaşabilirliği
b. Ürün Sorumluluğunda ve Özellikle Otonom Araçlarda Medeni Cezanın Benimsenmesi
2. Manevi Tazminat Bakımından Özellik Gösteren Durum
C. Türk Hukukunda Karşılaştırmalı Kusurun Karşılığı
Sonuç
Kaynakça
Kavramlar Dizini |