|
İÇİNDEKİLER
Ceza Hukuku Genel Hükümler
İçindekileri İncele
12. BASKIYA ÖNSÖZ VII
11. BASKIYA ÖNSÖZ IX
KAYNAKÇA XLIII
BİRİNCİ KISIM
CEZA HUKUKU, GELİŞİMİ, KAYNAKLARI VE UYGULANIRLIĞI
BİRİNCİ BÖLÜM
CEZA HUKUKU, GELİŞİMİ VE KAYNAKLARI
I. SİYASAL REJİM VE HUKUK DÜZENİ 1
II. HUKUK DALLARI VE CEZA HUKUKU 16
III. POZİTİF CEZA HUKUKU 19
A. KARAKTERİ İTİBARİYLE CEZA HUKUKU 20
1. İntikamcı Ceza Hukuku 20
2. Ödetici Ceza Hukuku 20
3. Faydacı Ceza Hukuku 20
4. İyileştirici Ceza Hukuku 20
B. UYGULANDIĞI ZAMANA GÖRE CEZA HUKUKU 21
1. Eski Zamanlar Ceza Hukuku 21
2. Orta Çağ Ceza Hukuku 21
3. Monarşiler Ceza Hukuku 22
4. Aydınlık Çağ (veya İhtilaller Dönemi) Ceza Hukuku 23
5. Modern Zamanlar Ceza Hukuku 23
IV. CEZALANDIRMANIN TEMELİNİ
İZAH EDEN DÜŞÜNCELER 26
A. KEFARET VE ADALET TEORISİ
(PUNITUR GUIA PECCATUM EST) 26
B. SOSYAL MUKAVELE TEORİSİ 27
C. GENEL ÖNLEME TEORİSİ
«PUNITUR NE PECCETUR» 28
D. ÖZEL ÖNLEME TEORİSİ 28
E. SOSYAL FAYDALILIK TEORİSİ 28
F. SOSYAL SAVUNMA TEORİSİ 29
G. YENİ SOSYAL SAVUNMA TEORİSİ 29
V. MODERN CEZA HUKUKUNUN TARİHİ KAYNAKLARI 30
VI. MODERN CEZA HUKUKUNUN FELSEFİ KAYNAKLARI 31
A. UGONE GROZIO 32
B. BECCARIA 32
C. KANT VE HEGEL 38
D. CARRARA 39
VII. MODERN CEZA HUKUKUNA ETKİ EDEN OKULLAR 40
A. KLASİK OKUL 41
B. POZİTİVİST OKUL 42
C. YENİ SOSYAL SAVUNMA DOKTRİNİ 44
VIII. SUÇLARIN ARTIŞI, SUÇUN YER VE ZAMANA GÖRE DEĞİŞİM VE GELİŞİMİ 45
IX. İSLAM OSMANLI CEZA HUKUKU 49
A. TANZİMAT ÖNCESİ CEZA HUKUKU 49
1. Saf İslâm Ceza Hukuku 50
a. İçeriği Doğrudan Doğruya Kuran ve Sünnet Olan Suçlar 51
aa. Hakk–ı Allah'a İlişkin Suçlar (Had Suçları) 51
bb. Hakk–ı Ademiye Karşı Suçlar (Cinayet – Cerh) 52
b. Taziren Cezalandırılan Suçlar 53
2. Kanunnameler 54
B. TANZİMAT DÖNEMİ CEZA HUKUKU 55
C. GENEL OLARAK İSLAM–OSMANLI CEZA HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ 56
D. BATILI KANUNLARIN İKTİBASININ FAYDA VE ZARARLARI 57
1. Tohum ve Toprak 57
2. İnsan ve Toplum Yapısı 57
3. Hukukun Tekno Ekonomik Düzenin Sonucu Oluşu 58
4. İnsan Farklılığı 58
5. Hukukun Sosyal Yapıyı Değiştirici ve
İlerletici Fonksiyonu 59
X. CEZA NORMU 63
A. YASAK VE YAPTIRIM 64
B. NORMLARIN TÜRLERİ 64
C. CEZA NORMLARININ ASIL VE OTONOM KARAKTERLERİ 66
D. CEZA NORMUNUN YÖNELDİĞİ KİŞİLER 66
E. DEVLETİN CEZALANDIRMA HAK VE YETKİSİ 68
F. CEZALANDIRMA İLİŞKİSİ 68
G. CEZALANDIRMA GÜCÜNÜN MAHİYETİ VE SAHİBİ 68
XI. CEZA HUKUKUNUN KAYNAKLARI 69
A. DOĞRUDAN DOĞRUYA KAYNAKLAR – KANUN VE KANUNA BAĞLI TASARRUFLAR: KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELER 70
1. Anayasalar 70
2. Kanunlar 73
3. Uluslararası Antlaşmalar – Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 75
4. Yürütme Organının Tasarrufları 77
a. Kararlar, Yönetmelikler, Tebliğler, Emirler 78
b. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri 80
c. Olağanüstü Hallerde Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri 80
d. İdari Emirler 81
aa. Verilmiş Bir Emir Olmalıdır 82
bb. Emir Yetkili Makamlar Tarafından
Alınmış Olmalıdır 83
cc. Emir Adli İşlemler, Kamu Güvenliği, Kamu Düzeni
veya Genel Sağlık Gereği Verilmiş Olmalıdır 83
dd. Emirler Kanun ve Nizamlara Uygun Olmalıdırlar 84
B. DOLAYISIYLA KAYNAKLAR – YAZISIZ KURALLAR VE MAHKEME KARARLARI 85
1. Örf ve Adet 85
2. Ahlâk 87
3. Din 88
4. Mahkeme İçtihatları 89
5. Doktrin 90
XII. TEMEL KAYNAK – TÜRK CEZA KANUNU 91
A. ESKİ TÜRK CEZA KANUNU 91
1. İktidar Karşısında Özgürlüğü Koruyuşu 93
2. Objektivist Okulun Tesirinde Oluşu 93
3. Suçu Göz Önüne Alışı – Suçluyu İhmal Edişi 93
4. Genel Kanun Oluşu 94
5. Genel Hükümlerin Sentez Metoduyla Düzenlenmiş Olması 95
6. TCK Özel Hükümleri – Suç ve Cezaların
Kanuniliğinin Gerçekleşmesi 96
7. Teknik ve Metodu – Özel Hükümlerin Kazuistik Metodu Benimsemesi 97
B. YENİ TÜRK CEZA KANUNU 99
1. Suçu ve Suçluyu Göz Önüne Alışı 99
2. Genel Kanun Oluşu 100
3. Genel Hükümlerin Sentez Metoduyla Düzenlenmesinin Güçlendirilmesi 100
4. Özel Hükümlerin de Sentez Metoduyla Düzenlenmesi 101
XIII. AYNI ZAMANDA YÜRÜRLÜKTE OLAN
KAYNAKLARIN ÇAKIŞMASI VEYA GÖRÜNÜŞTE İÇTİMA 102
XIV. YORUM 105
A. YORUM VASITALARI 108
B. YORUM METODLARI 110
C. KIYAS 112
İKİNCİ BÖLÜM
CEZA KURALININ UYGULANIRLIĞI
I. CEZA KURALININ ZAMAN İTİBARİYLE
UYGULANMASI 115
A. SÜREKLİ KANUNLAR 116
B. SÜRELİ (GEÇİCİ) KANUNLAR 116
C. İSTİSNAÎ KANUNLAR 117
II. CEZA KURALININ İHLAL EDİLDİĞİ ZAMAN 119
III. FAİLİN LEHİNE OLAN KURALIN GEÇMİŞE
YÜRÜRLÜĞÜ 122
A. MADDİ CEZA HUKUKUNA İLIŞKİN KURALLAR 123
1. Güvenlik Tedbirlerine İlişkin Kanunlar 126
2. Zamanaşımına İlişkin Kanunlar 128
3. Cezaların İnfazına İlişkin Kanunlar 128
B. CEZA MUHAKEMESİ HUKUKUNA
İLİŞKİN KANUNLAR 129
C. GEÇİCİ (SÜRELİ) VE İSTİSNAİ KANUNLAR 130
D. OLAĞANÜSTÜ HALLER 131
IV. CEZA KURALININ YER İTİBARİYLE UYGULANMASI 133
A. CEZA KANUNUNUN MÜLKÎLİĞİ (ÜLKESELLİĞİ) 135
1. Gerçek Anlamda Ülke 136
2. Farazi Anlamda Ülke 137
B. ŞAHSİLİK İLKESİ 138
1. Faile Göre Şahsilik 139
2. Mağdura Göre Şahsilik 142
C. KORUNMA VEYA GERÇEKLİK İLKESİ 144
D. EVRENSELLİK VEYA ADALET İLKESİ 148
V. YABANCI MAHKEMELERDEN VERİLEN MAHKÛMİYET HÜKMÜNÜN TÜRKİYE'DE GEÇERLİLİĞİ 149
VI. ÜLKE DIŞINDA İŞLENEN SUÇLARDA LEHE OLAN KURALIN UYGULANMASI İLKESİ 151
VII. SUÇLULARIN GERİ VERİLMESİ 153
A. SUÇLULARIN İADESİNİN ESASA İLİŞKİN ŞARTLARI 154
1. Fiile İlişkin Şartlar 154
a. Siyasi Suç Sayılmayan Suçlar 156
2. Faile İlişkin Şartlar 160
B. SUÇLULARIN GERİ VERİLMESİ USULÜ 161
1. İade İsteminde Bulunan Devletin Yapması Gereken İşler 161
2. İade İsteminde Bulunulan Ülkenin Yükümlülükleri 162
3. İade Olunan Suçlunun Teslimi ve Bunun Sonuçları 163
VIII. MİLLETLERARASI ADLİ YARDIMLAŞMA 164
IX. CEZA SORUŞTURMA VE KOĞUŞTURMASININ AKTARILMASI 165
X. TÜRK MAHKEMESİ CEZA İLAMININ ÜLKE DIŞINDA YABANCI CEZA İLAMININ TÜRKİYE’DE YERİNE GETİRİLMESİ 166
XI. HÜKÜMLÜLERİN NAKLİ 167
XII. CEZA HUKUKU KURALLARININ KİŞİ BAKIMINDAN UYGULANMA ALANI 167
A. ULUSAL HUKUKTAN DOĞAN İSTİSNALAR 168
1. Cumhurbaşkanı 168
a. Cumhurbaşkanının Görevi Dolayısıyla Olan Suçlardan Sorumluluğu 169
b. Görevi Dolayısıyla Olmayan Suçlar – Adi Suçlar 170
2. Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar 173
a. Adi Suçlar–Görev ile İlgili Olmayanlar 173
b. Görevle İlgili Suçlar 174
3. Parlamenterler 175
a. Yasama Sorumsuzluğu – Görevi ile İlgili Suçlar 176
b. Yasama Dokunulmazlığı – Görevi ile İlgili
Olmayan Suçlar 178
aa. Takibat İçin Dokunulmazlığın Kaldırılmasına
Gerek Olan Haller 179
bb. Takibat İçin Dokunulmazlığın Kaldırılmasına
Gerek Olmayan Haller – Dokunulmazlığın
Bulunmadığı Haller 181
cc. Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasının veya Doğrudan Doğruya Yapılan Takibatın Sonuçları 182
dd. Soruşturma ve Kovuşturma 183
c. Yasama Sorumsuzluğu ile Yasama
Dokunulmazlığının Farkları 183
d. Sorumsuzluk ve Dokunulmazlıkların Hukuki Mahiyeti 184
B. ULUSLARARASI HUKUKTAN DOĞAN İSTİSNALAR 185
1. Diplomatlar 185
2. Asker Kişiler 188
a. Gönderen Devletin Yargılama Yetkisinin
Bulunduğu Haller 190
aa. Mutlak Yargılama Yetkisinin Olduğu Haller 190
bb. Öncelikli (Rüçhanlı) Yargılama Yetkisinin
Olduğu Haller 190
b. Kabul Eden Devletin Yargılama Yetkisinin
Bulunduğu Haller 192
aa. Mutlak Yargılama Yetkisinin Olduğu Haller 192
bb. Rüçhanlı (Öncelikli) Yargılama Yetkisinin
Olduğu Haller 192
İKİNCİ KISIM
SUÇ GENEL TEORİSİ, SUÇUN UNSURLARI
BİRİNCİ BÖLÜM
SUÇ GENEL TEORİSİ, HUKUKA AYKIRILIK VE UNSURLARIN DIŞINDA KALAN HUSUSLAR
I. SUÇ GENEL TEORİSİ 193
A. ŞEKLİ VE MADDİ ANLAMDA SUÇ KAVRAMI 193
B. SUÇUN ÇEŞİTLİ TANIMLARI 194
C. KLASİK OKUL MENSUPLARINA GÖRE SUÇ 195
D. SUÇUN UNSURLARI – GENEL UNSURLARIN
DÖRT OLUŞU 196
1. Bir Hareket Gereği 197
2. Hareket İstenerek Yapılmalıdır 197
3. Hareketi Kanun Düzenlemelidir 198
4. Hukuka Aykırı Olmalıdır 198
II. HUKUKA AYKIRILIK 199
III. HUKUKA AYKIRILIĞIN AYNI ZAMANDA SUÇ
OLMASI – İLGİLİ HUKUK DALININ YAPTIRIMININ
YETMEZLİĞİ 202
IV. CEZA HUKUKUNA AYKIRILIK (SUÇ) İLE DİĞER
HUKUK DALLARINA AYKIRILIĞIN BİRBİRİNDEN
FARKLARI 205
V. SUÇUN TAMAMLANMASI VE TÜKENMESİ 206
VI. SUÇ İLE CEZA ARASINDA NİSBET GEREĞİ SUÇA VERİLECEK CEZANIN BELİRLENMESİ 211
VII. SUÇA TESİR EDEN HALLER 213
VIII. ÖN ŞARTLAR 214
IX. CEZALANDIRMA ŞARTLARI 215
X. TAKİP (MUHAKEME) ŞARTLARI 216
A. ŞİKAYET 217
B. TALEP VE İSTEM 218
C. KARAR 218
İKİNCİ BÖLÜM
SUÇUN UNSURLARI
I. SUÇUN KANUNİ UNSURU 219
A. İLKENİN TARİHİ GELİŞİMİ 220
1. Batı’da 221
2. Türkiye’de 222
B. İLKENİN CEZA HUKUKUNDAKİ ÖNEM VE
NETİCELERİ 224
C. İLKEYE YÖNELTİLEN ELEŞTİRİLER 225
D. İLKENİN CEZA USUL HUKUKUNDA ÖNEMİ VE NETİCELERİ 226
E. KANUNSUZ SUÇ VE CEZA OLMAZ İLKESİNİN
SONUCU OLARAK CEZA KURALININ YORUMU 227
II. SUÇUN MADDÎ UNSURU 230
A. HAREKET 230
B. SUÇUN AKTİF SUJESİ 232
C. SUÇUN PASİF SUJESİ 233
D. ZARAR 235
E. SUÇUN HUKUKİ KONUSU 237
1. Suçların Özel Konuları 239
2. Her Normun Bir Hukukî Değeri Koruması 240
F. NETİCE 241
G. SUÇLARIN MADDİ UNSURLARINA GÖRE SINIFLANDIRILMASI 243
1. Hareketin Yapılış Şekli 243
2. Hareket ile Neticenin İlişkisi 245
3. Tamamlanma Anları 246
4. Tamamlanma Şekilleri 247
5. Neticeleri 248
6. Hareketin Kanunda Tarif Edilip Edilmediğine Göre Suçlar: Serbest Hareketli ve Bağlı Hareketli Suçlar 250
7. Suçun Organize Oluşuna Göre Suçlar: Örgütlü ve
Adi Suçlar 250xxv
8. Suçun Konusu ve Failin Saikine Göre Suçlar 251
a. Siyasi Suçlar ve Adi Suçlar 251
b. Adi Suçlar, Terör Amacıyla İşlenen Suçlar ve
Terör Suçları 252
H. SUÇLARIN HAREKET VE NETİCELERİNİN BİRLEŞMESİ– HAREKET, NETİCE VE ZARARIN TEKLİK VEYA ÇOKLUĞU– SUÇLARIN İÇTİMAI 254
1. Failin Birden Fazla Fiil ile Birden Fazla Suç İşlemesi 255
2. Fiilin ve Hukukî Zararın Tek Olması 256
3. Fiillerin Çokluğu ve Hukukî Zararın Tekliği 256
4. Fiilin Tek Hukukî Zararın Çok Olması 256
a. Zincirleme Suç (Devamlı Suç) 257
aa. Birden Fazla Fiil veya Hareketle Aynı Mağdura
Karşı İşlenen Zincirleme Suç 259
aaa. Fiilin Çokluğu 259
bbb. İhlal Edilen Hükmün Ayniyet veya Tekliği 260
ccc. Suç İşleme Kararının Birliği veya
Niyetin Tekliği 262
ddd. Hukuki Mahiyeti 265
bb. Bir Fiil veya Hareketle İşlenen Zincirleme Suç 266
cc. Zincirleme Suç Sayılmayacak Suçlar 267
b. Fikri İçtima (Tam İçtima) 268
aa. Fiilin Tekliği 268
bb. Birden Fazla Farklı Hükmün İhlal Edilmesi 270
c. Bileşik Suç (Mürekkep Suç) 272
d. Kademeli (Müterakkî) Suç – Geniş Anlamda Bileşik Suç 274
e. Kesintisiz Suç (Devamlı Suç) 276
I. HAREKETİN YAPILMASI ANCAK İSTENİLEN NETİCENİN GERÇEKLEŞMEYİŞİ VEYA GERÇEKLEŞEN DURUMUN NETİCE SAYILMASI: SUÇA TEŞEBBÜS 276
1. Bir Suç İşleme Kastının Bulunması 277
a. Kastın Anlamı 278
b. Niyetin Hareketten Çıkması 278
c. Amacın Suçu Tayin Etmesi 279
d. Hâkim İçin Amacın Önemi 280
e. Amaç Fiilden Çıkarılır 280
f. Hareketin Yorumunda Amaca Bakılır 280
2. Kastedilen Suçun Doğrudan Doğruya İcrasına
Başlanmış Olması 282
a. Ceza Hukukunda Hazırlık Hareketleri 283
aa. Kural Olarak Hazırlık Hareketleri Suç Teşkil Etmez 283
bb. Bazı Hazırlık Hareketleri Suç Oluşturur 284
cc. Hazırlık Hareketi–İcra Hareketi Ayrımının
Tarihi Gelişimi 285
b. İcra Hareketlerini Hazırlık Hareketlerinden Ayırmak Konusunda İleri Sürülen Görüşler 285
aa. Carrara'nın Teorisi, Tek Anlama Gelirlilik, Şüpheye Mahal Vermeme Kriteri 286
bb. Carrara'nın Sonraki Teorisi: Mağdurun Faaliyet
Alanına Tecavüz 287
cc. Nedensellik Kriteri 287
dd. Hukuki Menfaatin İhlâli 288
ee. Etkin Nedensellik Teorisi 288
ff. Yaratılan Tehlike Kriteri 288
gg. Diğer Kriterler 289
hh. Pozitivistlerin Kriteri 290
c. İcraya Doğrudan Doğruya Başlanması 290
d. Sorunun Çözümsüzlüğü 292
3. Bir Suçun İcrasına Elverişli Hareketler ile Başlanmalıdır 293
a. Mutlak Elverişsizlik – Nispî Elverişsizlik 294
aa. Ayrımın Anlamsızlığı 296
bb. Doğal Nedensel Sürecin Rolü 296
b. Nispi Elverişsizliğin de Cezalandırılmaması Görüşü 296
c. Mutlak Elverişsizliğin de Cezalandırılması Görüşü – Subjektivist ve Pozitivist Görüş 297
d. Hareketin Elverişliliğinin Suç Konusuna Bağlı Oluşu 297
aa. Mutlak Yokluk – Mutlak Elverişsizlik 298
bb. Nispi Yokluk – Nispi Elverişsizlik 298xxvii
e. Somut Tehlike Teorisi 299
aa. Elverişsizlik Kavramının Anlamsızlığı 299
bb. Doğal Nedensellik 300
cc. Hâkimin Somut Olayı Değerlendirme Şekli 300
4. İcra Hareketlerinin Kesilmesi: Fiilin Tamamlanamaması 302
a. Failin İradesinden Bağımsız Neden Engellemelidir 303
b. Suç Konusunun Yokluğu 303
c. Tamamlanmanın Engellenmesi 304
d. Fiziki Sebepler 304
e. Psikolojik Sebepler 304
f. Öngörülemezlik 305
5. Gönüllü Vazgeçme 305
a. İcra Hareketlerini Keserek Vazgeçme 306
b. Neticenin Gerçekleşmesini Engelleyerek Vazgeçme 306
6. Gönüllü Vazgeçmenin Hukukî Nedeni ve Özellikleri 307
a. Altın Köprü Teorisi 307
b. Pozitivistlerin Görüşü 308
c. Cezasızlığın Asıl Nedeni: Vazgeçmenin İradî Olması 308
aa. İradeye Bağlılık 308
bb. İradenin Olmadığı Haller 309
cc. Samimi Pişmanlık Gerekli Değildir 310
7. Vazgeçmeye Rağmen Cezalandırılabilen Hareketler
Başka Bir Suçun Oluşması 310
a. Başka Suç Bağışlanmamaktadır 311
b. Bileşik Suçlar 311
c. Suç Ortaklarını Etkileme 312
8. Etkin Pişmanlik (Ravvedimento Attuoso Post Delictum) 313
a. Vazgeçme ve Geri Çekilmenin Suçun Tamamlanmasından Sonra Olması 313
b. Failin Suçun Sonucunu Önlemeye Yönelik Faaliyeti 314
c. Suçun Neticelerini Tazmin Etme veya Ortadan Kaldırma Faaliyeti 315
d. Failin Söylediği Sözden Dönmesi ve Fiili İtiraf Etmesi 315
e. Alınan Malın İadesi veya Onun Yerine Tazminat Verilmesi 316
9. Elverişsiz Hareketlerle Suça Teşebbüs ve Suç Konusunun Yokluğu – İşlenemez Suç 316
a. İşlenemez Suçu Oluşturan Birinci Hal:
Hareketin Elverişsizliği 317
aa. Mutlak Elverişsizlik 317
bb. Nispi Elverişsizlik 318
cc. Somut Tehlike Teorisi 319
b. İşlenemez Suçu Oluşturan, Teşebbüsü İmkânsız Kılan İkinci Hal: Suç Konusunun Yokluğu 320
aa. Daimî veya Geçici Yokluk 320
bb. Mutlak veya Nispi Yokluk 321
cc. Somut Tehlike Teorisi 322
c. Tahrikçi Ajan ve İşlenemez Suç 323
d. Suç Konusunun Belli Olması Gereği 325
e. İşlenemez Suç ve Teşebbüsün Mahiyetini Açıklayan
Teoriler 325
10. Mefruz Suç (Reato Putativo) 326
a. Hukuki Hatadan Kaynaklanan Mefruz Suç 326
b. Fiili Hatadan Kaynaklanan Mefruz Suç 328
c. Mefruz Suç ve Teşebbüsü Açıklayan Teoriler 329
11. Teşebbüs ve Suç– Cezaların İçtimaı 329
a. Malvarlığına Karşı İşlenen Suçun Kısmen
Gerçekleştirilmesi 330
b. Fikrî İçtima 330
c. Bileşik Suç 330
d. Zincirleme Suç 331
12. Teşebbüs ve Suça Tesir Eden Sebepler 332
13. Teşebbüsün Çeşitli Suçlarla İlgisi 334
a. Tamamlanması Öne Alınmış Suçlar–Teşebbüs Suçları 334
aa. Ülke Birlik ve Bütünlüğünü Bozmak 335
bb. Anayasayı İhlal 336
cc. Cumhurbaşkanına Suikast 337
14. Teşebbüsle Uyuşmaları Tartışmalı Suçlar 338
a. Şekli Suçlar 338
aa. İhmali Suçlar Konusunda Yeni Eğilim 338
bb. İhmal Suretiyle İcra Suçları 339
b. Yaralama 339
c. Ani – Öfke Suçları 341
d. Tehlike Suçları 343
e. Taksirli Suçlar 343
f. Olası Kastla İşlenen Suçlar 343
15. Suça Teşebbüsün Hukukî Mahiyeti 345
İ. SEBEPLERİN ÇOKLUĞU – NEDENSEL BAĞ 346
1. Eski Teoriler 348
2. Halen Kabul Edilen Teoriler 349
a. Şart Teorisi 350
b. Uygun Sebep Teorisi 351
c. Kanunumuzca Kabul Edilen Nedensel Bağ 355
III. SUÇUN HUKUKA AYKIRILIK UNSURU:
SUÇU ORTADAN KALDIRAN HALLER 356
A. MADDİ VE ŞEKLİ HUKUKA AYKIRILIK 358
B. HUKUKA AYKIRILIĞI KALDIRAN SEBEPLERİN
HUKUKİ ESASI 360
1. Subjektif Görüşler 361
2. Objektif Görüş 361
C. CEZA HUKUKUNDA HUKUKA UYGUNLUK
SEBEPLERİ 362
D. CEZA KANUNUNDA YER ALMAYAN HUKUKA UYGUNLUK SEBEPLERİ 363
1. Ticarî Bilgiler 364
2. Tibbi Müdahaleler 365
3. Sportif Faaliyetler 366
E. CEZA KANUNUNDA YER ALAN HUKUKA UYGUNLUK SEBEPLERİ 367
1. Hakkın İcrasi 367
a. Hakkın Subjektifliği 367
b. Hakkın Kaynağı 368
c. Sınırın Aşılması 368
aa. Gazetecilik Basın ve Yayıncılık Faaliyeti 369
bb. Aile Disiplini 371
cc. Mülkiyetin veya Zilyetliğin Korunması 371
aaa. Değerler Arasında Denge Gereği 372
bbb. Korumanın Tecavüzü Defedecek Derecede Olması 373
ccc. Malın Geri Alınması İçin Kuvvet Kullanma 373
2. İlgili Kişi veya Hak Sahibinin Rızası 374
a. Akit Sayanlar 375
b. Hukuka Uygun Sayılış Nedeni 375
aa. Rızanın Etkinliğinin Sınırları 376
aaa. Cinsel Hayat Hakkı 376
bbb. Malvarlığı Hakları 377
ccc. Vücut Üzerindeki Haklar 377
ddd. Cinsiyet Değiştirme Hakkı 378
eee. Organ Bağışı 378
fff. Onurlu Yaşam Hakkı 378
bb. Rızanın Geçerlilik Şartları 379
aaa. Rızayı, Normun Koruduğu Menfaatin Sahibi Açıklamalıdır 379
bbb. İlgili Kişinin Rızaya Ehil Olması Gereği 380
ccc. Razı Olan Bir Zarar veya Zarar Tehlikesine Maruz Kalmayı Kabullenmelidir 381
ddd. Rıza Fiilin Yapıldığı Anda Açıklanmış Olmalıdır 382
3. Kanunun Hükmünü İcra 382
4. Yetkili Merciin Emrini Yerine Getirme 384
a. Astın Emrin İçeriğinin Hukuka Uygunluğunu Araştırması 386
b. Astın Emrin İçeriğinin Hukuka Uygunluğunu Araştıramaması 387
c. Kanunun Hükmünü İcra ve Emrin Yerine Getirilmesinde Sınırın Aşılması 389
5. Meşru Savunma 391
a. Haksız Bir Saldırı Olmalıdır 393
aa. Saldırının Haksız Olması 394
bb. Saldırının Niteliği 395
b. Haksız Saldırının Yöneldiği Değer 396
c. Savunma veya Reaksiyon 397
d. Saldırı ile Savunma Arasında Orantı (Denge) Olmalıdır 398
6. Zorunluluk Hali 399
a. Bir Tehlikenin Varlığı 402
aa. Tehlikenin Niteliği 403
bb. Tehlikeye Karşı Durma Görevi 403
b. Tehlikenin Yöneldiği Değer 403
c. Korunma veya Failin Fiili 404
d. Korunan Değer ile Zarar Verilen Değer Arasında Orantı Gereği 404
7. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Sınırın Aşılması 405
8. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Hata 410
IV. SUÇUN MANEVİ UNSURU 412
A. KARŞILAŞTIRMALI HUKUKTA İSNAT KABİLİYETİ VE KUSURLU OLABİLME 413
B. TÜRK HUKUKUNDA İSNAT KABİLİYETİ 415
C. İSNAT KABİLİYETİ İLE SUÇUN İLGİSİ 419
D. SUÇ İŞLEMEK İÇİN İSNAT KABİLİYETİNİN KALDIRILMASI – ACTIO LIBERA IN CAUSA 420
E. İSNAT KABİLİYETİNE TESİR EDEN HALLER 422
1. Biyolojik Nedenlere Bağli Haller 424
a. Yaş Küçüklüğü 424
aa. On İki Yaşına Kadar Olan Çocuklar 425
bb. On İki On Beş Yaş Arası Çocuklar 426
aaa. Algılama Kabiliyetine Sahip Olmayanlar 426
bbb. Algılama Kabiliyetine Sahip Olanlar 426
cc. On Beş On Sekiz Yaş Arası Çocuklar 428
b. Sağırlık ve Dilsizlik 429
aa. On Beş Yaşını Bitirmemiş Olanlar 430
bb. On Beş Yaşını Bitirmiş On Sekiz Yaşını
Bitirmemiş Olanlar 430
cc. On Sekiz Yaşını Bitirmiş Yirmi Bir Yaşını
Bitirmemiş Olanlar 431
c. Akıl Hastalığı 432
aa. Tam Akıl Hastaları 433
bb. Kısmî Akıl Hastaları 433
2. Sarhoşluk ve Uyuşturucu Madde Etkisi Altında Kalma 434
a. İstenerek Sarhoşluk veya Uyuşturucu Alımı 434
b. İstenmeyerek Sarhoşluk veya Uyuşturucu Alımı 435
3. Arizî Sebepler 436
a. Failin Kasıtlı Hareketi 437
b. Failin Taksirli Hareketi 437
F. KUSURLULUK 437
1. Kusurluluğun Esası 439
2. Kusurluluk ve İsnat Kabiliyeti 440
3. Ceza Sorumluluğu 441
4. Ceza Sorumluluğunun Asgari Şartı: Hareketin İstenerek Yapılması 442
G. KASTA DAYANAN SUBJEKTİF SORUMLULUK 445
1. Doğrudan Kast 445
2. Dolaylı veya Olası Kast 446
H. BİLME VE İSTEMENİN ZAMANI 451
I. KAST VE HUKUKA AYKIRILIK BİLİNCİ VEYA HUKUKA ÖZEL AYKIRILIK 452
İ. KASTIN ÇEŞİTLERİ 453
J. TAKSİRDEN KAYNAKLANAN SUBJEKTİF SORUMLULUK 456
K. TAKSİRİN HUKUKİ ESASI (ÖZÜ) 457
L. TAKSİRİN VARLIĞININ BELİRLENMESİ 461
M. TAKSİRİN TÜRLERİ: BİLİNÇSİZ VE BİLİNÇLİ TAKSİR 462
N. TAM VE TAM OLMAYAN TAKSİR 463
1. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Sınırın Aşılması 463
2. Hukuka Uygunluk Sebebinin Varlığına İnanma 463
3. Taksirden Kaynaklanan Fiili Hata 464
O. TAKSİRLİ FİİLLERİN BİRLİKTE OLMASI 464
Ö. NETİCE SEBEBİYLE AĞIRLAŞAN SUÇLAR 468
1. Kasten İşlenebilenler 469
2. Taksirle İşlenebilenler 471
P. BASIN YOLUYLA İŞLENEN SUÇLAR–OBJEKTİF SORUMLULUK 472
1. Süreli Yayın (Mevkute) 474
2. Süresiz Yayın (Mevkute Olmayan) 475
R. KUSURLULUĞU ORTADAN KALDIRAN SEBEPLER FİİLİ SUÇ OLMAKTAN ÇIKARAN SUBJEKTİF NEDENLER 475
1. Kaza ve Tesadüf 476
2. Zorlayıcı (Mücbir) Sebep 478
3. Cebir ve Tehdit 479
a. Fiziki Cebir 479
b. Psikolojik Cebir, Korkutma (İkrâh) ve Tehdit 480
4. Yanılma (Hata) 482
a. Ceza Normunda Hata 483
b. Fiili veya Maddi Unsurda Hata 486
c. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Hata 488
d. Suça Tesir Eden Sebeplerde veya Suçun Nitelikli Hallerinde Hata 489
aa. Fiile Bağlı Sebeplerde Hata 490
bb. Şahsa Bağlı Sebeplerde Hata 490
5. Psikolojik Baskı 492
6. Sapma (İnhiraf) 494
a. Hedefte Sapma (Aberratio Ictus) 495
b. Suçta Sapma (Aberratio Delicti) 497
c. Nedensel Bağa İlişkin Sapma 497
S. SUÇA TESİR EDEN HALLER 498
1. Suça Tesir Eden Hallerin Diğer Kurumlardan Farkı 500
2. Suça Tesir Eden Hallerin Sınıflandırılması 502
Ş. GENEL HAFİFLETİCİ SEBEPLER 503
1. Haksız Tahrik 504
a. Haksız Tahrik ve Meşru Savunma 504
b. Haksız Tahrik ve Taksirli Suçlar 505
c. Haksız Tahrikin Birlikte Olacağı Haller 506
2. Haksız Tahrikin Şartları 506
a. Tahrik Teşkil Eden Bir Fiilin Bulunması 507
b. Fiilin Haksız Olması 508
c. Failin Gazap ve Elemin Etkisi Altında Olması 509
d. Haksız Fiil ile Failin Psikolojisi Arasında Neden Sonuç
İlişkisi Bulunmalıdır 510
e. Failin Fiilinin Öfke ve Elemin Bir Tepkisi Olması 510
f. Suçun Tahrik Teşkil Eden Fiili Yapan Kimseye
Yönelmiş Bulunması Gerekir 511
3. Takdiri Hafifletici Sebepler 511
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İŞTİRAK VE ÇOK FAİLLİ SUÇLAR
I. İŞTİRAKİN HUKUKÎ ESASI 516
A. FAİL SAYISI KADAR SUÇ OLMAYIŞI 516
B. SUÇUN TEKLİĞİ 517
II. SUÇA İŞTİRAKTE FAİLLERİN ROLLERİNE İLİŞKİN KRİTERLER 519
A. OBJEKTİF KRİTERLER 519
B. SUBJEKTİF KRİTERLER 520
C. KANUNİ TARİFİN İHLALİ 520
III. TÜRK CEZA KANUNU SİSTEMİ 521
A. FAİLLİK 521
B. AZMETTİRME 522
C. YARDIM ETME 523
IV. İŞTİRAKİN ŞARTLARI 523
A. FAİLLERIN ÇOKLUĞU 524
B. BİR FİİLİN TÜM ŞERİKLER TARAFINDAN İCRA EDİLMESİ– SUÇUN MADDİ UNSURUNUN GERÇEKLEŞTİRİLMİŞ OLMASI 525
C. HER FAİLİN HAREKETİNİN NEDENSEL BİR
KATKISININ BULUNMASI 527
D. MÜŞTEREKEN SUÇ İŞLEME İRADESİ – İŞTİRAK
İRADESİ 530
V. SUÇA TESİR EDEN HALLER 532
A. KUSUR YETENEĞİ OLMAYANLARIN
KULLANILMASI 532
B. ALTSOY ÜSTSOY İLİŞKİSİNDEN KAYNAKLANAN AZMETTİRME 532
C. ÇOCUKLARIN SUÇA AZMETTİRİLMESİ 533
VI. TAHRİKÇİ AJAN 533
VII. SERİKLERİN BİRBİRLERİNE KARŞILIKLI
BAĞIMLILIKLARI 536
A. ÖZGÜ SUÇLAR 536
B. CEZAYI ORTADAN KALDIRAN SEBEPLER 537
C. SUÇA TESİR EDEN SEBEPLER 538
D. ŞERİKLERDEN BİRİNİN GÖNÜLLÜ VAZGEÇMESİ VE PİŞMANLIĞI 540
E. SUÇUN İŞLENDİĞİ YER VE ZAMAN 542
VIII. İŞLENMEK İSTENEN SUÇTAN SAPMALAR 542
IX. TAKSİRLİ SUÇLARA İŞTİRAK 544
X. ÇOK FAİLLİ SUÇLAR– ZORUNLU İŞTİRAK 546
XI. ŞERİKLERİN CEZALANDIRILMASI KONUSUNDA
DİĞER SİSTEMLER 548
A. EŞİTLİK SİSTEMİ 548
B. İKİLİK SİSTEMİ 549
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
FAİL – SUÇUN AKTİF SUJESİ
I. TÜZEL KİŞİLER 553
A. FARAZİ BİRLİK TEORİSİ 553
B. GERÇEK BİRLİK TEORİSİ 553
C. KABAHATLERDEN SORUMLU SAYAN GÖRÜŞ 554
II. TÜRK CEZA KANUNUNDA TÜZEL KİŞİLERİN SORUMLULUĞU 555
III. YAPISAL OLARAK FAİL 556
IV. SUÇLULARIN SINIFLANDIRILMASI 557
A. FIRSAT SUÇLULARI 557
B. İHTİRASLI SUÇLULAR 558
C. ALIŞIK SUÇLULAR 559
D. DOĞUŞTAN SUÇLULAR 560
E. AKIL HASTASI SUÇLULAR 561
V. TÜRK HUKUKUNDA SUÇLULARIN SINIFLANDIRILMASI 561
VI. SUÇLUNUN ŞAHSİYETİ 563
VII. SUÇLULUK KAPASİTESİ 564
VIII. KRİMİNEL TEHLİKELİLİK VE SUÇ 566
IX. TEKERRÜR 567
A. HUKUKİ ESASI 568
B. SÜRELİ VE SÜRESİZ TEKERRÜR 568
C. TEKERRÜRE ESAS TEŞKİL ETMEYEN SUÇLAR 569
D. TEKERRÜRÜN SONUÇLARI 570
X. CEZANIN MAHKEME TARAFINDAN BELİRLENMESİ 571
A. TEMEL CEZANIN BELİRLENMESİ 572
1. Fiile İlişkin Hususlar 573
2. Faile İlişkin Hususlar 574
B. ARTIRMA VE EKSİLTMELER 576
ÜÇÜNCÜ KISIM
CEZALAR VE GÜVENLİK TEDBİRLERİ
BİRİNCİ BÖLÜM
CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİ ÜZERİNDE GENEL KAVRAMLAR
I. CEZALAR 581
A. KARAKTERLERİ 581
1. Kanunsuz Ceza Olmaması 581
2. Eşitlik 582
3. Şahsilik 584
B. CEZANIN FONKSİYONLARI 584
II. GÜVENLİK TEDBİRLERİ 586
III. CEZALAR VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN BİRBİRLERİNDEN FARKLARI 587
A. İKİ YAPTIRIM ARASINDA AMAÇLARI AÇISINDAN
FARK VARDIR 587
B. İKİ YAPTIRIM ARASINDA TEMELLERİ AÇISINDAN
FARK VARDIR 587
C. İKİ YAPTIRIM ARASINDA REJİM AÇISINDAN DA
FARK VARDIR 587
IV. CEZA İLE GÜVENLİK TEDBİRİNİN BİRBİRİNE YAKINLIKLARI 588
V. CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN BİRLİKTE MEVCUDİYETLERİ 589
VI. CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN
SINIFLANDIRILMASI 590
A. HUKUKÎ SINIFLANDIRMALAR 590
1. Ağırlıklarına Göre Cezalar 590
2. Fonksiyonlarına Göre Cezalar 590
a. Asıl Cezalar 591
b. Fer'i Cezalar 591
c. Tamamlayıcı (Mütemmim) Cezalar 591
B. KRİMİNOLOJIK AÇIDAN SINIFLANDIRMALAR 592
1. Takip Edilen Amaca Göre Sınıflandırma 592
2. Kullanılan Vasıtaya Göre Sınıflandırma 592
İKİNCİ BÖLÜM
CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİ İLE BUNLARIN İNFAZ REJİMLERİ
I. ÖLÜM CEZASI 594
II. HÜRRİYETİ BAĞLAYICI CEZALAR 594
III. HÜRRİYETİ BAĞLAYICI CEZALARIN İNFAZ REJİMİ 596
A. TOPLU İNFAZ 596
B. HÜCRE (PENSİLVANYA) SİSTEMİ 598
C. KARMA SİSTEMLER 599
IV. GENEL OLARAK TÜRKİYE'DE CEZALARIN
İNFAZI REJİMİ 600
A. KAPALI CEZAEVLERİ 601
B. AÇIK CEZAEVLERİ 602
C. ÇOCUK EĞİTİMEVLERİ 603
D. CEZAEVLERİNDE İŞ – İŞSİZLİK 603
E. CEZAEVİ PERSONELİ VE DİSİPLİN 604
F. CEZAEVİNDEN GEÇİCİ ÇIKIŞLAR – İŞ KURMA VEYA
İŞE GİRME İÇIN İZİN 604
V. CEZANIN İNFAZININ ERTELENMESİ 606
A. HASTALIK NEDENİYLE CEZANIN İNFAZININ ERTELENMESİ 606
B. GEBE VE ENGELLİLERİN CEZALARININ İNFAZININ ERTELENMESİ 607
C. İŞ VE AİLE DURUMU GEREĞİ CEZANIN İNFAZININ ERTELENMESİ 607
D. ERTELENEBİLECEK MAHKÛMİYET HÜKÜMLERİ 607
VI. KOŞULLU SALIVERME 608
A. HUKUKÎ ESASI 609
B. MAHKÛMA VE ÇEKİLEN CEZAYA İLİŞKİN
ŞARTLAR 610
1. Normal Hükümlüler 610
a. Suç İşlemek İçin Örgüt Kurmaktan ve Amaç
Suçtan Hükümlü Olmayanlar 610
aa. Müebbet Hapse Mahkûm Olanlar 610
aaa. Ağırlaşmış Müebbet Hapse Mahkûm Olanlar 610
bbb. Müebbet Hapse Mahkûm Olanlar 611
bb. Süreli Hapse Mahkûm Olanlar 611
b. Suç İşlemek İçin Örgüt Kurmak ve Yönetmekten
Hükümlüler 613
aa. Müebbet Hapse Mahkûm Olanlar 613
aaa. Ağırlaştırılmış Müebbet Hapse Mahkûm Olanlar 613
bbb. Müebbet Hapse Mahkûm Olanlar 613
bb. Süreli Hapse Mahkûm Olanlar 614
2. Terörle Mücadele Kanunu Kapsamında Hükümlüler 614
C. KÜÇÜKLER İÇİN İNDİRİM 615
D. KOŞULLU SALIVERMEDEN
YARARLANAMAYANLAR 615
E. HÜKÜMLÜNÜN DENETİM ALTINA ALINMASI 615
F. KOŞULLU SALIVERMENİN GERİ ALINMASI 616
VII. HAPİS CEZASININ ERTELENMESİ– TECİL 617
A. ERTELEMENİN HUKUKÎ NEDENLERİ – HÜRRİYETİ BAĞLAYICI CEZALARIN ZARARLARI 617
B. HÜKÜMLÜNÜN GEÇMİŞTE ÜÇ AYDAN FAZLA HAPİS CEZASINA MAHKÛM OLMAMASI ŞARTI 618
C. GEÇMİŞTE VERİLEN MAHKÛMİYETE İLİŞKİN
ŞARTLAR 619
D. TECİL EDİLEBİLECEK MAHKÛMİYETE İLİŞKİN
ŞARTLAR 620
E. MAHKÛMUN AHLAKÎ EĞİLİMLERİNE İLİŞKİN
ŞART 620
F. TECİLE KARAR VEREBİLECEK MAHKEMELER 621
G. TECİLİN ŞARTA BAĞLANMASI 622
H. TECİLİN DENETİM SÜRESİ 622
I. HÜKÜMLÜYE YÜKLENEN GÖREVLER 622
İ. HÜKÜMLÜ İÇİN DENETÇİ TAYİNİ 622
J. TECİL KARARININ SONUÇLARI VE
GERİ ALINMASI 623
VIII. KISA SÜRELİ HAPİS CEZALARI YERİNE UYGULANABİLECEK CEZA VE TEDBİRLER
ÖZEL İNFAZ REJİMLERİ 624
A. KISA SÜRELİ HAPİS CEZALARININ İNFAZI REJİMİ 625
1. Konutta İnfaz 625
2. Hafta Sonu İnfaz 626
3. Geceleri İnfaz 627
B. BİR YILDAN AZ SÜRELİ HAPİS CEZALARI YERİNE GEÇEN CEZA VE TEDBİRLER 627
1. Hâkimin Takdiren Çevirme Yetkisinin Olduğu Haller 628
2. Hâkimin Çevirmeye Mecbur Olduğu Haller 629
3. Tedbirin Yerine Getirilmemesi 629
IX. MALA İLİŞKİN CEZA – PARA CEZASI 630
A. KARAKTERLERİ 631
B. AVANTAJLARI 631
C. MAHZURLARI 632
D. BELİRLENME ŞEKLİ VE MİKTARI 633
E. ÖDEME ŞEKLİ 633
F. İNFAZI 633
X. ONUR KIRICI CEZA – HÜKMÜN İLANI 635
XI. GÜVENLİK TEDBİRLERİ 635
A. HAK VE ÖZGÜRLÜKLERE İLİŞKİN GÜVENLİK TEDBİRLERİ 636
1. Erginlere İlişkin Güvenlik Tedbirleri 637
a. Hürriyetten Mahrum Eden – Akıl Hastaları ve Uyuşturucu Alkol Bağımlıları İçin Güvenlik Tedbirleri 637
b. Hürriyeti Kısıtlayıcı Tedbirler 638
c. Haklardan Mahrumiyeti Gerektiren Güvenlik Tedbirleri 639
aa. Asıl Cezanın İnfazıyla Birlikte İnfaz Edilen Tedbirler 639
bb. Asıl Cezanın İnfazından Sonra da Uygulanacak
Tedbirler 640
aaa. Kasıtlı Suçlar 640
bbb. Taksirli Suçlar 641
2. Küçük Suçlulara Uygulanan Güvenlik Tedbirleri 641
a. Güvenlik Tedbiri Seçimi 642
b. Küçüklere Uygulanacak Tedbirler 642
aa. Korumaya Yönelik Tedbirler 642
bb. Disiplin Altına Almaya Yönelik Tedbirler 643
B. MALA İLİŞKİN GÜVENLİK TEDBİRİ: MÜSADERE 643
1. Suç Araçları ve Suçtan Elde Edilen Eşyanın Müsaderesi 644
2. Suçtan Elde Edilen Kazancın Müsaderesi 645
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
KİŞİ İLE DEVLET ARASINDAKİ CEZA İLİŞKİSİNİN SONA ERMESİ
I. ÖLÜM 646
II. ŞİKAYET, VAZGEÇME VE UZLAŞMA 647
A. ŞİKAYET 647
B. ŞİKAYETTEN VAZGEÇME 648
C. UZLAŞMA 649
III. DAVANIN AÇILMASININ ERTELENMESİ 649
IV. HÜKMÜN AÇIKLANMASININ ERTELENMESİ 650
V. GENEL VE ÖZEL AFLAR 651
A. GENEL AF 651
B. ÖZEL AF 652
VI. DAVA VEYA CEZANIN DÜŞMESİNİN ETKİLERİ 652
VII. ZAMANAŞIMI 653
A. DAVA ZAMANAŞIMI 656
1. Dava Zamanaşımı Süreleri 657
2. Dava Zamanaşımının Durması 658
3. Dava Zamanaşımının Kesilmesi 660
4. Zamanaşımının Kesilmesinin Sonuçları 661
B. CEZA ZAMANAŞIMI 662
1. Ceza Zamanaşımı Süreleri 663
2. Ceza Zamanaşımının Durması 664
3. Ceza Zamanaşımının Kesilmesi 664
VIII. ÖNÖDEME 665
A. Kamu Davası Açılmadan Yapılan Ödeme 668
B. Kamu Davası Açıldıktan Sonra Ödeme 668
IX. ADLİ SİCİL 669 |
Bilgisayar, Teknoloji Kitapları 
