Vakıf yükseköğretim kurumlarının hukuk statüsü, idari yapısı, bir kamu tüzel kişiliği olarak tabi olduğu yükümlülükler ve kullanabileceği yetkiler, personel rejimi, mütevelli heyetinin yetkileri, denetim usulü ve denetim sonucunda uygulanacak yaptırımlar uzun süredir tartışma konusu olan başlıklardandır. Anılan tartışma konularının çözümünde yasal düzenlemeler yetersiz kalmaktadır. Vakıf yükseköğretim kurumları ile ilgili hukuki sorunlar yargı kararları ile çözülmeye çalışılmaktadır. Ancak farklı yargı kollarında yer alan mahkemelerin aynı tür uyuşmazlıklarda farklı yönde kararlar vermesi hukuki güvenlik ve hukuki belirlilik ilkeleri yönünden sakınca doğurmaktadır. Bu çalışmada, vakıf yükseköğretim kurumlarının kuruluşu, idari yapısı ve işleyişi, konuyla ilgili yargı kararları ile mevzuat hükümleri ışığında bütüncül bir bakış açısıyla ele alınmaya çalışılmıştır. Bu suretle vakıf üniversitelerinin hukuki statüsünün ve bu statüden kaynaklanan öznel niteliklerinin, konunun tarihsel arka planı da göz önüne alınarak aydınlatılması amaçlanmıştır.

Vakıf üniversitelerinin idari yapısı ve işleyişine dair uygulamada sıklıkla rastlanan hukuki meselelere idare hukukunun temel enstrümanlarından yararlanılarak çeşitli çözüm önerileri sunulmuştur.