|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 5
İÇİNDEKİLER 7
KISALTMALAR 11
GİRİŞ 15
BİRİNCİ BÖLÜM
DİJİTALLEŞME: KAVRAMSAL ÇERÇEVE, ETKİLERİ VE AKTÖRLERİ
I. KAVRAMSAL ÇERÇEVE 25
II. HİBRİT BİR TANIMLAMA: DİJİTAL EGEMENLİK 33
III. ÜRETİM SÜREÇLERİNİN VE SİYASAL İKTİDARIN BİRLİKTE DÖNÜŞÜMÜ 46
A. MODERN DÖNEMDEN POST MODERN DÖNEME DÖNÜŞÜMÜN
İZLERİ 46
1. Modern Dönem 47
2. Postmodern Dönem 50
B. KÜRESELLEŞME ÖTESİ YENİ ÜRETİM VE YÖNETİM TARZI: DİJİTAL
KAPİTALİZM 55
IV. VERİ ODAKLI DİJİTAL TEKNOLOJİLERİN TEMEL BİLEŞENLERİ VE ETKİLERİ 61
A. Büyük Veri Analitiği ve Endüstrisi: Verinin Yapay Zekâ
Algoritmalarıyla İşlenmesi 61
1. Verileşme (Datafication) ve Büyük Veri 61
2. Dijital Profilleme: Kişiselleştirme ve Hedefleme Pratikleri 67
a. Veri Temelli Profilleme Tekniği 68
b. Profillemenin Uygulama Alanları 70
3. Bulut Bilişim: Küresel Veri Akışı ve Veri Egemenliği 74
B. Küreselleşmiş Kitlesel Medya ve İletişimin Dönüşümü 78
C. Blokzincir (Blockchain) Teknolojileri: Kripto Para, NFT ve Akıllı
Sözleşme 79
D. Robotik ve Otonom Sistemler 81
V. DİJİTAL ALANIN AKTÖRLERİ: DEVLETLER VE DİĞERLERİ 83
A. Devletler: Egemenin Dijital Bir Aktör Olarak Ağ ve Bilgi Toplumunu
Hakimiyet Altına Alma Çabası 83
1. Dijital Alanda Kontrol ve Hakimiyet: Zorunluluklar 83
2. Dijital Egemenliğe Devlet Yaklaşımları: ABD, Çin ve AB
Perspektifleri 89
a. Farklılaşan Yaklaşımlar ve Ulusal Stratejiler 89
b. ABD: Askerî Kökenlerden Neoliberal Küresel Yönetişime 94
c. Çin: Otoriter Ulus–Devlet Merkezli Bilgi Güvenliği Modeli 104
d. AB: Hak ve Değer Temelli Bir Dijitalleşme Modeli 112
3. Dijital Egemenlik Konuları: Devletin Dijital Alanı Düzenleme Araçları 118
a. Ulusal ve Uluslararası Hukuki Mekanizmalar 118
(1) Veri Akışının ve Platform Ekosisteminin Regülasyonu 120
(2) Veri Akışından Para Akışına: Dijital Ekonominin ve
Rekabetin Korunması Düzenlemeleri 129
(3) Dijital Suç ve Siber Güvenlik Düzenlemeleri 135
(4) Milli Teknoloji Kullanımını Zorunlu Kılan Düzenlemeler 145
b. Teknik Mekanizmalar 148
(1) Gözetim Teknolojisi ve İçerik Denetim Araçları 149
(2) Dijital Adalet Mekanizmaları 154
(3) Siber Güvenliğe Yönelik Teknik Araçlar 156
c. Egemenlik ile Ekonomik Rasyonalite Arasında Korumacı
Politika İkilemi: Veri Yerelleşmesi 158
B. Düzenleyici Teknik Kuruluşlar 163
C. Büyük Teknoloji (Big Tech) Şirketleri 166
D. Kullanıcılar 170
E. Sivil Toplum Örgütleri 173
İKİNCİ BÖLÜM
MODERNİTEDEN POST MODERNİTEYE: DEVLETİN KLASİK UNSURLARININ
DÖNÜŞÜMÜ VE EGEMENLİĞİN ETKİ ALANININ YENİDEN DEĞERLENDİRİLMESİ
I. DÖNÜŞÜMÜN DİNAMİĞİ: TARTIŞMAYI MÜMKÜN KILAN ETKENLER 175
II. İNSAN UNSURUNUN DÖNÜŞÜMÜ 182
A. Ulustan Yeni Toplum Biçimlerine: Dijital Cemaatler 184
1. Ulus, Yurttaş ve Küreselleşme 184
2. Yurttaşın Verileşmesi: Küresel Yurttaşlıktan Dijital Yurttaşlığa
Dönüşüm 188
B. Dijitalleşmenin İnsana ve Topluma Etkisi 193
1. Ontolojik Bir Dönüşüm: Homo Juridicus’tan Homo Digitalis’e 193
2. Kapitalist Aklın Dehümanizasyonu: Algoritmik Tahakküm
Karşısında Nesneleşme ve Gerçeklik Algısının Kaybolması 196
3. Küreselleşmiş Bilgi Toplumunda Kimlik ve Kültür 198
4. Kontrol Devrimi: Özgürlük Yanılsaması ve Kişiselleştirilmiş Tahakküm 200
5. Tekno–Feodalizm: Dijital Serfliğe Geçiş ve Platform Lordluğu 203
C. İnsan Odaklı Yaklaşım: Tahakküm veya Sömürü Değil Erdemli
Toplum Düzeni 205
III. ÜLKE UNSURU: DİJİTALLEŞMENİN MEKÂN VE SINIR KAVRAMINA ETKİSİ 209
A. Ülkenin Modern Siyasi Bir Değer Olarak Vatana Dönüşümü 209
B. Küreselleşmenin Devletin Ülkesel Sınırlarına Etkisi: Post–Territorial
Tartışma 212
C. Dijitalleşmenin Egemenliğin Mekânsal Temelini Dönüştürmesi 214
IV. EGEMENLİK 2.0: EGEMENİN DİJİTAL YÜZÜ 222
A. Dijital Egemenlik ve Dijital Egemen 222
1. Dijital Egemenin Meşruiyet Krizi: Toplumsal Sözleşme
Kuramlarının Aşılması 222
2. Yeni Güç Biçimi Olarak Dijital Egemen ve Çok Katmanlı Formu 228
3. Leviathan 2.0: Veri–Tanrı ve Dijital Teoloji 237
B. Modus Disrupti: Dijitalleşmenin Egemenlik Üzerindeki Aşındırıcı Etkisi 241
1. Devletin Egemenlik Niteliği Açısından 241
a. Devletin; Hukuk, Yasa ve Zor Tekelinin Dijital Alanda
Aşınması: Platformların Monist Hukuka Müdahalesi 241
b. Bilgi Üzerindeki Egemenliğin Aşınması 250
c. Dijital Çağda Egemenliğin Koruyucu Niteliğinin Aşınması:
Siber Tehditler, Hibrit Savaş ve Veri Güvenliği 256
d. Sermayesiz Kapitalizmi Vergilendirme Sorunu 262
e. Ademimerkeziyetçi Dijital Paralar ve Parasal Egemenliğin
Daralması 266
2. Dijital Çağda Temel Hak ve Özgürlükler: Demokratik Toplum
Düzeninde Erozyon 269
a. Temel Hak ve Özgürlükleri Koruma ve Yerine Getirme
Yükümlülüğünde Zafiyet ve Dijital Anayasacılık 271
b. Algoritmik Ayrımcılık ve Fırsat Eşitliğinin Derinleşmesi 279
c. Gözetim Çağında Kitle İletişimi ve Gizliliğin Çözülmesi 285
d. Dijitalleşmenin Gölgesinde İfade Özgürlüğü: Denetim,
Manipülasyon ve Hak İhlalleri 307
e. Dijital Mekânda Kişilik Haklarının Kırılganlaşması 325
f. Veri Temelli Davranışsal Müdahaleler Karşısında Kişinin
Maddi ve Manevi Varlığını Geliştirme Hakkının Aşınması 328
SONUÇ 333
KAYNAKÇA 343 |