|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Önsöz 7
5. Baskıya Önsöz 11
6. Baskıya Önsöz 13
Kısaltmalar 29
Giriş 33
Bölüm 1
KAMU YÖNETİMİNİN NİTELİĞİ VE GELİŞMESİ
I. YÖNETİM VE KAMU YÖNETİMİ 37
A. Yönetim Kavramı 37
1. Yönetimin Önemi, Anlamı ve Özelliği 37
2. Kamu Yönetimi – Özel Yönetim Ayrımı 39
B. Kamu Yönetiminin Anlamı, Amacı ve Kapsamı 43
1. Kamu Yönetiminin Anlamı ve Devlet 43
a. Devlet 44
aa. Devletin Anlamı, Unsurları ve Niteliği 44
bb. Günümüzde Devlet Şekilleri 46
cc. Modern Devletin Gelişmesi ve Büyümesi 47
b. Kamu Yönetiminin Anlamı 50
2. Kamu Yönetiminin Amacı 51
3. Kamu Yönetiminin Kapsamı 51
II. KAMU YÖNETİMİNİN GELİŞMESİ 53
A. Genel Olarak 53
B. Amerika Kaynaklı Gelişmeler 56
1. Woodrow Wilson 56
2. Frank J. Goodnow 59
3. Leonardo D. White 60
4. Herbet A. Simon 60
5. Amerika’da Kamu Yönetimi Eğitimi ve Araştırmaları 61
C. Avrupa Kaynaklı Gelişmeler 63
1. Antik Yunan Filozofları 64
a. Sokrat (Sokrates) 64
b. Eflatun (Platon) 65
c. Aristo (Aristoteles) 66
2. 16–18. Yüzyıllarda Avrupa’lı Siyaset Bilimciler 68
a. Makyavel (Niccolo Machiavelli) 68
b. Thomas Hobbes 69
c. John Lock 70
d. Russo (Jean–Jacques Rousseau) 71
e. Monteskiyu (Charles Montesquieu) 73
3. 18. Yüzyıl Sonrası Kamu Yönetimi Çalışmaları–Eğitimi–Araştırmaları 75
a. Kameral Bilimler Okulu 75
b. Charles Jean Bonnin 76
c. Avrupa’da Kamu Yönetimi Eğitimi–Araştırmaları ve ENA 76
D. Türk–İslam Tarihinde Kamu Yönetiminin Gelişmesi 79
1. Genel Olarak 79
2. Türk İslam Dünyasından Düşünürlerin Katkıları 82
a. Farabi (El–Medinetül Fazıla=Faziletli Şehir/Devlet) 82
b. Maverdi (Al–Ahkam–üs–Sultaniyye=Yönetimin Esasları) 84
c. Yusuf Has Hacip (Kutadgu Bilig=Hükümranlık Bilgisi) 85
d. Kaşgarlı Mahmut (Divanu Lügati’t–Türk) 86
e. Nizam–ül Mülk (Siyasetname) 87
f. İbn–i Haldun (Mukaddime) 88
g. Kınalızade Ali Efendi (Ahlak–ı Alai) 91
h. Koçi Mustafa Bey (Koçi Bey Risalesi) 92
i. Katip Çelebi (Bozuklukların Düzeltilmesinde Tutulacak Yollar) 94
j. Defterdar Sarı Mehmet Paşa (Devlet Adamlarına Öğütler) 95
k. Vezir Lütfi Paşa (Asafname) 96
3. Osmanlı Devleti ve Enderun 97
4. Türkiye’de Kamu Yönetimi Eğitimi 99
a. Mekteb–i Mülkiye’nin Yeri ve Önemi 100
b. TODAİE’nin Yeri ve Önemi 101
E. ‘Diğer’ Medeniyetlerin Katkısı 103
F. Yeni Kamu Yönetimi Anlayışı 104
Bölüm 2
KAMU YÖNETİMİNİN GÖREV,
YETKİ VE SORUMLULUĞU
I. KAMU YÖNETİMİNİN GÖREV VE HİZMET ALANI 107
A. Kamu Yönetiminin Faaliyetleri 107
1. Yönetsel Faaliyetler 107
2. Yasama Faaliyeti 108
3. Yargı Faaliyeti 109
B. Kamu Yönetiminin Görev ve Hizmetleri 109
1. Kamu Yönetiminin Görevleri 109
2. Kamu Hizmeti 111
C. Kamu Yönetiminin Eylem ve İşlemleri 113
1. Hukuksal İşlemler 114
2. Yönetsel İşlemler 114
3. Yönetsel Sözleşmeler 115
4. Yönetsel Eylemler 116
II. KAMU YÖNETİMİNDE YETKİ VE SORUMLULUK İLİŞKİSİ 117
A. Kamu Yönetiminin Sorumluluğu 117
1. Görev Anlamında Sorumluluk (Responsibility) 117
2. Hesap Verme Sorumluluğu (Accountability) 117
B. Kamu Yönetiminde Yetki 118
1. Yetkinin Anlamı ve Özelliği 118
2. Kamu Yönetiminin Yetkileri 119
a. Örgütlenme Yetkisi 120
b. Hizmet Yüklenme Yetkisi 120
c. Düzenleme (Kural Koyma) Yetkisi 120
d. Takdir Yetkisi 120
e. Karar Verme Yetkisi 120
f. Kendiliğinden Yürütme Yetkisi 120
g. Yaptırım Uygulama Yetkisi 121
h. Olağanüstü Yetkileri 121
C. Yetki ve Sorumluluk İlişkisi 121
D. Hesap Verme Sorumluluğu (Hesapverebilirlik) 122
1. Anlamı ve Önemi 122
2. Hesap Verilen Kişi veya Merciler 123
a. Yargı Mercileri 123
b. Disiplin Sistemi 123
c. Hiyerarşik Amirler 124
d. Siyasal Kişi ve Kurumlar 124
e. Halk 124
Bölüm 3
KAMU YÖNETİMİNİN DENETİMİ
I. GENEL OLARAK DENETLEME 125
A. Denetlemenin Anlamı 125
B. Denetim Yapmayı Gerektiren Nedenler 126
C. Denetim Sürecinin Aşamaları 127
D. Denetim Teknikleri 127
E. Denetimin Koşulları 127
F. Denetim Türleri 128
1. Genel Olarak Denetim Türleri 128
a. Amacına Göre Denetim Türleri 128
aa. Hukuksal Denetim 128
bb. Performans Denetimi 128
cc. Mali Denetim 128
b. Yapıldığı Zamana Göre Denetim 128
aa. Ön Denetim 129
bb. Anında Denetim 129
cc. Sonradan Denetim 129
2. Kamu Yönetiminin Denetimi Yolları 129
II. İDARİ (YÖNETİM İÇİ) DENETİM YOLLARI 129
A. Hiyerarşik Denetim 130
1. Hiyerarşik Denetimin Anlamı ve Kapsamı 130
2. Yöneticiye Yardımcı Olan Personel 132
B. İdari Teftiş 133
C. Bir Yönetim İçi Denetim Yolu Olarak Disiplin 134
D. Vesayet Denetimi (İdari Vesayet) 135
E. İç Denetim 138
III. YÖNETİM DIŞI DENETİM YOLLARI 141
A. Siyasi Denetim 142
1. Yasama Organının Denetimi 142
a. Yazılı Soru 142
b. Meclis Araştırması 143
c. Genel Görüşme 144
d. Bütçe Yolu ile Denetleme 144
e. Meclis Komisyonları Eliyle Denetleme 144
2. Diğer Siyasi Denetim Yolları 145
B. Yargı Denetimi 146
C. Sayıştay Denetimi (Dış Denetim=Özel Denetim) 148
D. Kamuoyu ve Baskı Grupları Tarafından Denetim 149
1. Baskı Grupları Tarafından Denetim 149
a. Çıkar Grupları 150
b. Destekleyici Gruplar 150
2. Kamuoyu Tarafından Denetim 151
E. Uluslararası Denetim 151
IV. OMBUDSMAN DENETİMİ 152
A. Genel Olarak Ombudsman 152
B. Ombudsman Kurumu Örnekleri 153
1. İsveç 153
2. Danimarka 156
3. İngiltere 158
4. Fransa 160
C. Türkiye (Kamu Denetçiliği Kurumu) 161
Bölüm 4
KAMU YÖNETİMİNDE YENİ DEĞİŞİM EĞİLİMLERİ VE REFORM
I. KÜRESELLEŞME EĞİLİMİ VE KAMU YÖNETİMİ 163
A. Küreselleşme 163
B. Küreselleşen Dünyada Kamu Yönetimi 165
C. Küreselleşme – Kamu Yönetimi Etkileşimine İlişkin Yaklaşımlar 168
1. Küreselleşme Yoktur 168
2. Küreselleşme Vardı Fakat Bitmiştir 168
3. Küreselleşme Vardır ve Devam Ediyor 169
II. BİLGİ TOPLUMU VE KAMU YÖNETİMİ 169
A. Bilgi Toplumu 170
B. Bilgi Toplumunda Kamu Yönetimi 172
III. YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ VE KAMU YÖNETİMİ 175
A. Bilişim Kavramı 175
B. Yönetim Bilişim Sistemleri 176
C. Kamu Yönetiminde Yönetim Bilişim Sistemleri 178
IV. E–DEVLET 179
A. E–Devletin Anlamı ve Önemi 179
B. E–Devletin Amacı ve Yararı 181
1. E–Devletin Amaçları 181
2. E–Devletin Yararları 181
3. E–Devlete Geçmek İçin Atılması Gereken Adımlar 182
V. M–DEVLET 184
A. M–Devletin Anlamı 184
B. M–Devletin Gelişmesi 185
C. M–Devleti Teşvik Eden ve Sınırlayan Faktörler 186
1. M–Devleti Teşvik Eden Faktörler 186
2. M–Devleti Sınırlayan Faktörler 187
D. Kamu Hizmeti ve m–Devlet 188
E. M–Devlet ve e–Devlet İlişkisi 190
1. M–Devletin e–Devlete Eklediği Değer 191
2. M–Devletin e–Devlete Göre Avantaj ve Dezavantajları 192
a. Avantajları 192
b. Dezavantajları 193
VI. KAMU YÖNETİMİNDE DEĞİŞİMİN GEREĞİ OLARAK REFORM 194
A. Reform Kavramı 194
B. Reform Türleri 195
1. Kurumsal Reform 195
2. Zorlayıcı Reform 196
3. Deneysel Reform 196
C. Reform İhtiyacı 196
D. Reforma Direnç 198
1. Reforma Direncin Nedenleri 198
a. Bireysel Direnme 199
b. Örgütsel Direnme 199
2. Direnci Ortadan Kaldırma Yöntemleri 199
Bölüm 5
YENİ KAMU YÖNETİMİ VE YÖNETİŞİM
I. POSTMODERN KAMU YÖNETİMİ 203
A. Postmodernizm 203
B. Postmodern Kamu Yönetimi Anlayışı 204
C. Postmodern Toplum Kamu Yönetiminin Özellikleri 207
1. ‘Yerinden Yönetim’ Anlayışı 207
2. Küresel Düşünce ve Değişim 208
3. Demokratiklik ve İnsan Haklarına Saygı 208
4. Meşruiyet 209
5. Halka Karşı Sorumluluk 210
6. Kamu Hizmetine Katılma 210
7. Halkla İlişkiler 211
II. YENİ KAMU YÖNETİMİ ANLAYIŞI 213
A. Yeni Kamu Yönetimi Anlayışının Gelişmesi 213
B. Geleneksel ve Yeni Kamu Yönetiminin Karşılaştırılması 214
III. YÖNETİŞİM ANLAYIŞI 215
A. Yönetişim 216
B. İyi Yönetişim 218
C. Yeteri Kadar İyi Yönetişim 219
D. Kamu Hizmeti ve Yönetişim 220
IV. KATILIMCI YÖNETİM 222
A. Yönetime Katılma 222
B. Demokratik Yönetim 225
C. Gönüllü Katılım 227
1. Gönüllü Katılımın Anlamı ve Niteliği 227
2. Gönüllü Hizmet Türleri 228
a. Gönüllü Hizmet Kuruluşlarında Rol Almak 229
b. Profesyonel Bir Kurum Emrinde Gönüllü Olarak Çalışmak 230
V. HALKA KARŞI HESAPVEREBİLİRLİK 232
VI. ESNEKLİK VE ŞEFFAFLIK 234
A. Esneklik Konusu 234
B. Şeffaflık ve Kapalılık 235
1. Şeffaflık ve Açıklık 235
2. Kapalılık ve Gizlilik 237
VII. YERİNDEN YÖNETİM VE YERELLEŞME 238
VIII. HİZMETTE YERELLİK 239
IX. VERİMLİLİK 241
A. Verimlilik ve Etkinlik Kavramları 241
B. Kamu Yönetimi ve Verimlilik 244
C. Yönetimin Verimliliğini Olumsuz Yönden Etkileyen Sorunlar 246
1. Yönetsel Sorunlar 246
2. Hukuksal Sorunlar 249
3. Siyasal Sorunlar 249
4. Mali Sorunlar 250
X. VATANDAŞ–ODAKLILIK 250
A. ‘Müşteri Odaklılık’ Kavramı 250
B. Vatandaş–Odaklılık ve Kamu Yönetimi 253
C. Vatandaş–Odaklı Kamu Hizmeti 255
D. Vatandaşa Güvenmek ve Danışmak 257
Bölüm 6
KARŞILAŞTIRMALI KAMU YÖNETİMİ
I. TÜRKİYE 260
A. Siyasal Sistemi 260
1. Türkiye’nin Siyasal Sistemi 260
2. Devletin Temel İlkeleri 261
C. Yönetsel Yapısı 262
1. Yürütme Yetkisi 262
2. Kamu Yönetimi Sistemi 263
a. Türk Kamu Yönetimi Sisteminin Özellikleri 263
b. Merkezi Yönetim (Merkezden Yönetim, Genel Yönetim) 264
aa. Başkent Örgütü 265
c. Yerinden Yönetim 280
d. ‘Diğer’ Yapılanmalar 281
C. Yasama Yetkisi 282
D. Yargı Sistemi 283
II. İNGİLTERE (BİRLEŞİK KRALLIK) 283
A. Siyasal Sistemi 285
B. Yönetsel Yapısı 289
1. Yürütme Yetkisi 289
2. Kamu Yönetimi Sistemi 290
a. Kraliyet Tahtı 290
b. Özel Konsey 291
c. Bakanlar Kurulu ve Başbakan 291
3. Kamu Yönetiminin Örgütsel Yapısı 293
a. Merkezi Yönetim 293
b. Yerel Yönetimler 294
4. Kamu Yönetimi Sisteminde Değişim Süreci 295
5. İngiltere’nin Kamu Personel Yönetimi Sistemi 297
a. Kamu Personel Yönetimi Sisteminin Niteliği 297
b. Geleneksel Kamu Personel Sistemi: İlkeler ve Merkezi Standart Yapı 300
c. Kamu Hizmetlerine Giriş 302
d. Kamu Personelinin Ücretlendirilmesi 305
e. Kamu Personel Yönetimi Sisteminde Değişim 306
C. Yasama Yetkisi 309
D. Yargı Sistemi 310
III. AMERİKA (ABD) 310
A. Siyasal Sistemi 310
B. Yönetsel Yapısı 311
1. Yürütme Yetkisi 311
2. Kamu Yönetimi Sistemi 312
C. Yasama Yetkisi 313
D. Yargı Sistemi 314
IV. FRANSA 314
A. Siyasal Sistemi 314
B. Yönetsel Yapısı 315
1. Yürütme Yetkisi 315
2. Kamu Yönetimi Sistemi 316
C. Yasama Yetkisi 316
D. Yargı Sistemi 317
V. ALMANYA 317
A. Siyasal Sistemi 317
B. Yönetsel Yapısı 317
1. Yürütme Yetkisi 317
2. Kamu Yönetimi Sistemi 318
C. Yasama Yetkisi 319
D. Yargı Sistemi 319
VI. İSPANYA 320
A. Siyasal Sistemi 320
B. Yönetsel Yapısı 320
1. Yürütme Yetkisi 320
2. Kamu Yönetimi Sistemi 320
C. Yasama Yetkisi 321
D. Yargı Sistemi 321
VII. ARJANTİN 322
A. Siyasal Sistemi 322
B. Yönetsel Yapısı 322
1. Yürütme Yetkisi 322
2. Kamu Yönetimi Sistemi 322
C. Yasama Yetkisi 323
D. Yargı Sistemi 323
VIII. RUSYA 323
A. Siyasal Sistemi 323
B. Yönetsel Yapısı 324
1. Yürütme Yetkisi 324
2. Kamu Yönetimi Sistemi 324
C. Yasama Yetkisi 325
D. Yargı Sistemi 326
IX. ÇİN 326
A. Siyasal Sistemi 326
B. Yönetsel Yapısı 327
1. Yürütme Yetkisi 327
2. Kamu Yönetimi Sistemi 327
C. Yasama Yetkisi 328
D. Yargı Sistemi 328
X. HİNDİSTAN 328
A. Siyasal Sistemi 328
B. Yönetsel Yapısı 329
1. Yürütme Yetkisi 329
2. Kamu Yönetimi Sistemi 329
C. Yasama Yetkisi 330
D. Yargı Sistemi 330
XI. İRAN 330
A. Siyasal Sistemi 331
B. Yönetsel Yapısı 335
1. Yürütme Yetkisi 335
a. Dini Lider (Önderlik Makamı) 336
b. Cumhurbaşkanı 337
c. Bakanlar Kurulu 339
2. Kamu Yönetimi Sistemi 339
a. Merkez ve Taşra Teşkilatı 339
aa. Merkez Teşkilatı 339
bb. Taşra Teşkilatı 340
b. Yerel Yönetimler 341
C. Yasama Yetkisi 341
1. İran Meclisi 341
2. Koruyucular Konseyi (Korucu Şura): 343
3. Dini Lider Danışma ve Çözüm Konseyi 343
D. Yargı Sistemi 344
XII. SUUDİ ARABİSTAN 345
A. Siyasal Sistemi 346
B. Yönetsel Yapısı 348
1. Yürütme Yetkisi 348
2. Kamu Yönetimi Sistemi 350
a. Kamu Yönetimi Sisteminin Tarihsel Gelişimi 350
b. Merkezden Yönetimin Örgütlenmesi 355
aa. Merkezi Yönetim 355
bb. Taşra Teşkilatı 363
cc. Bağımsız Kuruluşlar 365
c. Yerel Yönetim Örgütlenmesi 367
3. Suudi Arabistan Kamu Yönetiminde Değişim 369
a. Yönetsel Yapıyı Etkileyen Yasal–Örgütsel Değişim ve Arap Baharı 369
b. Değişimin Kurumsallaşması ve İdari Teşkilat Bakanlar Komitesi 372
b. Suudi Arabistan’da Kamu Yönetiminin Geleceği 376
C. Yasama Yetkisi 377
D. Yargı Yetkisi 378
XIII. MISIR 378
A. Siyasal Sistemi 379
B. Yönetsel Yapı 382
1. Yürütme Yetkisi 382
a. Cumhurbaşkanı 382
a. Hükümet 385
b. Bakanlıklar 387
2. Kamu Yönetimi Sistemi 388
a. Merkezden Yönetim Örgütlenmesi 388
aa. Merkezi Yönetim 388
bb. Taşra Teşkilatı 390
b. Yerel Yönetimler 390
c. Kamu Personel Rejimi 394
d. Yönetimin Denetlenmesi 396
C. Yasama Yetkisi 398
D. Yargı Yetkisi 401
Sonuç 405
Ek: Soru Bankası 409
Kaynaklar 417
İnternet Kaynakları 432
Kavram Dizini 435 |