|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
Sunuş 5
Ön Söz 7
Kısaltmalar 15
Giriş 17
Birinci Bölüm
BELİRLİ SÜRELİ TİCARİ SATIŞ SÖZLEŞMESİNDE
SATICININ TEMERRÜDE DÜŞMESİNİN VE
ALICININ SEÇİMLİK HAKLARINI KULLANMASININ ŞARTLARI
I. BELİRLİ SÜRELİ TİCARİ SATIŞ SÖZLEŞMESİNİN TANIMI, UNSURLARI VE HUKUKİ NİTELİĞİ 19
A. Tanımı 19
B. Unsurları 24
1. Satılanın Mülkiyetini Geçirmek Amacıyla Zilyetliğini Devir Borcu 24
a. Sözleşmenin Konusu 24
b. Mülkiyeti Geçirmek Amacıyla Zilyetliğin Devri 27
2. Bedel Ödeme Borcu 34
3. Tarafların Anlaşması 37
4. Satılanı Mesleki Faaliyet Çerçevesinde Kazanç Elde Etme Amacıyla Satın Almak 38
C. Ticari Satış Sözleşmesinin Hukuki Niteliği 38
1. Ticari Satış Sözleşmesi Borçlandırıcı Bir İşlemdir. 38
2. Ticari Satış Sözleşmesi Sinallagmatik Bir Sözleşmedir. 39
3. Ticari Satış Sözleşmesi Rızai ve İvazlı Bir Sözleşmedir. 40
4. Ticari Satış Sözleşmesi Ani Edimli Bir Sözleşmedir. 41
D. Ticari İş Kavramından ve TTK. Madde 23 Anlamındaki Ticari Satış Sözleşmesinden Ayırt Edilmesi 41
II. BELİRLİ SÜRELİ TİCARÎ SATIŞ SÖZLEŞMESİNDE SATICININ TEMERRÜDE DÜŞMESİNİN VE ALICININ SEÇİMLİK HAKLARINI KULLANMASININ ŞARTLARI 42
A. Satıcının Temerrüde Düşmesinin Şartları 42
1. Genel Olarak 42
2. Temerrüdün Şartları 46
a. Edimin İfasının Mümkün Olması 46
b. Muacceliyet 50
aa. Genel Olarak 50
bb. Def’i Hakkının Varlığının Muacceliyete Etkisi 53
c. Kural: İhtar Gereği 55
aa. Hukuki Niteliği 56
bb. Tarafları, İçeriği ve Şekli 59
aaa. Tarafları 59
bbb. İçeriği 60
ccc. Şekli 64
d. İstisna: İhtara Gerek Olmayan Haller 66
aa. Belirli Vade 66
aaa. Taraflarca Sözleşmede Kararlaştırılan Belirli Vade 67
bbb. İhbar ile Tayin Edilen Belirli Vade 68
bb. Kesin Vade 70
aaa. Kavram 70
bbb. Satılanın Gönderilmesi Gereken Durumlarda Kesin Vade 81
ccc. Mutlak Kesin Vade 83
cc. Taraflarca İhtara Gerek Olmadığının Kararlaştırılması 85
dd. Dürüstlük Kuralı Uyarınca İhtarın Gerekmemesi 85
e. İhtara Rağmen Edimin İfa Edilmemesi 87
f. İfa Etmemenin Borca Aykırılık Teşkil Etmesi 87
aa. Alıcının Mütemerrit Olmaması 88
bb. Satıcının İfadan Kaçınma İmkânı Veren Def’i Hakkını Öne Sürmemesi 88
3. İfa Yerinin Temerrüdün Oluşmasındaki Rolü 91
4. Temerrüt ile Kusur Arasındaki İlişki 94
B. Seçimlik Hakların Kullanılmasının Şartları 95
1. Satılanın Mülkiyetini Geçirmek Amacıyla Zilyetliğini Devir Borcunda Temerrüt 101
2. Kural: Süre Verilmesi 102
a. Hukuki Niteliği 103
b. Tarafları 104
c. İçeriği ve Şekli 105
3. İstisna: Süre Verilmesine Gerek Olmayan Haller 113
a. Satıcının İçinde Bulunduğu Durumdan veya Tutumundan Süre Verilmesinin Etkisiz Olacağının Anlaşılması 114
b. Borcun İfasının Alıcı İçin Yararsız Kalması 116
c. Kesin Vadenin Kararlaştırılması 119
İkinci Bölüm
TİCARÎ SATIŞ SÖZLEŞMESİNDE SATICININ TEMERRÜDÜ NEDENİYLE ALICININ SÖZLEŞMEDEN DÖNME HAKKINI KULLANMASI VE HUKUKİ SONUÇLARI
I. TBK. m. 212 HÜKMÜ KAPSAMINDA SEÇİMLİK HAKLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ 121
A. Sözleşmeden Dönme Dışındaki Seçimlik Hakların Değerlendirilmesi 121
B. Sözleşmeden Dönme Hakkı Bakımından Değerlendirilmesi 125
II. ALICININ SÖZLEŞMEDEN DÖNME HAKKI, KULLANILMASI VE HUKUKİ SONUÇLARI 131
A. Borca Aykırılık Kuramında Dönme Hakkının Yeri 131
B. Dönme Kavramı ve İşlevi 134
C. Sözleşmeden Dönme Hakkının Hukuki Niteliği 136
D. Benzer Kavramlardan Ayırt Edilmesi 141
1. Fesih Hakkından Ayırt Edilmesi 141
2. İptal Hakkından Ayırt Edilmesi 144
3. Geri Alma Hakkından Ayırt Edilmesi 145
4. Cayma Hakkından Ayırt Edilmesi 146
E. Dönme Hakkına Hâkim Olan İlkeler 148
1. Bağımlılık İlkesi 148
2. Bölünmezlik İlkesi 149
3. Şarta Bağlanmazlık İlkesi 150
4. Açıklık İlkesi 150
5. Geri Alınmazlık ve Yinelenmezlik İlkesi 151
F. Dönme Beyanının Kullanılması ve Şekli 153
G. Dönme Beyanının Yorumu 159
H. Dönme Hakkının Kullanılmasının Sözleşmeye Etkisine Dair Görüşler 161
1. Klasik Dönme Teorisi 161
a. Sözleşme İlişkisinin Durumu 161
b. İfa Edilmemiş ve İfa Edilmiş Edimler Üzerine Etkisi 163
c. İade Talebinin Tabi Olacağı Zamanaşımı 167
2. Kanuni Borç İlişkisi Teorisi 167
a. Sözleşme İlişkisinin Durumu 167
b. İfa Edilmemiş ve İfa Edilmiş Edimler Üzerine Etkisi 168
c. İade Talebinin Tabi Olacağı Zamanaşımı 169
3. Ayni Etkili Dönme Teorisi 169
a. Sözleşme İlişkisinin Durumu 169
b. İfa Edilmemiş ve İfa Edilmiş Edimler Üzerine Etkisi 169
c. İade Talebinin Tabi Olacağı Zamanaşımı 170
4. Dönüşüm Teorisi 171
a. Sözleşme İlişkisinin Durumu 171
b. İfa Edilmemiş ve İfa Edilmiş Edimler Üzerine Etkisi 176
c. İade Talebinin Tabi Olacağı Zamanaşımı 182
5. Görüşlerin Değerlendirilmesi 183
I. Dönme Sonrası Tasfiye İlişkisi 184
1. İade Borcunun İfası, İfa Yeri ve İade Borcunda Temerrüt 184
a. İade Borcunun İfası 184
b. İade Borcunu İfa Yeri 188
c. İade Borcunu İfada Temerrüt 190
2. Dönme Hakkının Kullanılmasının Yan Edim ve Yan Yükümlülüklere Etkisi 191
3. Kısmi Temerrütte Alıcının Dönme Hakkı ve Sonuçları 193
a. İade Konusu Edimin İmkânsızlaşması 193
aa. Genel Olarak 193
bb. İade Konusu Edimin Dönme Hakkının Kullanılmasından Önce İmkânsızlaşması 200
aaa. Türk/ İsviçre Hukuku Kapsamında 200
bbb. Alman Hukuku Kapsamında 206
bb. İade Konusu Edimin Dönme Hakkının Kullanılmasından Sonra İmkânsızlaşması 214
aaa. Türk/ İsviçre Hukuku Kapsamında 214
bbb. Alman Hukuku Kapsamında 215
cc. İade Konusu Edimin İmkânsızlaşması Halinde İkâme Değerin Hesaplanması 219
aaa. İade Anındaki Değerin Esas Alınması Görüşü 221
bbb. Sözleşmede Kararlaştırılan Değerin Esas Alınması Görüşü 222
ccc. Devir Anındaki Değerin Esas Alınması Görüşü 223
dd. Alman Hukuku’nda İkâme Değer Sorumluluğu Bakımından Öngörülen Ayrıcalık Düzenlemesi 224
aaa. Genel Olarak 224
bbb. Satılandaki Ayıbın İade İmkânsızlığına Neden Olması ve Satılanın Tüketilmesi Durumu 227
ccc. Satıcıdan Kaynaklanan Sebeplerle Satılanın Yok Olması ya da Kötüleşmesi Durumu 228
ddd. İmkânsızlığın Alıcının Yetki Alanı Dışındaki Sebeplerden Ötürü ve Sözleşme Olmaksızın Satıcı Nezdinde Gerçekleşecek Olması Durumu 229
eee. Ayrıcalığın Uygulanması Bakımından Öngörülen Kriterler 231
fff. Ayrıcalık Düzenlemesine Dair Eleştiriler 234
4. Dönme Hakkının Kullanılmasının Teminatlara ve Cezai Şarta Etkisi 236
a. Teminatlara Etkisi 236
b. Cezai Şarta Etkisi 237
5. Dönme Neticesinde Zararlardan Sorumluluk 238
6. Dönme Neticesinde Yararlardan Sorumluluk 239
7. Dönme Neticesinde Masraflardan Sorumluluk 245
Üçüncü Bölüm
DÖNME HAKKININ KULLANILMASINA İLİŞKİN
ÖZEL HÂLLER VE OLUMSUZ ZARAR
I. DÖNME BEYANININ TARAFLARININ TESPİTİNDE ÖZEL HÂLLER 249
A. Üçüncü Kişi Yararına Sözleşmede Sözleşmeden Dönme Hakkının Kullanılması 249
1. Vaat Eden Satıcının Temerrüdü 249
2. Vaat Ettiren Satıcının Temerrüdü 250
B. Alacaklı ve Borçlu Sıfatının Çokluğu Hâlinde Dönme Hakkının Kullanılması 251
C. Alacağın Devri Hâlinde Dönme Hakkının Kullanılması 254
D. Kısmi Dönme 258
E. Kısım Kısım İfa Edilen Satış Sözleşmesinde Temerrüt Hâlinde Sözleşmeden Dönme Hakkının Değerlendirilmesi 265
F. Dönme Beyanının Geri Alınması 270
G. Dönme Hakkının Devrinin Mümkün Olmaması 277
II. OLUMSUZ ZARAR 278
A. Tanımı 278
B. Kapsamı 283
1. Fiili Zarar 290
a. Sözleşme Kurma Masrafları 290
b. Sözleşmenin İfası Adına Yapılan Masraf ve Diğer Zararlar 291
c. Borç İlişkisinin Tasfiyesi Nedeniyle Uğranılan Zarar 292
d. Usuli İşlemlere Dair Masraflar 292
e. Üçüncü Kişilere Ödenen Tazminat ve Cezai Şart 292
2. Kaçırılan Fırsat 293
C. İspat 296
D. Zararın Denkleştirilmesi 299
E. Zararın Hesaplanacağı An 301
F. Sınırlandırılması 302
1. Olumlu Zarar ile Sınırlandırılması Görüşü ve Değerlendirilmesi 302
2. Olumlu Zarar Dışındaki Hukuki Müesseseler ile Sınırlandırma 305
3. Tazminatın İndirilmesi 306
G. Zamanaşımı 307
H. Olumsuz Zarara Dair Eleştiriler ve Değerlendirilmesi 308
1. Eleştiriler 308
2. Değerlendirilmesi 309
Sonuç 313
Kaynakça 317
Kavram Dizini 329 |