|
İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 7
İÇİNDEKİLER 9
BİRİNCİ BÖLÜM
ULUSLARARASI SUÇLAR
A. ULUSLARARASI HUKUK VE ULUSLARARASI CEZA HUKUKU 35
B. ULUSLARARASI CEZA HUKUKU VE ULUSÖTESİ CEZA HUKUKU 38
C. DEVLET EGEMENLİĞİ VE ULUSLARARASI SUÇLAR 42
Ç. UCM STATÜSÜ 45
İKİNCİ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜNE KADAR TARİHİ GELİŞMELER
A. II. DÜNYA SAVAŞI’NA KADAR ULUSLARARASI CEZA YARGILAMALARI
GELİŞİMİ 49
B. II. DÜNYA SAVAŞI SONRASI AD HOC NİTELİKLİ MAHKEMELER 56
1. Uluslararası Nürnberg Askeri Ceza Mahkemesi (UNACM) 56
2. Tokyo Uluslararası Askeri Ceza Mahkemesi (TUACM) 62
3. Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (EYUCM/International
Criminal Tribunal for the Former Yugoslavia) 65
a. Tarihçe 65
b. EYUM’nin Kuruluşu 66
c. EYUCM’nin Çalışması 67
ç. EYUCM Yargı Yetkisi 69
d. Mahkeme Kararları 71
e. Mahkemenin Hukuki Dayanağına ilişkin Eleştiriler 71
f. EYUCM Hukuki Niteliği 72
g. EYUCM’nde Soruşturmaların Başlatılması 73
h. Hüküm 74
i. Cezalar 74
j. Kanun Yolları 75
k. Yargılamanın Yenilenmesi 75
l. EYUCM Kararlarının İnfazı 75
m. Af ve Cezada İndirim: 75
n. Ulusal Mahkemelerin Yargı Yetkisi 76
o. Tahliyeler 78
ö. Eleştiriler 78
p. EYUCM Lehine Değerlendirmeler 82
4. Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesi (RUCM) 82
a. Günümüzde Ruanda 82
b. Olayların Gelişimi 83
c. Yargısal Sistemler 83
ç. Gacaca mahkemeleri 84
d. RUCM 84
e. Yetki 86
f. Hükümler 87
g. Eleştiriler 88
5. EYUCM ve RUCM Arasındaki Benzerlik ve Farklılıklar 89
a. Benzerlikler 89
b. Farklılıklar 90
6. Hibrit Mahkemeler 90
a. Doğu Timor’da Birleşmiş Milletler Geçiş Yönetimi ve Hibrit Yargı
Mekanizmaları 91
b. Kosova’da Kurulan Hibrit Yargı Mekanizmaları: 64 Sayılı Tüzük
Kapsamındaki Paneller 93
c. Birleşmiş Milletler ile Devlet Arasında Antlaşma ile Kurulan Hibrit
Mahkemeler 96
i. Kamboçya Mahkemelerindeki Olağanüstü Daireler 96
ii. Sierra Leone Özel Mahkemesi (SLÖM) 98
iii. Lübnan Özel Mahkemesi 99
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİ
A. GENEL OLARAK 101
B. KURULUŞ NEDENLERİ 105
C. UCM YAPISI VE GÖREVLERİ 108
1. Yapı 108
2. Yargılama Konusu Suçlar 111
3. Yetki ve Hukuki Statü 112
Ç. UCM HUKUK KAYNAKLARI 113
1. UCM’nin Özel Kaynakları 114
a. Statü 114
b. Suç Unsurları (Elements of Crimes) 115
c. Usul ve Delil Kuralları (UDK) 116
ç. Mahkeme İçtihat Hukuku 121
d. Hazırlık Çalışmaları 122
2. Uluslararası Ceza Mahkemesinin Genel Kaynakları 122
a. Uygulanabilir Antlaşmalar 122
b. Uluslararası Hukukun Prensip ve Kuralları 122
c. Hukukun Genel İlkeleri 122
ç. Akademisyen Görüşleri 123
D. UCM’DE SORUŞTURMANIN BAŞLATILMASI 123
E. ELEŞTİRİLER VE KARŞI ARGÜMANLAR 124
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜ KAPSAMINDA DÜZENLENEN SUÇLAR
A. GENEL OLARAK 125
B. SOYKIRIM SUÇU M. 6 126
1. Soykırımın Tarihçesi 126
a. Lemkin Soykırım Tanımlaması 126
2. Soykırım Suçunun Önlenmesine ve Cezalandırılmasına Dair Sözleşme
(SSÖCS) 130
3. UAD 26/02/2007 günlü SSÖCS Kararları 132
4. SSÖCS Kapsamında Kasıt 133
5. Roma Statüsünde Soykırım 133
a. Genel Olarak 133
b. Roma Statüsü’nde Soykırım Suçunun Unsurları 135
i. Soykırım Suçunda Suçla Korunan Hukuki Değer 135
ii. Soykırım Suçu Faili 135
iii. Soykırım Suçunda Mağdur 137
iv. Soykırım Suçunda Suçun Maddi Unsuru/Hareket (Actus
Reus) 137
v. Soykırım Suçunda Manevi Unsur: Özel Kasıt(Mens Rea–
Specific Intent) 142
c. Soykırım Suçuna Teşebbüs 144
ç. Soykırım Suçlarına İştirak 145
d. Bağlamsal Öge 148
e. Vazgeçme 148
C. İNSANLIĞA KARŞI SUÇLAR (CRIMES AGAINST HUMANITY) M. 7 149
1. Genel Olarak 150
2. Suçun Unsurları 154
a. Genel olarak 154
b. Sivil Topluluk 154
c. Manevi Unsur (Mens Rea) 155
ç. Suçun Maddi Unsurları/Hareket (Actus Reus) 155
i. Öldürme/Murder m. 7/1–(a) 159
ii. Toplu yok etme/Crime against humanity of extermination
m. 7/1–(b) 159
iii. Esarete mahkûm etme/köleleştirme/ Crime against
humanity of enslavement Elements, m. 7/1–(c) 159
iv. Nüfusun sürgün edilmesi veya zorla nakli/ Halkın bir kısmını
tehcire ya da nakle zorlama/Crime against humanity of
deportationforcible transfer of population, m. 7/1–(d) 159
v. Uluslararası hukukun temel hükümlerini ihlâl ederek
hapsetme veya bedensel hürriyeti ağır bir şekilde ortadan
kaldırma, Uuslararası hukukun temel kurallarını ihlal ederek,
hapsetme veya fiziksel özgürlükten başka biçimlerde
mahrum etme/ Crime against humanity of imprisonment or
other severe deprivation of physical liberty, m. 7/1–(e) 160
vi. İşkence/ Crime against humanity of torture,Article 7 (1) (f) 160
vii. Irza geçme/Crime against humanity of rape Article 7 (1) (g)–
1 161
viii. Cinsel kölelik/ Crime against humanity of sexual slavery
Article 7 (1) (g)–2 161
ix. Fuhşa zorlama/ Crime against humanity of enforced
prostitution Article 7 (1) (g)–3 162
x. Hamileliğe zorlama/ Crime against humanity of forced
pregnancy Article 7 (1) (g)–4 162
xi. Zorla kısırlaştırma/ Crime against humanity of enforced
sterilization Article 7 (1) (g)–5 162
xii. Cinsel şiddet/ Crime against humanity of sexual violence
Article 7 (1) (g)–6 163
xiii. Zulüm/Crime against humanity of persecution Article 7 (1)
(h) 163
xiv. Zorla kişilerin kaybolması/Crime against humanity of
enforced disappearance of personsArticle 7 (1) (i) 163
xv. Irk ayrımcılığı/ Crime against humanity of apartheid Article 7
(1) (j) 165
xvi. Diğer insanlık dışı hareketler/ Crime against humanity of
other inhumane acts Article 7 (1) (k) 165
Ç. SAVAŞ SUÇLARI M. 8 166
1. Genel Olarak Savaş Suçları 169
2. Kasten Öldürme/ War crime of wilful killing Article 8 (2) (a) (i) 176
3. İşkence suçu/War crime of torture Article 8 (2) (a) (ii)–1 176
4. Gayri insani davranış/War crime of inhuman treatment Article 8 (2)
(a) (ii)–2 177
5. Biyolojik deney/ War crime of biological experiments, Article 8 (2) (a)
(ii)–3 177
6. Kasten büyük acılara neden olma/War crime of wilfully causing great
suffering Article 8 (2) (a) (iii) 177
7. Malvarlığını yok etme ya da ele geçirme/ War crime of destruction
and appropriation of property Article 8 (2) (a) (iv) 178
8. Zorla, düşman kuvvetlere hizmet etme/ettirme/ War crime of
compelling service in hostile forces Article 8 (2) (a) (v) 178
9. Adil yargılanma hakkının inkârı/War crime of denying a fair trial
Article 8 (2) (a) (vi) 178
10. Hukuk dışı olarak sınırdışı etme ya da nakletme/ War crime of
unlawful deportation and transfer, Article 8 (2) (a) (vii)–1 179
11. Hukuka aykırı hapsetme/ War crime of unlawful confinement Article
8 (2) (a) (vii)–2 179
12. Rehine alma suçu/ War crime of taking hostages Article 8 (2) (a) (viii) 179
13. Sivillere Saldırma/War crime of attacking civilians Article 8 (2) (b) (i) 180
14. Sivil Nesnelere Saldırı Suçu/War crime of attacking civilian objects,
Article 8 (2) (b) (ii) 180
15. Bir insani yardım veya barışı koruma görevinde yer alan personele
veya nesnelere saldırmak savaş suçu/War crime of attacking
personnelobjects involved in a humanitarian assistance or
peacekeeping mission, Article 8 (2) (b) (iii) 180
16. Aşırı tesadüfi ölüm, yaralanma veya hasara yol açan savaş suçu, War
crime of excessive incidental death, injury,damage, Article 8 (2)
(b) (iv) 181
17. Savunmasız yerlere saldırmak savaş suçu War crime of attacking
undefended places, Article 8 (2) (b) (v) 181
18. Savaş sırasında, savaş dışı bir kişiyi öldürme veya yaralama suçu, War
crime of killingwounding a person hors de combat, Article 8 (2)
(b) (vi) 182
19. Ateşkes bayrağının uygunsuz kullanımı savaş suçu War crime of
improper use of a flag of truce, Article 8 (2) (b) (vii)–1 182
20. Düşman tarafın bayrağını, nişanını veya üniformasını uygunsuz
kullanma savaş suçuWar crime of improper use of a flag, insignia or
uniform of the hostile party Article 8 (2) (b) (vii)–2 183
21. Birleşmiş Milletler bayrağı, nişanı veya üniformasının uygunsuz
kullanımına ilişkin savaş suçu, War crime of improper use of a flag,
insigniauniform of the United Nations, Article 8 (2) (b) (vii)–3 183
22. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerinin uygunsuz
kullanımına ilişkin savaş suçu, War crime of improper use of the
distinctive emblems of the Geneva Conventions, Article 8 (2) (b) (vii)–
4 184
23. Nakil ve sürgün 184
24. Korunan nesnelere saldırmak savaş suçu/War crime of attacking
protected objects Article 8 (2) (b) (ix) 185
25. Savaş Suçu Olarak Sakatlama/ War crime of mutilation, Article 8 (2)
(b) (x)–1 185
26. Tıbbi veya bilimsel deneylere ilişkin savaş suçu/War crime of medical
or scientific experiments, Article 8 (2) (b) (x)–2 186
27. Haince öldürme veya yaralama savaş suçu/War crime of
treacherously killingwounding Article 8 (2) (b) (xi) 186
28. Bağışlanmayı dilemeyi red suçu/ War crime of denying quarter
Article 8 (2) (b) (xii) 186
29. Düşman mallarını tahrip etme veya ele geçirme savaş suçu/War
crime of destroyingseizing the enemy’s property Article 8 (2) (b)
(xiii) 187
30. Düşman gücün vatandaşlarını haklarından veya eylemlerinden
yoksun bırakma savaş suçu/War crime of depriving the nationals of
the hostile power of rightsactions Article 8 (2) (b) (xiv) 187
31. Askeri operasyonlara katılmaya zorlama savaş suçu /War crime of
compelling participation in military operations, Article 8 (2) (b) (xv) 187
32. Yağma savaş suçu/War crime of pillaging, Article 8 (2) (b) (xvi) 188
33. Zehir veya zehirli silah kullanma savaş suçu/War crime of employing
poisonpoisoned weapons, Article 8 (2) (b) (xvii) 188
34. Yasaklanmış gazlar, sıvılar, malzemeler veya cihazlar kullanarak savaş
suçu işlemek/War crime of employing prohibited gases, liquids,
materialsdevices, Article 8 (2) (b) (xviii) 188
35. Yasaklanmış mermi kullanmak savaş suçu/War crime of employing
prohibited bullets, Article 8 (2) (b) (xix) 189
36. Yasak silah, mühimmat ve yöntem kullanımı 189
37. Kişisel saygınlığa saldırı suçu/War crime of outrages upon personal
dignity, Article 8 (2) (b) (xxi) 189
38. Tecavüz Savaş Suçu/War crime of rape Article 8 (2) (b) (xxii)–1 189
39. Cinsel kölelik/War crime of sexual slavery, Article 8 (2) (b) (xxii)–2 190
40. Zorla fuhuş yaptırma suçu/War crime of enforced prostitution,
Article 8 (2) (b) (xxii)–3 190
41. Zorla hamile bırakma suçu/War crime of forced pregnancy Article 8
(2) (b) (xxii)–4 191
42. Zorla kısırlaştırma savaş suçu/War crime of enforced sterilization,
Article 8 (2) (b) (xxii)–5 191
43. Cinsel şiddet savaş suçu/War crime of sexual violence Article 8 (2) (b)
(xxii)–6 191
44. Korunan kişileri kalkan olarak kullanma suçu/War crime of using
protected persons as shields, Article 8 (2) (b) (xxiii) 192
45. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerini kullanarak
nesnelere veya kişilere saldırma savaş suçu/ War crime of attacking
objectspersons using the distinctive emblems of the Geneva
Conventions, Article 8 (2) (b) (xxiv) 192
46. Bir savaş yöntemi olarak aç bırakma/ War crime of starvation as a
method of warfare, Article 8 (2) (b) (xxv) 193
47. Çocukları kullanma, askere alma veya askere gönderme savaş
suçu/War crime of using, conscriptingenlisting children, Article 8
(2) (b) (xxvi) 193
48. Savaşta adam öldürme/War crime of murder, Article 8 (2) (c) (i)–1 193
49. Savaşta sakatlama suçu/ War crime of mutilation Article 8 (2) (c) (i)–2 194
50. Zalimce davranma suçu/ War crime of cruel treatment Article 8 (2)
(c) (i)–3 194
51. İşkence savaş suçu/War crime of torture, Article 8 (2) (c) (i)–4 194
52. Kişisel haysiyete saldırı savaş suçu/ War crime of outrages upon
personal dignity, Article 8 (2) (c) (ii) 195
53. Rehine alma savaş suçu/War crime of taking hostages, Article 8 (2)
(c) (iii) 195
54. Adil yargılama olmaksızın hüküm verme veya infaz etme savaş
suçu/War crime of sentencingexecution without due process
Article 8 (2) (c) (iv) 196
55. Sivilllere karşı saldırı savaş suçu/ War crime of attacking civilians,
Article 8 (2) (e) (i) 196
56. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerini kullanarak
nesnelere veya kişilere saldırma savaş suçu/War crime of attacking
objectspersons using the distinctive emblems of the Geneva
Conventions Article 8 (2) (e) (ii) 197
57. Bir insani yardım veya barışı koruma görevinde yer alan personele
veya nesnelere saldırmak savaş suçu/ War crime of attacking
personnelobjects involved in a humanitarian assistance or
peacekeeping mission, Article 8 (2) (e) (iii) 197
58. Korunan nesnelere saldırmak savaş suçu/ War crime of attacking
protected objects, Article 8 (2) (e) (iv) 197
59. Yağma savaş suçu/War crime of pillaging, Article 8 (2) (e) (v) 198
60. Tecavüz savaş suçu/War crime of rape, Article 8 (2) (e) (vi)–1 198
61. Cinsel kölelik savaş suçu/War crime of sexual slavery, Article 8 (2) (e)
(vi)–2 199
62. Zorla fuhuş yaptırma savaş suçu/War crime of enforced prostitution
Article 8 (2) (e) (vi)–3 199
63. Zorla hamile bırakma savaş suçu/War crime of forced pregnancy
Article 8 (2) (e) (vi)–4 199
64. Zorla kısırlaştırma savaş suçu/War crime of enforced sterilization,
Article 8 (2) (e) (vi)–5 200
65. Cinsel şiddet savaş suçu/War crime of sexual violence, Article 8 (2)
(e) (vi)–6 200
66. Çocukları kullanma, askere alma ve askere gönderme savaş suçu/War
crime of using, conscripting and enlisting children, Article 8 (2) (e)
(vii) 200
67. Sivillerin yerini değiştirme savaş suçu/ War crime of displacing
civilians Article 8 (2) (e) (viii) 201
68. Haince yaralama ya da öldürme savaş suçu/War crime of
treacherously killingwounding, Article 8 (2) (e) (ix) 201
69. Bağışlanmayı dilemeyi inkâr suçu/War crime of denying quarter,
Article 8 (2) (e) (x) 201
70. Sakatlama savaş suçu/War crime of mutilation, Article 8 (2) (e) (xi)–1 202
71. Tıbbi veya bilimsel deneylere tabi tutma savaş suçu/War crime of
medicalscientific experiments, Article 8 (2) (e) (xi)–2 202
72. Düşman mallarını tahrip etme veya ele geçirme savaş suçu/ War
crime of destroyingseizing the enemy’s property, Article 8 (2) (e)
(xii) 203
73. Zehir veya zehirli silah kullanma savaş suçu/War crime of employing
poisonpoisoned weapons Article 8 (2) (e) (xiii) 203
74. Yasaklanmış gazlar, sıvılar, malzemeler veya cihazlar kullanarak savaş
suçu işlemek/War crime of employing prohibited gases, liquids,
materialsdevices, Article 8 (2) (e) (xiv) 203
75. Yasaklanmış mermi kullanmak savaş suçu/War crime of employing
prohibited bullets Article 8 (2) (e) (xv) 204
D. SALDIRGANLIK SUÇU M. 8 BİS 204
1. Genel Olarak 204
a. Tanımlama ve Tarihçe 205
b. Roma Statüsünde Saldırganlık Suçu 207
c. Yargı Yetkisi 211
2. Suçun Unsurları 213
a. Fail 213
b. Mağdur 216
c. Fiil (Actus Reus) 216
ç. Suçun Manevi Unsuru (Mens rea) 218
d. Yargılama 218
BEŞİNCİ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜNDE CEZA HUKUKU İLKELERİ
A. GENEL OLARAK 221
B. AYNI EYLEM NEDENİYLE BİRDEN FAZLA YARGILAMA YAPILAMAMASI
İLKESİ 222
1. İstisnalar 224
2. UCM’nin, Yargı Yetkisini Kullanamadığı Haller 224
3. Gerçek ve Uzlaşı Komisyonları 225
4. UCM Yargılaması Sonrası Ulusal Mahkemelerde Yargılama 226
C. UYGULANACAK HUKUK M. 21 226
Ç. KANUNDA DÜZENLENMEYEN FİİLİN SUÇ SAYILMAMASI/NULLUM CRİMEN
SİNE LEGE (M. 22) 230
1. Genel Olarak 231
2. Teamül Hukuku 234
3. Amaç 235
4. Uygulama Alanı 236
5. Mağdur Odaklı Yorum 236
6. Mahkeme Yönetmeliğinde Kanunilik İlkesine Aykırılık 237
7. Geniş Yorum 237
D. KANUNSUZ CEZA OLMAMASI İLKESİ/NULLA POENA SİNE LEGE, M. 23 238
1. Genel Olarak 238
2. Devam Eden Fiiller 241
E. CEZALARIN ŞAHSİLİĞİ M. 25 242
1. Tarihsel Gelişim 243
a. Birinci Dünya Savaşı’na Kadar 243
b. Birinci Dünya Savaşı Sonrası 245
c. İkinci Dünya Savaşı Sonrası Dönem 247
2. UCM’de Kişisel Sorumluluk 248
F. 18 YAŞINDAN KÜÇÜKLERİN YARGILAMA DIŞINDA BIRAKILMASI M. 26 256
G. RESMİ UNVAN İLE İLİŞKİ KURULMAMASI M. 27 259
1. Genel Olarak 259
2. Eşit Uygulama 261
H. KOMUTANLARIN VEYA DİĞER ÜST RÜTBELİLERİN SORUMLULUĞU M. 28 261
1. Genel Olarak 262
2. Üst Sorumluluğu Doktrini 264
3. Üst Sorumluluğu Suçları 266
4. m. 28 Bağımsız Suç Olmadığı 267
5. Teşebbüs ve Komutan Sorumluluğu 268
6. Modern Savaşlarda Gevşek Sorumluluk Yeterli 269
7. Bilginin Gerekliliği 269
8. 5. Paragraf (a) Askerî komutan veya fiilen askerî komutan olarak
hareket eden kişi 270
a. Atanmış Komutanlar 270
b. Etkin Kontrol 270
c. Komutanlar ve Astlar 270
9. Manevi unsur: kast ve bilgi 272
I. YASA SINIRLAMALARININ UYGULANAMAZLIĞI M. 29 274
İ. MANEVİ UNSUR M. 30/MENS REA 275
1. Genel Olarak 275
2. Kast 275
3. Kastın Yargısal Tespiti 278
4. Aksi Öngörülmedikçe 278
5. Davranış ve Sonuç 279
6. İştirak 279
7. Yargısal İdareye Karşı Suçlarda Manevi Unsur 279
8. Davranışı Gerçekleştirmeyi İsteme 279
J. CEZA SORUMLULUĞUNDAN KURTULMA M. 31 280
1. Genel Olarak 281
2. m. 31 Dışında Cezai Sorumluluğu Ortadan Kaldıran Hâller 281
3. Açıkça Reddedilen Savunmalar 282
4. Statüde Açıkça Düzenlenmemiş Savunmalar 282
5. “Cezai sorumluluğu ortadan kaldıran nedenler” kavramı 282
6. “Fiilin işlendiği sırada” şartı 282
7. Akıl Yetersizliği ve Sarhoşluk 283
8. Meşru Savunma ve Zorlayıcı Durum 283
K. MADDİ HATA VEYA KANUN HATASI M. 32 283
L. ÜST MAKAM EMİRLERİ VE KANUNUN TANIMI M. 33 284
ALTINCI BÖLÜM
UCM’DE GÖRÜLEN DAVALAR
A. DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİ 287
B. UGANDA 289
C. SUDAN 289
Ç. ORTA AFRİKA CUMHURİYETİ 290
D. DİĞER UCM DOSYALARI 291
YEDİNCİ BÖLÜM
UCM’YE KARŞI BAZI DEVLETLERİN YAKLAŞIMLARI
A. ABD 293
1. Statü Öncesi Süreç ve Statü Onay Süreci 293
2. ABD Askeri Personelini Koruma Kanunu 295
3. Afganistan 295
4. ABD’nin UCM’ye karşı olma nedenleri: 298
a. UCM’nin uluslararası bir antlaşma ile kurulması 298
b. Mülkilik ilkesi gereğince UCM’nin yargı yetkisinin oluşması
açısından, o ülkede suçun işlenmesinin yeterli olması 299
c. BM Güvenlik Konseyi’nin kontrolü dışında oluşum 299
ç. İnsan Hakları İhlalcilerinin Cezasızlığının Artma Tehlikesi
Bulunduğu İddiaları 299
d. Devlet Egemenliğinin Tehlikede Olduğu 300
e. ABD Vatandaşlarının Yargılanması 300
5. Roma Statüsünün ABD Tarafından Desteklendiği Olaylar 301
6. ABD İçin UCM’nin Önemi 302
B. RUSYA 302
1. Genel Olarak 302
2. Ukrayna–Rusya Savaşı 305
3. Putin Tutuklama Kararı 309
4. Rusya Tepkisi 311
5. Ukrayna Tepkisi 313
6. Hukuki Sonuçları 314
7. Değerlendirme 315
8. Ukrayna İçin Özel Mahkeme Kurulması Çağrısı 315
9. Şüpheli Hızlılık 316
C. ÇİN 317
1. Genel Olarak 317
2. Doğu Türkistan 320
3. Kültürel Farklılık 322
Ç. HİNDİSTAN 322
SEKİZİNCİ BÖLÜM
TÜRKİYE VE UCM
A. GENEL OLARAK 325
B. MAVİ MARMARA OLAYI 325
DOKUZUNCU BÖLÜM
UCM’YE ELEŞTİRİLER
1. GENEL OLARAK 329
2. AFFIN, STATÜ SUÇLARINA ETKİSİNİN BELİRSİZLİĞİ 333
a. Ağır İnsan Hakları İhlallerinde Af 337
b. Soykırım ve İşkencenin Kovuşturulması Yükümlülüğü 337
c. İnsanlığa Karşı Suçlar 338
ç. İnsan Hakları Komisyonu Raporu 338
d. Affın Sınırlanması ya da Ortadan Kaldırılması 339
i. Meşruiyet tartışması 339
ii. Yabancı yargı mercilerine taşıma: 339
iii. Yeniden tanımlama 340
iv. Alternatif çözüm yolları 340
3. AFRİKA ÜLKELERİNE ODAKLI ÇALIŞMA 340
a. Genel Olarak 340
b. Afrika Birliği 345
c. Burundi’nin Uluslararası Ceza Mahkemesinden Çekilmesi 354
ç. Güney Afrika Cumhuriyeti’nin UCM’den Ayrılması 361
d. Gambia’nın UCM Statüsü’nden Ayrılması 363
e. Sahil Ülkeleri Çekilme Bildirisi 363
f. Eleştirilere Karşı Argümanlar 364
g. Afrika Ceza Mahkemesi 371
4. AHLAKİ YÜKÜMLÜLÜKLERİN ULUSLARARASI KURAL HALİNE
GELEMEYECEĞİ 373
5. ANAYASAL SORUNLAR 374
6. BAZI SUÇLARIN KAPSAM DIŞI BIRAKILMIŞ OLMASI 375
7. BAZI CEZALARIN KAPSAM DIŞI BIRAKILMIŞ OLMASI 379
8. BAZI TEDBİRLERİN ÖNGÖRÜLMEMİŞ OLMASI 380
9. BM GÜDÜMÜNDE YÜRÜTÜLEN GÖREV 382
a. Kuruluş 382
b. Güvenlik Konseyi İnsiyatifi 383
c. Güvenlik Konseyi ile Çatışma 388
ç. Yapısal Sorunlar 392
d. Durdurma Yetkisi 394
e. Yargı Bağımsızlığı 396
10. CAYDIRICI OLMADIĞI 397
a. Etkililik ve Verimlilik 403
b. Uganda’da Yakalama Emirleri’nin Etkisi 404
c. Meşruiyet ve Caydırıcılık 405
ç. Yapısal Sorunlar 405
d. Caydırıcılık Hedefinin Hatalı Olduğu 406
11. CEZALANDIRMADA İSTİKRARSIZLIK 406
12. CEZALANDIRMADA BELİRSİZLİKLER 409
a. Genel Olarak 409
b. Tazminatlar 410
c. Orantılılık İlkesinin Dikkate Alınmaması 411
ç. Lubanga 415
d. Katanga 417
e. Bemba 418
f. Mehdi 418
g. Kanunilik İlkesi 418
h. Ulusal Mahkemelerle Oluşan Orantısızlık 419
13. CİNSİYET ESASLI SUÇLARDA YETERSİZLİK 419
a. Cinsel Suçlar 419
b. Nötr Tanımlama 421
c. Evrensellik ve Alan Genişlemesi 422
ç. STK’lar 423
d. Bemba Kararı 423
e. Sıradanlaşma–Rehabilitasyon 424
f. Sınırlar 425
g. Ongwen Davası 426
h. Alternatif Delil Türleri 427
14. ÇALIŞAN KAYNAKLI SORUNLAR 428
15. ÇEKİLME SONRASI SORUNLAR 430
16. DELİLLERİN TOPLANMASINDA GÜÇLÜK 431
a. Roma Statüsü m. 16 hükmü gereğince Güvenlik Konseyi kararıyla 12
ay süreyle erteleme 437
b. Taraf Olmayan Devletler Sorunu 438
c. Devam Eden Çatışmalar 438
ç. Hakikat Komisyonları 439
d. Olay Esaslı Delil Toplama Güçlüğü 439
17. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE TUTARSIZLIKLAR 440
a. Makul Şüpheye Yer Bırakmayacak Şekilde Kanıtlama Standardı: 443
b. Bemba Davası Örneği 443
c. Tanık Güvenilirliği Sorunu 443
ç. Ulusal Güvenlik 444
d. Yargılama Sırasında Kabul Edilebilirlik 444
e. Sosyal Medya 445
f. Dışlama Kuralı 446
g. Duyuma Dayalı Kayıtların Değerlendirilmesi 447
18. DELİL STANDARTLARININ DÜŞÜKLÜĞÜ 448
19. DEVLET BAŞKANI DOKUNULMAZLIĞININ İHLAL EDİLDİĞİ 449
a. Devlet Başkanı Sorumluluğu 449
b. Kişisel Dokunulmazlık/İşlevsel Dokunulmazlık 450
c. UCM m. 27 ve m. 98 451
ç. El Beşir Hakkındaki İlk Tutuklama Kararı 454
d. Putin Hakkında Tutuklama Kararı 455
e. Filistin 456
20. DEVLET EGEMENLİĞİNİN SINIRLANMASI 456
a. Feragat–Rıza 459
b. Güvenlik Konseyi Yetkisi 460
c. Egemenlik Yetkisinin Kötüye Kullanıldığı 461
ç. İkame Egemenlik 462
d. Taraf Devlet Başvurusu 463
21. DEVLETLERİN KATILIM KONUSUNDA İSTEKSİZLİĞİ 463
22. DÜŞÜK MAHKÛMİYET ORANLARI 467
23. EKONOMİK YETERSİZLİKLER 468
24. ELEŞTİRİLERİN DİKKATE ALINMAMASI 476
25. EŞİTSİZLİK/SEÇİCİLİK 477
a. Soruşturma ve Yargılamaların Yürütülmesinde Eşitlik 479
b. Güvenlik Konseyi Yetkisi 480
c. Afrika Esaslı Seçicilik (Jeopolitik Seçicilik–Batı Dokunulmazlığı) 483
ç. Ülke Esaslı Seçicilik 485
d. İşbirliği Zorunluluğunun Eşitsizliğe Neden Olması 488
e. Eşitsizlik İddialarının Temelden Yoksunluğu 490
f. Eşitsizliğe Karşı Argümanlar 490
g. Suçların Seçimi 491
h. İşbirliğinin Reddedilmesinin Yaptırımsızlığı 492
ı. Eşitsizliğin Etkisi 492
i. Geçiş Dönemi Savcılık Yetkilendirmeleri 492
j. Süje Esaslı Eşitsizlik 493
k. Eşitsizliğin Olağanlığı 493
l. Savcılık Seçiciliği 494
m. Hâkim Takdir Hakkı 494
26. EVRENSEL YARGI YETKİSİNİN OLMAMASI 495
a. Ulusal Mahkemelerin Evrensel Yetkisi 495
b. UCM’nin Evrensel Yetkisi/Taraf Olmayan Ülkelerde de Yetkisini
Kullanabilme Sorunu 499
c. Roma Statüsünün Amacı ve Evrensel Yetki 499
ç. Coğrafi Evrensellik Kavramı 501
d. Katılım ve Uluslararası İşbirliği 501
27. GERÇEĞİ ÖĞRENME HAKKI/HAKİKATE ULAŞMA HAKKI–RİGHT TO TRUTH 502
a. Tanım 502
b. İnsan Hakları Hukuku 502
c. Onarıcı Adalet Yaklaşımı 504
ç. UCM’de Hakikatın Ortaya Çıkarılması 505
28. GERÇEKÇİ OLMAYAN BEKLENTİLER 506
a. Ceza Yargılamasının Amaçları Bakımından 507
b. Uluslararası Kurum ve Kuruluşlar Açısından 511
c. Taraf Devlet Beklentileri 512
ç. Çalışan Beklentileri 513
d. Kaynak Sınırlılığı 513
e. Abartılmış Toplumsal Algı 513
f. Mağdur Beklentileri 515
g. Sanık Odaklı Beklentiler 516
29. GIYAPTA SUÇLAMALARIN DOĞRULANMASI YARGILAMASI 517
30. GIYAPTA YARGILAMA İMKANSIZLIĞI 518
31. GİZLİ İDDİANAME (SEALED INDİCTMENT) SİSTEMİNİN YOKLUĞU 520
32. GÜVENİLİRLİK VE ETKİLİLİK 522
a. UCM Hâkimi Chang–ho Chung’un Değerlendirmeleri 524
b. Çekilme 525
33. HÂKİMLERİN SEÇİMİ 525
34. HAPİS CEZASININ DÖNÜŞTÜRÜCÜ ADALETİN TEK YOLU OLARAK
GÖRÜLMESİ 530
35. HUKUKİ YETERSİZLİKLER 531
a. Statü 532
b. Suç Unsurları Belgesi 543
c. Usul ve Delil Kuralları (UDK) 565
ç. Mahkeme İçtihat Hukuku 569
d. Genel Uygulanabilir Hukuk Kaynakları Bakımından Sorunlar 570
e. Ön İnceleme Dairesi 573
f. Ulusal Hukuklar 575
g. Alternatif Çözüm Yolları Konusunda Yetersizlikler 576
h. Yapıcı Belirsizliklerde Hâkimin Rolu–Yorum 577
ı. Statü’nün Hazırlanmasında Siber Suçların Dikkate Alınmaması 578
36. HUKUKİ SAVAŞ ARACI OLMASI/KÖTÜCÜL HUKUKİ OPERASYONLAR 580
37. İNFAZ KURUMU YOKLUĞU 585
38. İŞBİRLİĞİ SORUNLARI 586
a. Soykırım Sözleşmesi Kaynaklı İşbirliği Yükümlülüğü 588
b. Strateji ve Diplomasi Nedenli İşbirliği Yapmama 588
c. İşbirliği Yapılmamasının Yaptırımsızlığı 589
ç. Kelle Avcıları Önerisi 592
d. Tazminat Önerisi 593
39. KARARLARDA MUHALEFET ŞERHİ BULUNABİLMESİ 593
40. KAYDEDİLMİŞ TANIK BEYANLARININ KULLANILABİLMESİ 595
41. KRİZLERİN ODAĞI HALİNE GELME 597
42. KÜLTÜREL FARKLILIK SORUNLARI 603
43. MAĞDUR HAKLARININ YETERİNCE GÖZETİLMEMESİ 605
a. Gelişim ve Tanım 605
b. Mağdur Hakları 609
c. Katılma Hakkı 613
ç. Temsil 615
d. Mağdur Ofisi 618
e. Usul 619
f. UCM Hakimleri 619
g. Haklar Hiyerarşisi 620
h. Öncelikler 621
ı. Mağdurlar için Pozitif Tamamlayıcılık Önerisi 621
i. Geleneksel Yöntemler ve Af 622
j. Tazminat 623
k. Engelli Mağdur Haklarının Gözetilmemesi 627
l. Zararın İspatı 628
m. Orantılılık İlkesi 628
n. Diğer Eleştiriler 629
aa. Sanık ve Mağdur Hakları Arasında Denge 634
bb. Sanık Haklarının Önceliği–Mağdur Haklarının Belirsizliği 635
cc. Mağdur Seçiciliği 635
çç. Kavramların Belirsizliği 636
dd. Hangi Aşamada Katılımın Gerçekleşeceği Konusunda Belirsizlik 636
ee. Tazminatın Çeşitlenmesi 637
44. MAĞDURLARA KATILIM HAKKI TANINMASI 637
a. Katılma Usulü 638
b. Sorun Alanları 640
c. Yargılamaları Uzatma Riski 643
ç. Sayı Çokluğu 643
d. Mağdur İçtihatlarında İstikrarsızlık ve Eşitsiz Uygulama 644
e. Soruşturma Aşamasında UCM Savcısı Takdiri 644
f. Mağdurların Sanık Lehine Delil Sunma Zorunluluğu 644
g. Gerçek Sorunları Saptırma 645
h. Sanık Mahkumiyeti Yönünde Baskı Oluşturma 646
ı. Mağdur Beklentilerinin Hatalı Olarak Artırılması 646
i. Saha Çalışmalarının Sınırlı Olması 646
j. Mağdur Güvenliği için Risk Oluşturma 646
k. Maliyet Artışı 647
l. Esaslı Bir Fayda Sağlamama 647
45. MAĞDURLAR İÇİN GÜVEN FONU ELEŞTİRİLERİ 647
a. Tanım ve Amaç 647
b. Zayıf Tarafları 649
c. Tazminat Eşiğinin Yüksekliği 652
ç. Katılma Eşitsizliği 653
d. Ceza Yargılamalarına Bağlılık 653
46. MAKUL SÜREDE YARGILANMA HAKKI 653
a. 2002 Uzman Raporu 654
b. 2011 tarihli Savaş Suçları Araştırma Ofisi Raporu 655
c. 2014 Uzman Girişim 655
ç. UCM Daireleri Uygulama Kılavuzu 655
d. Paris Bildirgesi 2017 656
e. UCM Bağımsız Uzman Değerlendirmesi 2020 656
f. Alman Parlamentosu Kitapçığı 657
g. Yargılama Süreleri 658
h. UCM’de Yargılamanın Aşamaları 659
ı. Davada yargılama süresini uzatan hususlar: 662
47. MANEVİ UNSUR SORUNLARI 665
a. Olası Kast 666
b. Zorlama 666
48. MEŞRUİYET 666
a. Meşruiyet Tartışmalarının Doğallığı 668
b. Sanık ve Savunmanın Rolü 669
c. Güvenlik Konseyi Yetkisi 670
ç. Yargılama Bölgesine Uzaklık 671
d. Eşitsizlik Nedeniyle Meşruiyet Sorunları 671
e. Yapısal Sorunlar Nedeniyle Meşruiyet Sorunu 673
f. İşbirliği Sorunları 673
g. Eleştirilerin Çokluğunun Meşruiyet Algısını Zayıflatması 675
h. Evrenselleşememe 675
ı. Mesleki Uyumsuzluk Sorunu 676
i. Mağdur Beklentilerinin Karşılanmaması 676
j. Meşruiyet Bunalımı 677
k. Çekilme Eğilimi 677
l. Farklı Meşruiyet Anlayışları 678
m. Bölgesel Mahkemeler Önerisi 679
n. Afrika Mahkemesi ile UCM Arasında Yargı Yetkisi Çakışması 680
o. Pedagojik Amaçların Yerine Getirilememesi 682
ö. Prosedürel Meşruiyet 682
p. Toplumsal İçselleşmeme 682
r. Performans–Meşruiyet İlişkisi 683
s. Kararlara Uyma ve Meşruiyet İlişkisi 683
49. MÜŞTEREK SORUMLULUK KONUSUNDA BELİRSİZLİKLER 684
a. Kollektif Sorumluluk 684
b. Ortak Suç Girişimi 685
c. EYUCM’nde Tadic Kararı 687
ç. Statü’de Kolleektif Sorumluluk 687
d. Hiyerarşik Sorumluluk 689
e. Esaslı Katkı 690
f. Kast ve Bilgi 691
g. Kontrol Teorisi 692
h. Suçun Beyni, Planlayanı Sorumluluğu 693
ı. Komplo 694
50. OLAY ESASLI SINIRLANDIRILMAMIŞ OLMA 694
51. ÖRGÜTSEL SORUMLULUĞUN DOĞRUDAN DÜZENLENMEMİŞ OLMASI 695
a. Tüzel Kişilerin Sorumluluğu 695
b. Malabo Protokolü 697
c. Bölgesel İnsan Hakları Mahkemeleri ile İşbiliği 698
ç. Örgütsel Sorumluluk 698
52. PAZARLIK USULÜYLE YARGILAMA YOKLUĞU 698
a. Kültürel farklılık sorunu 701
b. Elverişlilik Sorunu 702
c. Cezaların orantılı olmaması sorunu 702
ç. Yargılama Pazarlığı Avantajları 703
d. Tehlikeye uğrayan usul güvenceleri 703
53. REHABİLİTASYON SORUNLARI 704
a. Erken Tahliye 705
b. Entegrasyon Sorunları 706
c. Mevzuatta Rehabilitasyonun Öngörülmemesi 706
54. RESMİ DİL SORUNU 707
a. Genel Olarak 707
b. Esaslı Meseleleri Çözüme Kavuşturan Diğer Kararlar 709
c. Fransızca Kullanılmamasına Yönelik Eleştiriler 710
ç. Çalışanlarla Yapılan Görüşmeler 711
d. Uzmanlaşma Sorunu 712
e. Çeviri Nedeniyle Gecikmeler 712
f. Anadilin İngilizce Olmasının Avantajları 712
g. Avukat Seçiminde İngilizce Bilenlerin Avantajı 712
h. Yapay Zekâ 712
ı. Yazı İşleri Müdürlüğü 713
i. Çeviri Sorunları 713
j. Diğer Dillerin Kullanımı 713
55. SAVCININ GENİŞ TAKDİR YETKİSİ 714
a. Yapı ve Görev 714
b. UCM Savcılığının Soruşturma Başlatması 716
i. Devlet Havalesi 717
ii. Güvenlik Konseyi Havalesi 717
iii. Savcının Resen Soruşturma Başlatması 717
c. Savcılık Değerlendirmesi 718
ç. Savcılık İşlemlerinde Gözetilmesi Gereken İlkeler 719
d. Savcının Kendiliğinden (Proprio Motu) Soruşturma Başlatma Yetkisi 719
e. Takdir Yetkisinin Sınırları 721
i. Uluslararası Kamu Düzeni 725
ii. Yargısal Denetim 725
iii. Güvenlik Konseyi Müdalesi 727
iv. Makul Temel Testi 727
v. Ağırlık 728
vi. Taraf Devletler Meclisi (TDM) 729
f. Siyasi Saiklerle Soruşturma Başlatılabileceği İtirazı 730
g. UCM Savcısının Bağımsızlığı 732
h. Afrika Odaklı Çalışma 734
ı. Belli Soruşturmaların Uzun Sürmesi 735
i. Savcılık Seçiciliğinin Meşruiyet Algısını Zayıflatması 735
j. Kişisel Sorunlar 736
k. Stratejik Planlar 737
l. UCM Savcısı Karim A.A. Khan KC döneminde Savcılık Bürosu Siyaset
Yayınları 737
56. SAVUNMA HAKKININ İHLALİ 739
a. Adli Yardım Sistemi 741
b. Bina Yetersizliği 742
c. Tazminata Hükmedilmesi 742
ç. Savunma Propogandası 742
d. Delil Açıklama Usulü (Disclosure of evidence) 743
e. Mağdur Katılımı 745
57. SERBEST DELİL İLKESİNİN BENİMSENMESİ 745
58. SEVK SORUNLARI 746
59. SİVİL TOPLUM KURULUŞLARINA AŞIRI BAĞIMLILIK 747
60. SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNE OLUMSUZ ETKİDE BULUNMASI 750
61. SORUŞTURMA ÖNCESİ DENETİM EKSİKLİĞİ 753
62. SUÇLAMANIN DOĞRULANMASI AŞAMASI SORUNLARI 753
63. ŞEFFAFLIK SORUNU 754
64. TAMAMLAYCILIK İLKESİ SORUNLARI 756
a. Yetki 758
b. Hukuki Niteliği 760
c. Etkisi ve Şartları 761
i. Yeterli Ağırlık 763
ii. İsteksizlik veya Yetersizlik 763
iii. Ön Yargılama Dairesi 768
iv. İspat Yükü 769
ç. Tamamlayıcılık İlkesinin Kötüye Kullanılması/Göstermelik Yargılama 769
d. Yargısal Aktivizm/Kapsam Genişlemesi 771
e. Hangi Fiillerden, Kimin Sorumlu Olduğu 771
f. Alternatif Çözüm Mekanizmaları/Uzlaşma ve Gerçek Komisyonları 771
g. Yasama Faaliyetleri 775
h. İstikrar ve Etkinlik 775
i. Bölgesel Tamamlayıcılık 776
j. Konu Bakımından Otomatik Yetki Olmaması 778
k. Tahmini Analizle Adil Yargılanma Hakkının İhlali İhtimali 778
65. TANIK HAZIRLIĞI USULÜNÜN GEREKSİZLİĞİ 779
66. TANIK VE DELİL KORUNMASINDA YETERSİZLİK 781
a. Tanıklık ve Tanık Türleri 781
b. Koruma Nedenleri ve Tedbirler 782
c. Sınırlılık 785
ç. Zorla Getirme 785
d. Gizli Tanıklık 786
e. Gizli Tanıklığın Adil Yargılanma Hakkına Etkisi 787
f. Uyum Sorunu 791
g. İşbirliği Sorunları 791
h. Kenya ve Ruanda Tanıkları 791
ı. Tanık Güvenilirliği 792
i. Mağdur Tanıklığı 793
67. TARAF DEVLETLER MECLİSİ YETKİ SINIRLARININ BELİRLENMESİ SORUNU 794
68. TARAF OLMAYAN DEVLETLER SORUNU 795
a. Gürcistan–Rusya 797
b. Afganistan/ABD 798
c. Filistin 799
ç. Bangladeş/Myanmar 800
d. Orta Afrika Cumhuriyeti 801
e. Fildişi Sahili 801
f. Ukrayna 802
g. Ömer El Beşir Tutuklama Kararı 803
69. TAZMİNAT YÜKÜMLÜLÜĞÜNDE DEVLET YA DA TÜZEL KİŞİLİK
SORUMLULUĞUNUN BENİMSENMEMESİ 805
70. TUTUKLAMA SORUNLARI 805
a. Savcılık Seçiciliği 807
b. İşbirliği Sorunları 807
c. Siyasileşme İddiaları 808
ç. Gizli Tutuklama Emirleri 808
d. Yerine Getirilemeyen Tutuklamalar 809
71. UCM’NİN BAĞIMSIZ OLMADIĞI 811
a. Ulusal Düzeyde Bağımsızlık 812
b. Uluslararası Mahkemelerde Bağımsızlık 812
c. İşbirliğine Bağımlılık 813
72. UCM’NİN DAİMÎ OLMASINI GEREKTİRECEK NEDENLER BULUNMAMASI 814
a. Kuruluş Dönemi 814
b. Tarihsel Süreç 814
c. Beklenen Faydanın Sağlanamaması, Bağımlı Hale Gelme 815
ç. Eksen Kayması 815
d. Rusya–Ukrayna için Ad Hoc Mahkeme Kurulması Önerisi 816
73. UCM’NİN KURULUŞ DÖNEMİNDEKİ ŞARTLARIN FARKLI OLMASI 817
74. UCM’NİN ÖN YARGILI OLDUĞU 817
75. UCM’NİN SAVUNMASIZLIĞI 822
76. UCM’NİN SİYASİLEŞMESİ 824
a. Uluslararası Örgütlerin Siyasileşmesi 824
b. UCM’nin Siyasileşmesi 825
c. Olay Odaklı Siyasileşme İddiaları 830
ç. Devletlerin Farklı Amaçlarla UCM’yi Kullanması 831
d. Yakalama Emirleri 832
e. Sonuç Olarak 832
77. UCM’YE YÖNELİK BASKILAR 834
78. ULUSLARARASI HUKUKUN PARÇALANMASINA NEDEN OLDUĞU 837
a. Uzmanlık Alanlarının Genişlemesi 838
b. BM Raporları 839
c. UAD 840
79. ULUSAL GÜVENLİK NEDENİYLE OLUŞAN SORUŞTURMA SORUNLARI 841
80. UYGULAMA GÜCÜ EKSİKLİĞİ 845
a. Anayasal Sorun Alanları 850
b. Kanun Değişikliği 850
c. Almanya Örneği 853
ç. İnfaz 854
d. Bölgesel Kurumlarla İş birliği 854
81. YARGISAL DAYANIŞMA YOKLUĞU 855
82. YEREL MAHKEMELERİN İŞLEYİŞİNİN UCM’YE ETKİSİ 857
83. YETERSİZ GEREKÇELENDİRME 859
84. YETKİ SORUNLARI 860
a. Yargı yetkisi 860
b. Zaman Bakımından Yetki 862
c. Yeni Suçlarda Yetki 863
ç. Taraf Olmayan Devletler Yönünden Yetki 864
d. İşbirliği Sorunları Nedeniyle Yetki Sınırlılığı 868
e. Yargı Süreci Karmaşıklığı 868
f. Saldırganlık Suçunda Yetki Sorunu 868
g. Bağımsız Yetki Sorunu 869
h. Yaş Yönünden Yetki 869
ı. Pasif Şahsilik İlkesinin Yokluğu 869
85. YÖNETİM SORUNLARI 870
a. Güçlü bir Sistem Oluşturma İradesi Yokluğu 870
b. Personel Eksikliği 871
c. Hukuki Yetersizlikler 872
ç. Tutuklamalar ve Suçluların Teslimi 872
d. Bütçe 873
e. Faillerin Seçilmesi 873
f. Coğrafi Alan 875
g. Faaliyet Dönemi 875
h. Verimlilik Sorunları 876
ı. Yargısal Yönetim 876
i. Bağımsız Denetim Mekanizması (BDM) 878
86. YÜKÜMLÜLÜKLERİN DEĞİŞMESİ TEHLİKESİ 881
87. ZOR DAVALAR İÇİN TASARLANMADIĞI 882
ONUNCU BÖLÜM
ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİNİ DEVREDEN ÇIKARMA KONUSUNDA ÇALIŞMALAR
A. GENEL OLARAK 885
1. ABD 887
a. Amerikan Askeri Personelini Koruma Yasası 889
b. İsrail’e Amerika Desteği 890
c. 6 Şubat 2025 Bildirisi 891
ç. ABD Yönetimi Ceza Sorumluluğu 895
d. ABD’ye Karşı Çalışmalar 897
2. İngiltere ve Irak 897
3. Diğer Ülkeler 898
ONBİRİNCİ BÖLÜM
FİLİSTİN–İSRAİL SAVAŞI VE UCM
A. FİLİSTİN’İN UCM ÜYELİĞİ 901
B. OLAYLARIN GELİŞİMİ VE İSRAİL SALDIRGANLIĞI 901
C. UCM SORUŞTURMALARI 902
Ç. ASKERİ GÜÇ KULLANIMI 903
1. Genel Olarak 903
2. BM Şartı ve Meşru Müdafaa 903
a. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi 904
b. Soykırımı Önleme Sözleşmesi 904
c. Viyana Anlaşmalar Hukuku Sözleşmesi 904
ç. UAD ve Soykırım Yasağı 904
d. Uluslararası İnsancıl Hukuk 904
e. Lahey Konvansiyonları 905
f. Cenevre Konvansiyonları 905
g. Uluslararası İnsan Hukuk 906
h. Uluslararası Kızılhaç Komitesi Kuralları 907
ı. Roma Statüsü ve Uluslararası Ceza Mahkemesi 907
3. İsrail Savaş ve İnsanlığa Karşı Suçları 908
a. İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch) Raporu
(İHİÖR) 908
b. Birleşmiş Milletler 910
c. Filistin 910
ç. UAD 913
SONUÇ 915
KAYNAKÇA 917 |