Kategoriler
Eser Adı Yazar Yayınevi Açıklama İçindekiler Barkod
Arama  
Ana Sayfa Sipariş Takip Üyelik Yardım İletişim
 
 
Bülten
   

×
Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne Yönelik Eleştiriler
87 Kusurda Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin Otopsi Raporu
Ekim 2026 / 1. Baskı / 975 Syf.
Fiyatı: 1850.00 TL
Temin süresi 2-3 gündür.
 
Sepete Ekle
   

Uluslararası Ceza Mahkemesi, en ağır uluslararası suçları yargılamak ve cezasızlıkla mücadele etmek amacıyla kurulmuş olsa da seçicilik, siyasallaşma, tarafsızlık ve etkinlik sorunları nedeniyle yoğun eleştirilere konu olmaktadır.

Dr. Gökhan Taneri, bu çalışmasında UCM'ye yönelik eleştirileri uluslararası hukuk doktrini ve güncel gelişmeler ışığında kapsamlı biçimde ele alıyor. Mahkemenin meşruiyetini ve işlevselliğini sorgulayan eser, aynı zamanda uluslararası ceza adaletinin yapısal sorunlarını ve bu tartışmaların Türk ceza hukuku bakımından doğurabileceği sonuçları inceliyor.

Uluslararası ceza hukuku, uluslararası hukuk ve ceza adaletiyle ilgilenen araştırmacılar ve hukukçular için eleştirel bir değerlendirme sunuyor.

Konu Başlıkları
Uluslararası Suçlar
Roma Statüsüne Kadar Tarihi Gelişmeler
Uluslararası Ceza Mahkemesi
Roma Statüsü Kapsamında Düzenlenen Suçlar
Roma Statüsünde Ceza Hukuku İlkeleri
UCM'de Görülen Davalar
UCM'ye Karşı Bazı Devletlerin Yaklaşımları
Türkiye ve UCM
UCM'ye Eleştiriler
Uluslararası Ceza Mahkemesini Devreden Çıkarma Konusunda Çalışmalar
Filistin–İsrail Savaşı ve UCM
Barkod: 9786253230449
Yayın Tarihi: Ekim 2026
Baskı Sayısı:  1
Ebat: 16x24
Sayfa Sayısı: 975
Yayınevi: Adalet Yayınevi
Kapak Türü: Karton Kapaklı
Dili: Türkçe
Ekler: -

 

İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ  7
İÇİNDEKİLER  9
BİRİNCİ BÖLÜM
ULUSLARARASI SUÇLAR
A. ULUSLARARASI HUKUK VE ULUSLARARASI CEZA HUKUKU  35
B. ULUSLARARASI CEZA HUKUKU VE ULUSÖTESİ CEZA HUKUKU  38
C. DEVLET EGEMENLİĞİ VE ULUSLARARASI SUÇLAR  42
Ç. UCM STATÜSÜ  45
İKİNCİ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜNE KADAR TARİHİ GELİŞMELER
A. II. DÜNYA SAVAŞI’NA KADAR ULUSLARARASI CEZA YARGILAMALARI
GELİŞİMİ  49
B. II. DÜNYA SAVAŞI SONRASI AD HOC NİTELİKLİ MAHKEMELER  56
1. Uluslararası Nürnberg Askeri Ceza Mahkemesi (UNACM)  56
2. Tokyo Uluslararası Askeri Ceza Mahkemesi (TUACM)  62
3. Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (EYUCM/International
Criminal Tribunal for the Former Yugoslavia)  65
a. Tarihçe  65
b. EYUM’nin Kuruluşu  66
c. EYUCM’nin Çalışması  67
ç. EYUCM Yargı Yetkisi  69
d. Mahkeme Kararları  71
e. Mahkemenin Hukuki Dayanağına ilişkin Eleştiriler  71
f. EYUCM Hukuki Niteliği  72
g. EYUCM’nde Soruşturmaların Başlatılması  73
h. Hüküm  74
i. Cezalar  74
j. Kanun Yolları  75
k. Yargılamanın Yenilenmesi  75
l. EYUCM Kararlarının İnfazı  75
m. Af ve Cezada İndirim:  75
n. Ulusal Mahkemelerin Yargı Yetkisi  76
o. Tahliyeler  78
ö. Eleştiriler  78
p. EYUCM Lehine Değerlendirmeler  82
4. Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesi (RUCM)  82
a. Günümüzde Ruanda  82
b. Olayların Gelişimi  83
c. Yargısal Sistemler  83
ç. Gacaca mahkemeleri  84
d. RUCM  84
e. Yetki  86
f. Hükümler  87
g. Eleştiriler  88
5. EYUCM ve RUCM Arasındaki Benzerlik ve Farklılıklar  89
a. Benzerlikler  89
b. Farklılıklar  90
6. Hibrit Mahkemeler  90
a. Doğu Timor’da Birleşmiş Milletler Geçiş Yönetimi ve Hibrit Yargı
Mekanizmaları  91
b. Kosova’da Kurulan Hibrit Yargı Mekanizmaları: 64 Sayılı Tüzük
Kapsamındaki Paneller  93
c. Birleşmiş Milletler ile Devlet Arasında Antlaşma ile Kurulan Hibrit
Mahkemeler  96
i. Kamboçya Mahkemelerindeki Olağanüstü Daireler  96
ii. Sierra Leone Özel Mahkemesi (SLÖM)  98
iii. Lübnan Özel Mahkemesi  99
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİ
A. GENEL OLARAK  101
B. KURULUŞ NEDENLERİ  105
C. UCM YAPISI VE GÖREVLERİ  108
1. Yapı  108
2. Yargılama Konusu Suçlar  111
3. Yetki ve Hukuki Statü  112
Ç. UCM HUKUK KAYNAKLARI  113
1. UCM’nin Özel Kaynakları  114
a. Statü  114
b. Suç Unsurları (Elements of Crimes)  115
c. Usul ve Delil Kuralları (UDK)  116
ç. Mahkeme İçtihat Hukuku  121
d. Hazırlık Çalışmaları  122
2. Uluslararası Ceza Mahkemesinin Genel Kaynakları  122
a. Uygulanabilir Antlaşmalar  122
b. Uluslararası Hukukun Prensip ve Kuralları  122
c. Hukukun Genel İlkeleri  122
ç. Akademisyen Görüşleri  123
D. UCM’DE SORUŞTURMANIN BAŞLATILMASI  123
E. ELEŞTİRİLER VE KARŞI ARGÜMANLAR  124
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜ KAPSAMINDA DÜZENLENEN SUÇLAR
A. GENEL OLARAK  125
B. SOYKIRIM SUÇU M. 6  126
1. Soykırımın Tarihçesi  126
a. Lemkin Soykırım Tanımlaması  126
2. Soykırım Suçunun Önlenmesine ve Cezalandırılmasına Dair Sözleşme
(SSÖCS)  130
3. UAD 26/02/2007 günlü SSÖCS Kararları  132
4. SSÖCS Kapsamında Kasıt  133
5. Roma Statüsünde Soykırım  133
a. Genel Olarak  133
b. Roma Statüsü’nde Soykırım Suçunun Unsurları  135
i. Soykırım Suçunda Suçla Korunan Hukuki Değer  135
ii. Soykırım Suçu Faili  135
iii. Soykırım Suçunda Mağdur  137
iv. Soykırım Suçunda Suçun Maddi Unsuru/Hareket (Actus
Reus)  137
v. Soykırım Suçunda Manevi Unsur: Özel Kasıt(Mens Rea–
Specific Intent)  142
c. Soykırım Suçuna Teşebbüs  144
ç. Soykırım Suçlarına İştirak  145
d. Bağlamsal Öge  148
e. Vazgeçme  148
C. İNSANLIĞA KARŞI SUÇLAR (CRIMES AGAINST HUMANITY) M. 7  149
1. Genel Olarak  150
2. Suçun Unsurları  154
a. Genel olarak  154
b. Sivil Topluluk  154
c. Manevi Unsur (Mens Rea)  155
ç. Suçun Maddi Unsurları/Hareket (Actus Reus)  155
i. Öldürme/Murder m. 7/1–(a)  159
ii. Toplu yok etme/Crime against humanity of extermination
m. 7/1–(b)  159
iii. Esarete mahkûm etme/köleleştirme/ Crime against
humanity of enslavement Elements, m. 7/1–(c)  159
iv. Nüfusun sürgün edilmesi veya zorla nakli/ Halkın bir kısmını
tehcire ya da nakle zorlama/Crime against humanity of
deportationforcible transfer of population, m. 7/1–(d)  159
v. Uluslararası hukukun temel hükümlerini ihlâl ederek
hapsetme veya bedensel hürriyeti ağır bir şekilde ortadan
kaldırma, Uuslararası hukukun temel kurallarını ihlal ederek,
hapsetme veya fiziksel özgürlükten başka biçimlerde
mahrum etme/ Crime against humanity of imprisonment or
other severe deprivation of physical liberty, m. 7/1–(e)  160
vi. İşkence/ Crime against humanity of torture,Article 7 (1) (f)  160
vii. Irza geçme/Crime against humanity of rape Article 7 (1) (g)–
1  161
viii. Cinsel kölelik/ Crime against humanity of sexual slavery
Article 7 (1) (g)–2  161
ix. Fuhşa zorlama/ Crime against humanity of enforced
prostitution Article 7 (1) (g)–3  162
x. Hamileliğe zorlama/ Crime against humanity of forced
pregnancy Article 7 (1) (g)–4  162
xi. Zorla kısırlaştırma/ Crime against humanity of enforced
sterilization Article 7 (1) (g)–5  162
xii. Cinsel şiddet/ Crime against humanity of sexual violence
Article 7 (1) (g)–6  163
xiii. Zulüm/Crime against humanity of persecution Article 7 (1)
(h)  163
xiv. Zorla kişilerin kaybolması/Crime against humanity of
enforced disappearance of personsArticle 7 (1) (i)  163
xv. Irk ayrımcılığı/ Crime against humanity of apartheid Article 7
(1) (j)  165
xvi. Diğer insanlık dışı hareketler/ Crime against humanity of
other inhumane acts Article 7 (1) (k)  165
Ç. SAVAŞ SUÇLARI M. 8  166
1. Genel Olarak Savaş Suçları  169
2. Kasten Öldürme/ War crime of wilful killing Article 8 (2) (a) (i)  176
3. İşkence suçu/War crime of torture Article 8 (2) (a) (ii)–1  176
4. Gayri insani davranış/War crime of inhuman treatment Article 8 (2)
(a) (ii)–2  177
5. Biyolojik deney/ War crime of biological experiments, Article 8 (2) (a)
(ii)–3  177
6. Kasten büyük acılara neden olma/War crime of wilfully causing great
suffering Article 8 (2) (a) (iii)  177
7. Malvarlığını yok etme ya da ele geçirme/ War crime of destruction
and appropriation of property Article 8 (2) (a) (iv)  178
8. Zorla, düşman kuvvetlere hizmet etme/ettirme/ War crime of
compelling service in hostile forces Article 8 (2) (a) (v)  178
9. Adil yargılanma hakkının inkârı/War crime of denying a fair trial
Article 8 (2) (a) (vi)  178
10. Hukuk dışı olarak sınırdışı etme ya da nakletme/ War crime of
unlawful deportation and transfer, Article 8 (2) (a) (vii)–1  179
11. Hukuka aykırı hapsetme/ War crime of unlawful confinement Article
8 (2) (a) (vii)–2  179
12. Rehine alma suçu/ War crime of taking hostages Article 8 (2) (a) (viii)  179
13. Sivillere Saldırma/War crime of attacking civilians Article 8 (2) (b) (i)  180
14. Sivil Nesnelere Saldırı Suçu/War crime of attacking civilian objects,
Article 8 (2) (b) (ii)  180
15. Bir insani yardım veya barışı koruma görevinde yer alan personele
veya nesnelere saldırmak savaş suçu/War crime of attacking
personnelobjects involved in a humanitarian assistance or
peacekeeping mission, Article 8 (2) (b) (iii)  180
16. Aşırı tesadüfi ölüm, yaralanma veya hasara yol açan savaş suçu, War
crime of excessive incidental death, injury,damage, Article 8 (2)
(b) (iv)  181
17. Savunmasız yerlere saldırmak savaş suçu War crime of attacking
undefended places, Article 8 (2) (b) (v)  181
18. Savaş sırasında, savaş dışı bir kişiyi öldürme veya yaralama suçu, War
crime of killingwounding a person hors de combat, Article 8 (2)
(b) (vi)  182
19. Ateşkes bayrağının uygunsuz kullanımı savaş suçu War crime of
improper use of a flag of truce, Article 8 (2) (b) (vii)–1  182
20. Düşman tarafın bayrağını, nişanını veya üniformasını uygunsuz
kullanma savaş suçuWar crime of improper use of a flag, insignia or
uniform of the hostile party Article 8 (2) (b) (vii)–2  183
21. Birleşmiş Milletler bayrağı, nişanı veya üniformasının uygunsuz
kullanımına ilişkin savaş suçu, War crime of improper use of a flag,
insigniauniform of the United Nations, Article 8 (2) (b) (vii)–3  183
22. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerinin uygunsuz
kullanımına ilişkin savaş suçu, War crime of improper use of the
distinctive emblems of the Geneva Conventions, Article 8 (2) (b) (vii)–
4  184
23. Nakil ve sürgün  184
24. Korunan nesnelere saldırmak savaş suçu/War crime of attacking
protected objects Article 8 (2) (b) (ix)  185
25. Savaş Suçu Olarak Sakatlama/ War crime of mutilation, Article 8 (2)
(b) (x)–1  185
26. Tıbbi veya bilimsel deneylere ilişkin savaş suçu/War crime of medical
or scientific experiments, Article 8 (2) (b) (x)–2  186
27. Haince öldürme veya yaralama savaş suçu/War crime of
treacherously killingwounding Article 8 (2) (b) (xi)  186
28. Bağışlanmayı dilemeyi red suçu/ War crime of denying quarter
Article 8 (2) (b) (xii)  186
29. Düşman mallarını tahrip etme veya ele geçirme savaş suçu/War
crime of destroyingseizing the enemy’s property Article 8 (2) (b)
(xiii)  187
30. Düşman gücün vatandaşlarını haklarından veya eylemlerinden
yoksun bırakma savaş suçu/War crime of depriving the nationals of
the hostile power of rightsactions Article 8 (2) (b) (xiv)  187
31. Askeri operasyonlara katılmaya zorlama savaş suçu /War crime of
compelling participation in military operations, Article 8 (2) (b) (xv)  187
32. Yağma savaş suçu/War crime of pillaging, Article 8 (2) (b) (xvi)  188
33. Zehir veya zehirli silah kullanma savaş suçu/War crime of employing
poisonpoisoned weapons, Article 8 (2) (b) (xvii)  188
34. Yasaklanmış gazlar, sıvılar, malzemeler veya cihazlar kullanarak savaş
suçu işlemek/War crime of employing prohibited gases, liquids,
materialsdevices, Article 8 (2) (b) (xviii)  188
35. Yasaklanmış mermi kullanmak savaş suçu/War crime of employing
prohibited bullets, Article 8 (2) (b) (xix)  189
36. Yasak silah, mühimmat ve yöntem kullanımı  189
37. Kişisel saygınlığa saldırı suçu/War crime of outrages upon personal
dignity, Article 8 (2) (b) (xxi)  189
38. Tecavüz Savaş Suçu/War crime of rape Article 8 (2) (b) (xxii)–1  189
39. Cinsel kölelik/War crime of sexual slavery, Article 8 (2) (b) (xxii)–2  190
40. Zorla fuhuş yaptırma suçu/War crime of enforced prostitution,
Article 8 (2) (b) (xxii)–3  190
41. Zorla hamile bırakma suçu/War crime of forced pregnancy Article 8
(2) (b) (xxii)–4  191
42. Zorla kısırlaştırma savaş suçu/War crime of enforced sterilization,
Article 8 (2) (b) (xxii)–5  191
43. Cinsel şiddet savaş suçu/War crime of sexual violence Article 8 (2) (b)
(xxii)–6  191
44. Korunan kişileri kalkan olarak kullanma suçu/War crime of using
protected persons as shields, Article 8 (2) (b) (xxiii)  192
45. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerini kullanarak
nesnelere veya kişilere saldırma savaş suçu/ War crime of attacking
objectspersons using the distinctive emblems of the Geneva
Conventions, Article 8 (2) (b) (xxiv)  192
46. Bir savaş yöntemi olarak aç bırakma/ War crime of starvation as a
method of warfare, Article 8 (2) (b) (xxv)  193
47. Çocukları kullanma, askere alma veya askere gönderme savaş
suçu/War crime of using, conscriptingenlisting children, Article 8
(2) (b) (xxvi)  193
48. Savaşta adam öldürme/War crime of murder, Article 8 (2) (c) (i)–1  193
49. Savaşta sakatlama suçu/ War crime of mutilation Article 8 (2) (c) (i)–2  194
50. Zalimce davranma suçu/ War crime of cruel treatment Article 8 (2)
(c) (i)–3  194
51. İşkence savaş suçu/War crime of torture, Article 8 (2) (c) (i)–4  194
52. Kişisel haysiyete saldırı savaş suçu/ War crime of outrages upon
personal dignity, Article 8 (2) (c) (ii)  195
53. Rehine alma savaş suçu/War crime of taking hostages, Article 8 (2)
(c) (iii)  195
54. Adil yargılama olmaksızın hüküm verme veya infaz etme savaş
suçu/War crime of sentencingexecution without due process
Article 8 (2) (c) (iv)  196
55. Sivilllere karşı saldırı savaş suçu/ War crime of attacking civilians,
Article 8 (2) (e) (i)  196
56. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerini kullanarak
nesnelere veya kişilere saldırma savaş suçu/War crime of attacking
objectspersons using the distinctive emblems of the Geneva
Conventions Article 8 (2) (e) (ii)  197
57. Bir insani yardım veya barışı koruma görevinde yer alan personele
veya nesnelere saldırmak savaş suçu/ War crime of attacking
personnelobjects involved in a humanitarian assistance or
peacekeeping mission, Article 8 (2) (e) (iii)  197
58. Korunan nesnelere saldırmak savaş suçu/ War crime of attacking
protected objects, Article 8 (2) (e) (iv)  197
59. Yağma savaş suçu/War crime of pillaging, Article 8 (2) (e) (v)  198
60. Tecavüz savaş suçu/War crime of rape, Article 8 (2) (e) (vi)–1  198
61. Cinsel kölelik savaş suçu/War crime of sexual slavery, Article 8 (2) (e)
(vi)–2  199
62. Zorla fuhuş yaptırma savaş suçu/War crime of enforced prostitution
Article 8 (2) (e) (vi)–3  199
63. Zorla hamile bırakma savaş suçu/War crime of forced pregnancy
Article 8 (2) (e) (vi)–4  199
64. Zorla kısırlaştırma savaş suçu/War crime of enforced sterilization,
Article 8 (2) (e) (vi)–5  200
65. Cinsel şiddet savaş suçu/War crime of sexual violence, Article 8 (2)
(e) (vi)–6  200
66. Çocukları kullanma, askere alma ve askere gönderme savaş suçu/War
crime of using, conscripting and enlisting children, Article 8 (2) (e)
(vii)  200
67. Sivillerin yerini değiştirme savaş suçu/ War crime of displacing
civilians Article 8 (2) (e) (viii)  201
68. Haince yaralama ya da öldürme savaş suçu/War crime of
treacherously killingwounding, Article 8 (2) (e) (ix)  201
69. Bağışlanmayı dilemeyi inkâr suçu/War crime of denying quarter,
Article 8 (2) (e) (x)  201
70. Sakatlama savaş suçu/War crime of mutilation, Article 8 (2) (e) (xi)–1  202
71. Tıbbi veya bilimsel deneylere tabi tutma savaş suçu/War crime of
medicalscientific experiments, Article 8 (2) (e) (xi)–2  202
72. Düşman mallarını tahrip etme veya ele geçirme savaş suçu/ War
crime of destroyingseizing the enemy’s property, Article 8 (2) (e)
(xii)  203
73. Zehir veya zehirli silah kullanma savaş suçu/War crime of employing
poisonpoisoned weapons Article 8 (2) (e) (xiii)  203
74. Yasaklanmış gazlar, sıvılar, malzemeler veya cihazlar kullanarak savaş
suçu işlemek/War crime of employing prohibited gases, liquids,
materialsdevices, Article 8 (2) (e) (xiv)  203
75. Yasaklanmış mermi kullanmak savaş suçu/War crime of employing
prohibited bullets Article 8 (2) (e) (xv)  204
D. SALDIRGANLIK SUÇU M. 8 BİS  204
1. Genel Olarak  204
a. Tanımlama ve Tarihçe  205
b. Roma Statüsünde Saldırganlık Suçu  207
c. Yargı Yetkisi  211
2. Suçun Unsurları  213
a. Fail  213
b. Mağdur  216
c. Fiil (Actus Reus)  216
ç. Suçun Manevi Unsuru (Mens rea)  218
d. Yargılama  218
BEŞİNCİ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜNDE CEZA HUKUKU İLKELERİ
A. GENEL OLARAK  221
B. AYNI EYLEM NEDENİYLE BİRDEN FAZLA YARGILAMA YAPILAMAMASI
İLKESİ  222
1. İstisnalar  224
2. UCM’nin, Yargı Yetkisini Kullanamadığı Haller  224
3. Gerçek ve Uzlaşı Komisyonları  225
4. UCM Yargılaması Sonrası Ulusal Mahkemelerde Yargılama  226
C. UYGULANACAK HUKUK M. 21  226
Ç. KANUNDA DÜZENLENMEYEN FİİLİN SUÇ SAYILMAMASI/NULLUM CRİMEN
SİNE LEGE (M. 22)  230
1. Genel Olarak  231
2. Teamül Hukuku  234
3. Amaç  235
4. Uygulama Alanı  236
5. Mağdur Odaklı Yorum  236
6. Mahkeme Yönetmeliğinde Kanunilik İlkesine Aykırılık  237
7. Geniş Yorum  237
D. KANUNSUZ CEZA OLMAMASI İLKESİ/NULLA POENA SİNE LEGE, M. 23  238
1. Genel Olarak  238
2. Devam Eden Fiiller  241
E. CEZALARIN ŞAHSİLİĞİ M. 25  242
1. Tarihsel Gelişim  243
a. Birinci Dünya Savaşı’na Kadar  243
b. Birinci Dünya Savaşı Sonrası  245
c. İkinci Dünya Savaşı Sonrası Dönem  247
2. UCM’de Kişisel Sorumluluk  248
F. 18 YAŞINDAN KÜÇÜKLERİN YARGILAMA DIŞINDA BIRAKILMASI M. 26  256
G. RESMİ UNVAN İLE İLİŞKİ KURULMAMASI M. 27  259
1. Genel Olarak  259
2. Eşit Uygulama  261
H. KOMUTANLARIN VEYA DİĞER ÜST RÜTBELİLERİN SORUMLULUĞU M. 28  261
1. Genel Olarak  262
2. Üst Sorumluluğu Doktrini  264
3. Üst Sorumluluğu Suçları  266
4. m. 28 Bağımsız Suç Olmadığı  267
5. Teşebbüs ve Komutan Sorumluluğu  268
6. Modern Savaşlarda Gevşek Sorumluluk Yeterli  269
7. Bilginin Gerekliliği  269
8. 5. Paragraf (a) Askerî komutan veya fiilen askerî komutan olarak
hareket eden kişi  270
a. Atanmış Komutanlar  270
b. Etkin Kontrol  270
c. Komutanlar ve Astlar  270
9. Manevi unsur: kast ve bilgi  272
I. YASA SINIRLAMALARININ UYGULANAMAZLIĞI M. 29  274
İ. MANEVİ UNSUR M. 30/MENS REA  275
1. Genel Olarak  275
2. Kast  275
3. Kastın Yargısal Tespiti  278
4. Aksi Öngörülmedikçe  278
5. Davranış ve Sonuç  279
6. İştirak  279
7. Yargısal İdareye Karşı Suçlarda Manevi Unsur  279
8. Davranışı Gerçekleştirmeyi İsteme  279
J. CEZA SORUMLULUĞUNDAN KURTULMA M. 31  280
1. Genel Olarak  281
2. m. 31 Dışında Cezai Sorumluluğu Ortadan Kaldıran Hâller  281
3. Açıkça Reddedilen Savunmalar  282
4. Statüde Açıkça Düzenlenmemiş Savunmalar  282
5. “Cezai sorumluluğu ortadan kaldıran nedenler” kavramı  282
6. “Fiilin işlendiği sırada” şartı  282
7. Akıl Yetersizliği ve Sarhoşluk  283
8. Meşru Savunma ve Zorlayıcı Durum  283
K. MADDİ HATA VEYA KANUN HATASI M. 32  283
L. ÜST MAKAM EMİRLERİ VE KANUNUN TANIMI M. 33  284
ALTINCI BÖLÜM
UCM’DE GÖRÜLEN DAVALAR
A. DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİ  287
B. UGANDA  289
C. SUDAN  289
Ç. ORTA AFRİKA CUMHURİYETİ  290
D. DİĞER UCM DOSYALARI  291
YEDİNCİ BÖLÜM
UCM’YE KARŞI BAZI DEVLETLERİN YAKLAŞIMLARI
A. ABD  293
1. Statü Öncesi Süreç ve Statü Onay Süreci  293
2. ABD Askeri Personelini Koruma Kanunu  295
3. Afganistan  295
4. ABD’nin UCM’ye karşı olma nedenleri:  298
a. UCM’nin uluslararası bir antlaşma ile kurulması  298
b. Mülkilik ilkesi gereğince UCM’nin yargı yetkisinin oluşması
açısından, o ülkede suçun işlenmesinin yeterli olması  299
c. BM Güvenlik Konseyi’nin kontrolü dışında oluşum  299
ç. İnsan Hakları İhlalcilerinin Cezasızlığının Artma Tehlikesi
Bulunduğu İddiaları  299
d. Devlet Egemenliğinin Tehlikede Olduğu  300
e. ABD Vatandaşlarının Yargılanması  300
5. Roma Statüsünün ABD Tarafından Desteklendiği Olaylar  301
6. ABD İçin UCM’nin Önemi  302
B. RUSYA  302
1. Genel Olarak  302
2. Ukrayna–Rusya Savaşı  305
3. Putin Tutuklama Kararı  309
4. Rusya Tepkisi  311
5. Ukrayna Tepkisi  313
6. Hukuki Sonuçları  314
7. Değerlendirme  315
8. Ukrayna İçin Özel Mahkeme Kurulması Çağrısı  315
9. Şüpheli Hızlılık  316
C. ÇİN  317
1. Genel Olarak  317
2. Doğu Türkistan  320
3. Kültürel Farklılık  322
Ç. HİNDİSTAN  322
SEKİZİNCİ BÖLÜM
TÜRKİYE VE UCM
A. GENEL OLARAK  325
B. MAVİ MARMARA OLAYI  325
DOKUZUNCU BÖLÜM
UCM’YE ELEŞTİRİLER
1. GENEL OLARAK  329
2. AFFIN, STATÜ SUÇLARINA ETKİSİNİN BELİRSİZLİĞİ  333
a. Ağır İnsan Hakları İhlallerinde Af  337
b. Soykırım ve İşkencenin Kovuşturulması Yükümlülüğü  337
c. İnsanlığa Karşı Suçlar  338
ç. İnsan Hakları Komisyonu Raporu  338
d. Affın Sınırlanması ya da Ortadan Kaldırılması  339
i. Meşruiyet tartışması  339
ii. Yabancı yargı mercilerine taşıma:  339
iii. Yeniden tanımlama  340
iv. Alternatif çözüm yolları  340
3. AFRİKA ÜLKELERİNE ODAKLI ÇALIŞMA  340
a. Genel Olarak  340
b. Afrika Birliği  345
c. Burundi’nin Uluslararası Ceza Mahkemesinden Çekilmesi  354
ç. Güney Afrika Cumhuriyeti’nin UCM’den Ayrılması  361
d. Gambia’nın UCM Statüsü’nden Ayrılması  363
e. Sahil Ülkeleri Çekilme Bildirisi  363
f. Eleştirilere Karşı Argümanlar  364
g. Afrika Ceza Mahkemesi  371
4. AHLAKİ YÜKÜMLÜLÜKLERİN ULUSLARARASI KURAL HALİNE
GELEMEYECEĞİ  373
5. ANAYASAL SORUNLAR  374
6. BAZI SUÇLARIN KAPSAM DIŞI BIRAKILMIŞ OLMASI  375
7. BAZI CEZALARIN KAPSAM DIŞI BIRAKILMIŞ OLMASI  379
8. BAZI TEDBİRLERİN ÖNGÖRÜLMEMİŞ OLMASI  380
9. BM GÜDÜMÜNDE YÜRÜTÜLEN GÖREV  382
a. Kuruluş  382
b. Güvenlik Konseyi İnsiyatifi  383
c. Güvenlik Konseyi ile Çatışma  388
ç. Yapısal Sorunlar  392
d. Durdurma Yetkisi  394
e. Yargı Bağımsızlığı  396
10. CAYDIRICI OLMADIĞI  397
a. Etkililik ve Verimlilik  403
b. Uganda’da Yakalama Emirleri’nin Etkisi  404
c. Meşruiyet ve Caydırıcılık  405
ç. Yapısal Sorunlar  405
d. Caydırıcılık Hedefinin Hatalı Olduğu  406
11. CEZALANDIRMADA İSTİKRARSIZLIK  406
12. CEZALANDIRMADA BELİRSİZLİKLER  409
a. Genel Olarak  409
b. Tazminatlar  410
c. Orantılılık İlkesinin Dikkate Alınmaması  411
ç. Lubanga  415
d. Katanga  417
e. Bemba  418
f. Mehdi  418
g. Kanunilik İlkesi  418
h. Ulusal Mahkemelerle Oluşan Orantısızlık  419
13. CİNSİYET ESASLI SUÇLARDA YETERSİZLİK  419
a. Cinsel Suçlar  419
b. Nötr Tanımlama  421
c. Evrensellik ve Alan Genişlemesi  422
ç. STK’lar  423
d. Bemba Kararı  423
e. Sıradanlaşma–Rehabilitasyon  424
f. Sınırlar  425
g. Ongwen Davası  426
h. Alternatif Delil Türleri  427
14. ÇALIŞAN KAYNAKLI SORUNLAR  428
15. ÇEKİLME SONRASI SORUNLAR  430
16. DELİLLERİN TOPLANMASINDA GÜÇLÜK  431
a. Roma Statüsü m. 16 hükmü gereğince Güvenlik Konseyi kararıyla 12
ay süreyle erteleme  437
b. Taraf Olmayan Devletler Sorunu  438
c. Devam Eden Çatışmalar  438
ç. Hakikat Komisyonları  439
d. Olay Esaslı Delil Toplama Güçlüğü  439
17. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE TUTARSIZLIKLAR  440
a. Makul Şüpheye Yer Bırakmayacak Şekilde Kanıtlama Standardı:  443
b. Bemba Davası Örneği  443
c. Tanık Güvenilirliği Sorunu  443
ç. Ulusal Güvenlik  444
d. Yargılama Sırasında Kabul Edilebilirlik  444
e. Sosyal Medya  445
f. Dışlama Kuralı  446
g. Duyuma Dayalı Kayıtların Değerlendirilmesi  447
18. DELİL STANDARTLARININ DÜŞÜKLÜĞÜ  448
19. DEVLET BAŞKANI DOKUNULMAZLIĞININ İHLAL EDİLDİĞİ  449
a. Devlet Başkanı Sorumluluğu  449
b. Kişisel Dokunulmazlık/İşlevsel Dokunulmazlık  450
c. UCM m. 27 ve m. 98  451
ç. El Beşir Hakkındaki İlk Tutuklama Kararı  454
d. Putin Hakkında Tutuklama Kararı  455
e. Filistin  456
20. DEVLET EGEMENLİĞİNİN SINIRLANMASI  456
a. Feragat–Rıza  459
b. Güvenlik Konseyi Yetkisi  460
c. Egemenlik Yetkisinin Kötüye Kullanıldığı  461
ç. İkame Egemenlik  462
d. Taraf Devlet Başvurusu  463
21. DEVLETLERİN KATILIM KONUSUNDA İSTEKSİZLİĞİ  463
22. DÜŞÜK MAHKÛMİYET ORANLARI  467
23. EKONOMİK YETERSİZLİKLER  468
24. ELEŞTİRİLERİN DİKKATE ALINMAMASI  476
25. EŞİTSİZLİK/SEÇİCİLİK  477
a. Soruşturma ve Yargılamaların Yürütülmesinde Eşitlik  479
b. Güvenlik Konseyi Yetkisi  480
c. Afrika Esaslı Seçicilik (Jeopolitik Seçicilik–Batı Dokunulmazlığı)  483
ç. Ülke Esaslı Seçicilik  485
d. İşbirliği Zorunluluğunun Eşitsizliğe Neden Olması  488
e. Eşitsizlik İddialarının Temelden Yoksunluğu  490
f. Eşitsizliğe Karşı Argümanlar  490
g. Suçların Seçimi  491
h. İşbirliğinin Reddedilmesinin Yaptırımsızlığı  492
ı. Eşitsizliğin Etkisi  492
i. Geçiş Dönemi Savcılık Yetkilendirmeleri  492
j. Süje Esaslı Eşitsizlik  493
k. Eşitsizliğin Olağanlığı  493
l. Savcılık Seçiciliği  494
m. Hâkim Takdir Hakkı  494
26. EVRENSEL YARGI YETKİSİNİN OLMAMASI  495
a. Ulusal Mahkemelerin Evrensel Yetkisi  495
b. UCM’nin Evrensel Yetkisi/Taraf Olmayan Ülkelerde de Yetkisini
Kullanabilme Sorunu  499
c. Roma Statüsünün Amacı ve Evrensel Yetki  499
ç. Coğrafi Evrensellik Kavramı  501
d. Katılım ve Uluslararası İşbirliği  501
27. GERÇEĞİ ÖĞRENME HAKKI/HAKİKATE ULAŞMA HAKKI–RİGHT TO TRUTH  502
a. Tanım  502
b. İnsan Hakları Hukuku  502
c. Onarıcı Adalet Yaklaşımı  504
ç. UCM’de Hakikatın Ortaya Çıkarılması  505
28. GERÇEKÇİ OLMAYAN BEKLENTİLER  506
a. Ceza Yargılamasının Amaçları Bakımından  507
b. Uluslararası Kurum ve Kuruluşlar Açısından  511
c. Taraf Devlet Beklentileri  512
ç. Çalışan Beklentileri  513
d. Kaynak Sınırlılığı  513
e. Abartılmış Toplumsal Algı  513
f. Mağdur Beklentileri  515
g. Sanık Odaklı Beklentiler  516
29. GIYAPTA SUÇLAMALARIN DOĞRULANMASI YARGILAMASI  517
30. GIYAPTA YARGILAMA İMKANSIZLIĞI  518
31. GİZLİ İDDİANAME (SEALED INDİCTMENT) SİSTEMİNİN YOKLUĞU  520
32. GÜVENİLİRLİK VE ETKİLİLİK  522
a. UCM Hâkimi Chang–ho Chung’un Değerlendirmeleri  524
b. Çekilme  525
33. HÂKİMLERİN SEÇİMİ  525
34. HAPİS CEZASININ DÖNÜŞTÜRÜCÜ ADALETİN TEK YOLU OLARAK
GÖRÜLMESİ  530
35. HUKUKİ YETERSİZLİKLER  531
a. Statü  532
b. Suç Unsurları Belgesi  543
c. Usul ve Delil Kuralları (UDK)  565
ç. Mahkeme İçtihat Hukuku  569
d. Genel Uygulanabilir Hukuk Kaynakları Bakımından Sorunlar  570
e. Ön İnceleme Dairesi  573
f. Ulusal Hukuklar  575
g. Alternatif Çözüm Yolları Konusunda Yetersizlikler  576
h. Yapıcı Belirsizliklerde Hâkimin Rolu–Yorum  577
ı. Statü’nün Hazırlanmasında Siber Suçların Dikkate Alınmaması  578
36. HUKUKİ SAVAŞ ARACI OLMASI/KÖTÜCÜL HUKUKİ OPERASYONLAR  580
37. İNFAZ KURUMU YOKLUĞU  585
38. İŞBİRLİĞİ SORUNLARI  586
a. Soykırım Sözleşmesi Kaynaklı İşbirliği Yükümlülüğü  588
b. Strateji ve Diplomasi Nedenli İşbirliği Yapmama  588
c. İşbirliği Yapılmamasının Yaptırımsızlığı  589
ç. Kelle Avcıları Önerisi  592
d. Tazminat Önerisi  593
39. KARARLARDA MUHALEFET ŞERHİ BULUNABİLMESİ  593
40. KAYDEDİLMİŞ TANIK BEYANLARININ KULLANILABİLMESİ  595
41. KRİZLERİN ODAĞI HALİNE GELME  597
42. KÜLTÜREL FARKLILIK SORUNLARI  603
43. MAĞDUR HAKLARININ YETERİNCE GÖZETİLMEMESİ  605
a. Gelişim ve Tanım  605
b. Mağdur Hakları  609
c. Katılma Hakkı  613
ç. Temsil  615
d. Mağdur Ofisi  618
e. Usul  619
f. UCM Hakimleri  619
g. Haklar Hiyerarşisi  620
h. Öncelikler  621
ı. Mağdurlar için Pozitif Tamamlayıcılık Önerisi  621
i. Geleneksel Yöntemler ve Af  622
j. Tazminat  623
k. Engelli Mağdur Haklarının Gözetilmemesi  627
l. Zararın İspatı  628
m. Orantılılık İlkesi  628
n. Diğer Eleştiriler  629
aa. Sanık ve Mağdur Hakları Arasında Denge  634
bb. Sanık Haklarının Önceliği–Mağdur Haklarının Belirsizliği  635
cc. Mağdur Seçiciliği  635
çç. Kavramların Belirsizliği  636
dd. Hangi Aşamada Katılımın Gerçekleşeceği Konusunda Belirsizlik  636
ee. Tazminatın Çeşitlenmesi  637
44. MAĞDURLARA KATILIM HAKKI TANINMASI  637
a. Katılma Usulü  638
b. Sorun Alanları  640
c. Yargılamaları Uzatma Riski  643
ç. Sayı Çokluğu  643
d. Mağdur İçtihatlarında İstikrarsızlık ve Eşitsiz Uygulama  644
e. Soruşturma Aşamasında UCM Savcısı Takdiri  644
f. Mağdurların Sanık Lehine Delil Sunma Zorunluluğu  644
g. Gerçek Sorunları Saptırma  645
h. Sanık Mahkumiyeti Yönünde Baskı Oluşturma  646
ı. Mağdur Beklentilerinin Hatalı Olarak Artırılması  646
i. Saha Çalışmalarının Sınırlı Olması  646
j. Mağdur Güvenliği için Risk Oluşturma  646
k. Maliyet Artışı  647
l. Esaslı Bir Fayda Sağlamama  647
45. MAĞDURLAR İÇİN GÜVEN FONU ELEŞTİRİLERİ  647
a. Tanım ve Amaç  647
b. Zayıf Tarafları  649
c. Tazminat Eşiğinin Yüksekliği  652
ç. Katılma Eşitsizliği  653
d. Ceza Yargılamalarına Bağlılık  653
46. MAKUL SÜREDE YARGILANMA HAKKI  653
a. 2002 Uzman Raporu  654
b. 2011 tarihli Savaş Suçları Araştırma Ofisi Raporu  655
c. 2014 Uzman Girişim  655
ç. UCM Daireleri Uygulama Kılavuzu  655
d. Paris Bildirgesi 2017  656
e. UCM Bağımsız Uzman Değerlendirmesi 2020  656
f. Alman Parlamentosu Kitapçığı  657
g. Yargılama Süreleri  658
h. UCM’de Yargılamanın Aşamaları  659
ı. Davada yargılama süresini uzatan hususlar:  662
47. MANEVİ UNSUR SORUNLARI  665
a. Olası Kast  666
b. Zorlama  666
48. MEŞRUİYET  666
a. Meşruiyet Tartışmalarının Doğallığı  668
b. Sanık ve Savunmanın Rolü  669
c. Güvenlik Konseyi Yetkisi  670
ç. Yargılama Bölgesine Uzaklık  671
d. Eşitsizlik Nedeniyle Meşruiyet Sorunları  671
e. Yapısal Sorunlar Nedeniyle Meşruiyet Sorunu  673
f. İşbirliği Sorunları  673
g. Eleştirilerin Çokluğunun Meşruiyet Algısını Zayıflatması  675
h. Evrenselleşememe  675
ı. Mesleki Uyumsuzluk Sorunu  676
i. Mağdur Beklentilerinin Karşılanmaması  676
j. Meşruiyet Bunalımı  677
k. Çekilme Eğilimi  677
l. Farklı Meşruiyet Anlayışları  678
m. Bölgesel Mahkemeler Önerisi  679
n. Afrika Mahkemesi ile UCM Arasında Yargı Yetkisi Çakışması  680
o. Pedagojik Amaçların Yerine Getirilememesi  682
ö. Prosedürel Meşruiyet  682
p. Toplumsal İçselleşmeme  682
r. Performans–Meşruiyet İlişkisi  683
s. Kararlara Uyma ve Meşruiyet İlişkisi  683
49. MÜŞTEREK SORUMLULUK KONUSUNDA BELİRSİZLİKLER  684
a. Kollektif Sorumluluk  684
b. Ortak Suç Girişimi  685
c. EYUCM’nde Tadic Kararı  687
ç. Statü’de Kolleektif Sorumluluk  687
d. Hiyerarşik Sorumluluk  689
e. Esaslı Katkı  690
f. Kast ve Bilgi  691
g. Kontrol Teorisi  692
h. Suçun Beyni, Planlayanı Sorumluluğu  693
ı. Komplo  694
50. OLAY ESASLI SINIRLANDIRILMAMIŞ OLMA  694
51. ÖRGÜTSEL SORUMLULUĞUN DOĞRUDAN DÜZENLENMEMİŞ OLMASI  695
a. Tüzel Kişilerin Sorumluluğu  695
b. Malabo Protokolü  697
c. Bölgesel İnsan Hakları Mahkemeleri ile İşbiliği  698
ç. Örgütsel Sorumluluk  698
52. PAZARLIK USULÜYLE YARGILAMA YOKLUĞU  698
a. Kültürel farklılık sorunu  701
b. Elverişlilik Sorunu  702
c. Cezaların orantılı olmaması sorunu  702
ç. Yargılama Pazarlığı Avantajları  703
d. Tehlikeye uğrayan usul güvenceleri  703
53. REHABİLİTASYON SORUNLARI  704
a. Erken Tahliye  705
b. Entegrasyon Sorunları  706
c. Mevzuatta Rehabilitasyonun Öngörülmemesi  706
54. RESMİ DİL SORUNU  707
a. Genel Olarak  707
b. Esaslı Meseleleri Çözüme Kavuşturan Diğer Kararlar  709
c. Fransızca Kullanılmamasına Yönelik Eleştiriler  710
ç. Çalışanlarla Yapılan Görüşmeler  711
d. Uzmanlaşma Sorunu  712
e. Çeviri Nedeniyle Gecikmeler  712
f. Anadilin İngilizce Olmasının Avantajları  712
g. Avukat Seçiminde İngilizce Bilenlerin Avantajı  712
h. Yapay Zekâ  712
ı. Yazı İşleri Müdürlüğü  713
i. Çeviri Sorunları  713
j. Diğer Dillerin Kullanımı  713
55. SAVCININ GENİŞ TAKDİR YETKİSİ  714
a. Yapı ve Görev  714
b. UCM Savcılığının Soruşturma Başlatması  716
i. Devlet Havalesi  717
ii. Güvenlik Konseyi Havalesi  717
iii. Savcının Resen Soruşturma Başlatması  717
c. Savcılık Değerlendirmesi  718
ç. Savcılık İşlemlerinde Gözetilmesi Gereken İlkeler  719
d. Savcının Kendiliğinden (Proprio Motu) Soruşturma Başlatma Yetkisi  719
e. Takdir Yetkisinin Sınırları  721
i. Uluslararası Kamu Düzeni  725
ii. Yargısal Denetim  725
iii. Güvenlik Konseyi Müdalesi  727
iv. Makul Temel Testi  727
v. Ağırlık  728
vi. Taraf Devletler Meclisi (TDM)  729
f. Siyasi Saiklerle Soruşturma Başlatılabileceği İtirazı  730
g. UCM Savcısının Bağımsızlığı  732
h. Afrika Odaklı Çalışma  734
ı. Belli Soruşturmaların Uzun Sürmesi  735
i. Savcılık Seçiciliğinin Meşruiyet Algısını Zayıflatması  735
j. Kişisel Sorunlar  736
k. Stratejik Planlar  737
l. UCM Savcısı Karim A.A. Khan KC döneminde Savcılık Bürosu Siyaset
Yayınları  737
56. SAVUNMA HAKKININ İHLALİ  739
a. Adli Yardım Sistemi  741
b. Bina Yetersizliği  742
c. Tazminata Hükmedilmesi  742
ç. Savunma Propogandası  742
d. Delil Açıklama Usulü (Disclosure of evidence)  743
e. Mağdur Katılımı  745
57. SERBEST DELİL İLKESİNİN BENİMSENMESİ  745
58. SEVK SORUNLARI  746
59. SİVİL TOPLUM KURULUŞLARINA AŞIRI BAĞIMLILIK  747
60. SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNE OLUMSUZ ETKİDE BULUNMASI  750
61. SORUŞTURMA ÖNCESİ DENETİM EKSİKLİĞİ  753
62. SUÇLAMANIN DOĞRULANMASI AŞAMASI SORUNLARI  753
63. ŞEFFAFLIK SORUNU  754
64. TAMAMLAYCILIK İLKESİ SORUNLARI  756
a. Yetki  758
b. Hukuki Niteliği  760
c. Etkisi ve Şartları  761
i. Yeterli Ağırlık  763
ii. İsteksizlik veya Yetersizlik  763
iii. Ön Yargılama Dairesi  768
iv. İspat Yükü  769
ç. Tamamlayıcılık İlkesinin Kötüye Kullanılması/Göstermelik Yargılama  769
d. Yargısal Aktivizm/Kapsam Genişlemesi  771
e. Hangi Fiillerden, Kimin Sorumlu Olduğu  771
f. Alternatif Çözüm Mekanizmaları/Uzlaşma ve Gerçek Komisyonları  771
g. Yasama Faaliyetleri  775
h. İstikrar ve Etkinlik  775
i. Bölgesel Tamamlayıcılık  776
j. Konu Bakımından Otomatik Yetki Olmaması  778
k. Tahmini Analizle Adil Yargılanma Hakkının İhlali İhtimali  778
65. TANIK HAZIRLIĞI USULÜNÜN GEREKSİZLİĞİ  779
66. TANIK VE DELİL KORUNMASINDA YETERSİZLİK  781
a. Tanıklık ve Tanık Türleri  781
b. Koruma Nedenleri ve Tedbirler  782
c. Sınırlılık  785
ç. Zorla Getirme  785
d. Gizli Tanıklık  786
e. Gizli Tanıklığın Adil Yargılanma Hakkına Etkisi  787
f. Uyum Sorunu  791
g. İşbirliği Sorunları  791
h. Kenya ve Ruanda Tanıkları  791
ı. Tanık Güvenilirliği  792
i. Mağdur Tanıklığı  793
67. TARAF DEVLETLER MECLİSİ YETKİ SINIRLARININ BELİRLENMESİ SORUNU  794
68. TARAF OLMAYAN DEVLETLER SORUNU  795
a. Gürcistan–Rusya  797
b. Afganistan/ABD  798
c. Filistin  799
ç. Bangladeş/Myanmar  800
d. Orta Afrika Cumhuriyeti  801
e. Fildişi Sahili  801
f. Ukrayna  802
g. Ömer El Beşir Tutuklama Kararı  803
69. TAZMİNAT YÜKÜMLÜLÜĞÜNDE DEVLET YA DA TÜZEL KİŞİLİK
SORUMLULUĞUNUN BENİMSENMEMESİ  805
70. TUTUKLAMA SORUNLARI  805
a. Savcılık Seçiciliği  807
b. İşbirliği Sorunları  807
c. Siyasileşme İddiaları  808
ç. Gizli Tutuklama Emirleri  808
d. Yerine Getirilemeyen Tutuklamalar  809
71. UCM’NİN BAĞIMSIZ OLMADIĞI  811
a. Ulusal Düzeyde Bağımsızlık  812
b. Uluslararası Mahkemelerde Bağımsızlık  812
c. İşbirliğine Bağımlılık  813
72. UCM’NİN DAİMÎ OLMASINI GEREKTİRECEK NEDENLER BULUNMAMASI  814
a. Kuruluş Dönemi  814
b. Tarihsel Süreç  814
c. Beklenen Faydanın Sağlanamaması, Bağımlı Hale Gelme  815
ç. Eksen Kayması  815
d. Rusya–Ukrayna için Ad Hoc Mahkeme Kurulması Önerisi  816
73. UCM’NİN KURULUŞ DÖNEMİNDEKİ ŞARTLARIN FARKLI OLMASI  817
74. UCM’NİN ÖN YARGILI OLDUĞU  817
75. UCM’NİN SAVUNMASIZLIĞI  822
76. UCM’NİN SİYASİLEŞMESİ  824
a. Uluslararası Örgütlerin Siyasileşmesi  824
b. UCM’nin Siyasileşmesi  825
c. Olay Odaklı Siyasileşme İddiaları  830
ç. Devletlerin Farklı Amaçlarla UCM’yi Kullanması  831
d. Yakalama Emirleri  832
e. Sonuç Olarak  832
77. UCM’YE YÖNELİK BASKILAR  834
78. ULUSLARARASI HUKUKUN PARÇALANMASINA NEDEN OLDUĞU  837
a. Uzmanlık Alanlarının Genişlemesi  838
b. BM Raporları  839
c. UAD  840
79. ULUSAL GÜVENLİK NEDENİYLE OLUŞAN SORUŞTURMA SORUNLARI  841
80. UYGULAMA GÜCÜ EKSİKLİĞİ  845
a. Anayasal Sorun Alanları  850
b. Kanun Değişikliği  850
c. Almanya Örneği  853
ç. İnfaz  854
d. Bölgesel Kurumlarla İş birliği  854
81. YARGISAL DAYANIŞMA YOKLUĞU  855
82. YEREL MAHKEMELERİN İŞLEYİŞİNİN UCM’YE ETKİSİ  857
83. YETERSİZ GEREKÇELENDİRME  859
84. YETKİ SORUNLARI  860
a. Yargı yetkisi  860
b. Zaman Bakımından Yetki  862
c. Yeni Suçlarda Yetki  863
ç. Taraf Olmayan Devletler Yönünden Yetki  864
d. İşbirliği Sorunları Nedeniyle Yetki Sınırlılığı  868
e. Yargı Süreci Karmaşıklığı  868
f. Saldırganlık Suçunda Yetki Sorunu  868
g. Bağımsız Yetki Sorunu  869
h. Yaş Yönünden Yetki  869
ı. Pasif Şahsilik İlkesinin Yokluğu  869
85. YÖNETİM SORUNLARI  870
a. Güçlü bir Sistem Oluşturma İradesi Yokluğu  870
b. Personel Eksikliği  871
c. Hukuki Yetersizlikler  872
ç. Tutuklamalar ve Suçluların Teslimi  872
d. Bütçe  873
e. Faillerin Seçilmesi  873
f. Coğrafi Alan  875
g. Faaliyet Dönemi  875
h. Verimlilik Sorunları  876
ı. Yargısal Yönetim  876
i. Bağımsız Denetim Mekanizması (BDM)  878
86. YÜKÜMLÜLÜKLERİN DEĞİŞMESİ TEHLİKESİ  881
87. ZOR DAVALAR İÇİN TASARLANMADIĞI  882
ONUNCU BÖLÜM
ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİNİ DEVREDEN ÇIKARMA KONUSUNDA ÇALIŞMALAR
A. GENEL OLARAK  885
1. ABD  887
a. Amerikan Askeri Personelini Koruma Yasası  889
b. İsrail’e Amerika Desteği  890
c. 6 Şubat 2025 Bildirisi  891
ç. ABD Yönetimi Ceza Sorumluluğu  895
d. ABD’ye Karşı Çalışmalar  897
2. İngiltere ve Irak  897
3. Diğer Ülkeler  898
ONBİRİNCİ BÖLÜM
FİLİSTİN–İSRAİL SAVAŞI VE UCM
A. FİLİSTİN’İN UCM ÜYELİĞİ  901
B. OLAYLARIN GELİŞİMİ VE İSRAİL SALDIRGANLIĞI  901
C. UCM SORUŞTURMALARI  902
Ç. ASKERİ GÜÇ KULLANIMI  903
1. Genel Olarak  903
2. BM Şartı ve Meşru Müdafaa  903
a. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi  904
b. Soykırımı Önleme Sözleşmesi  904
c. Viyana Anlaşmalar Hukuku Sözleşmesi  904
ç. UAD ve Soykırım Yasağı  904
d. Uluslararası İnsancıl Hukuk  904
e. Lahey Konvansiyonları  905
f. Cenevre Konvansiyonları  905
g. Uluslararası İnsan Hukuk  906
h. Uluslararası Kızılhaç Komitesi Kuralları  907
ı. Roma Statüsü ve Uluslararası Ceza Mahkemesi  907
3. İsrail Savaş ve İnsanlığa Karşı Suçları  908
a. İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch) Raporu
(İHİÖR)  908
b. Birleşmiş Milletler  910
c. Filistin  910
ç. UAD  913
SONUÇ  915
KAYNAKÇA  917
 


Ersan Şen
Mart 2009
690.00 TL
İndirimli: 345.00 TL (%50)
Sepete Ekle
İslam Safa Kaya
Ekim 2026
620.00 TL
İndirimli: 576.60 TL (%7)
Sepete Ekle
Berkant Akkuş
Ekim 2026
1050.00 TL
Sepete Ekle
Barış Çağrı Kanlı
Ekim 2026
800.00 TL
Sepete Ekle





 

İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ  7
İÇİNDEKİLER  9
BİRİNCİ BÖLÜM
ULUSLARARASI SUÇLAR
A. ULUSLARARASI HUKUK VE ULUSLARARASI CEZA HUKUKU  35
B. ULUSLARARASI CEZA HUKUKU VE ULUSÖTESİ CEZA HUKUKU  38
C. DEVLET EGEMENLİĞİ VE ULUSLARARASI SUÇLAR  42
Ç. UCM STATÜSÜ  45
İKİNCİ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜNE KADAR TARİHİ GELİŞMELER
A. II. DÜNYA SAVAŞI’NA KADAR ULUSLARARASI CEZA YARGILAMALARI
GELİŞİMİ  49
B. II. DÜNYA SAVAŞI SONRASI AD HOC NİTELİKLİ MAHKEMELER  56
1. Uluslararası Nürnberg Askeri Ceza Mahkemesi (UNACM)  56
2. Tokyo Uluslararası Askeri Ceza Mahkemesi (TUACM)  62
3. Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (EYUCM/International
Criminal Tribunal for the Former Yugoslavia)  65
a. Tarihçe  65
b. EYUM’nin Kuruluşu  66
c. EYUCM’nin Çalışması  67
ç. EYUCM Yargı Yetkisi  69
d. Mahkeme Kararları  71
e. Mahkemenin Hukuki Dayanağına ilişkin Eleştiriler  71
f. EYUCM Hukuki Niteliği  72
g. EYUCM’nde Soruşturmaların Başlatılması  73
h. Hüküm  74
i. Cezalar  74
j. Kanun Yolları  75
k. Yargılamanın Yenilenmesi  75
l. EYUCM Kararlarının İnfazı  75
m. Af ve Cezada İndirim:  75
n. Ulusal Mahkemelerin Yargı Yetkisi  76
o. Tahliyeler  78
ö. Eleştiriler  78
p. EYUCM Lehine Değerlendirmeler  82
4. Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesi (RUCM)  82
a. Günümüzde Ruanda  82
b. Olayların Gelişimi  83
c. Yargısal Sistemler  83
ç. Gacaca mahkemeleri  84
d. RUCM  84
e. Yetki  86
f. Hükümler  87
g. Eleştiriler  88
5. EYUCM ve RUCM Arasındaki Benzerlik ve Farklılıklar  89
a. Benzerlikler  89
b. Farklılıklar  90
6. Hibrit Mahkemeler  90
a. Doğu Timor’da Birleşmiş Milletler Geçiş Yönetimi ve Hibrit Yargı
Mekanizmaları  91
b. Kosova’da Kurulan Hibrit Yargı Mekanizmaları: 64 Sayılı Tüzük
Kapsamındaki Paneller  93
c. Birleşmiş Milletler ile Devlet Arasında Antlaşma ile Kurulan Hibrit
Mahkemeler  96
i. Kamboçya Mahkemelerindeki Olağanüstü Daireler  96
ii. Sierra Leone Özel Mahkemesi (SLÖM)  98
iii. Lübnan Özel Mahkemesi  99
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİ
A. GENEL OLARAK  101
B. KURULUŞ NEDENLERİ  105
C. UCM YAPISI VE GÖREVLERİ  108
1. Yapı  108
2. Yargılama Konusu Suçlar  111
3. Yetki ve Hukuki Statü  112
Ç. UCM HUKUK KAYNAKLARI  113
1. UCM’nin Özel Kaynakları  114
a. Statü  114
b. Suç Unsurları (Elements of Crimes)  115
c. Usul ve Delil Kuralları (UDK)  116
ç. Mahkeme İçtihat Hukuku  121
d. Hazırlık Çalışmaları  122
2. Uluslararası Ceza Mahkemesinin Genel Kaynakları  122
a. Uygulanabilir Antlaşmalar  122
b. Uluslararası Hukukun Prensip ve Kuralları  122
c. Hukukun Genel İlkeleri  122
ç. Akademisyen Görüşleri  123
D. UCM’DE SORUŞTURMANIN BAŞLATILMASI  123
E. ELEŞTİRİLER VE KARŞI ARGÜMANLAR  124
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜ KAPSAMINDA DÜZENLENEN SUÇLAR
A. GENEL OLARAK  125
B. SOYKIRIM SUÇU M. 6  126
1. Soykırımın Tarihçesi  126
a. Lemkin Soykırım Tanımlaması  126
2. Soykırım Suçunun Önlenmesine ve Cezalandırılmasına Dair Sözleşme
(SSÖCS)  130
3. UAD 26/02/2007 günlü SSÖCS Kararları  132
4. SSÖCS Kapsamında Kasıt  133
5. Roma Statüsünde Soykırım  133
a. Genel Olarak  133
b. Roma Statüsü’nde Soykırım Suçunun Unsurları  135
i. Soykırım Suçunda Suçla Korunan Hukuki Değer  135
ii. Soykırım Suçu Faili  135
iii. Soykırım Suçunda Mağdur  137
iv. Soykırım Suçunda Suçun Maddi Unsuru/Hareket (Actus
Reus)  137
v. Soykırım Suçunda Manevi Unsur: Özel Kasıt(Mens Rea–
Specific Intent)  142
c. Soykırım Suçuna Teşebbüs  144
ç. Soykırım Suçlarına İştirak  145
d. Bağlamsal Öge  148
e. Vazgeçme  148
C. İNSANLIĞA KARŞI SUÇLAR (CRIMES AGAINST HUMANITY) M. 7  149
1. Genel Olarak  150
2. Suçun Unsurları  154
a. Genel olarak  154
b. Sivil Topluluk  154
c. Manevi Unsur (Mens Rea)  155
ç. Suçun Maddi Unsurları/Hareket (Actus Reus)  155
i. Öldürme/Murder m. 7/1–(a)  159
ii. Toplu yok etme/Crime against humanity of extermination
m. 7/1–(b)  159
iii. Esarete mahkûm etme/köleleştirme/ Crime against
humanity of enslavement Elements, m. 7/1–(c)  159
iv. Nüfusun sürgün edilmesi veya zorla nakli/ Halkın bir kısmını
tehcire ya da nakle zorlama/Crime against humanity of
deportationforcible transfer of population, m. 7/1–(d)  159
v. Uluslararası hukukun temel hükümlerini ihlâl ederek
hapsetme veya bedensel hürriyeti ağır bir şekilde ortadan
kaldırma, Uuslararası hukukun temel kurallarını ihlal ederek,
hapsetme veya fiziksel özgürlükten başka biçimlerde
mahrum etme/ Crime against humanity of imprisonment or
other severe deprivation of physical liberty, m. 7/1–(e)  160
vi. İşkence/ Crime against humanity of torture,Article 7 (1) (f)  160
vii. Irza geçme/Crime against humanity of rape Article 7 (1) (g)–
1  161
viii. Cinsel kölelik/ Crime against humanity of sexual slavery
Article 7 (1) (g)–2  161
ix. Fuhşa zorlama/ Crime against humanity of enforced
prostitution Article 7 (1) (g)–3  162
x. Hamileliğe zorlama/ Crime against humanity of forced
pregnancy Article 7 (1) (g)–4  162
xi. Zorla kısırlaştırma/ Crime against humanity of enforced
sterilization Article 7 (1) (g)–5  162
xii. Cinsel şiddet/ Crime against humanity of sexual violence
Article 7 (1) (g)–6  163
xiii. Zulüm/Crime against humanity of persecution Article 7 (1)
(h)  163
xiv. Zorla kişilerin kaybolması/Crime against humanity of
enforced disappearance of personsArticle 7 (1) (i)  163
xv. Irk ayrımcılığı/ Crime against humanity of apartheid Article 7
(1) (j)  165
xvi. Diğer insanlık dışı hareketler/ Crime against humanity of
other inhumane acts Article 7 (1) (k)  165
Ç. SAVAŞ SUÇLARI M. 8  166
1. Genel Olarak Savaş Suçları  169
2. Kasten Öldürme/ War crime of wilful killing Article 8 (2) (a) (i)  176
3. İşkence suçu/War crime of torture Article 8 (2) (a) (ii)–1  176
4. Gayri insani davranış/War crime of inhuman treatment Article 8 (2)
(a) (ii)–2  177
5. Biyolojik deney/ War crime of biological experiments, Article 8 (2) (a)
(ii)–3  177
6. Kasten büyük acılara neden olma/War crime of wilfully causing great
suffering Article 8 (2) (a) (iii)  177
7. Malvarlığını yok etme ya da ele geçirme/ War crime of destruction
and appropriation of property Article 8 (2) (a) (iv)  178
8. Zorla, düşman kuvvetlere hizmet etme/ettirme/ War crime of
compelling service in hostile forces Article 8 (2) (a) (v)  178
9. Adil yargılanma hakkının inkârı/War crime of denying a fair trial
Article 8 (2) (a) (vi)  178
10. Hukuk dışı olarak sınırdışı etme ya da nakletme/ War crime of
unlawful deportation and transfer, Article 8 (2) (a) (vii)–1  179
11. Hukuka aykırı hapsetme/ War crime of unlawful confinement Article
8 (2) (a) (vii)–2  179
12. Rehine alma suçu/ War crime of taking hostages Article 8 (2) (a) (viii)  179
13. Sivillere Saldırma/War crime of attacking civilians Article 8 (2) (b) (i)  180
14. Sivil Nesnelere Saldırı Suçu/War crime of attacking civilian objects,
Article 8 (2) (b) (ii)  180
15. Bir insani yardım veya barışı koruma görevinde yer alan personele
veya nesnelere saldırmak savaş suçu/War crime of attacking
personnelobjects involved in a humanitarian assistance or
peacekeeping mission, Article 8 (2) (b) (iii)  180
16. Aşırı tesadüfi ölüm, yaralanma veya hasara yol açan savaş suçu, War
crime of excessive incidental death, injury,damage, Article 8 (2)
(b) (iv)  181
17. Savunmasız yerlere saldırmak savaş suçu War crime of attacking
undefended places, Article 8 (2) (b) (v)  181
18. Savaş sırasında, savaş dışı bir kişiyi öldürme veya yaralama suçu, War
crime of killingwounding a person hors de combat, Article 8 (2)
(b) (vi)  182
19. Ateşkes bayrağının uygunsuz kullanımı savaş suçu War crime of
improper use of a flag of truce, Article 8 (2) (b) (vii)–1  182
20. Düşman tarafın bayrağını, nişanını veya üniformasını uygunsuz
kullanma savaş suçuWar crime of improper use of a flag, insignia or
uniform of the hostile party Article 8 (2) (b) (vii)–2  183
21. Birleşmiş Milletler bayrağı, nişanı veya üniformasının uygunsuz
kullanımına ilişkin savaş suçu, War crime of improper use of a flag,
insigniauniform of the United Nations, Article 8 (2) (b) (vii)–3  183
22. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerinin uygunsuz
kullanımına ilişkin savaş suçu, War crime of improper use of the
distinctive emblems of the Geneva Conventions, Article 8 (2) (b) (vii)–
4  184
23. Nakil ve sürgün  184
24. Korunan nesnelere saldırmak savaş suçu/War crime of attacking
protected objects Article 8 (2) (b) (ix)  185
25. Savaş Suçu Olarak Sakatlama/ War crime of mutilation, Article 8 (2)
(b) (x)–1  185
26. Tıbbi veya bilimsel deneylere ilişkin savaş suçu/War crime of medical
or scientific experiments, Article 8 (2) (b) (x)–2  186
27. Haince öldürme veya yaralama savaş suçu/War crime of
treacherously killingwounding Article 8 (2) (b) (xi)  186
28. Bağışlanmayı dilemeyi red suçu/ War crime of denying quarter
Article 8 (2) (b) (xii)  186
29. Düşman mallarını tahrip etme veya ele geçirme savaş suçu/War
crime of destroyingseizing the enemy’s property Article 8 (2) (b)
(xiii)  187
30. Düşman gücün vatandaşlarını haklarından veya eylemlerinden
yoksun bırakma savaş suçu/War crime of depriving the nationals of
the hostile power of rightsactions Article 8 (2) (b) (xiv)  187
31. Askeri operasyonlara katılmaya zorlama savaş suçu /War crime of
compelling participation in military operations, Article 8 (2) (b) (xv)  187
32. Yağma savaş suçu/War crime of pillaging, Article 8 (2) (b) (xvi)  188
33. Zehir veya zehirli silah kullanma savaş suçu/War crime of employing
poisonpoisoned weapons, Article 8 (2) (b) (xvii)  188
34. Yasaklanmış gazlar, sıvılar, malzemeler veya cihazlar kullanarak savaş
suçu işlemek/War crime of employing prohibited gases, liquids,
materialsdevices, Article 8 (2) (b) (xviii)  188
35. Yasaklanmış mermi kullanmak savaş suçu/War crime of employing
prohibited bullets, Article 8 (2) (b) (xix)  189
36. Yasak silah, mühimmat ve yöntem kullanımı  189
37. Kişisel saygınlığa saldırı suçu/War crime of outrages upon personal
dignity, Article 8 (2) (b) (xxi)  189
38. Tecavüz Savaş Suçu/War crime of rape Article 8 (2) (b) (xxii)–1  189
39. Cinsel kölelik/War crime of sexual slavery, Article 8 (2) (b) (xxii)–2  190
40. Zorla fuhuş yaptırma suçu/War crime of enforced prostitution,
Article 8 (2) (b) (xxii)–3  190
41. Zorla hamile bırakma suçu/War crime of forced pregnancy Article 8
(2) (b) (xxii)–4  191
42. Zorla kısırlaştırma savaş suçu/War crime of enforced sterilization,
Article 8 (2) (b) (xxii)–5  191
43. Cinsel şiddet savaş suçu/War crime of sexual violence Article 8 (2) (b)
(xxii)–6  191
44. Korunan kişileri kalkan olarak kullanma suçu/War crime of using
protected persons as shields, Article 8 (2) (b) (xxiii)  192
45. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerini kullanarak
nesnelere veya kişilere saldırma savaş suçu/ War crime of attacking
objectspersons using the distinctive emblems of the Geneva
Conventions, Article 8 (2) (b) (xxiv)  192
46. Bir savaş yöntemi olarak aç bırakma/ War crime of starvation as a
method of warfare, Article 8 (2) (b) (xxv)  193
47. Çocukları kullanma, askere alma veya askere gönderme savaş
suçu/War crime of using, conscriptingenlisting children, Article 8
(2) (b) (xxvi)  193
48. Savaşta adam öldürme/War crime of murder, Article 8 (2) (c) (i)–1  193
49. Savaşta sakatlama suçu/ War crime of mutilation Article 8 (2) (c) (i)–2  194
50. Zalimce davranma suçu/ War crime of cruel treatment Article 8 (2)
(c) (i)–3  194
51. İşkence savaş suçu/War crime of torture, Article 8 (2) (c) (i)–4  194
52. Kişisel haysiyete saldırı savaş suçu/ War crime of outrages upon
personal dignity, Article 8 (2) (c) (ii)  195
53. Rehine alma savaş suçu/War crime of taking hostages, Article 8 (2)
(c) (iii)  195
54. Adil yargılama olmaksızın hüküm verme veya infaz etme savaş
suçu/War crime of sentencingexecution without due process
Article 8 (2) (c) (iv)  196
55. Sivilllere karşı saldırı savaş suçu/ War crime of attacking civilians,
Article 8 (2) (e) (i)  196
56. Cenevre Sözleşmelerinin ayırt edici amblemlerini kullanarak
nesnelere veya kişilere saldırma savaş suçu/War crime of attacking
objectspersons using the distinctive emblems of the Geneva
Conventions Article 8 (2) (e) (ii)  197
57. Bir insani yardım veya barışı koruma görevinde yer alan personele
veya nesnelere saldırmak savaş suçu/ War crime of attacking
personnelobjects involved in a humanitarian assistance or
peacekeeping mission, Article 8 (2) (e) (iii)  197
58. Korunan nesnelere saldırmak savaş suçu/ War crime of attacking
protected objects, Article 8 (2) (e) (iv)  197
59. Yağma savaş suçu/War crime of pillaging, Article 8 (2) (e) (v)  198
60. Tecavüz savaş suçu/War crime of rape, Article 8 (2) (e) (vi)–1  198
61. Cinsel kölelik savaş suçu/War crime of sexual slavery, Article 8 (2) (e)
(vi)–2  199
62. Zorla fuhuş yaptırma savaş suçu/War crime of enforced prostitution
Article 8 (2) (e) (vi)–3  199
63. Zorla hamile bırakma savaş suçu/War crime of forced pregnancy
Article 8 (2) (e) (vi)–4  199
64. Zorla kısırlaştırma savaş suçu/War crime of enforced sterilization,
Article 8 (2) (e) (vi)–5  200
65. Cinsel şiddet savaş suçu/War crime of sexual violence, Article 8 (2)
(e) (vi)–6  200
66. Çocukları kullanma, askere alma ve askere gönderme savaş suçu/War
crime of using, conscripting and enlisting children, Article 8 (2) (e)
(vii)  200
67. Sivillerin yerini değiştirme savaş suçu/ War crime of displacing
civilians Article 8 (2) (e) (viii)  201
68. Haince yaralama ya da öldürme savaş suçu/War crime of
treacherously killingwounding, Article 8 (2) (e) (ix)  201
69. Bağışlanmayı dilemeyi inkâr suçu/War crime of denying quarter,
Article 8 (2) (e) (x)  201
70. Sakatlama savaş suçu/War crime of mutilation, Article 8 (2) (e) (xi)–1  202
71. Tıbbi veya bilimsel deneylere tabi tutma savaş suçu/War crime of
medicalscientific experiments, Article 8 (2) (e) (xi)–2  202
72. Düşman mallarını tahrip etme veya ele geçirme savaş suçu/ War
crime of destroyingseizing the enemy’s property, Article 8 (2) (e)
(xii)  203
73. Zehir veya zehirli silah kullanma savaş suçu/War crime of employing
poisonpoisoned weapons Article 8 (2) (e) (xiii)  203
74. Yasaklanmış gazlar, sıvılar, malzemeler veya cihazlar kullanarak savaş
suçu işlemek/War crime of employing prohibited gases, liquids,
materialsdevices, Article 8 (2) (e) (xiv)  203
75. Yasaklanmış mermi kullanmak savaş suçu/War crime of employing
prohibited bullets Article 8 (2) (e) (xv)  204
D. SALDIRGANLIK SUÇU M. 8 BİS  204
1. Genel Olarak  204
a. Tanımlama ve Tarihçe  205
b. Roma Statüsünde Saldırganlık Suçu  207
c. Yargı Yetkisi  211
2. Suçun Unsurları  213
a. Fail  213
b. Mağdur  216
c. Fiil (Actus Reus)  216
ç. Suçun Manevi Unsuru (Mens rea)  218
d. Yargılama  218
BEŞİNCİ BÖLÜM
ROMA STATÜSÜNDE CEZA HUKUKU İLKELERİ
A. GENEL OLARAK  221
B. AYNI EYLEM NEDENİYLE BİRDEN FAZLA YARGILAMA YAPILAMAMASI
İLKESİ  222
1. İstisnalar  224
2. UCM’nin, Yargı Yetkisini Kullanamadığı Haller  224
3. Gerçek ve Uzlaşı Komisyonları  225
4. UCM Yargılaması Sonrası Ulusal Mahkemelerde Yargılama  226
C. UYGULANACAK HUKUK M. 21  226
Ç. KANUNDA DÜZENLENMEYEN FİİLİN SUÇ SAYILMAMASI/NULLUM CRİMEN
SİNE LEGE (M. 22)  230
1. Genel Olarak  231
2. Teamül Hukuku  234
3. Amaç  235
4. Uygulama Alanı  236
5. Mağdur Odaklı Yorum  236
6. Mahkeme Yönetmeliğinde Kanunilik İlkesine Aykırılık  237
7. Geniş Yorum  237
D. KANUNSUZ CEZA OLMAMASI İLKESİ/NULLA POENA SİNE LEGE, M. 23  238
1. Genel Olarak  238
2. Devam Eden Fiiller  241
E. CEZALARIN ŞAHSİLİĞİ M. 25  242
1. Tarihsel Gelişim  243
a. Birinci Dünya Savaşı’na Kadar  243
b. Birinci Dünya Savaşı Sonrası  245
c. İkinci Dünya Savaşı Sonrası Dönem  247
2. UCM’de Kişisel Sorumluluk  248
F. 18 YAŞINDAN KÜÇÜKLERİN YARGILAMA DIŞINDA BIRAKILMASI M. 26  256
G. RESMİ UNVAN İLE İLİŞKİ KURULMAMASI M. 27  259
1. Genel Olarak  259
2. Eşit Uygulama  261
H. KOMUTANLARIN VEYA DİĞER ÜST RÜTBELİLERİN SORUMLULUĞU M. 28  261
1. Genel Olarak  262
2. Üst Sorumluluğu Doktrini  264
3. Üst Sorumluluğu Suçları  266
4. m. 28 Bağımsız Suç Olmadığı  267
5. Teşebbüs ve Komutan Sorumluluğu  268
6. Modern Savaşlarda Gevşek Sorumluluk Yeterli  269
7. Bilginin Gerekliliği  269
8. 5. Paragraf (a) Askerî komutan veya fiilen askerî komutan olarak
hareket eden kişi  270
a. Atanmış Komutanlar  270
b. Etkin Kontrol  270
c. Komutanlar ve Astlar  270
9. Manevi unsur: kast ve bilgi  272
I. YASA SINIRLAMALARININ UYGULANAMAZLIĞI M. 29  274
İ. MANEVİ UNSUR M. 30/MENS REA  275
1. Genel Olarak  275
2. Kast  275
3. Kastın Yargısal Tespiti  278
4. Aksi Öngörülmedikçe  278
5. Davranış ve Sonuç  279
6. İştirak  279
7. Yargısal İdareye Karşı Suçlarda Manevi Unsur  279
8. Davranışı Gerçekleştirmeyi İsteme  279
J. CEZA SORUMLULUĞUNDAN KURTULMA M. 31  280
1. Genel Olarak  281
2. m. 31 Dışında Cezai Sorumluluğu Ortadan Kaldıran Hâller  281
3. Açıkça Reddedilen Savunmalar  282
4. Statüde Açıkça Düzenlenmemiş Savunmalar  282
5. “Cezai sorumluluğu ortadan kaldıran nedenler” kavramı  282
6. “Fiilin işlendiği sırada” şartı  282
7. Akıl Yetersizliği ve Sarhoşluk  283
8. Meşru Savunma ve Zorlayıcı Durum  283
K. MADDİ HATA VEYA KANUN HATASI M. 32  283
L. ÜST MAKAM EMİRLERİ VE KANUNUN TANIMI M. 33  284
ALTINCI BÖLÜM
UCM’DE GÖRÜLEN DAVALAR
A. DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİ  287
B. UGANDA  289
C. SUDAN  289
Ç. ORTA AFRİKA CUMHURİYETİ  290
D. DİĞER UCM DOSYALARI  291
YEDİNCİ BÖLÜM
UCM’YE KARŞI BAZI DEVLETLERİN YAKLAŞIMLARI
A. ABD  293
1. Statü Öncesi Süreç ve Statü Onay Süreci  293
2. ABD Askeri Personelini Koruma Kanunu  295
3. Afganistan  295
4. ABD’nin UCM’ye karşı olma nedenleri:  298
a. UCM’nin uluslararası bir antlaşma ile kurulması  298
b. Mülkilik ilkesi gereğince UCM’nin yargı yetkisinin oluşması
açısından, o ülkede suçun işlenmesinin yeterli olması  299
c. BM Güvenlik Konseyi’nin kontrolü dışında oluşum  299
ç. İnsan Hakları İhlalcilerinin Cezasızlığının Artma Tehlikesi
Bulunduğu İddiaları  299
d. Devlet Egemenliğinin Tehlikede Olduğu  300
e. ABD Vatandaşlarının Yargılanması  300
5. Roma Statüsünün ABD Tarafından Desteklendiği Olaylar  301
6. ABD İçin UCM’nin Önemi  302
B. RUSYA  302
1. Genel Olarak  302
2. Ukrayna–Rusya Savaşı  305
3. Putin Tutuklama Kararı  309
4. Rusya Tepkisi  311
5. Ukrayna Tepkisi  313
6. Hukuki Sonuçları  314
7. Değerlendirme  315
8. Ukrayna İçin Özel Mahkeme Kurulması Çağrısı  315
9. Şüpheli Hızlılık  316
C. ÇİN  317
1. Genel Olarak  317
2. Doğu Türkistan  320
3. Kültürel Farklılık  322
Ç. HİNDİSTAN  322
SEKİZİNCİ BÖLÜM
TÜRKİYE VE UCM
A. GENEL OLARAK  325
B. MAVİ MARMARA OLAYI  325
DOKUZUNCU BÖLÜM
UCM’YE ELEŞTİRİLER
1. GENEL OLARAK  329
2. AFFIN, STATÜ SUÇLARINA ETKİSİNİN BELİRSİZLİĞİ  333
a. Ağır İnsan Hakları İhlallerinde Af  337
b. Soykırım ve İşkencenin Kovuşturulması Yükümlülüğü  337
c. İnsanlığa Karşı Suçlar  338
ç. İnsan Hakları Komisyonu Raporu  338
d. Affın Sınırlanması ya da Ortadan Kaldırılması  339
i. Meşruiyet tartışması  339
ii. Yabancı yargı mercilerine taşıma:  339
iii. Yeniden tanımlama  340
iv. Alternatif çözüm yolları  340
3. AFRİKA ÜLKELERİNE ODAKLI ÇALIŞMA  340
a. Genel Olarak  340
b. Afrika Birliği  345
c. Burundi’nin Uluslararası Ceza Mahkemesinden Çekilmesi  354
ç. Güney Afrika Cumhuriyeti’nin UCM’den Ayrılması  361
d. Gambia’nın UCM Statüsü’nden Ayrılması  363
e. Sahil Ülkeleri Çekilme Bildirisi  363
f. Eleştirilere Karşı Argümanlar  364
g. Afrika Ceza Mahkemesi  371
4. AHLAKİ YÜKÜMLÜLÜKLERİN ULUSLARARASI KURAL HALİNE
GELEMEYECEĞİ  373
5. ANAYASAL SORUNLAR  374
6. BAZI SUÇLARIN KAPSAM DIŞI BIRAKILMIŞ OLMASI  375
7. BAZI CEZALARIN KAPSAM DIŞI BIRAKILMIŞ OLMASI  379
8. BAZI TEDBİRLERİN ÖNGÖRÜLMEMİŞ OLMASI  380
9. BM GÜDÜMÜNDE YÜRÜTÜLEN GÖREV  382
a. Kuruluş  382
b. Güvenlik Konseyi İnsiyatifi  383
c. Güvenlik Konseyi ile Çatışma  388
ç. Yapısal Sorunlar  392
d. Durdurma Yetkisi  394
e. Yargı Bağımsızlığı  396
10. CAYDIRICI OLMADIĞI  397
a. Etkililik ve Verimlilik  403
b. Uganda’da Yakalama Emirleri’nin Etkisi  404
c. Meşruiyet ve Caydırıcılık  405
ç. Yapısal Sorunlar  405
d. Caydırıcılık Hedefinin Hatalı Olduğu  406
11. CEZALANDIRMADA İSTİKRARSIZLIK  406
12. CEZALANDIRMADA BELİRSİZLİKLER  409
a. Genel Olarak  409
b. Tazminatlar  410
c. Orantılılık İlkesinin Dikkate Alınmaması  411
ç. Lubanga  415
d. Katanga  417
e. Bemba  418
f. Mehdi  418
g. Kanunilik İlkesi  418
h. Ulusal Mahkemelerle Oluşan Orantısızlık  419
13. CİNSİYET ESASLI SUÇLARDA YETERSİZLİK  419
a. Cinsel Suçlar  419
b. Nötr Tanımlama  421
c. Evrensellik ve Alan Genişlemesi  422
ç. STK’lar  423
d. Bemba Kararı  423
e. Sıradanlaşma–Rehabilitasyon  424
f. Sınırlar  425
g. Ongwen Davası  426
h. Alternatif Delil Türleri  427
14. ÇALIŞAN KAYNAKLI SORUNLAR  428
15. ÇEKİLME SONRASI SORUNLAR  430
16. DELİLLERİN TOPLANMASINDA GÜÇLÜK  431
a. Roma Statüsü m. 16 hükmü gereğince Güvenlik Konseyi kararıyla 12
ay süreyle erteleme  437
b. Taraf Olmayan Devletler Sorunu  438
c. Devam Eden Çatışmalar  438
ç. Hakikat Komisyonları  439
d. Olay Esaslı Delil Toplama Güçlüğü  439
17. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE TUTARSIZLIKLAR  440
a. Makul Şüpheye Yer Bırakmayacak Şekilde Kanıtlama Standardı:  443
b. Bemba Davası Örneği  443
c. Tanık Güvenilirliği Sorunu  443
ç. Ulusal Güvenlik  444
d. Yargılama Sırasında Kabul Edilebilirlik  444
e. Sosyal Medya  445
f. Dışlama Kuralı  446
g. Duyuma Dayalı Kayıtların Değerlendirilmesi  447
18. DELİL STANDARTLARININ DÜŞÜKLÜĞÜ  448
19. DEVLET BAŞKANI DOKUNULMAZLIĞININ İHLAL EDİLDİĞİ  449
a. Devlet Başkanı Sorumluluğu  449
b. Kişisel Dokunulmazlık/İşlevsel Dokunulmazlık  450
c. UCM m. 27 ve m. 98  451
ç. El Beşir Hakkındaki İlk Tutuklama Kararı  454
d. Putin Hakkında Tutuklama Kararı  455
e. Filistin  456
20. DEVLET EGEMENLİĞİNİN SINIRLANMASI  456
a. Feragat–Rıza  459
b. Güvenlik Konseyi Yetkisi  460
c. Egemenlik Yetkisinin Kötüye Kullanıldığı  461
ç. İkame Egemenlik  462
d. Taraf Devlet Başvurusu  463
21. DEVLETLERİN KATILIM KONUSUNDA İSTEKSİZLİĞİ  463
22. DÜŞÜK MAHKÛMİYET ORANLARI  467
23. EKONOMİK YETERSİZLİKLER  468
24. ELEŞTİRİLERİN DİKKATE ALINMAMASI  476
25. EŞİTSİZLİK/SEÇİCİLİK  477
a. Soruşturma ve Yargılamaların Yürütülmesinde Eşitlik  479
b. Güvenlik Konseyi Yetkisi  480
c. Afrika Esaslı Seçicilik (Jeopolitik Seçicilik–Batı Dokunulmazlığı)  483
ç. Ülke Esaslı Seçicilik  485
d. İşbirliği Zorunluluğunun Eşitsizliğe Neden Olması  488
e. Eşitsizlik İddialarının Temelden Yoksunluğu  490
f. Eşitsizliğe Karşı Argümanlar  490
g. Suçların Seçimi  491
h. İşbirliğinin Reddedilmesinin Yaptırımsızlığı  492
ı. Eşitsizliğin Etkisi  492
i. Geçiş Dönemi Savcılık Yetkilendirmeleri  492
j. Süje Esaslı Eşitsizlik  493
k. Eşitsizliğin Olağanlığı  493
l. Savcılık Seçiciliği  494
m. Hâkim Takdir Hakkı  494
26. EVRENSEL YARGI YETKİSİNİN OLMAMASI  495
a. Ulusal Mahkemelerin Evrensel Yetkisi  495
b. UCM’nin Evrensel Yetkisi/Taraf Olmayan Ülkelerde de Yetkisini
Kullanabilme Sorunu  499
c. Roma Statüsünün Amacı ve Evrensel Yetki  499
ç. Coğrafi Evrensellik Kavramı  501
d. Katılım ve Uluslararası İşbirliği  501
27. GERÇEĞİ ÖĞRENME HAKKI/HAKİKATE ULAŞMA HAKKI–RİGHT TO TRUTH  502
a. Tanım  502
b. İnsan Hakları Hukuku  502
c. Onarıcı Adalet Yaklaşımı  504
ç. UCM’de Hakikatın Ortaya Çıkarılması  505
28. GERÇEKÇİ OLMAYAN BEKLENTİLER  506
a. Ceza Yargılamasının Amaçları Bakımından  507
b. Uluslararası Kurum ve Kuruluşlar Açısından  511
c. Taraf Devlet Beklentileri  512
ç. Çalışan Beklentileri  513
d. Kaynak Sınırlılığı  513
e. Abartılmış Toplumsal Algı  513
f. Mağdur Beklentileri  515
g. Sanık Odaklı Beklentiler  516
29. GIYAPTA SUÇLAMALARIN DOĞRULANMASI YARGILAMASI  517
30. GIYAPTA YARGILAMA İMKANSIZLIĞI  518
31. GİZLİ İDDİANAME (SEALED INDİCTMENT) SİSTEMİNİN YOKLUĞU  520
32. GÜVENİLİRLİK VE ETKİLİLİK  522
a. UCM Hâkimi Chang–ho Chung’un Değerlendirmeleri  524
b. Çekilme  525
33. HÂKİMLERİN SEÇİMİ  525
34. HAPİS CEZASININ DÖNÜŞTÜRÜCÜ ADALETİN TEK YOLU OLARAK
GÖRÜLMESİ  530
35. HUKUKİ YETERSİZLİKLER  531
a. Statü  532
b. Suç Unsurları Belgesi  543
c. Usul ve Delil Kuralları (UDK)  565
ç. Mahkeme İçtihat Hukuku  569
d. Genel Uygulanabilir Hukuk Kaynakları Bakımından Sorunlar  570
e. Ön İnceleme Dairesi  573
f. Ulusal Hukuklar  575
g. Alternatif Çözüm Yolları Konusunda Yetersizlikler  576
h. Yapıcı Belirsizliklerde Hâkimin Rolu–Yorum  577
ı. Statü’nün Hazırlanmasında Siber Suçların Dikkate Alınmaması  578
36. HUKUKİ SAVAŞ ARACI OLMASI/KÖTÜCÜL HUKUKİ OPERASYONLAR  580
37. İNFAZ KURUMU YOKLUĞU  585
38. İŞBİRLİĞİ SORUNLARI  586
a. Soykırım Sözleşmesi Kaynaklı İşbirliği Yükümlülüğü  588
b. Strateji ve Diplomasi Nedenli İşbirliği Yapmama  588
c. İşbirliği Yapılmamasının Yaptırımsızlığı  589
ç. Kelle Avcıları Önerisi  592
d. Tazminat Önerisi  593
39. KARARLARDA MUHALEFET ŞERHİ BULUNABİLMESİ  593
40. KAYDEDİLMİŞ TANIK BEYANLARININ KULLANILABİLMESİ  595
41. KRİZLERİN ODAĞI HALİNE GELME  597
42. KÜLTÜREL FARKLILIK SORUNLARI  603
43. MAĞDUR HAKLARININ YETERİNCE GÖZETİLMEMESİ  605
a. Gelişim ve Tanım  605
b. Mağdur Hakları  609
c. Katılma Hakkı  613
ç. Temsil  615
d. Mağdur Ofisi  618
e. Usul  619
f. UCM Hakimleri  619
g. Haklar Hiyerarşisi  620
h. Öncelikler  621
ı. Mağdurlar için Pozitif Tamamlayıcılık Önerisi  621
i. Geleneksel Yöntemler ve Af  622
j. Tazminat  623
k. Engelli Mağdur Haklarının Gözetilmemesi  627
l. Zararın İspatı  628
m. Orantılılık İlkesi  628
n. Diğer Eleştiriler  629
aa. Sanık ve Mağdur Hakları Arasında Denge  634
bb. Sanık Haklarının Önceliği–Mağdur Haklarının Belirsizliği  635
cc. Mağdur Seçiciliği  635
çç. Kavramların Belirsizliği  636
dd. Hangi Aşamada Katılımın Gerçekleşeceği Konusunda Belirsizlik  636
ee. Tazminatın Çeşitlenmesi  637
44. MAĞDURLARA KATILIM HAKKI TANINMASI  637
a. Katılma Usulü  638
b. Sorun Alanları  640
c. Yargılamaları Uzatma Riski  643
ç. Sayı Çokluğu  643
d. Mağdur İçtihatlarında İstikrarsızlık ve Eşitsiz Uygulama  644
e. Soruşturma Aşamasında UCM Savcısı Takdiri  644
f. Mağdurların Sanık Lehine Delil Sunma Zorunluluğu  644
g. Gerçek Sorunları Saptırma  645
h. Sanık Mahkumiyeti Yönünde Baskı Oluşturma  646
ı. Mağdur Beklentilerinin Hatalı Olarak Artırılması  646
i. Saha Çalışmalarının Sınırlı Olması  646
j. Mağdur Güvenliği için Risk Oluşturma  646
k. Maliyet Artışı  647
l. Esaslı Bir Fayda Sağlamama  647
45. MAĞDURLAR İÇİN GÜVEN FONU ELEŞTİRİLERİ  647
a. Tanım ve Amaç  647
b. Zayıf Tarafları  649
c. Tazminat Eşiğinin Yüksekliği  652
ç. Katılma Eşitsizliği  653
d. Ceza Yargılamalarına Bağlılık  653
46. MAKUL SÜREDE YARGILANMA HAKKI  653
a. 2002 Uzman Raporu  654
b. 2011 tarihli Savaş Suçları Araştırma Ofisi Raporu  655
c. 2014 Uzman Girişim  655
ç. UCM Daireleri Uygulama Kılavuzu  655
d. Paris Bildirgesi 2017  656
e. UCM Bağımsız Uzman Değerlendirmesi 2020  656
f. Alman Parlamentosu Kitapçığı  657
g. Yargılama Süreleri  658
h. UCM’de Yargılamanın Aşamaları  659
ı. Davada yargılama süresini uzatan hususlar:  662
47. MANEVİ UNSUR SORUNLARI  665
a. Olası Kast  666
b. Zorlama  666
48. MEŞRUİYET  666
a. Meşruiyet Tartışmalarının Doğallığı  668
b. Sanık ve Savunmanın Rolü  669
c. Güvenlik Konseyi Yetkisi  670
ç. Yargılama Bölgesine Uzaklık  671
d. Eşitsizlik Nedeniyle Meşruiyet Sorunları  671
e. Yapısal Sorunlar Nedeniyle Meşruiyet Sorunu  673
f. İşbirliği Sorunları  673
g. Eleştirilerin Çokluğunun Meşruiyet Algısını Zayıflatması  675
h. Evrenselleşememe  675
ı. Mesleki Uyumsuzluk Sorunu  676
i. Mağdur Beklentilerinin Karşılanmaması  676
j. Meşruiyet Bunalımı  677
k. Çekilme Eğilimi  677
l. Farklı Meşruiyet Anlayışları  678
m. Bölgesel Mahkemeler Önerisi  679
n. Afrika Mahkemesi ile UCM Arasında Yargı Yetkisi Çakışması  680
o. Pedagojik Amaçların Yerine Getirilememesi  682
ö. Prosedürel Meşruiyet  682
p. Toplumsal İçselleşmeme  682
r. Performans–Meşruiyet İlişkisi  683
s. Kararlara Uyma ve Meşruiyet İlişkisi  683
49. MÜŞTEREK SORUMLULUK KONUSUNDA BELİRSİZLİKLER  684
a. Kollektif Sorumluluk  684
b. Ortak Suç Girişimi  685
c. EYUCM’nde Tadic Kararı  687
ç. Statü’de Kolleektif Sorumluluk  687
d. Hiyerarşik Sorumluluk  689
e. Esaslı Katkı  690
f. Kast ve Bilgi  691
g. Kontrol Teorisi  692
h. Suçun Beyni, Planlayanı Sorumluluğu  693
ı. Komplo  694
50. OLAY ESASLI SINIRLANDIRILMAMIŞ OLMA  694
51. ÖRGÜTSEL SORUMLULUĞUN DOĞRUDAN DÜZENLENMEMİŞ OLMASI  695
a. Tüzel Kişilerin Sorumluluğu  695
b. Malabo Protokolü  697
c. Bölgesel İnsan Hakları Mahkemeleri ile İşbiliği  698
ç. Örgütsel Sorumluluk  698
52. PAZARLIK USULÜYLE YARGILAMA YOKLUĞU  698
a. Kültürel farklılık sorunu  701
b. Elverişlilik Sorunu  702
c. Cezaların orantılı olmaması sorunu  702
ç. Yargılama Pazarlığı Avantajları  703
d. Tehlikeye uğrayan usul güvenceleri  703
53. REHABİLİTASYON SORUNLARI  704
a. Erken Tahliye  705
b. Entegrasyon Sorunları  706
c. Mevzuatta Rehabilitasyonun Öngörülmemesi  706
54. RESMİ DİL SORUNU  707
a. Genel Olarak  707
b. Esaslı Meseleleri Çözüme Kavuşturan Diğer Kararlar  709
c. Fransızca Kullanılmamasına Yönelik Eleştiriler  710
ç. Çalışanlarla Yapılan Görüşmeler  711
d. Uzmanlaşma Sorunu  712
e. Çeviri Nedeniyle Gecikmeler  712
f. Anadilin İngilizce Olmasının Avantajları  712
g. Avukat Seçiminde İngilizce Bilenlerin Avantajı  712
h. Yapay Zekâ  712
ı. Yazı İşleri Müdürlüğü  713
i. Çeviri Sorunları  713
j. Diğer Dillerin Kullanımı  713
55. SAVCININ GENİŞ TAKDİR YETKİSİ  714
a. Yapı ve Görev  714
b. UCM Savcılığının Soruşturma Başlatması  716
i. Devlet Havalesi  717
ii. Güvenlik Konseyi Havalesi  717
iii. Savcının Resen Soruşturma Başlatması  717
c. Savcılık Değerlendirmesi  718
ç. Savcılık İşlemlerinde Gözetilmesi Gereken İlkeler  719
d. Savcının Kendiliğinden (Proprio Motu) Soruşturma Başlatma Yetkisi  719
e. Takdir Yetkisinin Sınırları  721
i. Uluslararası Kamu Düzeni  725
ii. Yargısal Denetim  725
iii. Güvenlik Konseyi Müdalesi  727
iv. Makul Temel Testi  727
v. Ağırlık  728
vi. Taraf Devletler Meclisi (TDM)  729
f. Siyasi Saiklerle Soruşturma Başlatılabileceği İtirazı  730
g. UCM Savcısının Bağımsızlığı  732
h. Afrika Odaklı Çalışma  734
ı. Belli Soruşturmaların Uzun Sürmesi  735
i. Savcılık Seçiciliğinin Meşruiyet Algısını Zayıflatması  735
j. Kişisel Sorunlar  736
k. Stratejik Planlar  737
l. UCM Savcısı Karim A.A. Khan KC döneminde Savcılık Bürosu Siyaset
Yayınları  737
56. SAVUNMA HAKKININ İHLALİ  739
a. Adli Yardım Sistemi  741
b. Bina Yetersizliği  742
c. Tazminata Hükmedilmesi  742
ç. Savunma Propogandası  742
d. Delil Açıklama Usulü (Disclosure of evidence)  743
e. Mağdur Katılımı  745
57. SERBEST DELİL İLKESİNİN BENİMSENMESİ  745
58. SEVK SORUNLARI  746
59. SİVİL TOPLUM KURULUŞLARINA AŞIRI BAĞIMLILIK  747
60. SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNE OLUMSUZ ETKİDE BULUNMASI  750
61. SORUŞTURMA ÖNCESİ DENETİM EKSİKLİĞİ  753
62. SUÇLAMANIN DOĞRULANMASI AŞAMASI SORUNLARI  753
63. ŞEFFAFLIK SORUNU  754
64. TAMAMLAYCILIK İLKESİ SORUNLARI  756
a. Yetki  758
b. Hukuki Niteliği  760
c. Etkisi ve Şartları  761
i. Yeterli Ağırlık  763
ii. İsteksizlik veya Yetersizlik  763
iii. Ön Yargılama Dairesi  768
iv. İspat Yükü  769
ç. Tamamlayıcılık İlkesinin Kötüye Kullanılması/Göstermelik Yargılama  769
d. Yargısal Aktivizm/Kapsam Genişlemesi  771
e. Hangi Fiillerden, Kimin Sorumlu Olduğu  771
f. Alternatif Çözüm Mekanizmaları/Uzlaşma ve Gerçek Komisyonları  771
g. Yasama Faaliyetleri  775
h. İstikrar ve Etkinlik  775
i. Bölgesel Tamamlayıcılık  776
j. Konu Bakımından Otomatik Yetki Olmaması  778
k. Tahmini Analizle Adil Yargılanma Hakkının İhlali İhtimali  778
65. TANIK HAZIRLIĞI USULÜNÜN GEREKSİZLİĞİ  779
66. TANIK VE DELİL KORUNMASINDA YETERSİZLİK  781
a. Tanıklık ve Tanık Türleri  781
b. Koruma Nedenleri ve Tedbirler  782
c. Sınırlılık  785
ç. Zorla Getirme  785
d. Gizli Tanıklık  786
e. Gizli Tanıklığın Adil Yargılanma Hakkına Etkisi  787
f. Uyum Sorunu  791
g. İşbirliği Sorunları  791
h. Kenya ve Ruanda Tanıkları  791
ı. Tanık Güvenilirliği  792
i. Mağdur Tanıklığı  793
67. TARAF DEVLETLER MECLİSİ YETKİ SINIRLARININ BELİRLENMESİ SORUNU  794
68. TARAF OLMAYAN DEVLETLER SORUNU  795
a. Gürcistan–Rusya  797
b. Afganistan/ABD  798
c. Filistin  799
ç. Bangladeş/Myanmar  800
d. Orta Afrika Cumhuriyeti  801
e. Fildişi Sahili  801
f. Ukrayna  802
g. Ömer El Beşir Tutuklama Kararı  803
69. TAZMİNAT YÜKÜMLÜLÜĞÜNDE DEVLET YA DA TÜZEL KİŞİLİK
SORUMLULUĞUNUN BENİMSENMEMESİ  805
70. TUTUKLAMA SORUNLARI  805
a. Savcılık Seçiciliği  807
b. İşbirliği Sorunları  807
c. Siyasileşme İddiaları  808
ç. Gizli Tutuklama Emirleri  808
d. Yerine Getirilemeyen Tutuklamalar  809
71. UCM’NİN BAĞIMSIZ OLMADIĞI  811
a. Ulusal Düzeyde Bağımsızlık  812
b. Uluslararası Mahkemelerde Bağımsızlık  812
c. İşbirliğine Bağımlılık  813
72. UCM’NİN DAİMÎ OLMASINI GEREKTİRECEK NEDENLER BULUNMAMASI  814
a. Kuruluş Dönemi  814
b. Tarihsel Süreç  814
c. Beklenen Faydanın Sağlanamaması, Bağımlı Hale Gelme  815
ç. Eksen Kayması  815
d. Rusya–Ukrayna için Ad Hoc Mahkeme Kurulması Önerisi  816
73. UCM’NİN KURULUŞ DÖNEMİNDEKİ ŞARTLARIN FARKLI OLMASI  817
74. UCM’NİN ÖN YARGILI OLDUĞU  817
75. UCM’NİN SAVUNMASIZLIĞI  822
76. UCM’NİN SİYASİLEŞMESİ  824
a. Uluslararası Örgütlerin Siyasileşmesi  824
b. UCM’nin Siyasileşmesi  825
c. Olay Odaklı Siyasileşme İddiaları  830
ç. Devletlerin Farklı Amaçlarla UCM’yi Kullanması  831
d. Yakalama Emirleri  832
e. Sonuç Olarak  832
77. UCM’YE YÖNELİK BASKILAR  834
78. ULUSLARARASI HUKUKUN PARÇALANMASINA NEDEN OLDUĞU  837
a. Uzmanlık Alanlarının Genişlemesi  838
b. BM Raporları  839
c. UAD  840
79. ULUSAL GÜVENLİK NEDENİYLE OLUŞAN SORUŞTURMA SORUNLARI  841
80. UYGULAMA GÜCÜ EKSİKLİĞİ  845
a. Anayasal Sorun Alanları  850
b. Kanun Değişikliği  850
c. Almanya Örneği  853
ç. İnfaz  854
d. Bölgesel Kurumlarla İş birliği  854
81. YARGISAL DAYANIŞMA YOKLUĞU  855
82. YEREL MAHKEMELERİN İŞLEYİŞİNİN UCM’YE ETKİSİ  857
83. YETERSİZ GEREKÇELENDİRME  859
84. YETKİ SORUNLARI  860
a. Yargı yetkisi  860
b. Zaman Bakımından Yetki  862
c. Yeni Suçlarda Yetki  863
ç. Taraf Olmayan Devletler Yönünden Yetki  864
d. İşbirliği Sorunları Nedeniyle Yetki Sınırlılığı  868
e. Yargı Süreci Karmaşıklığı  868
f. Saldırganlık Suçunda Yetki Sorunu  868
g. Bağımsız Yetki Sorunu  869
h. Yaş Yönünden Yetki  869
ı. Pasif Şahsilik İlkesinin Yokluğu  869
85. YÖNETİM SORUNLARI  870
a. Güçlü bir Sistem Oluşturma İradesi Yokluğu  870
b. Personel Eksikliği  871
c. Hukuki Yetersizlikler  872
ç. Tutuklamalar ve Suçluların Teslimi  872
d. Bütçe  873
e. Faillerin Seçilmesi  873
f. Coğrafi Alan  875
g. Faaliyet Dönemi  875
h. Verimlilik Sorunları  876
ı. Yargısal Yönetim  876
i. Bağımsız Denetim Mekanizması (BDM)  878
86. YÜKÜMLÜLÜKLERİN DEĞİŞMESİ TEHLİKESİ  881
87. ZOR DAVALAR İÇİN TASARLANMADIĞI  882
ONUNCU BÖLÜM
ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİNİ DEVREDEN ÇIKARMA KONUSUNDA ÇALIŞMALAR
A. GENEL OLARAK  885
1. ABD  887
a. Amerikan Askeri Personelini Koruma Yasası  889
b. İsrail’e Amerika Desteği  890
c. 6 Şubat 2025 Bildirisi  891
ç. ABD Yönetimi Ceza Sorumluluğu  895
d. ABD’ye Karşı Çalışmalar  897
2. İngiltere ve Irak  897
3. Diğer Ülkeler  898
ONBİRİNCİ BÖLÜM
FİLİSTİN–İSRAİL SAVAŞI VE UCM
A. FİLİSTİN’İN UCM ÜYELİĞİ  901
B. OLAYLARIN GELİŞİMİ VE İSRAİL SALDIRGANLIĞI  901
C. UCM SORUŞTURMALARI  902
Ç. ASKERİ GÜÇ KULLANIMI  903
1. Genel Olarak  903
2. BM Şartı ve Meşru Müdafaa  903
a. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi  904
b. Soykırımı Önleme Sözleşmesi  904
c. Viyana Anlaşmalar Hukuku Sözleşmesi  904
ç. UAD ve Soykırım Yasağı  904
d. Uluslararası İnsancıl Hukuk  904
e. Lahey Konvansiyonları  905
f. Cenevre Konvansiyonları  905
g. Uluslararası İnsan Hukuk  906
h. Uluslararası Kızılhaç Komitesi Kuralları  907
ı. Roma Statüsü ve Uluslararası Ceza Mahkemesi  907
3. İsrail Savaş ve İnsanlığa Karşı Suçları  908
a. İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch) Raporu
(İHİÖR)  908
b. Birleşmiş Milletler  910
c. Filistin  910
ç. UAD  913
SONUÇ  915
KAYNAKÇA  917
 


 
Kitap
Bülten
Kitap
Kitap
İndirimli Kitaplar
 
 
Ana Sayfa | 2021 Kaynakça Dokümanı | Hakkımızda | Bülten | Kişisel Verilerin Korunması | Yardım | İletişim

Seçkin Yayıncılık San. Tic. A.Ş.
Copyright © 1996 - 2026