|
İÇİNDEKİLER
İçindekiler
4. Baskıya Önsöz 5
3. Baskıya Önsöz 7
2. Baskıya Önsöz 9
Önsöz 11
Kısaltmalar 21
GİRİŞ
I. KONUNUN TAKDİMİ 25
II. İNCELEME PLANI VE YÖNTEMİ 26
Birinci Bölüm
BİR KENTSEL DÖNÜŞÜM UYGULAMASI OLARAK
RİSKLİ YAPI TESPİTİ
I. KENTSEL DÖNÜŞÜM KAVRAMI 29
II. KENTSEL DÖNÜŞÜMÜN AMACI 31
III. KENTSEL DÖNÜŞÜM UYGULAMASINA İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR 35
A. Rezerv Yapı Alanı Kavramı 36
B. Riskli Alan Kavramı 38
C. Riskli Yapı Kavramı 39
IV. TÜRKİYE’DE KENTSEL DÖNÜŞÜM UYGULAMALARI 42
A. Türkiye’de Kentleşmenin Tarihsel Süreci 42
B. Türk Hukuku’nda Kentsel Dönüşüm Mevzuatı 42
1. Genel Olarak 42
2. Anayasa 43
3. Kentsel Dönüşüm Uygulamalarının Yasal Gelişimi 46
4. 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun’a Genel Bakış 53
C. Gecekondulaşma 56
D. Türkiye’de Gerçekleştirilen Kentsel Dönüşüm Örneklerine Genel Bakış 61
V. 6306 SAYILI AFET RİSKİ ALTINDAKİ ALANLARIN DÖNÜŞTÜRÜLMESİ HAKKINDA KANUN KAPSAMINDA RİSKLİ YAPI TESPİTİ 61
A. Riskli Yapı Tespiti 61
1. Genel Olarak 61
2. Riskli Yapı Tespiti Talebinde Bulunabilecekler 66
a. Yapı Maliki veya Kanunî Temsilcisi 66
aa. Tek Kişinin Malik Olması 68
ab. Paylı Mülkiyet 68
ac. Elbirliği Mülkiyeti 71
ad. Kat Mülkiyeti 72
ae. Üst Hakkı Sahibinin Durumu 75
b. Lehine Şerh Olan Taraf 76
c. Bakanlık/Başkanlık ve İdare 77
3. Riskli Yapıların Tespitinde Görev Alacak Kurum ve Kuruluşlar 77
4. Riskli Yapı Tespitine Karşı İtiraz Usulü 78
5. Riskli Yapı Tespit Kararına Karşı Dâva Açılması 79
B. Riskli Yapının Tapu Kütüğünün Beyanlar Hanesine İşlenmesi 81
C. Riskli Yapının Yıkım İşlemini Durdurabilecek Durumlar 82
D. Riskli Yapı Üzerinde Aynî Hak Sahibi Olanların ve Riskli Yapıda Bulunan Kiracıların Korunması 85
E. Riskli Yapı Hakkında Karar Alma Usulü 86
1. Genel Olarak 86
2. Karara Dayanak Teşkil Eden Hukukî Düzenlemenin Tespiti 87
3. Kararın Alınması 88
a. Toplantı Yapılmasının Gerekli Olup Olmadığı Hususu 88
b. Karar Yeter Sayısı 89
4. Riskli Yapı Tespiti Üzerine Alınacak Kararlar 90
a. Riskli Yapının Güçlendirilmesi Kararı 90
b. Riskli Yapının Tahliyesi ve Yıkılarak Yeniden Bina Yaptırılması Kararı 91
c. Parsel Üzerinde Münferit veya Birleştirilerek Uygulama Yapılması Kararı 93
F. Yüklenicinin Belirlenmesi 94
VI. KENTSEL DÖNÜŞÜM UYGULAMALARINDA YAŞANAN BAZI HUKUKÎ SORUNLAR 94
İkinci Bölüm
RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE
YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN
ARSA PAYI KARŞILIĞI İNŞAAT SÖZLEŞMELERİ
I. İNŞAAT SÖZLEŞMESİNİN TANIMI, UNSURLARI, TÜRLERİ VE HUKUKÎ NİTELİĞİ 97
A. Genel Olarak 97
B. İnşaat Sözleşmesinin Tanımı 99
C. İnşaat Sözleşmesinin Unsurları 102
D. İnşaat Sözleşmesinin Türleri 104
1. Genel Olarak 104
2. Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi (APKİS) 106
3. Gelir (Hâsılat) Paylaşımlı İnşaat Sözleşmesi (GPİS) 116
4. Diğer İnşaat Sözleşmeleri 119
E. İnşaat Sözleşmesinin Hukukî Niteliği 120
1. İnşaat Sözleşmesinin Sonuca Katılmalı Sözleşme Niteliği 120
2. İnşaat Sözleşmesinin İsimsiz Sözleşme Niteliği 120
3. İnşaat Sözleşmesinin Tam İki Tarafa Borç Yükleyen Sözleşme Niteliği 126
4. İnşaat Sözleşmesinin İvazlı Sözleşme Niteliği 128
5. İnşaat Sözleşmesinin Anî Edimli Sözleşme–Sürekli Edimli Sözleşme Ayrımındaki Yeri 128
6. İnşaat Sözleşmesinin Rızaî Sözleşme Niteliği 132
7. İnşaat Sözleşmesinin, “Tüketici İşlemi” Kavramı Açısından Değerlendirilmesi 132
II. İNŞAAT SÖZLEŞMESİNİN ŞEKLİ VE İÇERİĞİ 135
A. İnşaat Sözleşmesinde Şekil 135
B. İnşaat Sözleşmesinin İçeriği 146
1. İnşaat Sözleşmesinin “Sözleşme Özgürlüğü” Açısından Değerlendirilmesi 146
2. İnşaat Sözleşmesinin Yapılacağına Dair Önsözleşme Düzenlenmesi 152
3. İnşaat Sözleşmesi Hükümlerinin “Genel İşlem Koşulları” Açısından Değerlendirilmesi 155
III. RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN APKİS’İN HAZIRLANMA ESASLARI, YORUMU, TAMAMLANMASI VE UYARLANMASI 157
A. Sözleşmenin Hazırlanma Esasları 157
B. Sözleşmenin Yorumlanması 161
C. Sözleşmenin Tamamlanması 164
D. Sözleşmenin Uyarlanması 165
IV. RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN APKİS’E UYGULANACAK HÜKÜMLER 167
V. RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN APKİS’TE TARAFLAR VE TARAF DEĞİŞİKLİKLERİ 170
A. Sözleşmenin Tarafları 170
1. Yüklenici (Müteahhit) 170
2. Arsa (İş) Sahibi 175
B. Sözleşmede Taraf Değişiklikleri 177
1. Genel Olarak 177
2. Alacağın Devri 177
3. Borcun Üstlenilmesi 183
4. Borca Katılma 185
5. Sözleşmenin Devri 186
6. Sözleşmeye Katılma 187
VI. TAPUYA ŞERH EDİLEBİLİRLİK 188
VII. RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN APKİS’TE TARAFLARIN BORÇLARI 190
A. Arsa Sahibinin Borçları 191
1. Genel Olarak 191
2. Arsa Sahibinin Arsayı İnşaata Elverişli ve Ayıpsız Olarak Teslim Borcu 193
3. Arsa Sahibinin İnşaatın Yapımı Konusunda Vekâlet Verme Borcu 195
4. Arsa Sahibinin Sözleşmede Belirtilen Arsa Paylarını Devir (Bedel Ödeme) Borcu 199
B. Yüklenicinin Borçları 202
1. Genel Olarak 202
2. İnşaatı Mevzuata ve Sözleşmeye Uygun Olarak Yapma Borcu 203
3. Sadakat ve Özen Borcu 210
4. İnşaatı Teslim Borcu 216
5. Ayıba Karşı Tekeffül Borcu 221
6. Sözleşme ile Kararlaştırılan Diğer Yükümlülükleri İfa Borcu 221
7. TMK m. 2 Uyarınca Yükleniciye Bağlanan Yükümlülükleri İfa Borcu 224
Üçüncü Bölüm
RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE
YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN
ARSA PAYI KARŞILIĞI İNŞAAT SÖZLEŞMELERİNDE
SÖZLEŞMEYE AYKIRILIK VE
SÖZLEŞMEYE AYKIRILIĞIN HUKUKÎ SONUÇLARI
I. GENEL OLARAK 225
II. İNŞAAT SÖZLEŞMESİNE AYKIRI İSLER 227
A. Ayıplı İş 227
1. Ayıp Kavramı 227
2. Ayıp Çeşitleri 228
a. Teslim Ânına Göre Ayıp Çeşitleri 228
aa. Teslimden Önceki Ayıp 228
ab. Teslimden Sonraki Ayıp 229
b. Açık Ayıp – Gizli Ayıp 230
c. Önemli (Tam Önemli) Ayıp – Daha Az Önemli Ayıp 233
d. Maddî (Fiilî) Ayıp – Hukukî Ayıp 234
e. Aslî Ayıp–Talî (İkincil) Ayıp 238
3. Yüklenicinin Ayıp Nedeniyle Sorumluluğu 238
B. Eksik İş 241
1. Eksiklik Kavramı 241
2. Eksik İş–Ayıplı İş Ayrımı 241
3. Eksik İfa Hâlinde Uygulanacak Hükümler 247
C. Fazla veya Daha İyi Vasıfta İş 248
1. Genel Olarak 248
2. Yüklenicinin Fazladan Bağımsız Bölüm Yapması 249
3. Yüklenicinin Bağımsız Bölümlerin Alanlarında Büyütme veya Niteliğinde Değişiklik Yapması 250
4. Yüklenicinin Ortak Yerlerde Fazladan ya da Daha İyi Vasıfta İş Yapması 251
5. Yüklenicinin Arsa Sahibine Ait Bağımsız Bölümler İçinde Fazladan veya Sözleşmede Kararlaştırılan Vasıftan Daha İyi Vasıfta İmalât Yapması 252
D. Teslimde Gecikme 254
III. İNŞAAT SÖZLEŞMESİNE AYKIRILIĞIN HUKUKÎ SONUÇLARI 257
A. İnşaat Sözleşmesinden Doğan Borç İlişkisinin İfa Edilmemesi 257
B. İnşaat Sözleşmesinden Doğan Borç İlişkisinin İfa Edilmemesinin Hukukî Sonuçları 257
1. Aynen İfa 257
2. Tazminat Dâvası 259
3. Sözleşmeden Dönme – Sözleşmeyi Fesih 259
C. İnşaat Sözleşmesinden Doğan Borç İlişkisinin İhlâli 260
1. Borcun Hiç İfa Edilmemiş̧ Olması 260
2. Borcun Gereği Gibi İfa Edilmemiş̧ Olması 261
IV. İNŞAAT SÖZLEŞMESİNDEN DOĞAN SORUMLULUĞUN ŞARTLARI 266
A. Sözleşmenin İhlâli 266
B. Sözleşmenin İhlâli Nedeniyle Zararın Doğmuş Olması 266
1. Manevî Zarar 266
2. Maddî Zarar 267
a. İfa Edilmeyen Edimin Değeri 268
b. Giderler 268
c. Diğer 268
d. Müspet Zarar–Menfî Zarar 268
da. Müspet (Olumlu) Zarar 270
daa. Fazla Ödenen İş Bedeli ve Avanslar 270
dab. Eksik ve Ayıplı İş Bedeli 271
dac. Gerçekleştirilen İş Bedeli 271
dad. Gecikme Tazminatı 271
dae. Ceza Koşulu 275
daf. Kâr Kaybı 284
db. Menfî (Olumsuz) Zarar 285
C. Sözleşmenin İhlâli ile Zarar Arasında Uygun İlliyet Bağının Bulunması 286
D. Kusur 287
V. TAZMİNATIN HESAPLANMASI 287
VI. SORUMSUZLUK ANLAŞMASI 288
VII. ARSA SAHİBİNİN TEMERRÜDÜNÜN ŞARTLARI VE HUKUKÎ SONUÇLARI 289
A. Genel Olarak Arsa Sahibinin Temerrüdünün Şartları 289
B. Arsa Sahibinin Temerrüdünün Hukukî Sonuçları 291
VIII. YÜKLENİCİNİN TEMERRÜDÜNÜN ŞARTLARI VE HUKUKÎ SONUÇLARI 294
A. Yüklenicinin Temerrüdünün Şartları 294
B. Yüklenicinin Temerrüdünün Hukukî Sonuçları 302
1. Yüklenicinin Temerrüdünün Genel Sonuçları 302
a. Gecikme Tazminatı 303
b. Beklenmedik Halden Sorumluluk 304
2. Karşılıklı Borç Yükleyen Bir Sözleşme Olarak APKİS’te Yüklenicinin Temerrüdünün Hukukî Sonuçları 304
a. Arsa Sahibinin Seçimlik Haklarını Kullanabilmesi İçin Gereken Şartlar 306
aa. Yükleniciye Ek Süre Verilmiş Olması 306
ab. Verilen Ek Süre İçerisinde Yüklenicinin İfayı Gerçekleştirmemiş Olması 306
ac. Arsa Sahibinin Seçimlik Haklarını Derhâl Kullanmış Olması 306
b. Arsa Sahibinin Seçimlik Hakları 307
ba. Arsa Sahibinin Aynen İfa ile Birlikte Gecikme Tazminatı Talep Hakkı 307
bb. Arsa Sahibinin İfadan Vazgeçerek Müspet Zararın Tazminini Talep Hakkı 309
bc. Arsa Sahibinin Sözleşmeden Dönerek Menfî Zararın Tazminini Talep Hakkı 310
IX. SÖZLEŞME ÖNCESİ GÖRÜŞMELERDEN DOĞAN SORUMLULUK (CULPA IN CONTRAHENDO) 313
Dördüncü Bölüm
RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE
YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN
ARSA PAYI KARŞILIĞI İNŞAAT SÖZLEŞMELERİNİN SONA ERMESİ
I. SÖZLEŞMENİN ANLAŞMA İLE SONA ERMESİ 315
II. SÖZLEŞMENİN İFA SEBEBİYLE SONA ERMESİ 316
III. SÖZLEŞMENİN GECİKTİRİCİ VEYA BOZUCU KOŞUL SEBEBİYLE SONA ERMESİ 317
IV. SÖZLEŞMENİN İFANIN İMKÂNSIZ HÂLE GELMESİ SEBEBİYLE SONA ERMESİ 319
A. Genel Olarak 319
B. İnşaatın Teslimden Önce Yok Olması 322
C. Taraflardan Kaynaklanan Sebeplerle İfanın İmkânsız Hâle Gelmesi 323
D. Taraflardan Kaynaklanmayan Sebeplerle İfanın İmkânsız Hâle Gelmesi 327
V. SÖZLEŞMENİN İRADE İLE BEYAN ARASINDAKİ UYGUNSUZLUK HALLERİ SEBEBİYLE SONA ERMESİ 328
VI. SÖZLEŞMENİN FESİH SEBEBİYLE SONA ERMESİ 331
A. Genel Olarak 331
B. Dürüstlük Kuralının Gerektirdiği Hâller 334
C. Bedelin Aşılması Hâli 335
D. Tazminat Karşılığı Fesih 336
E. 6306 Sayılı Kanun Kapsamında Feshedilmiş Sayılma 338
VII. SÖZLEŞMENİN DÖNME SEBEBİYLE SONA ERMESİ 339
A. Genel Olarak 339
B. Yüklenicinin İşi Kararlaştırılan Zamanda Bitiremeyeceğinin Açıkça Anlaşılması Hâli 342
C. Ayıp Nedeniyle Yüklenicinin Sorumlu Olması Hâli 344
D. Öngörülemeyen ve Önlenemeyen Hâller 345
E. Başlangıçta Belirlenen Bedelin Aşırı Ölçüde Aşılacağının Anlaşılması Hâli 346
F. Dönme Cezasını Ödemek Suretiyle Sözleşmeden Dönme Hâli 347
G. Sözleşmeden Dönmeyi Talep Etmiş Sayılma 348
VIII. RİSKLİ YAPININ YIKIMINI VE YERİNE YENİ BİR YAPININ İNŞASINI KONU ALAN APKİS’TEN DOĞAN UYUŞMAZLIKLARDA GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEMELER İLE ALTERNATİF ÇÖZÜM YÖNTEMLERİ 349
A. Riskli Yapının Yıkımını ve Yerine Yeni Bir Yapının İnşasını Konu Alan APKİS’ten Doğan Uyuşmazlıklarda Görevli Mahkemeler 349
1. Genel Görevli Mahkeme 349
2. Ticaret Mahkemeleri 350
3. Tüketici Mahkemeleri 352
B. Riskli Yapının Yıkımını ve Yerine Yeni Bir Yapının İnşasını Konu Alan APKİS’ten Doğan Uyuşmazlıklarda Yetkili Mahkemeler 357
C. Riskli Yapının Yıkımını ve Yerine Yeni Bir Yapının İnşasını Konu Alan APKİS’ten Doğan Uyuşmazlıklarda Tahkim 359
D. Riskli Yapının Yıkımını ve Yerine Yeni Bir Yapının İnşasını Konu Alan APKİS’ten Doğan Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk ve Uzlaştırma 361
1. Riskli Yapının Yıkımını ve Yerine Yeni Bir Yapının İnşasını Konu Alan APKİS’ten Doğan Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk 361
2. Riskli Yapının Yıkımını ve Yerine Yeni Bir Yapının İnşasını Konu Alan APKİS’ten Doğan Uyuşmazlıklarda Uzlaştırma 361
Sonuç 363
Kaynakça 375
Kavram Dizini 405 |